|  |  | 

رۋحانيات ساياسات

جاڭا الىپبيگە كوشۋ قازاق ءتىلىن مەڭگەرۋدى جەڭىلدەتەدى، – دەدى ەلباسى.

ەلباسى مەملەكەتتىك ءتىلدى لاتىن قارپىنە كوشىرۋ جونىندەگى جوبانى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن قۇرىلعان جۇمىس توبىنىڭ مۇشەلەرىمەن كەزدەستى-دەپ حابارلايدى اقوردا ءباسپاسوز قىزمەتى.

جيىندا مەملەكەت باسشىسىنا قوعامدىق تالقىلاۋلار بارىسىندا كەلىپ تۇسكەن ۇسىنىستاردى ەسكەرە وتىرىپ ازىرلەنگەن قازاق ءتىلىنىڭ لاتىن قارپىنە نەگىزدەلگەن بىرىڭعاي ستاندارتىنىڭ جوباسى ۇسىنىلدى.

قازاقستان پرەزيدەنتى مەملەكەتتىك ءتىلدى رەفورمالاۋ رۋحاني جاڭعىرۋ باعدارلاماسى اياسىنداعى ماڭىزدى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

– بۇل كۇندەرى قازاق ءتىلىنىڭ جاڭا الىپبيىنە بايلانىستى ماسەلە قوعامدا قىزۋ تالقىلانۋدا. وعان كوپتەگەن ادام قاتىستى. لاتىن قارپىنە كوشۋ تۋرالى يدەيا ءبىز تاۋەلسىزدىك العان كەزدەن تۋىنداعان بولاتىن. قازاق جازۋىنىڭ لاتىن قارپىنە كوشۋى ءاردايىم مەنىڭ ايرىقشا باقىلاۋىمدا بولدى، – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.

وسى رەتتە، ەلباسى لاتىن قارپىنە كوشۋ ۇدەرىسىنىڭ تاريحي ءمانى بار ەكەنىنە توقتالىپ، بۇل ماسەلەنى بىرلەسە شەشۋ قاجەتتىگىن ايتتى.

– الەمدە ەشبىر ەل ءوزىنىڭ جاڭا ءالىپبيىن بۇكىل حالىق بولىپ وسىلايشا تالقىلاعان ەمەس. ءبىز ءۇشىن ءاربىر ادامنىڭ پىكىرىن ءبىلۋ ماڭىزدى. لاتىن قارپىنە كوشۋگە بايلانىستى پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنە 300-دەن استام ءوتىنىش كەلىپ ءتۇستى. جاستاردىڭ بۇل ۇدەرىستى قولداعانى قۋانتادى، – دەدى مەملەكەت باسشىسى.

نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاق ءتىلىنىڭ جاڭا ءالىپبيىنىڭ جوباسىن تالقىلاۋعا جەتەكشى قوعامدىق بىرلەستىكتەردىڭ، عىلىمي ورتا مەن جۇرتشىلىقتىڭ بەلسەندى تۇردە اتسالىسقانىنا نازار اۋداردى.

كەزدەسۋ بارىسىندا قازاقستان پرەزيدەنتىنە اتقارىلعان جۇمىستاردىڭ ناتيجەلەرى جونىندە ا.بايتۇرسىنوۆ اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى ە.قاجىبەك جانە ش.شاياحمەتوۆ اتىنداعى تىلدەردى دامىتۋدىڭ رەسپۋبليكالىق ۇيلەستىرۋ-ادىستەمەلىك ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ە.تىلەشوۆ باياندادى.

ەلباسى جيىنعا قاتىسۋشىلاردىڭ ەسەبى مەن پىكىرلەرىن تىڭداپ، ايرىقشا ءمان بەرۋدى قاجەت ەتەتىن جەكەلەگەن ماسەلەلەرگە توقتالدى.

– جالپى، اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ نەگىزگى باعىتتارىن قولدايمىن. جوبانى ىسكە اسىرۋ بارىسىندا الەمدىك تاجىريبە ەسكەرىلدى. بۇل وتە ماڭىزدى. سونىمەن بىرگە، قازاق ءالىپبيىن لاتىن قارپىنە كوشىرۋ ۇدەرىسىنە قاتىستى اقپاراتتىق-ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جالعاستىرۋ قاجەت، – دەدى مەملەكەت باسشىسى.

قازاقستان پرەزيدەنتى بۇل رەفورما باسقا تىلدەردىڭ دامۋىنا نۇقسان كەلتىرمەي، ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارىن بۇزباۋعا ءتيىس ەكەنىنە ەرەكشە توقتالدى.

– قازاق ءتىلىنىڭ لاتىن قارپىنە كوشۋى ورىس ءتىلدى ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارىن، ورىس ءتىلى مەن باسقا دا تىلدەردىڭ مۇمكىندىكتەرىن شەكتەمەيدى. ورىس ءتىلىنىڭ كيريلل قارپىندە قولدانىلۋى وزگەرىسسىز قالادى. ول بۇرىنعىداي قىزمەت اتقارا بەرەتىن بولادى. جاڭا الىپبيگە كوشۋ قازاق ءتىلىن مەڭگەرۋدى جەڭىلدەتەدى، – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.

ەلباسى لاتىن قارپىنە كوشۋ كۇردەلى ۇدەرىس ەكەنىن، سونداي-اق ونىڭ ماقساتى ءتىلىمىزدى دامىتۋ جانە ونى الەمدىك اقپاراتتىق كەڭىستىككە شىعارۋ ءۇشىن جاعداي جاساۋ بولىپ تابىلاتىنىن اتاپ ءوتتى.

بۇدان بولەك، مەملەكەت باسشىسى جاڭا ءالىپبيدى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنە ەنگىزۋ ءۇشىن مۇعالىمدەر مەن ادىستەمەلىك بازانى دايىنداۋ قاجەتتىگىن ايتىپ، ۇكىمەتكە ونى كەزەڭ-كەزەڭىمەن ەنگىزۋ جونىندەگى جوسپار ازىرلەۋدى تاپسىردى.

سوڭىندا نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاق ءالىپبيىن رەفورمالاۋعا قولداۋ ءبىلدىرىپ، ونى ىسكە اسىرۋعا بەلسەندى اتسالىسقان بارشا قازاقستاندىقتارعا، عالىمدار مەن تىلتانۋشىلارعا العىس ايتتى.

Related Articles

  • ءسىم قىتاي قازاقتارىنىڭ ىسىنە “ارالاسا المايدى”

    تيمۋر ايتمۇحانبەت ارداق ماديەۆ، قازاقستان سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى كونسۋلدىق قىزمەت دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى. استانا، 14 جەلتوقسان 2017 جىل. جەلتوقساننىڭ 14-ىندە قازاقستاننىڭ سىرتقى ىستەرى مينيسترلىگى استانادا وتكەن ءباسپاسوز جيىنىندا قىتايدان كوشىپ كەلگەن، قازاقستان ازاماتتىعىن العان ەتنيكالىق قازاقتاردىڭ “تۋىستارىمىز قىتايدا نەگىزسىز قىلمىستىق قۋدالاۋعا ۇشىراپ جاتىر” دەگەن شاعىمىنا بايلانىستى جاۋاپ بەردى. ءسىم-ءنىڭ كونسۋلدىق قىزمەت دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى ارداق ماديەۆتىڭ ايتۋىنشا، قازاقستان بيلىگىنەن كومەك سۇراعان رەپاتريانت قازاقتاردىڭ شاعىمدارى مينيسترلىككە تۇسكەن. – ولاردا پروبلەما جوق ەمەس، بار. جاعدايدى باقىلاپ وتىرمىز. مۇنىمەن قوسا اڭگىمە وزگە مەملەكەتتىڭ قاراماعىنداعى باسقا ەلدىڭ ازاماتتارى تۋرالى ەكەنىن ءتۇسىنۋ كەرەك. بارلىق ماسەلەنى كەلىسە وتىرىپ شەشۋ قاجەت جانە ونداي جۇمىستى اتقارىپ وتىرمىز. قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىمەن قارىم-قاتىناسىمىز وتە جاقسى. بىراق ۆەنا كونۆەنتسياسىنا سايكەس وزگە ەلدىڭ يۋريسديكتسياسىنا

  • قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىگى كۇنىنە ارنالعان «جىر ارقاۋى-جاڭعىرۋ» اتتى رەسپۋبليكالىق اقىندار ايتىسى ۇيىمداستىرادى.

              2017 جىلعى 14 جەلتوقساندا ساعات 15.00-دە  اقتوبە قالاسى «ونەر ورتالىعىنداعىنىڭ» كونتسەرت زالىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى مادەنيەت جانە سپورت مينيستىرلىگى اقتوبە وبلىسى اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىك كۇنىنە ارنالعان «جىر ارقاۋى-جاڭعىرۋ» اتتى رەسپۋبليكالىق اقىندار ايتىسىن ۇيىمداستىرادى. «جىر ارقاۋى- جاڭعىرۋ» اتتى ونەر دوداسى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلامالىق ماقالاسى اياسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىگى كۇنىنە ارنالىپ ۇيىمداستىرىلىپ وتىر. ايتىستى وتكىزۋدىڭ ماقساتى اقىنداردىڭ ورەلى ونەرى، ورنەكتى سوزدەرى ارقىلى تاۋەلسىزدىك مۇراتتارى مەن قۇندىلىقتارىن ناسيحاتتاۋ، «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىنىڭ ماڭىزدىلىعىن پاش ەتۋ، وسكەلەڭ ۇرپاقتى وتانسۇيگىشتىككە تاربيەلەپ، ولاردىڭ تانىم-تالعامىن ۇلت رۋحانياتىنا باعىتتاۋ، قازاقتىڭ ءتول ونەرى، قۇدىرەتتى ءسوزى ارقىلى مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ مەرەيىن ارتتىرۋ، قولدانىس اياسىن كەڭەيتۋ بولىپ تابىلادى. ساحنا تورىندە وسى كەزگە دەيىن تالاي ايتىستاردا توپ

  • ساريەۆ: «جەەنبەكوۆ اتامباەۆتىڭ كولەڭكەسىندە قالمايدى»

    رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين (سول جاقتا), قىرعىزستان پرەزيدەنتى سوورونباي جەەنبەكوۆ (ەكىنشى قاتاردا) جانە قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ۇقشۇ سامميتىندە تۇسكەن سۋرەتى. مينسك، 30  قىرعىزستان پرەزيدەنتى سوورونباي جەەنبەكوۆ شەتەلدەرگە العاشقى ساپارىن اياقتادى. ول ماسكەۋ مەن مينسكىگە بارىپ، قىزمەتىنە كىرىسپەي تۇرىپ تۋىنداعان كەي پروبلەمالاردى شەشتى. ازاتتىقتىڭ «ەندى ارىپتەس ەلدەرمەن قاتىناس رەتتەلە مە؟»، «جاڭا باسشى ءوزىن قالاي كورسەتتى؟» دەگەن سۇراقتارىنا ساياساتتانۋشى مارس ساريەۆ جاۋاپ بەرەدى. ازاتتىق: – سوورونباي جەەنبەكوۆ جاڭا باسشى رەتىندە العاشقى ساپارىن اياقتادى. ونىڭ ساپارى ساراپشىلار مەن جۋرناليستەردىڭ نازارىندا بولدى. جۇرت وزگە ەل باسشىلارى جانىندا جاڭا پرەزيدەنت قالاي كورىنەر ەكەن دەگەن ويدا بولدى. سىزدىڭشە، ماسكەۋ مەن مينسكىگە ساپارى كەزىندە ول قالاي كورىندى؟ مارس ساريەۆ: – ول ءوزىن سەنىمدى ۇستاعانداي كورىندى. ەۋرازيا

  • قازاق ادەبيەتىنىڭ تاڭىرلىك الەمگە ەسىك اشاتىن ترانستسەندەنتى

    قازاق ادەبيەتىنىڭ تاڭىرلىك الەمگە ەسىك اشاتىن ترانستسەندەنتتى مازمۇنى قوجا احمەت ءياسساۋيدىڭ حيكمەتىنەن باستالاتىن ەدى. قۇدايبەرگەن جۇبانوۆ بۇ تۋراسىندا ءبۇي دەپ جازادى. «ءبىزدىڭ «Əدەبيەت سالاسىنداعى جازۋىمىزدىڭ باسى «ديۋاني حيكمەتتەن» باستالادى. ورتا ازياداعى تۇركى تىلىندە سويلەيتىن حالىقتاردىڭ العاشقى جازبا əدەبيەتىنىڭ ءبىرى! بۇل فاكتى قازاق اقىندارىنىڭ احمەتكە ەلىكتەگەنىن كورسەتەدى ». ساكەن سەيفۋللين بىلاي دەپ باعا بەرەدى. «قازاق اراسىندا جازبا ادەبيەتىن تاراتقان – تۇركىستاننان شىققان قوجالار. ول كەزدە قازاق اراسىنا كوپ تارالعانى – قوجا احمەت ءياسساۋيدىڭ كىتابى. ءبىزدىڭ قازاق اقىندارى سوعان ەلىكتەدى». بولشەۆيكتەر ءياسساۋيدىڭ اتىن ءوشىرۋ ءۇشىن اقىن-جازۋشىلارعا تاپسىرما بەردى. ماسەلەن، تسك 1937 جىلى اسقار توقماعامبەتوۆتى «حازىرەت سۇلتان» پەساسىن جازۋعا ماجبۇرلەدى. بۇل سپەكتاكل قازسسر كەزىندە ساحنادا قويىلىپ كەلدى. پەسادا ءياسساۋيدى تەرىستەپ، ونىڭ جولىن «حالىقتى

  • قازاق كوركەمسوزى مەن كوسەمسوزىنىڭ ۇلت رۋحىن جاڭعىرتۋداعى اتقارعان ءرولى

    جۇمات انەسۇلى   قازاق كوركەمسوزى اۋىز ادەبيەتىندە ەرتە زاماننان قالىپتاسقان ادەبيەت سالاسى. ۇلتتىڭ  رۋحىن عاسىرلار بويى اسقاقتاتىپ، نامىسىن جانىپ كەلە جاتقان قازاقتىڭ «باتىرلار جىرى» كوركەم ءسوزدىڭ ەڭ بيىك دارەجەدەگى ۇلگىسى، الەمدىك دەڭگەيدە ماقتانىش ەتۋگە بولاتىن، كوركەم ەلوستىق شىعارما.  حVIII-  حIX- عاسىرلارداعى  قازاق  جىراۋلارىنىڭ قاي قايسىسىنىڭ دا وسى كۇنگە دەيىن اۋىزدان اۋىزعا كوشىپ، حح- عاسىرعا دەيىن اڭىز بولىپ جەتىپ، جازبا ادەبيەت مۇراسىنا اينالىپ، بۇگىنگى ۇرپاقتىڭ رۋحاني قازىناسىنا اينالۋى سول زاماندارداعى كوركەمسوزدىڭ ماڭگىلىك وشپەس  رۋحاني كۇشىنىڭ  مولدىعىندا ەدى. اۋىز ادەبيەتىندەگى سول كەزدەگى داستاندار، جىرلار، تەرمەلەر كەڭ قازاق  دالاسىنداعى ءار شاڭىراقتىڭ دەم بەرۋشى رۋحاني ازىعى ەدى. ءسوزىمىزدى ءتىرىلتۋ ءۇشىن عاسىرلاردان  عاسىرلارعا اۋىزدان اۋىزعا كوشىپ، اڭىز بولىپ كەتكەن بۇحار جىراۋدىڭ «ابىلايعا ايتقانى» اتتى ۇزاقتاۋ

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: