|  |  | 

Саясат Сұхбаттар

“Ешкім мұндай нәтиже шығады деп ойламаған”


"Америка дауысының" штаттан тыс тілшісі Грета Ван Састерн АҚШ президенті Дональд Трамптан сұхбат алып тұр. Сингапур, 12 маусым 2018 жыл

“Америка дауысының” штаттан тыс тілшісі Грета Ван Састерн АҚШ президенті Дональд Трамптан сұхбат алып тұр. Сингапур, 12 маусым 2018 жыл

Президент Дональд Трамп Солтүстік Корея жетекшісі Ким Чен Ынмен Сингапурда кездескен соң “Америка дауысының” штаттан тыс тілшісі Грета Ван Састернмен сұхбаттасып, келіссөздің қалай өткенін, енді не болатынын айтты.

АҚШ пен Солтүстік Корея тарихында бірінші рет екі ел президенттері жүзбе-жүз кездесіп, келіссөз қылды. Маусымның 12-сінде Сингапурда өткен кездесуден соң Дональд Трамп пен Ким Чен Ын Түсіністік мәлімдемесіне қол қойып, ядролық қарудан бас тарту мен әскери жаттығудан тартыну ниеттерін жариялады.

Грета Ван Састерн: - Ким Чен Ынның бойынан таң қаларлық не көрдіңіз?

Дональд Трамп: - Шынында да жайсаң адам екен. Қуақы, өте ақылды, келіссөзге шебер. Халқын жақсы көреді, оған таң қалған жоқпын, елін сүйеді екен. Бір тамаша келісім бастадық деп ойлаймын. Солтүстік Кореяны атом қаруынан арылтпақпыз. Бұл іс бірден басталады және басқа да жайттар болып жатыр. Оның ішінде [Корей соғысының америкалық тұтқындарының] сүйектерін алдырту бар. Білесіз бе, Грета, Солтүстік Кореядан хабардарсыз ғой, тұтқындардың сүйектерін қайтарудың көп адам үшін мәні зор. Маған хабарласқандары бар, “Қолыңыздан келе ме?” деп хат жазғандары бар. Ол (Ким Чен Ын) осыған келісті, соғыста мыңдаған адам өлген. Сондықтан бұл – үлкен шаруа.

Грета Ван Састерн: - Сонымен бүгін адам құқықтары мәселесін көтердіңіз ғой? Оның реакциясы қалай болды?

Дональд Трамп: - Өте жақсы болды. Уақыттың 90 пайызын ядролық қарусыздану мәселесін талқылауға жұмсадық. Бірақ басқа да көп жайтты алға шығардық, ішінде адам құқықтары да бар. [Өлген тұтқындардың] сүйектерін қайтару – үлкен фактор, құжатқа оны да кіргіздік… Күткеннен әлдеқайда көп нәтиже шықты.
Грета Ван Састерн: - Көп көзінен таса жерде не болғанын айтыңызшы. Оған ультиматум қойдыңыз ба? Ол сізге ультиматум қойды ма? Келіссөз қалай өтті?

Дональд Трамп: - Жо-жоқ, ультиматум болған жоқ. Үш ай бойы өкілдеріміз арқылы, ғажап жұмыс бітірген мемлекет хатшысы Майк Помпео арқылы қарастырып келген мәселе ғой. Бүгін кездескенше біраз уақыт келіссөз жасап үлгергенбіз. Бірден тіл табыстық. 25 сағат бойы ұйықтамай жүрмін. Бұл бір ұзақ келіссөз болды, бірақ разымын. Процесс басталды. Мұның соңы соғысқа ұласып кетуі мүмкін еді. Солтүстік Кореяны жақсы білесіз. Бір Сеулде (қала маңындағы аймақты қосқанда – ред.) 28 миллион адам тұрады.Миллиондаған адамның опат болуы мүмкін еді. Бірақ бітім қылуға қол жеткізбекпіз.

Грета Ван Састерн: - Әскеріміздің жайы не болмақ? Оңтүстік Кореяда қала бере ме?

Дональд Трамп: - Иә, қала береді. Оны талқылаған да жоқпыз. Көп шығынға ұшыратқан соғыс ойындарынан бас тартпақшымыз. Олар арандатып келді, менің соны тоқтатқым келеді. [Солтүстік Корея] бұған разы. Өйткені қитығына тиіп келді. Бұл [әскери жаттығулар] біз үшін қымбатқа түсіп тұр. Сенімді түрде келіссөз жүргізсек, [жаттығулар] өткізбейміз.

Грета Ван Састерн: - Жылдар бойғы қыр көрсетуден соң Кимді келіссөзге көндірген жайт не?

Дональд Трамп: - Керемет бір қыр көрсету болды деп ойламаймын. Маған дейінгілер үнсіз ғана қарап отырды. Бұл туралы сөйлегілері келмеді. Олай болмайды. Бастапқы риторика өте маңызды болды деп ойлаймын. Кезінде айтқандарым өзіме де ұнамады, кейбір жұрт қателесті деп ойлады. Бірақ онсыз мына жерге жетпес едік. Сонымен қатар ол да келісім жасағысы келеді, бірдеңе қылғысы келеді деп ойлаймын.

Грета Ван Састерн: - Неге?

Дональд Трамп: - Өйткені ол істің адамы екенімізді біледі. Бұрын мұндай сенімі болмаған деп ойлаймын. Адамдар басқа еді. Іс алға баспаған. Бірақ қазір іске көшкенімізді біледі. Келіскіміз келеді, соған күш саламыз. Қазір қолымыздағы нәрсе – көп уақыт та өткен жоқ, бірінші күннен бастап Солтүстік Корея туралы қатты сөйлеп келдік қой – бүгін көп жұрт ойлағаннан әлдеқайда маңызды әрі жан-жақты құжатқа қол қойдық. Ешкім мұндай нәтижеге қол жетеді деп ойламаған.

Грета Ван Састерн: - Келіссөз біткен соң ол өзіңіз туралы қандай ой түйді деп тұспалдайсыз?

Дональд Трамп: - Көңілінен шықтым деп ойлаймын, ол да маған ұнады. Өткеннен хабарым бар, айта берудің қажеті жоқ, беті қатты жігіт екенін білем. Не қатты болуына тура келген, не табиғатынан қатты. Бірақ жақсы түсіністік. Ақылды адам, халқын жақсы көреді, елін сүйеді. Көп игілікке қол жеткізгісі келеді, сол үшін тырысып жатыр.

Грета Ван Састерн: - Бірақ халқын аш ұстап отыр ғой. Қатыгездік қылып отыр. Елін сөйтіп сүйе ме?

Дональд Трамп: - Ол көргенін істеп отыр. Бұған осы жағынан қарар едім. Бүгін, кеше және бірнеше апта бұрынғы жайтқа назар аударар едім. Ең маңыздысы сол кезде басталды. Әлгі риторикасыз, маңызы зор санкцияларсыз [бұл күн тумас еді]. Санкциялар келісімнің жүзеге асатынына көзіміз жеткенше қала береді. Ядролық қаруларды жою анық басталғанша санкциялар алынбайды.
Грета Ван Састерн: - “Америка дауысын” Солтүстік Корея халқы да тыңдайды. Ел тұрғындарына не айтар едіңіз?

Дональд Трамп: - Олардың қамқор жетекшісі бар деп ойлаймын. Халқы үшін дұрыс нәрсе жасағысы келеді, жақсы түсінісіп жатырмыз. Қарым-қатынасымыз әу бастан жақсы басталды, бұл жайтқа қандай мән беретінімді білесіз. Бұл – өте маңызды. Кейбір адамдармен қалай тырыссаң да, сөзің жараспайды, ісің жұғыспайды. Біз басынан ұғыныстық. Ол туралы айттым да, Солтүстік Кореяның көрер жақсылығы көп болады.

Грета Ван Састерн: - Президент мырза, Вашингтоннан алыс бір қиырда сұхбаттасқаныма қуаныштымын.

Дональд Трамп: - Оныңыз рас. Алыс жол. Қайтарда көз іліп алам деп үміттенем. Айтпақшы, өзіңіз де демалып алыңыз.

Грета Ван Састерн: - Әлбетте. Жолыңыз болсын!

Дональд Трамп: - Рақмет, Грета! Сізбен әңгімелесу – зор мәртебе.

Related Articles

  • Бойыңа ойың сай болғыр, дәудің аты дәу ғой қашанда 

    Batyrkhan Kurmanseit Аргентинаның Буэнос-Айресында өткен “Үлкен жиырмалық” (G20) елдері басшыларының саммиті нәтижелеріне қатысты қабылданған ортақ мәлімдемеде бүгінгі таңдағы ең маңызды әлемдік мәселелердің бірі болып отырған АҚШ-тың протекционизм саясаты жайында ештеңе айтылмады. Оның орнына тараптар “Ең алдымен Америка” дегенінен қайтпай отырған президент Трамптың талабымен Дүниежүзілік сауда ұйымын реформалауға қатысты келісімге қол жеткізді. “Біржақты саясатты қолдауға емес, көпжақты әріптестік жүйесін күшейтуге күш салу керек” дегенді бүгінге дейін қайталап келген G20 елдері басшылары осы жолы өз позицияларын қорғап қала алмады” деп жатыр көп эксперттер. Саммиттің жабылу рәсімінен кейін өткен пресс-конференцияда “Еркін сауда қағидасын сақтап, протекционизм саясатын жүргізбеудің маңызды екені туралы бірлескен мәлімдемеде неге ештеңе айтылмады” деген сұраққа ұйымдастырушы ел Аргентинаның президенті Маурисио Макри

  • Қытай туралы бір жұтым ой

    Eldes Orda Ақш-Қытай текетіресі қытай қоғамын екі жікке бөлуі бек мүмкін. Жалпы бұл қытай xалқының Ақш-қа қарсы пиғылы ма әлде билік басындағы қытай коммунистерінің Ақш-қа қарсы текетіресі ме? Меніңше бұның арасында айырмашылық бар. Ондай болса мынадай болжау жасауға болады: Біріншісі, Ақш-қа қытай компартиясы бақталас болса, Ақш міндетті түрде қытай компартиясына саяси балама бола алатын кез-келген анти-компартияшыл қытай топтармен жаңа саяси мақсаттар қоя бастайды. Бұның соңы қытай қоғамындағы коммунист партияға қарсы іштей тісін қайрап жүрген топтардың күшін біріктіреді. Сондай-ақ, қытай коммунистік партиясының саяси оқшаулануын жыл сайын асқындыра береді. Тіпті, ең соңында компартия саяси қажетінен айрыла бастайды; Екіншісі, Ақш-Қытай саяси һам экономикалық дағдарысы қытай олигарxына немесе кландық топтарына күрделі таңдау жасауға жәжбүрлейді.

  • Алғашқы теңгеге Назарбаев бейнесі қалай түспей қалды?

    Асылхан МАМАШҰЛЫ Серікболсын Әбділдин.  1993 жылы қарашаның 15-інде Қазақстан өзінің ұлттық валютасы – теңгені айналымға шығарды. Сол кезде елдің Жоғарғы кеңесін басқарған Серікболсын Әбділдин теңгенің қалай басылғаны жайлы, дизайны қалай дайындалғаны туралы айтып берді. Теңге айналымға шықпас бұрын Қазақстан соңғы сәтке дейін Ресейдің рубль аймағында қалуға тырысты. Қазақстан президенті Нұрсұлтан Назарбаев “Ғасырлар тоғысында” атты кітабында рубльді сақтап қалуға деген ұмтылысын “рубль аймағының бұзылуы (ортақ валюта – ред.) ТМД елдерінен алшақтауды тездетер еді. Ал Қазақстан бұған дайын емес еді” деп түсіндіреді. Кітапта Назарбаев “1992 жылы Ресейде барлық баға босатылды. Сол кезде іске кірістік. Мен Қазақстан валютасын шығаруды бастау туралы құпия жарлыққа қол қойдым” деп жазды. Алайда Азаттық тілшісімен сұқбаттасқан Жоғарғы кеңестің

  • Орыстарды Ресейге шақыру және олардың реакциясы

    Санат ОРЫН ӘЛИ «Россия» әуе компаниясы ұшағы жанынан өтіп бара жатқан автобустағы жолаушылар. Көрнекі сурет. Қазанның соңында Ресей президенті Владимир Путин 2019-2025 жылдарға арналған миграциялық саясаттың жаңа тұжырымдамасын бекітіп, шетелде тұратын орыстарды «Орыс әлемін» нығайтуға шақырды, «көшіп келсе жағдайларын жақсартамыз» деп уәде берді. Бұл туралы Қазақстанда тұратын орыстар мен сарапшылар не ойлайды? Жаңа тұжырымдама туралы Путин қазанның 31-і күні Мәскеуде өткен Отандастардың 6-дүниежүзілік конгресінде мәлімдеді. Путиннің айтуынша, бұл тұжырымдама «жүйедегі бюрократияны жоюға» арналған, қоныс аудару бағдарламасы бойынша қолайлы жағдай жасаудың, елге келу, жұмысқа орналасу және Ресей азаматтығын алудың нақты ережелерін ұсынады. Путиннің айтуынша, өзге елдерде (мысал ретінде Украина мен Балтық елдерін келтірді) орыстарға қатысты «русофобия, ұлтшылдық, ескерткіштермен және орыс тілімен күрес, сепаратизм

  • Ұмыт қалған ашаршылық және Назарбаевтың ықтимал мұрагерлері

    Анна КЛЕВЦОВА Ашаршылық құрбандарына арналған ескерткіш. Алматы қаласы, 31 мамыр 2017 жыл Халықаралық БАҚ осы аптада Қазақстанда ашаршылықтың Украинадағыдай өткір бағаланбауының себептерін, Назарбаевтың ықтимал мұрагерлері туралы жазған. Ықтимал мұрагерлер қатарында Тоқаев, Тасмағамбетов, Құлыбаевтың аттары аталады. Әлемдік баспасөз бұған қоса, Қазақстанның Қытайға тасымалдайтын газ көлемін арттыру мәселесін және Тамғалыдағы петроглифтер тақырыбын да қозғаған. ҰМЫТ ҚАЛҒАН АШАРШЫЛЫҚ  Америкалық Wall Street Journal журналы “Ұмыт болған советтік ашаршылық: Сталиннің Украинаға істегендері есімізде, бірақ Қазақстанға жасағандарын білмейміз” атты мақалада америкалық зерттеуші, Maryland-College Park университетінің тарих профессорының көмекшісі, “Ашаршылық жайлаған дала: ашаршылық, зорлық-зомбылық және советтік Қазақстанның құрылуы” атты кітаптың авторы Сара Камеронның пікірін жариялаған. Зерттеуші мақалада ашаршылықтың Қазақстанда Украинадағыдай өткір бағасын алмауының себептеріне тоқталады. Сара Камеронның пікірінше, оның

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: