|  | 

Köz qaras

Jemqorlıqsız bolaşağımız jarqın!

Jannazarova N

Äleumettik-ekonomikalıq damu dinamikasınıñ qanat jayuına kedergi keltiretin birneşe faktor bar. Sonıñ biri – sıbaylas jemqorlıq. Jalpı sıbaylas jemqorlıqqa qarsı is-qimıldıñ birneşe ädisi bar. Mamandar bolsa bwl rette principtik jäne jüyeli sipat bolsa, indettiñ bwl türin joyuğa bolatının alğa tartadı. Al zañdılıqtı qamtamasız etu – asa mañızdı mindet. Alayda sol zañdılıqtar qanşalıqtı saqtalıp jür, öñirimizde sıbaylas jemqorlıqtıñ aldın-alu bağıtındağı jwmıstardıñ nätijesi qanday? Osı jäne basqa da swraqtarğa jauap alu maqsatında, QR Memlekettik qızmet isteri jäne sıbaylas jemqorlıqqa qarsı is-qimıl agentiginiñ Mañğıstau oblısı boyınşa departamentiniñ basşısı, Ädep jönindegi keñes törayımı Jannazarova Nwrgül Almasqızımen swhbattasqandı jön kördik.

Swraq: Nwrgül Almasqızı, Elbası biılğı joldauında jüzege asırıluı tiis negizgi 10 bağıttı ayqındap berdi. Öziñiz qanday oy tüydiñiz?
Jauap: Joldaumen mwqiyat tanısıp şıqtım. Biıldıñ özinde aldımızda ülken mindetter twr. Mäselen, 8-şi bağıtqa toqtalıp ötetin bolsaq, Memlekettik organdardıñ aqparattıq jüyeleriniñ integraciyası «bir ötiniş» qağidatı boyınşa jekelegen memlekettik qızmet körsetuden keşendi qızmet körsetuge köşuge mümkindik beretinin, äkimşilik şığındardı azaytu üşin  vedomstvoğa bağınıştı naqtı qajetti wyımdardı mümkindiginşe biriktirip, bosağan qarajattı memlekettik qızmetşilerdiñ faktorlıq-baldıq şkalağa negizdelgen jaña eñbekaqı jüyesin engizuge bağıttau qajettigi aytıldı. Osılayşa ortalıqtağı jäne öñirlerdegi memlekettik qızmetşiler jalaqısınıñ disproporciyasın qısqartadı, sonday-aq jwmıstıñ sipatı men tiimdiligi eskerilmek. Bwl rette Ükimetke Memlekettik qızmet isteri agenttigimen birlesip, 2018 jılı ortalıq jäne jergilikti memlekettik organdarda osı jüyeni engizudiñ pilottıq jobaların iske asıru tapsırıldı. YAğni, bwl rette sıbaylas jemqorlıqqa qarsı küres keşendi jäne jüyeli sipat alıp otırğandığın añğaruğa boladı.

Swraq: Aymaqta sıbaylas jemqorlıqtıñ aldın-alu boyınşa atqarılğan jwmıstar turalı ne aytar ediñiz?
Jauap: Statistikağa köz jügirtetin bolsaq, ötken jılı sıbaylas jemqorlıqqa qarsı sauattandıru jäne memlekettik qızmettiñ oñ imidjin qalıptastıru maqsatında 812 is-şara wyımdastırılıp, jalpı sanı 230 417 adam qamtıldı. Atap aytqanda seminarlar jäne lekciyalar – 631, döñgelek üstelder – 34, forum jäne konferenciyalar – 24, intellektualdıq konkurstar – 17, fleşmobtar – 9, sporttıq is-şaralar – 38 jäne bwqaralıq akciyalar – 59. Ayta ketu kerek, 2017 jılı aldıñğı 2016 jılmen salıstırğanda, atqarılğan is-şaralar eki ese köp boldı. Ärine, körsetkiş quğan joqpız, bizdiñ wjım üşin jasalğan jwmıstar mañızdı boldı. Onıñ işinde negizgi küş jigerimizdi sıbaylas jemqorlıqtıñ aldın-aluğa jwmsadıq.

Swraq: Naqtı qanday şaralar, qanşa adam tartıldı, atap ötseñiz?
Jauap: Keltiretin mısal jetip artıladı. Aqtau qalasınıñ teñiz jağalauında 1000-ğa juıq qoğamnıñ türli maqsattı toptardıñ ökilderin qamtığan «Parasız bolaşaqqa.Birge!» attı şara ötti. Onda Ädilbek Niyazımbetov, Natal'ya Solodilova sekildi ataqtı sportşılar respublikalıq sıbaylas jemqorlıqqa qarsı akciyanı qoldauğa şaqırdı. Sonımen qatar, Ş.Esenov atındağı Kaspiy memlekettik tehnologiyalar jäne injiniring jäne Mañğıstau gumanitarlıq-tehnikalıq universitetteri studentteriniñ qatısuımen 3000-ğa juıq adamdı qamtığan «Adal bol!» respublikalıq akciyası şeñberinde jastarmen fleşmobtar wyımdastırılıp, arnayı dayındalğan beynerolikter ğalamtordağı äleumettik jelilerge ornalastırıldı. Bwdan bölek QR Prezidenti  janındağı Memlekettik  basqaru  akademiyasınıñ vice – rektorı Ältayır Ahmetov Tüpqarağan audanı Aqşwqır auılındağı M.Äbdihalıqov atındağı mektep gimnaziyasınıñ joğarı sınıp oquşılarmen kezdesip, «Adal wrpaq» erikti mektep klubınıñ jwmısımen tanıstı. Bwl kezdesuge barlığı 500-dey oquşı qatıstı. Mwnaylı audanınıñ №5 orta mektebinde Sıbaylas jemqorlıqqa qarsı keñeytilgen forum wyımdastırıldı. İs-şarağa Agenttikten, aumaqtıq departament basşılığı, audan äkimi, oblıstıq bilim basqarması, din ökilderi, ardagerler qauımdastığınıñ müşeleri, audannıñ orta bilim beru wyımdarınıñ basşıları jäne mektep mwğalimderi qatıstı. İs-şara barısında qonaqtarğa mektep qabırğasınıñ Elbası kabinetimen jäne Wlı Otan soğısı ardagerlerine arnalğan mwrajaymen, sonımen  qatar «Adal wrpaq» erikti mektep klubınıñ jwmıstarı men «Parasattı azamat» bwrıştarı tanıstırıldı. Forum «Adal  wrpaq» erikti jastar klubı müşeleriniñ «Sıbaylas jemqorlıqqa jol joq!» fleşmobımen ayaqtaldı. Mwnday şaralar biıl da jalğasatını sözsiz.

Swraq: BAQ ökilderi men memlekettik organdar qızmetşileri arasında wyımdastırılğan türli bayqaular turalı aytsañız?
Jauap: Mwnday şaralardı wyımdastıru jaqsı dästürge aynaldı. Eseptik kezeñde aumaqtıq departament tarapınan qoğamda sıbaylas jemqorlıqqa qarsı mädenietti qalıptastıru maqsatındağı «Aşıq kelisim» talaptarın orındau şeñberinde, BAQ ökilderi arasında «Üzdik telesyujet» jäne «Üzdik maqala» nominaciyaları boyınşa bayqau wyımdastırıldı. Nätijesinde 12 ümitkerdiñ 6-ı üzdik dep tanılıp, Agenttik ökiliniñ qatısuımen ötken saltanattı jiında departament atınan marapattaldı. Bwdan basqa, 23 mausım QR Memlekettik qızmetşiler künine oray, memlekettik organdar qızmetkerleriniñ arasında «Üzdik wsınıs» jäne «Üzdik avtorlıq maqala» nominaciyalarınıñ jeñimpazdarı anıqtaldı. Oğan jalpı sanı 30 material tüsip, olardıñ arasında üzdik dep tanılğan 6 memlekettik qızmetşi marapttaldı. Memlekettik qızmetşilerdiñ oñ imidjin qalıptastıru jäne memlekettik qızmetşiler arasında salauattı ömir-saltın nasihattau maqsatında, 30 memlekettik organ jäne 700-ge juıq adam qatısqan memlekettik qızmetşiler arasındağı Spartakiada ötip, 8 sport türinen özara mıqtılar anıqtaldı. Atap aytqanda: doybı, şahmat, şağın futbol, jüzu, erler jäne äyelder voleybolı, qol küresi, gir tasın köteru, üstel tennisi. Bwdan bölek 200-den astam memlekettik qızmetşi qatısqan saltanattı jiında oblıstıq telearnamen birlesip dayındalğan «Memlekettik qızmet – mereyli mindet!» attı beynerolik jwrtşılıqtıñ nazarına wsınılıp, memlekettik organdardıñ qızmetkerleri «Üzdik memlekettik qızmetşi» tös belgisimen, oblıs äkiminiñ gramotalarımen marapattaldı. Saltanattı jiın memlekettik qızmetşilerdiñ «Eki jwldız» jobası şeñberindegi öñirdegi öner jwldızdarımen birlesken duettegi koncertine jalğastı. Osınday is-şaralar, oblıstıñ barlıq qala jäne audandarında wyımdastırılıp, ant beru, mädeni-bwqaralıq, sporttıq jarıstar, velojügiris, t.b. is-şaralarmen süyemeldenip, bwqaralıq aqparat qwraldarında keñinen jariyalandı. 2017 jıldıñ 29 qırküyeginde № 2 «Arnaulı äleumettik qızmetter körsetu ortalığı» mekemesinde bizdiñ departamenttiñ wyımdastıruımen qayırımdılıq akciyası ötti. Akciyağa memlekettik organdar basşıları, mäslihat deputattarı, sayasi partiyalardıñ, ükimettik emes wyımdardıñ, etnomädeni jäne dini birlestikterden 120-ğa juıq ökilderi qatıstı. Jäne aytarım bwl aqciya bir jolğı ğana emes, ünemi jalğasın tabadı. Mısalı, är merekelerde qarttar üyine barıp qariyalardı qwttıqtap, arasında koncertter, teatrlarğa aparıp twramız.

Swraq: Sıbaylas jemqorlıqqa qarsı qwrılğan mobil'dik top jwmısı turalı ne aytar
ediñiz?
Jauap: Mobil'dik top ötken jılı 9 naurızda qwrıldı. Onıñ qwramına memlekettik organdar, ükimettik emes wyımdar, «Nwr Otan» partiyası, öñirlik käsipkerler palatası, jurnalister men blogerler kirdi. Jalpı mobil'dik toptı qwrudağı negizgi maqsat – twrğındarğa Elbası Joldauınıñ besinşi basımdığında körsetilgen sıbaylas jemqorlıqqa qarsı is-qimıldı küşeytuge qatıstı basım-bağıttardı tüsindiru ğana emes, sonımen qatar azamattardıñ arız-şağımdarın jedel türde qabıldau bolıp tabıladı. Osı uaqıtqa deyin mobil'dik top twrğındar jäne eñbek wjımdarımen 243 kezdesu men qoğamdıq qabıldau ötkizip, nätijesinde jalpı sanı 38 787 adam qamtıldı. Nätijesi de joq emes. Bir ğana mısal, Tüpqarağan audanı Aqşwqır auılı äkimine qatıstı şeşimin tappay jatqan äleumettik mäseleler jäne äkimge jeke qabıldauğa kiruge mümkin emestigi turalı şağımdar tüsip, aumaqtıq departament tarapınan tiisti wsınıs oblıs äkimi apparatınıñ basşısı jäne audan äkimine joldanıp, auıldıñ bwrınğı äkimine tiisti şara qabıldandı. Aldağı uaqıtta mobil'dik top qoğamda sıbaylas jemqorlıqqa qarsı mädenietti qalıptastıru bağıtında jwmısın jalğastıra beredi.

Swraq: Biluimizşe arnayı monitoringtik tobı da qwrılğan bolatın. Ol qanday maqsatta qwrılğan edi?
Jauap: Mañğıstau oblısı äkimdiginiñ 29.03.2015 jılğı № 297 qaulısımen «QR 2015-2025 jıldarğa arnalğan sıbaylas jemqorlıqqa qarsı Strategiyasın iske asıru jäne köleñkeli ekonomikağa qarsı is-qimıl jönindegi Mañğıstau oblısınıñ 2015-2017 jıldarğa arnalğan is-şaralar josparı» bekitilip, äkimdikke qarastı basqarmalar, qala-audan äkimdikterine jäne oblıs aumağındağı özge de memlekettik organdarğa tiisti tapsırmalar jüktelgen bolatın. Osı Jospardıñ orındalu barısın sırtqı taldau jäne bağalau boyınşa Departamenttiñ 17.11.2016 jılğı №58 bwyrığımen müddeli memlekettik organdardıñ, qoğamdıq wyımdardıñ jäne BAQ ökilderi arasınan qwralğan Arnayı monitoringtik tobı öz jwmısın bastadı. Ötken jılı 9 mäjilis ötkizildi. Al monitoring barısında anıqtalğanday, Jospardıñ orındalısına jauaptı memlekettik organdarmen keybir tapsırmalardıñ orındalmağandığı jäne formal'di türde orındalu faktileri belgili boldı. Mäselen veterinariya, bilim, jolauşılar köligi jäne avtomobil' joldarı jäne özge de basqarmalar Jospardağı keybir tapsırmalardı orındamağan, resmi sayttarındağı halıq üşin qajetti mağlwmattar joq nemese eskirgen mälimetter ornalastırılğanına monitoring jürgizilip, onıñ qorıtındısımen tiisti şaralar qabıldanıp, kemşilikter joyıldı. Sonımen qatar, sıbaylas jemqorlıqqa qarsı Strategiyanı iske asıru boyınşa 2018-2020 jıldarğa arnalğan is-şaralar josparı talqılandı. Onıñ ayasında, mügedekter üşin jeke oñaltu boyınşa bağdarlamalıq järdem alu, emdelu-sauığu demalıs orındarına joldamalar beru, mügedekterge qajetti qwraldardı alu ürdisteriniñ jürgiziluiniñ ayqındılığın jäne osı saladağı uäkiletti mekemeler men wyımdardıñ jwmısınıñ aşıqtığın qamtamasız etu maqsatında atalğan ürdisterdiñ jüzege asırıluı turalı tiisti aqparattardı är toqsan sayın olardıñ resmi portaldarında jariyalap otıru jäne olardıñ jariyalanuına twraqtı negizde monitoring jürgizip otıru täjiribesin engizu qajettigi aytıldı. Täjiribede, densaulığına baylanıstı kvota arqılı basqa qalalarğa barıp emdelu (ota jasatu jäne t.b.) mäselesiniñ qiındıq tuğızuına, yağni wzaq uaqıt kütuge tura keletindigine baylanıstı lauazımdı twlğalardıñ zañsız sıyaqı alıp, bireulerge zañsız artıqşılıq körsetui arqılı azamattardıñ kezekterin jıljıtıp, kvota joldamasın beru jolımen sıbaylas jemqorlıq täuekelderine jol bermeui maqsatında, atalğan salanı qadağalau boyınşa uäkiletti organmen osı mäselege qatıstı ünemi monitoring jwmıstarın jürgizip otırudı, sonday-aq, nätijeleri jöninde tiisti aqparattar wsınıp otırudı osı Jospar ayasında mindetteudi qamtamasız etu turalı tiisti wsınıstar engizildi.

Swraq: Köptegen memlekettik organdar BAQ tığız qarım-qatınas ortanuğa asıqpaytını belgili. Al sizdiñ departament jurnalistermen kez-kelgen uaqıtta jwmıs jasauğa dayın dep ayta alar ma ediñiz?
Jauap: Ärine. Bizdiñ esigimiz jurnalister üşin ärdayım aşıq. Öz qwzirettiligimizge baylanıstı, kez-kelgen aqparattı der kezinde beruge dayınbız. Bwqaralıq aqparat qwraldarında keñ auqımdı nasihat jürgizu  arqılı azamattardıñ sanasına sıbaylas jemqorlıqtıñ kez-kelgen türine tözbeuşilikti siñiru qajet degen wstanımdı bastı nazarda wstauğa tırısamız. Mäselen, ötken jılı 8 qaraşada Öñirlik kommunikaciyalar qızmetinde wyımdastırılğan brifingte bwqaralıq aqparat qwraldarı ökilderimen kezdestim. Negizinen brifing «100 naqtı qadam Wlt josparınıñ öñirdegi orındalısı» taqırıbına arnaldı. Brifingte aumaqtıq departament qızmetiniñ negizgi basım-bağıttarınıñ 2017 jıldıñ 10 ayınıñ qorıtındısı turalı bayandama jasap, jwrtşılıqpen keri baylanıs mehanizmderin jetildiru bağıtında aumaqtıq departamentte aşılğan 8707 170 1424 şwğıl jelisi halıqqa jariyalandı. Sonday-aq, 22 qaraşadan bastap oblıstıq «Mañğıstau» telearnasımen birlesip aumaqtıq departamenttiñ jaña «Memlekettik qızmet habarşısı» attı aptalıq telejobasınıñ alğaşqı bağdarlaması efirge şıqtı. Telejoba maqsatı qoğamda memlekettik qızmettiñ oñ imidjin jäne sıbaylas jemqorlıqqa qarsı mädenietti qalıptastıru. Sonday-aq, 7 jeltoqsanda M.Öskinbaev atındağı oblıstıq filarmoniyada Halıqaralıq sıbaylas jemqorlıqqa qarsı küres küni ayasında memlekettik organdar, ükimettik emes, etnomädeni, dini, jastar, ardagerler wyımdarı, BAQ ökilderiniñ, mäslihat deputattarınıñ qatısuımen jalpı sanı 200-den astam adamdı qamtığan saltanattı is-şara wyımdastırıldı. Atalğan is-şara barısında 2017 jılı qoğamda sıbaylas jemqorlıqqa qarsı mädenietti qalıptastıruğa qosqan ülesi üşin qoğamdıq wyımdardıñ, etnomädeni, dini birlestikterdiñ, mädeniet, bilim beru salasınıñ, memlekettik organdardıñ, BAQ ökilderi oblıs äkimi jäne aumaqtıq departament basşısınıñ atınan marapattalıp, öner wjımdarınıñ koncerti jäne sıbaylas jemqorlıqqa qarsı mädenietti qalıptastıruğa ündeytin Jañaözen qalası şığarmaşılıq jastar wjımınıñ teatrlandırılğan qoyılımı jwrtşılıqtıñ nazarına wsınıldı.

Swraq: Köşelerde tanımal twlğalar beynelengen flayerler men bilbordtar köbeygen siyaqtı. Nätije bolarına senimdisiz be?
Jauap: Ärine nätije bolarına senimdimiz. Osı arqılı auqımdı şaralardan tıs qalmay, zañsız äreketterge qarsı twruğa şaqıramız. Bwl kez-kelgen adamğa oy saladı degen oydamız. Sondıqtan da, mwnday bastamalar äli de jalğasa beretini sözsiz. Negizinen bwl şaralar ötken jılı departament tarapınan bastau alğan bolatın. Sonıñ biri «Esikten esikke» dep atalatın joba. Atap aytqanda, sıbaylas jemqorlıq üşin äkimşilik jäne qılmıstıq jauapkerşilik qarastırılğanın eske salu, 1424 Call-ortalığı turalı aqparat elimizge belgili twlğalar Serik Sapiev, Arujan Sain, Asanäli Äşimov, Eskendir Hasanğaliev, Roza Rımbaeva siyaqtı bedeldi joğarı oqu orındarı basşıları men belgili qoğam qayratkerleriniñ beyneleri beynelengen flayerler men bukletter, oblıstağı kommunaldıq qızmetterdiñ tölem tübirtekteri arqılı abonentterge jüyeli türde taratıluda. Twrğındarğa tölem tübirtekteri arqılı 1 650 348 flayer jäne buklet taratılıp, qoğamdıq orındarda, mekemelerde 53 500-dey plakat ornalastırıldı. Sonımen birge, joğarıda aytılğan twlğalar jäne 1424 Call-ortalığı beynelengen 65 banner oblıstağı qala jäne audandardıñ eldi-mekenderdegi jwrtşılıqqa qoljetimdi orındarda ornalastırıldı. Bwğan qosa, oblıstıñ orta oqu orındarında QR Bilim jäne ğılım ministrliginiñ bağdarlamasımen bekitilgen 146 mektep oquşılarınıñ erikti «Adal wrpaq» klubtarı (klub müşeleriniñ sanı – 50 033) jäne 436 «Parasattı azamat» bwrıştarı aşılıp, mektep oquşılarına ruhani-patriottıq jäne sıbaylas jemqorlıqqa müldem tözbeuşilik bağıtındağı tärbie jwmıstarı jüyeli türde jürgizilude.

Swraq: «Azamattıq baqılau» jäne «Öñirlik joba» attı şaralar ayasında qanday
jwmıstar ötkizildi?
Jauap: Öte orındı swraq. 2017 jıldan bastap, aumaqtıq departamenttiñ memlekettik äleumettik tapsırısımen qoğamda sıbaylas jemqorlıqqa qarsı mädenietti qalıptastıru maqsatındağı «Azamattıq baqılau» jäne «Öñirlik joba» jüzege asıru üşin qomaqtı qarajat bölinip, igerildi. Onıñ ayasında sıbaylas jemqorlıqqa qarsı is-qimıl bağıtındağı beynerolikter «Aqbota» parkindegi jäne 14 ş/a aynalmalı jol boyındağı LED-ekrandarda, halıqqa qızmet körsetu ortalığı, «YUnost'-3D» kinoteatrı, oblıstıq «Mañğıstau» telearnasınıñ efirinde jüyeli türde körsetildi. Atalğan jobalar şeñberinde qwqıq qorğau, keden, salıq, sot organdarımen sıbaylas jemqorlıqtıñ aldın alu bağıtında is-şaralar wyımdastırılıp, para jäne zañsız sıyaqı üşin qılmıstıq jäne äkimşilik jauapkerşilik turalı aqparat körneki qwraldar jäne beynerolikter arqılı jetkizildi. «Azamattıq baqılau» jobası şeñberinde ükimettik emes wyımnıñ keñsesinde jäne Arnayı mamandandırılğan halıqqa qızmet körsetu ortalığınıñ ğimaratında azamattardıñ arız-şağımdarın jedel türde qabıldau maqsatındağı «Qoğamdıq qabıldau» jäne «Qoğamdıq ombudsmen» öz jwmısın bastadı. Osığan wqsas qoğamdıq qabıldaular teñiz jağalauında, Aqtau qalalıq, Mwnaylı audandıq jäne Arnayı mamandandırılğan halıqqa qızmet körsetu ortalığı, ortalıq «Mağaş» sauda bazarında wyımdastırıldı. Qoğamda sıbaylas jemqorlıqqa qarsı mädenietti qalıptastıru maqsatındağı Aşıq kelisimniñ talaptarın orındau şeñberinde jastar, äyelder, käsipodaqtar, käsipkerler, BAQ, ükimettik emes wyımdar, etnomädeni jäne dini birlestikter, mädeniet salası qızmetkerlerimen birge sıbaylas jemqorlıqtıñ aldın alu bağıtındağı is-şaralar jüyeli türde ötkizilip, türli maqsattı toptar qamtıluda. Bwl maqsatta, sonımen birge, oblıstıq, qalalıq, audandıq kitaphanalar men ölketanu mwrajayında sıbaylas jemqorlıqqa qarsı is-qimıl taqırıbındağı twraqtı körmeler aşıldı.

Swraq: Avtojoldarda sıbaylas jemqorlıq körinisterin azaytu jöninde «10 qadam
josparı» turalı aytarıñız bar ma?
Jauap: Arnayı halıqqa qızmet körsetu ortalığında «Azamattıq baqılau» jobası ayasında Qoğamdıq ombudsmen qabıldau jürgizude. Osı uaqıtqa deyin Qoğamdıq ombudsmenge barlığı 425 twlğa jüginip, olardıñ barlığına qoğamdıq ombudsmenmen tiisti tüsinikter berilip, qwqıqtıq kömekter körsetildi. Jospar ayasında köliktik baqılau inspekciyasınıñ lauazımdı twlğalarımen birge respublikalıq jäne oblıstıq mañızdağı avto joldarında reydtik şaralar wyımdastırılıp, auır jük kölikteriniñ menşik ielerine para beru jäne para alu, bopsalau faktileri boyınşa tüsinik jwmıstarı jürgizildi. Sonımen qatar, arnayı monitoring tobı müşeleriniñ jäne jol patrul'dik policiya qızmetkerleriniñ qatısuımen, jol jürginşileri men avtokölik jürgizuşilerine sıbaylas jemqorlıqqa qarsı sipattağı bukletter taratılıp, olarğa para beruşilik jäne sıbaylas jemqorlıq salasındağı /äkimşilik, qılmıstıq/ jauapkerşilikter jöninde qwqıqtıq tüsindiru jwmıstarı jürgizilgen bolatın. Jergilikti policiya qızmetimen birlesken reyd barısında 6 qwqıqbwzuşılıq anıqtaldı. Orın alğan qwqıq bwzuşılıqtarğa jol bergen twlğalarğa tiisti äkimşilik jazalar qoldanıldı jäne memlekettik organdarğa kinäli twlğalardıñ tärtiptik jauapkerşiligin qarau jönindegi wsınımdar joldandı. Jalpı bizdiñ maqsatımız profilaktikalıq jwmıstardı köbirek jürgizu.

Swraq: Äkimşilik jauapkerşilikke tartılğandar boldı ma? Äsirese qwqıq qorğau organdarı tarapınan, mısal keltirip özseñiz?
Jauap: Ärine. Jalpı birneşe mısal keltiruge boladı. Sonıñ keybirine toqtalıp ötkendi jön sanap otırmın. Departamentpen sıbaylas jemqorlıqqa qarsı is-qimıl salası boyınşa ağımdağı jıldıñ osı uaqıtı aralığında QR Äkimşilik qwqıq bwzuşılıq turalı Kodeksiniñ 676 babımen yağni, jeke twlğalardıñ zañsız materialdıq sıyaqı berui faktisimen S.Kutıbaevqa jäne S.Kıdırbaevqa qatıstı 2 – äkimşilik hattama jäne 677 babımen yağni, memlekettik funkciyalardı orındauğa uäkilettik berilgen twlğanıñ ne oğan teñestirilgen twlğanıñ zañsız materialdıq sıyaqı alu deregi boyınşa T.Baqıtovqa qatıstı 1 – äkimşilik hattama toltırılıp, sot qaulılarınıñ negizinde atalğan twlğalar tiisti jazaların aldı. Naqtıraq toqtalsaq, ötken jılı 16 mausım küni sağat 22:10 şamasında oblıstıq İİD Jergilikti policiya qızmetiniñ jol-patrul'dik policiya qızmetkeri M.Sengerov Beyneu audanı, Beyneu auılı, D.Tajiev köşesiniñ boyında jük avtoköligin toqtatqan. Kamazdıñ jürgizuşisi S.Kutıbaev policiya qızmetkeri M. Sengerovke 1000 teñge köleminde zañsız sıyaqı wsınğan. Departamentpen S.Kutıbaevqa qatıstı ÄQBtK-niñ 676 babımen toltırılğan äkimşilik hattama negizinde, Beyneu audandıq sotınıñ 2017 jılğı 17 şildedegi qaulısımen S.Kutıbaev 200 aylıq eseptik körsetkiş mölşerinde, yağni 453.800 teñge ayıppwl saluğa jazalandı. Tağı bir derekti keltire keteyin. Mañğıstau OİİD-niñ özindik qauipsizdik basqarmasımen däl sonday fakti anıqtaldı. YAğni, 2017 jıldıñ 1 tamızı küni sağat 16:40 şamasında Aqtau-Qalamqas tas jolınıñ 97 şaqırımında Mañğıstau oblıstıq İİD JPQ jol-patrul'dik policiya qızmetkeri T.Baqıtov, azamat S.Qıdırbaevtıñ basqaruındağı «Şahman» markili jük köligin toqtatıp, tiisti qwjattarın tekseru barısında, äkimşilik jauapkerşilikten jaltaru maqsatında S.Kıdırbaev policiya qızmetkerine 1000 teñge zañsız sıyaqı bergen. Osı derek boyınşa S.Kıdırbaevqa qatıstı 676 bappen äkimşilik hattama toltırılıp, is sotta qaradı. Tüpqarağan audandıq sotınıñ 2017 jılğı 21 qaraşadağı qaulısımen S.Kıdırbaevqa 200 aylıq eseptik körsetkiş mölşerinde, yağni 453.800 teñge ayıppwl salu jazası tağayındaldı. Al jol saqşısı T.Baqıtov QR ÄQBtK-niñ 677-babımen kinäli dep tanılıp, oğan osı bap boyınşa 600 (altı jüz) aylıq eseptik körsetkiş mölşerinde 1 361 400 (bir million üş jüz alpıs bir mıñ tört jüz) teñge ayıppwl salu jazası tağayındaldı. Ayta ketu kerek, mwnday jağday, yağni zañsız sıyaqı beruşi men aluşı eki twlğanıñ birdey äkimşilik jazağa tartıluı oblısımızda birinşi ret orın aldı.

Swraq: Sayt oqırmandarına aytarıñız bar ma?
Jauap: Elbasınıñ biılğı joldauında jüzege asırıluı tiis negizgi 10 bağıttı ayqındap bergenin aytqan bolatınmın. Sonıñ işinde segizinşiden bölek toğızınşı bağıt ta özekti. Memleket basşısı sıbaylas jemqorlıqpen küres jalğasatının jäne azamattardıñ konstituciyalıq qwqıqtarın qorğau, zañnıñ üstemdik qwruın qamtamasız etu, qwqıq qorğau qızmetin izgilendiru jwmıstarın jalğastıru qajettigin ayttı. YAğni, sıbaylas jemqorlıqpen küres bağıtında köptegen jaña mindetter ayqındalğan. Bwl degenimiz sıbaylas jemqorlıqqa qarsı küres jürgizu memlekettik sayasattıñ asa mañızdı strategiyalıq basımdığı bolıp qala bermek. Al bwl problemamen küresu bir nemese birneşe organnıñ mindeti dep qabıldasaq, onda qatelesemiz. Memleket pen qoğamnıñ küş-jigerin biriktirgende ğana osı qwbılısqa qarsı kürese alamız jäne onıñ nätijesin köremiz. Al eger de, sıbaylas jemqorlıq – memlekettiñ bedeline nwqsan keltiretin dert ekendigin jaqsı tüsinsek, ol üşin barlığımız bir kisidey atsalısuımız qajet. YAğni, sıblaylas jemqorlıqtıñ aldın alu maqsatında wyımdastırılğan barlıq şaralarğa belsendi qatısıp, öziñizdiñ azda bolsa ülesiñizdi qossañız, tübinde nätije bolatınına eş kümän keltirmeuiñiz kerek.

Nwrgül Almasqızı, saliqalı swhbatıñızğa rahmet! Jwmısıñızğa sättilik tileymiz.

Swqbattasqan Nwrbol Oquov
QR Jurnalister Odağınıñ müşesi
Mañğıstau oblısı, Aqtau qalası

Related Articles

  • Jas jurnalisterge bir keñes

    Pablo Pikassonıñ 11 litografiyalıq sızbadan twratın “Bwqasına” qarap otırıp bir jaytqa qayran qalam. Eñ kürdeli tehnikanı meñgerip, körkem janrda maylı boyaumen kartina saludı üyrengen suretşi ğana eñ qarapayım (biraq däl) sızbalı sketç arqılı ob'ektini tört-bes ştrihpen anıq beyneleydi. Jäne ol tört-bes ştrihi jas balanıñ şatpağı siyaqtı emes, kompoziciyalıq jağınan kämil dünie bolıp şığadı. Ol qarapayım kemeldikke jetu üşin älgi suretşi ekspressionizm, impressionizm jäne kubizm siyaqtı türli mekteptiñ täsilderin kökeyine toqıp, közi men qolın jattıqtırıp aladı. Sol sebepti Pikassonıñ naturalizm janrındağı alıp bwqası da, simvolizm janrındağı arıq bwqası da şınayı körinedi. Sözben suret salu da osınday närse. Körkem ädebiet oqıp, klassikterdiñ qoltañbasın ayıratınday deñgeyge jetpey twrıp, möldiregen publicistikalıq janrdı igermey twrıp,

  • Qıtaydağı ekonomikalıq krezis

      Qıtay ekonomikasınıñ tarihı Bizdiñ eramızdıñ 138jılı Qıtay elşisi jañ cian batısta ferğanağa deyin kelip qaytadı.Bwl kezde Qıtaydıñ Han' imperiyasımen köşpendi Ğwn imperiyasınıñ arasında bitpes soğıstar etek alğan bolatın.Bwl soğısta tek qana jer teritoriya talası ğana emes ülken ekonomikalıq müddelerde jatqanı anıq,olay deytinimiz ol zamanda Qıtay halqı negizi eginşilikpen qosımşa toqımaşılıq,azdap qolonerkasıppen aynalıstı.Bastı öndiris önimi sanalatın farfor men jibekti satu üşin wlken bazar kerek edi.Han udi patşanıñ twsına deyingi imperiyatorlar twsına deyin halıqtan tek1/30 salıq jinalıp twrdıda halıqtıñ äl -auhatı jaqsardı,bwnı sol kezdegi derekterde:«dala mıñğırğan malğa ,qambalar astıqqa tolıp,qazına altın,kümis aqşalarğa tolıp ketti,tipti sanın aludıñ özi mümkin emes edi»degen derekten köruge boladı.Han' patşalığı alğaş qwrılğan kezderi Ğwndardan oysıray jeñilip jılına

  • Şäkerim qajınıñ atına qatıstı

    Şäkerimdi “Şäkärim” dep atau qalıptasıp ketti. Özim de osılay aytıp jürgem. Mwhtar Mağauin aqsaqaldıñ eki uäjinen soñ pikirimdi özgerttim. Aqsaqaldıñ sözinşe, birinşiden, Şıñğıstau, Baqanas pen Şwbartaudağı ağayını közi tirisinde häm keyin şayırdı “Şäkerim” dep atağan. Ekinşiden, tipti zamandastarınıñ közin körip, sözin estigenderge senbegen jağdayda, mınaday qisınğa toqtauğa boladı: qazaq tilinde “äkä” degen buın müldem joq, söz işinde kezdespeydi, fonetikalıq zañdılıqqa qayşı. “Äke”, “däke” (marlya), “Säke” degen siyaqtı ataular sonıñ ayğağı. Aqsaqaldıñ osı birinşi uäji-aq öz basıma jetkilikti edi, ekinşisi mwnıñ dwrıstığın äbden wğındırıp twr. Ğalım BOQAŞtıñ facebook paraqşasınan alındı BAS TÄUELSİZDİGİ Adamnıñ şın minezi, oy-pikiri häm qabileti jeke bası üşin sayasi-ekonomikalıq täuelsizdik tuğanda ğana bilinedi (salıstırmalı türde aytıp otırmın, absolyut

  • Aydos SARIM: ESEYGEN QOĞAMNIÑ BWTINA  KOLGOTKI KIGİZU – AQIMAQTIQ

    DAT!  • Ötip bara jatqan jıldıñ qoğamdıq qorıtındısın jäne bolaşaqqa sayasi joralğı jasaudı belgili sayasattanuşı Aydos Sarım mırzadan swrağan edik. Sondağı oy-tarazı topşılaudıñ toqeteri tömendegidey boldı. – Aydos mırza, sonımen tağı da bir jıldı tügesetin kez kelip qaldı: äleumettik jelide äzil-birqaqpaylar jazıp qoyatın ädetiñiz bar edi – biılğı eñ bir qızğılıqtı jazbañızdı eske alayıqşı? – Şının aytayın, däl qazir naqtı bir sebepti, ne oqiğanı aytudıñ özi qiın bolıp ketti. Sebebi, aşığın aytayıq, jıldan-jılğa, künnen-künge bügingi bilik özin-özi külkige aynaldırıp keledi. Biliktiñ eñ mıqtı, eñ keremet degen ideyalarınıñ özi ayaq astınan külkige, sayqımazaqqa aynalıp ketip jatqan uaqıtta ömir keşip jatqan türimiz bar. Bwnıñ barlığın şendilerimiz ädeyi istep jatır dep te ayta

  • Täñir tağalam bar isin sauapqa jazıp, imanın mäñgi joldas qılıp, nwrı peyişte şalqığay!

    Bügin Praga uaqıtımen tañğı sağat tört şamasında janı jaysañ, minezi jaydarı, köñili säuleli, isi mwqiyat Rahat Mamırbek bauırımızdıñ baqilıq bolğanı turalı habar jetti. Jeltoqsannıñ 11-inde kenet auırıp, Almatıdağı törtinşi auruhananıñ jansaqtau bölimine tüsken äziz äriptesimizdiñ tileuin tilep, sır bermey jürgen edik. Tuğan-tuısı men jaqın dos-jaranı nebäri 39 jastağı jigittiñ sauığıp ketetinine senip, derti turalı köpke jariya qılmaudı ötingen. Toğız kün boyı Raqaştıñ beti beri qaraydı dep ümitin üzbegen otbasına, barşa ağayını men joldas-joralarına qayğırıp köñil aytam. Alla aldınan jarılqap, artın qayırlı etip, jasamağan ğwmırın wl-qızdarına näsip qılsın! 2001 jılğı jeltoqsanda, osıdan däl 16 jıl bwrın Rahattıñ jurnalistikağa bet bwruına sebepşi bolıp edim. “Qazaqstan” telearnasına “Mezgil” habarın endi şığarğalı jatqanda bir

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: