|  |  |  |  |  | 

جاھان جاڭالىقتارى كوز قاراس ساياسات سۋرەتتەر سويلەيدى تاريح

قىتايداعى “دەموكراتيالىق تاڭداۋ كۇرەسى”

22221744_943358669161054_5303676117422371953_nوسى ۋاقىتقا دەيىن ءبىز قىتاي قوعامى مەن قىتاي بيلىگى اراسىندا ءارتۇرلى كۇردەلى توپتار مەن پىكىر، تانىمى ءبىر-بىرىنە كەلىسە بەرمەيتىن ساياسي، قارجىلىق شونجارلاردىڭ استىرتىن ايقاسى تۋرالى قىسىر كەڭەستىڭ باسىن شالىپ قويعان ەدىك. بۇگىن سونىڭ ازعانتاي بۇشپاعى رەتىندە تاريx بەتىندە قالعان تاعى ءبىر وقيعادان شاعىن شولۋ جاساماقشىمىز. ول قىتايداعى “دەموكراتيالىق تاڭداۋ كۇرەسى”. جالپى قىتاي قوعامى دەموكراتيالىق كۇرەستەردەن كوز اشپاعان قوعام، ءبىز سونى كوپ بىلە بەرمەيمىز، كۇرەستەردىڭ ءوز تاريxي كاتەگورياسى بار، بارلىق كۇرەستەردەن بۇل كۇرەس ءسال وزگەشە. ءبىزدىڭ باعانادان ايتقىمىز كەلىپ وتىرعان داتا 1989- جىلى پەكيندە بولعان تيان ءانمىن (天安门) وقيعاسى.Eldeç Orda سۋرەتى.
تيان ءانمىن الاڭى الەمدەگى ەڭ ۇلكەن، ەڭ كەڭ الاڭداردىڭ قاتارىنا جاتادى. قىتايداعى دەموكراتيالىق قاندى كۇرەستىڭ ەڭ كورنەكتىسىنىڭ ءبىرى وسى الاڭدا ورىن العان. وقيعا 1989- جىلى ماۋسىم ايىندا تۋىلعان. وقيعادان جارتى اي بۇرىن گورباچەۆ پەكينگە ارنايى مەملەكەتتىك ساپارمەن كەلگەن. وقيعاعا باتىستاعى اۋروپا (ەۆروپا) الەمىنىڭ دە تۇرتپەگى بار. ەڭ باستىسەبەپ- قىايدا دەموكراتيالىق بوستاندىق. وسى كۇننىڭ قاندى تاڭداۋىن كىلەڭ ستۋدەنتتەر جاساعان. الاڭعا نەشە ون مىڭ ستۋدەنتتەر بىرقانشا كۇن بويى اشتىق جاريالاپ، بيلىككە قىسىم تۇسىرگەن. ميتينگ بارىسىندا بۇل قوزعالىستىڭ ەڭ كورنەكتىلەرىنىڭ ءبىرى بولعان ستۋدەنت قىزدىڭ ءمۇسىنىن تۇرعىزىپ ۇلگىرگەن. قوزعالىس وتە ايانىشتى باستىقتىرىلعان. ميتينگكە شىققان نەشە ون مىڭ ادامدى ءبىر تۇندە تازالاپ جوق قىپ جىبەرگەن (الاڭدى ەشقانداي قان داعىن قالتىرماي جۋىپ تازالاعان). ميتينگ ۇيىمداستىرۋشىلاردىڭ ءبىرازى شەتەلگە قاشىپ تىنعان، سونىڭ ءبىرى شىڭجاڭدىق وركەش (سۋرەتتە، قىسقا جەڭدى كوك جەيدە كيگەن). وركەش قازىر تايۆاندا بولۋى مۇمكىن. دەموكراتيالىق تاڭداۋ قوزعالىسىن ۇيىمداستىرۋشى ستۋدەنتتەردەن شەتەلدە باسقا ءتىرى جۇرگەندەرى دە بار. ارادا قانشا جىل وتسەدە شەتەلدە جانە قىتايدا بۇل داتانى جاسىرىن اتاپ وتەتىندەر كوپ. ميتينگتى قارۋمەن توقتاتۋ كەزىندە قاڭعىرعان وق ءتيىپ قايتىس بولعان قازاق ستۋدەنتتەرى دە بولعان.Eldeç Orda سۋرەتى.
تيان ءانمىن وقيعاسى كەزىندە جياڭ زەمىن(江泽民) شاڭعايدا (上海) قالا باستىعى ەدى. وقيعا بارىسىندا ول دەرەۋ شاڭعايدان پەكينگە اۋىسىپ كەلدى، كەلە سالا وقيعانى جونگە سالدى دا كوپ وتپەي قىتايدىڭ توراعاسى بولدى. بۇل جياڭ زەمىن قىتاي-قازاقستان شەكاراسىن (بۇگىنگى شەكارانى) بەكىتۋدە ۇلكەن ءرول وينادى.
جالپى، تيان ءانمىن وقيعاسىنىڭ اقيقاتى ءالى تولىق اشىلعان جوق. زارداپ شەككەندەرمەن ءولىم قۇشقاندار تۋرالى ەش ايتىلمايدى. قىتاي بيلىگىندە جىك ءجوپ، توپ كوپ. بۇگىنگى بيلىك توبىنداعىلار سول تۇستا قانداي پىكىر-تانىمدا ەدى، بۇل دا قىزىق اڭگىمە. ۇلتتىق ەليتانىڭ ۇياسى شاڭعايلىقتار بيلىكتى قايتىپ تارتىپ الدى، ول تىپتەن قىزىق. دەموكراتيالىق تاڭداۋ كۇرەسى جەڭىسكە جەتسە نە وزگەرىس ولار ەدى، بارىنەن دە سول قىزىق. قىتاي قوعامىنداعى دەموكراتيالىق تەپە تەڭسىزدىك جالعاسا بەرسە مۇنداي ميتينگ، وقيعا قىتاي قوعامىنان ەشقاشان سەيىلمەيدى.Eldeç Orda سۋرەتى.

Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Orda سۋرەتى.Eldeç Ordaتىڭ facebook پاراقشاسىنان الىندى

Related Articles

  • 1912-جىلعا دەيىن قىتاي تەرريتورياسى ەكى ۇلكەن بولىكە بولىنگەن.

    Eldeç Orda 1912-جىلعا دەيىن قىتاي تەرريتورياسى ەكى ۇلكەن بولىكە بولىنگەن. ءبىرى، مانجۋر ۇكىمەتىنە شىن تيەسىلى زاڭدى تەرريتوريا. ەكىنشىسى، جانجۋر ۇكىمەتىنە سىرتتاي تيەسىلى بالامالى تەرريتوريا. زاڭ بويىنشا بۇل بالامالى تەرريتوريا قالاعان ۋاقىتىندا مانجۋر تەرريتورياسىنان شىعىپ كەتە الادى. ءسىز مىنا كارتادان قىتايعا تيەسىلى ياعني تسين مەملەكەتىنە شىن تيەسىلى تەرريتوريانى نوبايلاپ بولسادا انىق كورە الاسىز. بۇل كارتاداعى تيبەت، موڭعول، ۇيعىر جانە قازاق تەرريتورياسىنىڭ تسين-گە كىرمەۋىنىڭ سەبەبى نەدە؟ سەبەبى مىناۋ: ولار تسين قاعاناتىنا جىلىنا ءبىر رەت سىرتتاي سالىق تولەمىن وتەپ تۇرعان، تسين ۇكىمەتى سىرتتاي سالىق وتەۋشى ەلدىڭ ىشكى ىسىنە كيلىكپەگەن، ىشكى ىستەرى، ىشكى ماسەلەسى ءوز ىرقىندا بولعان، ءبىرىنىڭ سىرتقى-ىشكى ىستەرىن رەسەيدىڭ ورىنبور، قازان، تاشكەن شاھارلارى شەشسە، بىرىنە يندياداعى موعول جانە الىستاعى وسىمانلى بيلىگى ارالاسىپ

  • «گيتلەر 45-ءشى جىلى ولمەپتى. ول 83 جاس جاساعان» – قۇپيا دەرەكتەر نە دەيدى؟  

    دەل پەرو ءار عاسىردىڭ بەلگىلى تۇلعالارى بولادى. ول ادام قانىن سۋشا اعىزعان جەندەت پە، الدە عاجايىپ دارىنىمەن الەمگە تانىلعان ونەر ادامى ما، ماسەلە وندا ەمەس. باستىسى، ارتىندا ەرتەگىگە بەرگىسىز اڭىزدىڭ قالعانىندا. سونىڭ ءبىرى ادولف گيتلەر. بۇگىنگى كۇنگە دەيىن قۇپياسى اشىلماعان دۇنيە ول – ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستى اشقان، «بۇكىل الەمدى تابانىما سالىپ تاپتاسام» دەپ ارمانداعان، قاندى قىرعىندا 50 ميلليونعا تارتا ادامنىڭ وپات بولۋىنا سەبەپشى بولعان ادولف گيتلەردىڭ مۇردەسى. 1945 جىلى كەڭەس اسكەرى نەمىس جەرىنىڭ باسىم بولىگىن جاۋلاپ الىپ، باس قالا بەرليندى قورشاۋعا العان تۇستا، ماسقارا بولىپ قولعا تۇسپەس ءۇشىن گيتلەر ءوزىن-ءوزى ولتىرۋگە بەل-بۋعانى بەلگىلى. ايەلى ەۆا براۋنمەن قاتار سۇيىكتى ءيتىن قوسا ولتىرتكەن. ورىس اسكەرى ونىڭ جاسىرىنعان بۋنكەرىنىڭ ماڭىنان ورتەنگەن قوس مۇردەنى

  • قازاقستاننىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى مەملەكەتتىك حاتشى مايكل پومپەونى قازاقستانعا شاقىردى.

    قايرات ءابدىراحمانوۆ جانە مايكل پومپەو قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ ۆاشينگتونعا جاساعان ساپارىنىڭ ناتيجەلەرىن جۇزەگە اسىرۋدى تالقىلادى-دەپ حابارلايدى ءسىم باسپا ءسوز قىزمەتى. 2018 جىلعى 28 ماۋسىمدا سىرتقى ىستەر ءمينيسترى قايرات ءابدىراحمانوۆ امەريكا قۇراما شتاتتارىنىڭ مەملەكەتتىك حاتشىسى مايكل پومپەومەن تەلەفون ارقىلى سويلەستى. ەكى ەلدىڭ سىرتقى ىستەر ۆەدومستۆولارىنىڭ باسشىلارى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ 2018 جىلدىڭ قاڭتارىندا اقش-قا رەسمي ساپارى بارىسىندا قول جەتكىزىلگەن ۋاعدالاستىقتاردىڭ دايەكتى تۇردە جۇزەگە اسىرىلۋىن قاناعاتتانۋشىلىقپەن اتاپ ءوتتى. مايكل پومپەو قازاقستان كوشباسشىسى ساپارىنىڭ ماڭىزدىلىعىن ايرىقشا اتاپ ءوتىپ، اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپ ۆاشينگتوندا قول جەتكىزىلگەن ۋاعدالاستىقتاردى جانە قازاقستانمەن ەكىجاقتى ارىپتەستىكتى دامىتۋدى جوعارى باعالايتىنىن اتاپ ءوتتى. سۇحباتتاستار قازاقستان مەن اقش اراسىنداعى كەڭەيتىلگەن ستراتەگيالىق ارىپتەستىكتى دامىتۋ ماسەلەلەرىنىڭ كەڭ اۋقىمىن، اتاپ ايتقاندا، ساۋدا-ەكونوميكالىق جانە ينۆەستيتسيالىق، ەنەرگەتيكا،

  • توقاەۆتىڭ “ساياسي بومباسىنىڭ” استارىندا نە جاتىر؟

    اننا كلەۆتسوۆا قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان سىرتقى ىستەر ءمينيسترى بولعان كەزدە سەمەي يادرولىق سىناق پوليگونى قۇرباندارىنا ورناتىلعان ەسكەرتكىش الدىندا سويلەپ تۇر. سەمەي، 8 قىركۇيەك 2006 جىل. باتىس باسپاسوزىندە قازاقستان سەناتىنىڭ باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ پرەزيدەنت سايلاۋى قازىرگى مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆسىز ءوتۋى مۇمكىن دەپ مالىمدەگەن سۇحباتىنا قاتىستى كوممەنتاريلەر بەرىلگەن. بۇعان قوسا، كوررۋپتسيالىق قىلمىس جاسادى دەگەن كۇدىككە ىلىنگەن مالايزيانىڭ بۇرىنعى پرەمەر-ءمينيسترى نادجيب رازاكقا ىشىندە قازاقستاندىق كۇيەۋبالاسى دا تارتۋ ەتكەن قىمبات “سىيلىقتار” تۋرالى جازعان. “ساياسي بومبا” اعىلشىن تىلىندە شىعاتىن Eurasianet.org جاڭالىقتار سايتى “قازاقستان: سەنات سپيكەرى 2020 جىلعى سايلاۋعا نازارباەۆتىڭ تۇسپەيتىنىنەن بەلگى بەردى” دەگەن ماقالاسىندا پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ۇلىبريتانيالىق ۆۆس مەدياكورپوراتسياسىنا 2020 جىلعى پرەزيدەنت سايلاۋىنا نۇرسۇلتان نازارباەۆ كانديدات رەتىندە تۇسپەۋى مۇمكىن دەگەن “جەكە پىكىرىن” ايتقان

  • قادۋان مەن سۋن مەيلين

                  1944-جىلى شىڭ شىسايدىڭ ءونبىر جىلدىق ۋاقىتشا ۇكىمەتى قۇلادى. كوپ ايالداماي شىڭ ىشكى قىتايعا جوتكەلىپ كەتتى. شىعىس قازاقيانىڭ تاريحىندا بۇرىن سوڭدى بولماعان تاريحي وزگەرىس ءدال سول تۇستا بىرىنەن سوڭ ءبىرى ورىن الىپ جاتتى. سۋرەتتەگى اق شىلاۋىشتى كىسى- قادۋان مامىربەكقىزى. كوگەداي حان ورداسىنىڭ سوڭعى حاندارىنىڭ ءبىرى الەن ۋاڭنىڭ زايىبى. قاسىنداعى كىسى اتاقتى ساياساتكەر، ديپلومات سۋن مەيلين. ول قىتاي پرەزيدەنتى جاڭ قايشىنىڭ زايىبى. زامانىندا امەريكادان ءبىلىم العان، وتە ساۋاتتى، مادەنيەتتى تۇلعا. 1944-جىلى نان كيننەن ۇرىمجىگە ۇشىپ كەلىپ تۇرمەدەگى قازاقتاردى بوساتىپ، شەت قيىرعا بوسقان قازاقتاردى ەلگە ورالتۋ ماسەلەسىن قولداپ ارنايى كوميسسيا قۇرعان جانە ونشاقتى قازاققا جوعارى لاۋازىمدى ورىن تاعايىنداپ جۇمىسقا سايلاپ كەتەدى. 1946-جىلى قازاقتار نان كيندەگى ۇلتتىق

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: