|  |  | 

جاڭالىقتار قازاق شەجىرەسى

قازاقستاننىڭ 18 ميلليونىنشى تۇرعىنى قاي قالادا دۇنيەگە كەلدى؟

تالدىقورعاندا 2017 جىلعى 11 مامىردا دۇنيەگە كەلگەن مۋسليما ساماتقىزى قازاقستاننىڭ 18 ميلليونىنشى تۇرعىن بولدى، دەپ حابارلايدى ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنە سىلتەمە جاساپ Sputnik قازاقستان.

قازاقستاننىڭ 18 ميلليونىنشى تۇرعىنى قاي قالادا دۇنيەگە كەلدى؟

يلليۋستراتسيالىق فوتو: NETMUMS.COM

تالدىقورعان تۇرعىنىنىڭ دۇنيەگە كەلۋىمەن قازاقستان حالقىنىڭ سانى 18 ميلليونعا جەتتى.

“مۋسليما ساماتقىزى 11 مامىر كۇنى الماتى وبلىسىنىڭ تالدىقورعان قالاسىندا دۇنيەگە كەلدى. تۋعان كەزدەگى نارەستەنىڭ سالماعى 3300 گرامم، ال بويى 51 سم بولدى. ءسابيدىڭ اتا-اناسى تالدىقورعان قالاسىندا تۇرادى: اناسى – ومارحانوۆا ديانا ەريكقىزى – دەفەكتولوگ، 1991 جىلى، اكەسى بەستىباەۆ سامات ەركينبەكۇلى — مۇعالىم 1982 جىلى دۇنيەگە كەلگەن”، — دەپ اتاپ ءوتتى مينيستر.

ۆەدومستۆودا اتاپ وتكەندەي، 18-ءشى ميلليونىنشى تۇرعىننىڭ تۋعان كۇنىن انىقتاۋ بارلىق دەموگرافيالىق وقيعالاردى: حالقى سانىنىڭ ءوسىم (تۋ جانە يمميگراتسيا) جانە تومەندەۋ ء(ولىم جانە ەميگراتسيا) كومپونەنتتەرىن ەسكەرە وتىرىپ جاسالدى.

جالپى، تاۋەلسىزدىكتىڭ جىلدار ىشىندە حالىق سانى 1 562,5 مىڭ ادامعا نەمەسە 9,5%-عا ءوسىپ، اعىمداعى جىلدىڭ 1 ماۋسىمىندا 18 014,2 مىڭ ادامدى قۇراعان.     دەرەككوز: Sputnik كازاحستان   nur.kz

Related Articles

  • بايتۇرسىنۇلى ۇسىنعان توتەشە (توتە جازۋ) جوباسى

    20-شى عاسىر باسىندا جارىق كورگەن قىرعىز باۋىرلارمىزدىڭ توتەشە جانە لاتىنشا گازەت پاراقتارى. توتەشە گازەتكە (الاتاۋ گازەتى) قاراپ وتىرسام ەملە-ەرەجەسى (جازۋ ءتارتىبى) ا.بايتۇرسىنۇلى ۇسىنعان قارىپ رەفورماسى توڭكەرىسىنەن اسا الىس ەمەس. ا.بايتۇرسىنۇلى ۇسىنعان “توتەشە” جازۋ ءتارتىبى مەن قارىپ رەفورماسىن بىلگەن ادام مۇدىرمەي وقي بەرەدى. قازىرگى قىرعىز كيريليتسسياسىن وقىعانىمدا كىشكەنە ءمۇدىرىپ قالىپ ىرتىك-ىرتىك قارىپتەر مەن جازۋ ەرەجەسىنەن وقتىن وقتىن جاڭىلىسىپ تۇرامىن. جازۋ ادامنىڭ كوزى ارقىلى ميداعى ويلاۋ جۇيەسىنە تىكە ىقپال ەتەدى دەگەن راس ەكەن. 20-شى عاسىر باسىنداعى قىرعىز بەن ۇيعىردىڭ جازۋ ءتارتىبى مەن قارىپ رەفورماسىنا قاراپ ولارعا الاش يدەياسى ياعني “قارىپ رەفورماسى” يدەياسى ءبىرشاما تەرەڭ ىقپال جاساعانىن سەزىندىم. سويتسەم، بايتۇرسىنۇلى زامانىندا بيشكەككە تالاي رەت بارىپ قىرعىز باۋىرلارىمنىڭ “جازۋ رەفورماسى” ماسەلەسىنە تالاي رەت كەڭەسىن

  • شىڭجاڭ-پاتشالىق رەسەي مەنتسين ۇكىمەتى اراسىندا ايقىن شەكارا كەلسىمى بولماعان

    بۇل سۋرەتتە قىتايدىڭ شىڭجاڭ (新疆) پروۆينتسسياسىنداعى (ولكەسىندەگى) نەگىزگى اسكەري كۇشى شوعىرلانعان وڭىرلەردىڭ كارتاسى. قىتاي كوممۋنيستەرىنىڭ تىلىندە ايتقاندا شىڭجاڭ ءوندىرىس-قۇرلىس كورپۋسى نەمەسە شىڭجاڭ ءوندىرىس-قۇرلىس بازاسى (新疆生产建设兵团). ولاي دەپ اتاۋىنىڭ باستى سەبەبى- شىڭجاڭ اشىلماعان تىڭ ولكە بولعاندىقتان كوممۋنيستەردىڭ العاشقى اسكەري لەگى تىڭنان جەر يگەرىپ، تىڭنان اسكەري قالا سالۋىنا، سوعۋىنا تۋرا كەلگەن. سول سەبەپتى كوممۋنيست اسكەرلەر ءھام قورعانىس قولعاناتى ءھام ءوندىرىس پەن قۇرلىستىڭ بارىپ كەل، شاۋىپ كەل جۇمىسشىسى بولعان. باجايلاپ كارتاعا قاراپ وتىرساڭىز، قىتاي كوممۋنيستەرىنىڭ اسكەري قورعانىس كورپۋسى مەن سوعىس كازارماسى قازاقتار شوعىرلى قونىس تەپكەن سولتۇستىك شىڭجاڭعا جيى ورىنالاسقان. ىلە اڭعارى، ماناس وزەنىنىڭ كۇنباتىس-كۇنشىعىس جاقتارى، تارباعاتايدىڭ ۇرىمجىگە تۇسپاتۇس ميداي جازىق يەن بوزدالاسى مەن قازاقستانمەن شەكارا تۇسى جانە التاي تاۋلارىنىڭ شەكارا جاقتارى سونىمەن بىرگە

  • ەكى عاسىر ساقتالعان باتىر شاپانى

    «جەتى اتاسىن بىلمەگەن جەتىمدىكتىڭ بەلگىسى»، «جەتى اتاسىن بىلمەگەن جەتەسىز»… ايتۋعا عانا وڭاي سوزدەر ارينە. قاعىس ەستىگەن بولىپ قۇلاقپەن تىڭداعان ادامعا قازاقتىڭ كوپ ماقالىنىڭ ءبىرى سياقتانعانىمەن، ساناعا ءسىڭىرىپ ميمەن تىڭداعان ادامعا بۇدان ارتىق اۋىر، بۇدان ارتىق اششى ءسوز جوق. «قۇلاقپەن ەمەس ميمەن تىڭدا..»دەيتىن مۇندايدا قازاق ساتيراسىنىڭ اتاسى وسپانحان اۋباكىروۆ . «قازاق رۋعا بولىنبەيدى، رۋدان قۇرالادى» دەيتىنى بار، «جۇزگە بولىنگەننىڭ ءجۇزى كۇيسىن، رۋعا بولىنگەن ۋ ءىشىپ ءولسىن» دەگەن ھاھارمان اتامىزدىڭ. ءوز شىققانتەگىن، ءوز اۋلەتىن ءبىلۋ كەيىنگى ۇرپاققا ۇعىندىرۋ، ۇيرەتۋ دەگەن ءسوز ۇلتتىق سانادان رۋلىق سانانى جوعارى قويۋ دەگەن ءسوز ەمەس. جاڭاعى جەتەسىز جەتىم اتانباۋى ءۇشىن. ەڭ ماڭىزدىسى تەكتىلىكتى تۋ ەتىپ، قان تازالعىن ساقتاۋ ءۇشىن. جەتى اتاسىن جەتىك مەڭگەرگەن جەتكىنشەك جار تاڭداعاندا جازا

  • بوستاندىققا ۇمتىلعان قازاقتار

    كاشمىردەگى اتاقتى شريناگارعا كەل­گەن سول بوسقىنداردىڭ اراسىندا ءبىر جىلىمدى وتكىزدىم. ولار ور­تالىق ازيا توپىراعىن مىڭداعان جىلدار بويى مەكەندەپ كەلە جاتقان قازاق حالقىنىڭ وكىلدەرى ەكەن. مەنى قوناق ەتكەن قايسار رۋحتى ءۇي يەلەرى كوممۋنيستىك بيلىكتەن قاشىپ، قىتايداعى شىڭ­جاڭ پروۆينتسياسىنان قونىس اۋدارعان، اتتىڭ جالىندا وسكەن كوشپەندىلەردىڭ ۇرپاقتارى ەدى. ايەلىم ەكەۋمىز قاسىرەتى مەن قاسيەتى بىردەي ۇلى كوش جولىنداعى وسى حالىقتىڭ جاقىن دوسىنا اي­نالدىق. ۇزاق جولعا شىڭجاڭنان 4000 ءۇي شىققان ەكەن، سولاردىڭ 350-ءى عانا كاشمىرگە جەتىپتى. كاشمىردەگى ءومىر. يمميگرانتتاردىڭ تاعدىرى شەشىلگەنگە دەيىن كاشمىر بيلىگى قايىرىمدىلىق كورسەتىپ، ولاردى دجەلام وزەنى جاعاسىنداعى بەكىنىسكە پانالاتتى. باستارىنداعى قاسىرەتكە قاراماستان، قازاقتاردىڭ ۇنجىرعاسى تۇسكەن جوق. ءبىزدى قۇشاق جايا قارسى الدى، ۋاقىت وتە كەلە ءبىر-بىرىمىزگە باۋىر باسىپ كەتتىك. ولارمەن ەتەنە ارالاسىپ، قازاق

  • نازارباەۆ: “پارلامەنت پەن ۇكىمەتتىڭ قىزمەتى مەملەكەتتىك تىلدە جۇرگىزىلۋگە ءتيىس”

    قازاقستان پرەزيدەنتى اقپارات جانە كوممۋنيكاتسيالار ءمينيسترى داۋرەن اباەۆتى قابىلدادى-دەپ حابارلايدى اقوردا باسپا-ءسوز قىزمەتى. كەزدەسۋ بارىسىندا مەملەكەت باسشىسىنا «ءتورتىنشى ونەركاسىپتىك رەۆوليۋتسيا جاعدايىنداعى دامۋدىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرى» اتتى جولداۋ اياسىندا قويىلعان مىندەتتەردىڭ ىسكە اسىرىلۋ بارىسى جونىندە مالىمدەلدى. ەلباسى يننوۆاتسيالار مەن جاڭا تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ جونىندەگى جۇمىستاردى جالعاستىرۋ، سونداي-اق بۇل ۇردىسكە «قازاقستانداعى 100 جاڭا ەسىم» جوباسىنا قاتىسۋشىلاردىڭ كرەاتيۆتى الەۋەتىن پايدالانۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار، نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاق ءتىلىن لاتىن قارپىنە كوشىرۋ ماسەلەسىنە توقتالىپ، مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ مارتەبەسىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان شارالار قابىلداۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن ايتتى. – حالقىمىز ءۇشىن لاتىن قارپىنە كوشۋ ۇدەرىسىنىڭ تاريحي ءمانى زور. سونىمەن بىرگە، قازاق ءتىلىنىڭ مارتەبەسىن ارتتىرۋ جونىندەگى جۇمىستاردى جالعاستىرۋ قاجەت. قازاقستان پرەزيدەنتى اقپارات جانە كوممۋنيكاتسيالار ءمينيسترى داۋرەن اباەۆتى قابىلدادى كەزدەسۋ بارىسىندا

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: