|  |  |  |  |  | 

Jahan jañalıqtarı Köz qaras Sayasat Suretter söyleydi Tarih

Qıtaydağı “Demokratiyalıq Tañdau Küresi”

22221744_943358669161054_5303676117422371953_nOsı uaqıtqa deyin biz Qıtay qoğamı men qıtay biligi arasında ärtürli kürdeli toptar men pikir, tanımı bir-birine kelise bermeytin sayasi, qarjılıq şonjarlardıñ astırtın ayqası turalı qısır keñestiñ basın şalıp qoyğan edik. Bügin sonıñ azğantay bwşpağı retinde tarix betinde qalğan tağı bir oqiğadan şağın şolu jasamaqşımız. Ol qıtaydağı “Demokratiyalıq Tañdau Küresi”. Jalpı qıtay qoğamı demokratiyalıq küresterden köz aşpağan qoğam, biz sonı köp bile bermeymiz, küresterdiñ öz tarixi kategoriyası bar, barlıq küresterden bwl küres säl özgeşe. Bizdiñ bağanadan aytqımız kelip otırğan data 1989- jılı Pekinde bolğan Tyan Änmin (天安门) oqiğası.Eldeç Orda sureti.
Tyan Änmin alañı älemdegi eñ ülken, eñ keñ alañdardıñ qatarına jatadı. Qıtaydağı demokratiyalıq qandı kürestiñ eñ körnektisiniñ biri osı alañda orın alğan. Oqiğa 1989- jılı mausım ayında tuılğan. Oqiğadan jartı ay bwrın Gorbaçev Pekinge arnayı memlekettik saparmen kelgen. Oqiğağa batıstağı Auropa (Evropa) äleminiñ de türtpegi bar. Eñ bastısebep- Qıayda Demokratiyalıq Bostandıq. Osı künniñ qandı tañdauın kileñ studentter jasağan. Alañğa neşe on mıñ studentter birqanşa kün boyı aştıq jariyalap, bilikke qısım tüsirgen. Miting barısında bwl qozğalıstıñ eñ körnektileriniñ biri bolğan student qızdıñ müsinin twrğızıp ülgirgen. Qozğalıs öte ayanıştı bastıqtırılğan. Mitingke şıqqan neşe on mıñ adamdı bir tünde tazalap joq qıp jibergen (alañdı eşqanday qan dağın qaltırmay juuıp tazalağan). Miting wyımdastıruşılardıñ birazı şetelge qaşıp tınğan, sonıñ biri Şıñjañdıq Örkeş (surette, qısqa jeñdi kök jeyde kigen). Örkeş qazir Tayvanda boluı mümkin. Demokratiyalıq Tañdau qozğalısın wyımdastıruşı studentterden şetelde basqa tiri jürgenderi de bar. Arada qanşa jıl ötsede şetelde jäne Qıtayda bwl datanı jasırın atap ötetinder köp. Mitingti qarumen toqtatu kezinde qañğırğan oq tiip qaytıs bolğan Qazaq studentteri de bolğan.Eldeç Orda sureti.
Tyan Änmin oqiğası kezinde Jiyañ Zemin(江泽民) Şañğayda (上海) qala bastığı edi. Oqiğa barısında ol dereu Şañğaydan Pekinge auısıp keldi, kele sala oqiğanı jönge saldı da köp ötpey Qıtaydıñ törağası boldı. Bwl Jiyañ Zemin Qıtay-Qazaqstan şekarasın (bügingi şekaranı) bekitude ülken röl oynadı.
Jalpı, Tyan Änmin oqiğasınıñ aqiqatı äli tolıq aşılğan joq. Zardap şekkendermen ölim qwşqandar turalı eş aytılmaydı. Qıtay biliginde jik jöp, top köp. Bügingi bilik tobındağılar sol twsta qanday pikir-tanımda edi, bwl da qızıq äñgime. Wlttıq elitanıñ wyası Şañğaylıqtar bilikti qaytıp tartıp aldı, ol tipten qızıq. Demokratiyalıq Tañdau Küresi jeñiske jetse ne özgeris olar edi, bärinen de sol qızıq. Qıtay qoğamındağı demokratiyalıq tepe teñsizdik jalğasa berse mwnday miting, oqiğa qıtay qoğamınan eşqaşan seyilmeydi.Eldeç Orda sureti.

Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Orda sureti.Eldeç Ordatıñ facebook paraqşasınan alındı

Related Articles

  • Altaydağı qazaqtar Alaş Orda ükimetine joldağan TİLEULESTİK xatı

    Osıdan bir ğasır bwrın Qazaq-Qırğız jwrtı birlesip Alaş Orda ükimetin qwrğan kezde oğan qoldauşı bolıp, tileulestik bildirgen şetjwrt qazaqtarınıñ biri- Qıtay Qazaqtarı edi. Altay, Şäueşek jäne Qwljadan art-artınan tileulestik qwttıqtau xattarı men Qazaq töl baspasına kömek somaların joldanğan. Bir ğasır bwrın Altaydağı qazaqtar Alaş Orda ükimetine joldağan TİLEULESTİK xatınan üzindi. Hat Semeyden şığatın “Sarıarqa” gazetinde 1918-jılı basılğan. Tileulestik Qıtay jwrtına qarağan Alaş wrandı Abaq Kereyinen. Gazetten köruimiz boyınşa Rosiyağa qarağan Qazaq-Qırğız birigip, öz aldına jwrt bolıp, Alaş ordasın tigip, Alaş tuın köterdi degendi estip, patşamız basqa bolsa da, wranımız Alaş, näsilimiz Qazaq bolğandıqtan Alaş balasınıñ bası qosılıp jwrt qatarına kiruine tilektestigimizdi bildiremiz. Oylağan oy ornınan şığıp iske sät bersin. Wlt

  • SİM Qıtay qazaqtarınıñ isine “aralasa almaydı”

    Timur AYTMWHANBET Ardaq Mädiev, Qazaqstan sırtqı ister ministrligi konsuldıq qızmet departamentiniñ direktorı. Astana, 14 jeltoqsan 2017 jıl. Jeltoqsannıñ 14-inde Qazaqstannıñ sırtqı isteri ministrligi Astanada ötken baspasöz jiınında Qıtaydan köşip kelgen, Qazaqstan azamattığın alğan etnikalıq qazaqtardıñ “tuıstarımız Qıtayda negizsiz qılmıstıq qudalauğa wşırap jatır” degen şağımına baylanıstı jauap berdi. SİM-niñ konsuldıq qızmet departamentiniñ direktorı Ardaq Mädievtiñ aytuınşa, Qazaqstan biliginen kömek swrağan repatriant qazaqtardıñ şağımdarı ministrlikke tüsken. – Olarda problema joq emes, bar. Jağdaydı baqılap otırmız. Mwnımen qosa äñgime özge memlekettiñ qaramağındağı basqa eldiñ azamattarı turalı ekenin tüsinu kerek. Barlıq mäseleni kelise otırıp şeşu qajet jäne onday jwmıstı atqarıp otırmız. Qıtay halıq respublikasımen qarım-qatınasımız öte jaqsı. Biraq Vena konvenciyasına säykes özge eldiñ yurisdikciyasına

  • Qıtaydağı qazaq mäselesi jäne Jarqın7

      Qıtaydağı qazaq mäselesi büginde uşığıp twr. Biraq, ol örtti ürlep otırğandar da bar. Iä, maqsattarı ottı ürlep öşiru, biraq, ol ürlegenge öşetin emes, asqına janatın ört. Sol örtke örtenetin mına jaqta otırğan ürleuşiler emes, ana jaqta jatqan qarapayım qazağımız. Sol üşin ottı ürlemeyik, ürlep, asqındıruşılarğa (özderin el üşin eñirep jürgender dep ataydı tağı) toqtau aytpasaq erteñ sol eki million qazaqtıñ bügin 200-i, dep otırğanda bärinen ayırlamız. Eki jaqta äkeli balalı, er äyel bölinedi. Jautañdap tiri jetimder qaladı. Qıtaydıñ şetelmen qarım qatınasında işki mäselege aralaspau degen öte qattı wstanatın zañı bar. Qazaq mäselesin memlekettik diplomatiya arqılı ğana şeşe alamız, äytpese, bes qazaq emes bes mıñ qazaq şulağannan Qıtaydıñ tas kereñ

  • AQŞ NATO-dağı odaqtastarın Reseyge qısım jasauğa şaqırdı

    “Batıs-2017″ äskeri jattığuı barısında wşırılğan Reseydiñ “Iskander-M” zımıranı. Leningrad oblısı, 18 qırküyek 2017 jıl. AQŞ NATO boyınşa odaqtastarına Reseydiñ orta jäne qısqa qaşıqtıqtağı zımırandardı joyu turalı kelisimdi bwzıp otıruı ıqtimal ekenine dälel wsınğan. Germaniyalıq Der Spiegel basılımınıñ jazuınşa, AQŞ qorğanıs ministri Djeyms Mettis NATO-nıñ yadrolıq josparlau jönindegi tobınıñ jabıq otırısında soltüstikatlantikalıq odaqqa müşe elderden Mäskeudi kelisimdi saqtauğa mäjbür etetin is-qimıl jospar äzirleuin swrağan. Bwl jospar 2018 jılı jazda ötetin NATO sammitine deyin dayın boluı tiis dep jazadı basılım. Qajet bolğan jağdayda NATO Reseyge qarsı sankciyalar engizuge dayın boluı tiis dep mälimdegen Mettis. Pentagon basşısı “eger NATO boyınşa äriptesterimen ortaq kelisimge kele almasa, onda AQŞ jeke is-äreket etuge äzir boladı” dep

  • WLITAUĞA BARDIÑ BA, WLAR ETİN JEDİÑ BE?

      Wlar qwsı wyasın biik taudıñ qiyasına, wşar basına saladı. Qısı-jazı tau basın meken etetin otırıqşı, dene twrqı kekilikke wqsas keletin şağın ğana wlar eşkimniñ mazalağanın, tınıştığın bwzğanın qalamaydı. Sondıqtan da közden jıraqta, adamnan tasada tirşilik etedi. Wlar qws torğa tüsse, dereu ölip qaladı . Älemniñ birde-bir zooparkinen wlar körmeytinimiz sodan bolar.   Tauda oynağan kekiliktiñ, qalıñda jürer bödeneniñ, tipti qırğauıldıñ jwmırtqaların üy tauığına bastırıp, balapandarın qolğa üyretuge boladı. Şöjeleri tegim, näsilim basqa demey, telmeñdep, tauıqtıñ soñınan jügirip jüredi. Al wlar qolğa üyrenbeydi. Jwmırtqasın tauıq basıp ta şığara almaydı, balapanına adam qolı tise boldı – öledi. Qolğa tüspestigin meñzegeni bolar, qazaqtıñ qara öleñinde: Wlıtauğa şıqtıñ ba,  Wlar etin jediñ be?

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: