|  | 

تۇلعالار

بۇقارا تىشقانباەۆ

11923218_551628168334108_6246819970238711111_nبۇقارا تىشقانباەۆ، 1920-شى جىلى الماتى وبلىسىندا دۇنيەگە كەلگەن. 30-شى جىلدارى الاپات اشتىقتا شىعىس تۇركىستانداعى قازاقتارعا وتكەن. 1944-شى جىلى قۇلجاداعى “ازات شىعىس تۇركىستان” (كەيىن توڭكەرىس تاڭى بولىپ وزگەرتىلگەن) گازەتىنىڭ قازاق تىلىندەگى نۇسقاسىنىڭ جاۋاپتى رەداكتورى (باس رەداكتور) بولعان.
1945-شى جىلى قۇلجادا شىعىس تۇركىستان توڭكەرىسشىل جاستار ۇيىمىنىڭ ورتالىق كوميتەتى قۇرىلىپ، كوميتەت جاعىنان شىعارىلعان “وداق” جۋرنالىنىڭ باس رەداكتورى بولعان. 1952-شى جىلى شىڭجاڭ ولكەلىك مادەنيەت مەڭگەنمەسىنە اۋىسىپ ءبولىم باستىعى بولعان. كەيىن “شۇعىلا” جۋرنالىنىڭ شىعۋىنا جەتەكشىلىك ەتكەن. 1955-شى جىلى “قاسەن-ءجاميلا” كينوسىن جازىپ، ەكرانعا تۇسىرگەن. 1962-شى جىلى اۋعان قالىڭ ەلمەن بىرگە قازاقستانعا وتكەن.
10404508_551628218334103_7915218539543629187_n 11899977_551628211667437_3889619766646301570_n11960029_551628248334100_8429919728326506618_n

Related Articles

  • شىڭعىسحان- وعىز حاننىڭ ۇرپاعى

    جۇمات انەسۇلى (ابىلعازىنىڭ «تۇرىك شەجىرەسى»، ورىس تاريحشىلارى ن.كارامزين مەن س.سولوۆەۆتىڭ تاريحي ەڭبەكتەرىنە سۇيەنىپ جازىلعان زەرتتەۋ ەڭبەك) ورتا عاسىر تاريحىن، ونىڭ ىشىندە شىڭعىسحاننىڭ تاريحىن العاش جازعان ادام -يراندى بيلەگەن گازان حاننىڭ ءۋازىرى، ساياساتكەر، عالىم راشيد- اد- دين ەدى. راشيد –اد- دينگە «شىڭعىسحاننىڭ تاريحىن جاز» دەپ تاپسىرعان گازان حان ەدى. گازان حان شىڭعىسحاننىڭ كەنجەسى تولىحاننىڭ نەمەرەسى ارعىننان (ورىسشاسى ارگۋن) تۋادى. XIII- عاسىردىڭ اياعىندا يران بيلىگىنە ارعىن حاننان كەيىن گازان حان تاققا وتىردى. ءسويتىپ گازان حاننىڭ تاپسىرماسىمەن راشيد -اد -دين 1310-جىلى ءوزىنىڭ «جاميعات -ات -تاۋاريح» اتتى ءۇش تومدىق تاريحىن جازىپ ءبىتىردى «جاميعات ات تاۋاريحتىڭ» قازاقشا ماعىناسى «ەل تاريحى» دەگەندى بىلدىرەدى. بۇل تاريحي ەڭبەكتىڭ العاشقى تومى «شىڭعىسحان مەن التىن وردا» تاريحىنا، ەكىنشىسى «گازانحان تۇسىنداعى

  • تىككەن تۋى جىعىلماعان ەر جاباي

    اعاشتا، بيىكتى ايتساڭ، قاراعايدى ايت،جىگىتتىك، ەرلىكتى ايتساڭ، بوگەمبايدى ايت!نايزاسىنىڭ ۇشىنا جاۋ مىنگىزگەن -ەمەنالى كەرەيدە ەر جابايدى ايت!  ەر جاباي باتىردىڭ  340 جىلدىق مەرەي تويى قارساڭىندا، الماتى قالاسىندا قىركۇيەكتىڭ 15 كۇنى  “تىككەن تۋى جىعىلماعان ەر جاباي” اتتى عىلىمي كونفەرەنتسيا بولدى. تاريحشىلار مەن جازۋشىلار باتىردىڭ تاريحي ەرلىكتەرى مەن اۋىز ادەبيەتىندەگى تاريحي بەينەسى تۋرالى باياندامالار جاسادى. ماقسۇت تەمىرباەۆ، اسقار ءسابيت، زيابەك قابۋكي-شوقان، ءنابيجان مۇقامەتxانۇلى، ءجادي شاكەنۇلى، ۋاتقان ءسايپىل، ءابدىلدا سالىقباي، ابۋباكىر قايران، اسقار سابيت، ايبىن اۋباكىر- قاتارلى بەلگىلى جازۋشىلار مەن تاريحشىلار، جاباي باتىر ۇرپاقتارى قاتىستى.   ەر جاباي باتىردىڭ 340 جىلدىعىنا( ەكى جىلدان سوڭ) وراي ءمۇشايرا (كوركەم شىعارما، عىلىمي ماقالا، جىر، ولەڭ ت.ب) جاريالاناتىن بولدى. ەر جاباي باتىردىڭ اتىنا قور قۇرۋ، قالماقتاردىڭ قاس جاۋى بولعان (باتىردىڭ باسىن

  • اقىن عافۋ قايىبەكوۆتىڭ تۋعانىنا 90 جىل

    90 جىل اقىن عافۋ قايىبەكوۆتىڭ تۋعانىنا 90 جىل “مەن دە قايتا تۋىپ كورەيىنشى (وتىزجىلبۇرىنعى مەرەي تويدانەستەلىك)   88-جىل بولاتىن. عافاڭنىڭ 60-جىلدىق مەرەي تويىارقالىقتانباستالدى. ارقالىققالاسىنداوبلىستىقپارتيانىڭبىرىنشىحاتشىسىقاتىسقانششىعارماشىلىق كەش گورنياك مادەنيەتۇيىندەوتتى. ودانكەيىن امانتوعايدا، امانكەلدىاۋدانىندااتالدى. جولداعىسوۆحوزدار اباي، الباربوگەتتەندەكۇتىپقوناعاسىبەرۋشىلەربولدى. تورعايداعافاڭنىڭاتاباباسىنىڭتۋعانجەرىشۇبالاڭ. شۇبالاڭ مەن اۋدانورتالىعىنىڭاراسىندا “ع.قايىربەكوۆايىنداعىوقۋشىلارلاگەرى بار، عافاڭ، بادەشجەڭگەمىز، جازۋشىساكەنجۇنىسوۆ، ونىڭجۇبايىمىنگەنماشينەلەرسولبالالارلاگەرىنەسوقتى. تۇرعانجەرىكەرەمەت، ءسۋىمولدىر، تاماشادەمالىسورنىەكەن. قوناقتارسوعانتامسانىپبىرازجۇردى. ءسسسىنولاربالالاراسحاناسىنانناناۋىزتيدى. سودانشىعىپ، مەرەي تويدىتويلاۋشىلارتورعايعاجاقىن، لاگەردەنبىرشاقىرىمدايجەردەتۇرعان تورعاي وزەننىڭباتپاقسۋات دەپ اتالاتىن جاعاسىناكەلدى. سۋاتدەسەدەگەندەي، سۋعااپاراتىنجالعىزاياقجول بار ەكەن، جانجاعىقوپا. نەگىزىنەنوسىدانالپىسجىلبۇرىنعافاڭنىڭتۋىپ، كىندىگىكەسىلگەنجەرى وسى. سولسۋاتقاكەلىپكوپماشينەلەرۇيىرىلىپتۇراقالدى. عافاڭ ،بادەشماشينەلەرىنەناسىقپايتۇستى. باسقاماشينەلەردەنبىر توپ ايەلدەرتۇسىپ، اقىنعاقارايجامىرايكەلىپ، وزىجەپجەڭىلعافاڭدىقولدارىناكوتەرىپالدى. سويتسە، بۇلارجەڭگەلەرىەكەن، “”قازىرسەنىتۋعانجەرىڭەاۋناتامىز!” دەدى. عافاڭجەڭگەلەرىنىڭايتقانىناكونگەن “ال، اۋناتساڭدار، اۋناتىڭدار، مەن دە تاعىبىرتۋىپكورەيىن” دەگەن. جەڭگەلەرىعافاڭدىسويتىپوزەنجاعاسىنابىربىراۋناتىپالعان. سولجەرگەبادەشجەڭگەمىزبىرۋىسكۇمىستەڭگەشاشقان. “ونى “عافاڭنىڭجاسىن، ابىرويىنبەرسىن” دەپتەرىپالىپجاتقانداربولدى.     جۇماتانەسۇلى عافۋعا (ارناۋ ولەڭ) باتپاقسۋات وزەننىڭ بەرگى بەتى، سۋ الۋعا كەلىنشەك بارعان كەزدە، باتپاعى ءسال توبىقتان اسار

  • گولوششەكيندى قۇلاق-شەكەدەن ۇرعان جالاۋ مىڭبايۇلى تۋرالى بىلەسىز بە؟

    مەملەكەت قايراتكەرى جالاۋ مىڭبايۇلىنىڭ تۋعانىنا 125 جىل 2016 جىلدىڭ قىسىندا ءبىرىنشى رەت ماڭعىستاۋ جەرىندە بولدىم. جالاۋ مىڭباي ەسكەرتكىشىنە تاعزىم ەتىپ، وسى كىسىنىڭ اتىنداعى مەكتەپ وقۋشىلارىمەن جۇزدەستىم. بيىل كۇز مەملەكەت قايراتكەرىنىڭ تۋعانىنا 125 جىل تولادى، سونى قالاي لايىقتى ەتىپ وتكىزۋدى جەرگىلىكتى بىلىكتى ازاماتتار ويلاستىرا باستاپتى. ماعان قولقا سالدى. كاسپيگە بەتىمدى جۋىپ تۇرىپ، جالاۋ ءومىر سۇرگەن ۋاقىتقا ىشتەي ءبىراز وي جۇگىرتتىم. بولشەۆيكتەرگە تەك پارتبيلەت شەڭبەرىندە قاراماي اباي ايتقان «ىستىق قايرات، نۇرلى اقىل، جىلى جۇرەك» تۇرعىسىنان دا قاراۋ كەرەك-اۋ دەگەن ۇستانىم بەزبەنىنە سالىپ بايقادىم. ءيا، ەل ازاماتتارى اراسىندا ەرتەدەن تۇلەپ، 1916 جىلعى ۇلت ازاتتىق كوتەرىلىسى كەزىندە باس كوتەرگەن، 1917 جىلعى قازان توڭكەرىسىنەن كەيىن تاۋەلسىزدىك دەگەن ۇرانعا اينالعان الاش يدەياسى ەل بيلىگىن بولشەۆيكتەر زاڭسىز

  • ەكى عاسىر ساقتالعان باتىر شاپانى

    «جەتى اتاسىن بىلمەگەن جەتىمدىكتىڭ بەلگىسى»، «جەتى اتاسىن بىلمەگەن جەتەسىز»… ايتۋعا عانا وڭاي سوزدەر ارينە. قاعىس ەستىگەن بولىپ قۇلاقپەن تىڭداعان ادامعا قازاقتىڭ كوپ ماقالىنىڭ ءبىرى سياقتانعانىمەن، ساناعا ءسىڭىرىپ ميمەن تىڭداعان ادامعا بۇدان ارتىق اۋىر، بۇدان ارتىق اششى ءسوز جوق. «قۇلاقپەن ەمەس ميمەن تىڭدا..»دەيتىن مۇندايدا قازاق ساتيراسىنىڭ اتاسى وسپانحان اۋباكىروۆ . «قازاق رۋعا بولىنبەيدى، رۋدان قۇرالادى» دەيتىنى بار، «جۇزگە بولىنگەننىڭ ءجۇزى كۇيسىن، رۋعا بولىنگەن ۋ ءىشىپ ءولسىن» دەگەن ھاھارمان اتامىزدىڭ. ءوز شىققانتەگىن، ءوز اۋلەتىن ءبىلۋ كەيىنگى ۇرپاققا ۇعىندىرۋ، ۇيرەتۋ دەگەن ءسوز ۇلتتىق سانادان رۋلىق سانانى جوعارى قويۋ دەگەن ءسوز ەمەس. جاڭاعى جەتەسىز جەتىم اتانباۋى ءۇشىن. ەڭ ماڭىزدىسى تەكتىلىكتى تۋ ەتىپ، قان تازالعىن ساقتاۋ ءۇشىن. جەتى اتاسىن جەتىك مەڭگەرگەن جەتكىنشەك جار تاڭداعاندا جازا

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: