|  |  |  | 

kerey.kz TV جاھان جاڭالىقتارى كوز قاراس

ەنەرگەتيكانىڭ بولاشاق جولدارى

DSC01701

ۋكراينا استاناسى كيەۆ قالاسىندا، 2018 جىلدىڭ 16-19 قازانىنىڭ
ارالىعىندا «ورتالىق جانە شىعىس ەۋروپانىڭ تۇراقتى ەنەرگەتيكاسى» اتتى
10-شى حالىقارالىق فورۋمى مەن كورمەسى (Sustainable Energy Forum and
Trade Show, SEF 2018 Kyiv) وتۋدە. وسى جيىنعا 35 استام ەلدەردىڭ شامامەن
500 وكىلدەرى قاتىسۋدا. 80 استام ماماندار باياندامالارىن وقيدى، 100-گە
جۋىق كومپانيالار ءوز جەتىستىكتەرىن كورسەتۋدە. بۇنداي شارانىڭ شەڭبەرىندە،
«الەم جەل ەنەرگەتيكاسى قاۋىمداستىعى»-نىڭ باس حاتشىسى ستەفان كسانگەر
(Stefan Gsänger) بىزگە سۇحبات بەردى. نەمىس قايراتكەرىنىڭ جاۋاپتارىنا نازار
اۋدارايىق.

تۇراقتى ەنەرگەتيكادا قازاقستاننىڭ مۇمكىنشىلىكتەرى تۋرالى: كۇن، جەل
ەنەرگەتيكاسىندا. مىسالى، ەلىمىزدىڭ وڭتۇستىك-شىعىسىندا تاۋلى ايماعى
جوڭعار قاقپاسى جەل ەنەرگەتيكاسى ءۇشىن وتە ءتيىمدى. وسى تاقىرىپ
جايىندا ءسىزدىڭ پىكىرلەرىڭىز قانداي؟

قازاقستان جەل ەنەرگەتيكاسىنىڭ بولاشاعى – زور! تەوريالىق تۇردە، ەلىڭىز
بۇتكىل الەمدى جەل ەنەرگەتيكاسىمەن قامتاماسىز ەتپەكشى. بىراق، قازىرگى تاڭدا
سىزدەر ويلانۋعا تيىسسىزدەر: قالاي كۇن مەن جەل قۋات مۇمكىنشىلىكتەرىن ءتيىستى
دارەجەدە پايدالانۋعا بولادى؟ تەك قانا وزدەرىڭىز ءۇشىن ەمەس، سىرتقا شىعارۋ
جولدارىن پايىمداۋىن ءجون. وتە قىزىق جوسپارلاردىڭ ءبىرى – جەل گازىن
ءوندىرۋى. جەردەن الىناتىن تابيعي گازدىڭ ءوندىرۋى ورنىنا، سىزدەر سۋتەگىنى
جەلدەن وندىرە الاسىزدار، ودان مەتان جاساي الاسىزدار. قازىرگى گاز
قۇبىرلارىڭىزدى پايدالانىپ، جاڭا گاز ونىمدەرىن تاپسىرىس بەرۋشىلەرگە
تاسىمالداۋىڭىزعا بولادى. قورى شەكتەلگەن قازبا گازدىڭ ورنىنا،
جاڭعىرمالى گازدى پايدالانا الاسىزدار. تاپسىرىس بەرۋشىلەر ءۇشىن دە بۇل
ءتيىمدى ۇسىنىس. ونى جۇزەگە اسىرۋى ءۇشىن ينفراقۇرىلىمى دا بارشىلىق. تەك
قانا، جەل گازدىڭ ءوندىرىسىن دامىتۋ كەرەك.

ءسىز قازاقستانعا بىرنەشە رەت باردىڭىز. ءسىزدىڭ پىكىرىڭىزشە، نەگە ەلىمىزدە
تۇراقتى ەنەرگەتيكانىڭ كوزدەرى ءتيىستى دارەجەدە دامىعان جوق؟ مۇمكىن،
كەيبىر قاتەلىكتەرىمىز جوق ەمەس. قۇلاعىمىز سىزدە.

ەڭ الدىمەن، وسى سالانى رەتتەيتىن مەكەمەلەر ماڭىزدى. ۇكىمەتىڭىز تۇراقتى
ەنەرگەتيكانىڭ دامۋىنا مۇددەلى، بىراق وسى سالاعا ودان دا كوپ دەن
قويىلعانى دۇرىس بولار ەدى. ارينە، ەلىڭىزدە مۇناي مەن گازدان تۇسەتىن پايدا
مول بولسا، وندا وسى جاعدايدى وزگەرتۋ ءۇشىن جەتەكشىلىك كەرەك. ساياساتتىڭ
ىقپالى وتە كۇشتى، ونسىز بۇل سالانىڭ دامىتۋى – ەكىتالاي. ارينە، سىزدەر
قىسقا مەرزىم ىشىندە مۇناي مەن گازدىڭ تاۋەلدىلىگىنەن قۇتىلا المايسىزدار.
بىراق، تۇراقتى ەنەرگەتيكانىڭ ون-جيىرما جىلدىق ستراتەگياسىن
قاراستىرساڭىزدار – ارتىق بولماس.

ەندى، سوڭعى سۇراعىم. ءسىزدىڭ پىكىرىڭىزشە، قازاقتارعا نە ىستەۋ كەرەك؟
قانداي كومپانيالاردىڭ قۇرال-جابدىقتارىن ساتىپ العانى ءجون؟
جاڭعىرمالى جانە تۇراقتى ەنەرگەتيكانىڭ سالاسىندا، قانداي
مەملەكەتتەرمەن ىنتىماقتاستىقتى ورناتۋ قاجەت؟ نەنى ويلايسىز؟
قانداي مەملەكەتتەر جاقسى؟

مەنىڭ ويىمشا، تاجىريبەلى مەملەكەتتەرمەن بايلانىس ورناتىڭىزدار.
ولاردىڭ سانى كوپ ەمەس. شىعىس باعىتىندا، قىتايدىڭ ۇلەسى زور. باتىس
باعىتىنا قاراساڭىزدار، مەنىڭ ەلىم – المانيا باي تاجىريبەنىڭ يەسى. بىراق،
مەنىڭ پايىمداۋىمشا، سىزدەرگە ءبىر عانا ارىپتەس كەرەك جوق. نارىعىڭىزدى
اشىڭىزدار. وسى ادامداردى شاقىرىڭىزدار. سوسىن، سىزدەر كىمنىڭ كىم ەكەنى
كورە الاسىزدار – قانداي فيرمالار ءتيىمدى ىستەيدى، قانداي ۇيىمدار
سەنىمدىرەك. بىرنەشە ويىنشىلارعا باسەكە تۇسۋگە جاعداي جاساڭىزدار.
ولاردىڭ كەيبىرەۋى جەڭبەك، كەيبىرەۋى ۇتىلماق.

ءبىر سوزبەن ايتقاندا – ءارتاراپتاندىرۋ.

ءيا، ءارتاراپتاندىرۋ.

راسىندا، ەلىمىزدىڭ ەنەرگەتيكا سالاسى جاڭا سەرپىلىسكە ءزارۋ. بەلارۋس پەن
وزبەكستان سىندى كورشىلەرىمىز اتوم ەلەكتر ستانتسيالارىن سالۋدا. ازىرشە،
اتوم ەنەرگەتيكاسى – ەڭ ارزان ءارى قاۋىپسىز قۋات كوزدەرىنىڭ ءبىرى بولىپ
تابىلادى. نيدەرلاندى سەكىلدى دامىعان مەملەكەت جەل ەنەرگەتيكاسى
سالاسىندا بىزدەن كوش ىلگەرى تۇر. ايتەۋىر، الەم بويىنشا ۇلگى الارلىق
دۇنيەلەر – جەتەرلىك. ادامزاتتىڭ الدىڭعى قاتارىنداعى ەلدەردىڭ اراسىندا
كورىنۋى ءۇشىن – قازىرگى زامانعا ساي تەحنولوگيالاردى دەر كەزىندە يگەرگەنى
قۇبا-قۇپ بولار ەدى.

دانيار ناۋرىز

ۋكراينا

كيەۆ

Kerey.kz

Related Articles

  • ءبارى جاقسى دەگەنمەن بارى اقساۋدا

    2018 جىلى ەلىمىزدەگى ءۇش بىردەي ءموز جاڭالاندىرۋدان ءوتىپ، تولىق جاڭعىردى دەپ جاريالاندى. ەندى ولار ەلىمىزدى مۇناي ونىمدەرىمەن تولىقتاي قامتاماسىز ەتەتىن بولدى دەپ بوركىمىزدى اسپانعا اتتىق. رەسمي دەرەكتەر ىشكى رىنوگىمىز بەنزينمەن -93,2.، ديزەلدى وتىنمەن -91,1پايىزعا وتاندىق ونىممەن قامتاماسىز ەتىلەدى دەپ جاريالادى. ەنەرگەتيكا مينيسترلىگى ءتىپتى رەسەيدەن ساتىپ الىناتىن ديزەلدى وتىن كولەمى 40 مىڭ تونناعا دەيىن ازايىپ، ال اۆياتسيالىق كەروسين مۇلدە الىنبايتىنىن دا ايتىپ قۋانتتى. وسىنداي قۋانىشتى حابارلار بولىپ جاتقانىمەن ونىڭ ىشكى سىرلارى باسقا بولىپ شىقتى. ونى ماجىلىستەگى «حالىقتىق كوممۋنيستەر» فراكتسياسى اشىپ وتىر. فراكتسيا جەتەكشىسى ايقىن قوڭىروۆ اۆتو وتىن ءوندىرىسى وسىلاي ارتتى دەپ جاقسى حابار تاراتقانىمىزبەن جازدىق ديزەلدى وتىننىڭ باعاسى 21.9%، ال قىستىق ديزەلدى وتىننىڭ باعاسى 26.2% ارتقانىن ايتادى. ىشكى رىنوكتىڭ سۇرانىسى تولىق

  • گيمالاي اسقان كوش كۋاگەرى ارىستان قاجىنىڭ ءومىرى جايلى كىتاپ جارىق كوردى

    كەشە، 17 ناۋرىز الماتىداعى Manar Palace-تا ارىستان قاجى شادەتۇلىنىڭ (زۋقا باتىردىڭ نەمەرەسى) 80 جاس مەرەي تويىنا وراي، توي يەسىنىڭ ءومىرىن ارقاۋ ەتكەن، جازۋشى باياحمەت جۇمابايۇلىنىڭ «اڭساعان ارمان» اتتى كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەرى ءوتتى. ارىستان قاجى تۋرالى دەرەكتى فيلىم كورسەتىلدى. مەرەي توي مەن عۇمىرنامالىق ەڭبەكتىڭ تۇساۋكەسەرىنە الىس-جۋىق شەتەلدەردەن جانە ەلىمىزدىڭ ءار جەرىنەن ەل اعالارى، ادەبيەت پەن ونەر وكىلدەرى، وزگە دە سىيلى قوناقتار كەلىپ قاتىستى. الىس-جۋقتان جەتكەن اعايىن. اتالعان كىتاپتىڭ تۇساۋىن مەرەي توي يەسىمەن بىرگە زيابەك قابدىلدينوۆ، دوسان بايمولدا، ءامىرحان مەڭدەكە جانە ءنابيجان مۇحاممەدحانۇلى قاتارلى تاريحشى، قالامگەرلەر كەستى. «اڭساعان ارمان» كىتابى بۇلانايدى (گيمالاي) اسىپ، ءۇندىستان مەن پاكىستاندى باسىپ التايدان انادولىعا جەتىپ، ەۋروپانى اينالىپ تاۋەلسىز قازاق ەلىنە كەلگەن ارىستان شادەتۇلىنىڭ ءومىرىن ارقاۋ ەتكەن.   قازاقتىڭ

  • مارات ءبايدىلداۇلى:   ەلىمىزدى وزگەرىستەر كۇتەدى

    «ادام اقيقاتتى باس كوزىمەن كورمەيدى، اقىل كوزىمەن كورەدى» دەيدى شاھكارىم قۇدايبەردىۇلى. مەن دە ەلىمىزدىڭ تاياۋ بولاشاعىنا قاتىستى وزىمشە «اقىل كوزىمەن» قاراعان كەيبىر ويلارىممەن بولىسكىم كەلەدى. سونىمەن باقىتجان ساعىنتاەۆتىڭ ۇكىمەتى دوعارىسقا كەتكەنىن ءبارىڭىز بىلەسىزدەر. مۇنىڭ استارىندا نە سىر بار؟ ەلىمىزدى قانداي وزگەرىستەر كۇتىپ تۇر؟ سوعان بارلاۋ جاساپ كورەلىك. مەملەكەت باسشىسىنىڭ 21 اقپان كۇنگى مالىمدەمەسىندە «ۇكىمەت مۇشەلەرى، مينيسترلەر، اكىمدەر حالىقپەن جۇمىس ىستەي المادى، سونداي-اق جۇرتشىلىقتىڭ پروبلەمالارىنا قۇلاق اسىپ، اتقارىلىپ جاتقان ىستەر مەن ساياساتتى ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە شاماسى كەلمەدى» دەگەن كىنا تاعىلدى. ونىمەن كەلىسپەۋگە بولمايدى. مەنىڭشە ەندى وقيعالار بارىسى بىلاي ءوربيدى. «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ 27 اقپاندا وتەتىن كەزەكتى سەزىندە مەملەكەت باسشىسى الەۋمەتتىك قولداۋدى كۇشەيتۋگە جانە ازاماتتاردىڭ تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋعا ارنالعان بىرقاتار شارالار ۇسىناتىنى

  • نەسيە قايدا جۇمسالىپ جاتىر؟

    2018 جىلدىڭ 11 ايىندا بانكتەردىڭ حالىققا بەرگەن نەسيەلەرىنىڭ 52 پايىزى يمپورتتىق تاۋارلاردى الۋعا جۇمسالعان ەكەن. مۇنى «حالىقتىق كوممۋنيستەر» پارتياسىنىڭ ساراپشىلارى انىقتاپ وتىر. وسى پارتيانىڭ ماجىلىستەگى فراكتسياسىنىڭ جەتەكشىسى ا.قوڭىروۆ مۇنى الاڭداتارلىق جاعداي دەپ ساناپ، ۇلتتىق بانك توراعاسى د.اقىشەۆكە ساۋال جولدادى. ويتكەنى، بارلىق دامىعان جانە دۇرىس جولمەن دامىپ كەلە جاتقان مەملەكەتتەردە نەسيەنىڭ ۇلكەن بولىگى ءوندىرىس پەن اۋىل شارۋاشىلىعىنا بەرىلەدى. ال ساۋدا سالاسىنا، اتاپ ايتقاندا الىپساتارلىق جۇمىستار ءۇشىن بەرىلەتىن نەسيە كولەمى تومەن. بىزدە ءبارى كەرىسىنشە بولىپ وتىر. دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا بىزدە وڭدەۋ ونەركاسىبىنە بەرىلەتىن نەسيە الەمدىك تاجىريبەنىڭ تالابىنا دا، قازاقستاندى يندۋستريالاندىرۋدىڭ ماڭىزدى مىندەتتەرىنە دە جاۋاپ بەرە المايتىن ماردىمسىز حالدە. ونىڭ دا جالپى كولەمىنىڭ تورتتەن ءبىر بولىگى عانا ۇزاقمەرزىمدى قارىز سانالادى. سونىڭ ىشىندە، ۇزاقمەرزىمگە

  • كاشميردە نە بولىپ جاتىر؟

    ازات ەۋروپا / ازاتتىق راديوسى رۋسلان مەدەلبەك كاشميردىڭ ۇندىستانعا تيەسىلى ايماعىنداعى نارازىلىق. 15 اقپان 2019 جىل.  ءۇندىستان مەن پاكىستان اراسىندا كاشمير داۋى قايتا ۋشىقتى. ەكى ەل ديپلوماتتارىن كەرى شاقىرىپ الدى. جانجال قالاي باستالدى؟ اقپاننىڭ 14-ءى كاشميردىڭ ۇندىستانعا تيەسىلى ايماعىنداعى پۋلۆاما قالاسىندا جارىلعىش زات سالىنعان كولىكتەگى جانكەشتى 70-تەن استام ۇندىستاندىق اسكەر مىنگەن اۆتوبۋسقا بارىپ سوعىلعان. جارىلىستان 45 ۇندىستاندىق اسكەري قىزمەتكەر مەرت بولدى. شابۋىلدى پاكىستاندا ورنالاسقان “جايش-ە-مۇحاممەد” (“مۇحاممەد پايعامباردىڭ اسكەرى”) يسلامشىل توبى موينىنا الدى. شابۋىلعا ۇشىراعان اۆتوبۋستىڭ ماڭىندا جۇرگەن ۇندىستاندىق اسكەريلەر. 14 اقپان 2019 جىل. ءۇندىستان تارابى جارىلىستى 20 جاستاعى كاشمير تۇرعىنى جاساعانىن حابارلادى. ال ءوز-ءوزىن جارعان جىگىتتىڭ اتا-اناسىنىڭ ايتۋىنشا، بالالارى ءۇش جىل بۇرىن ۇندىستاندىق اسكەريلەردەن تاياق جەپ، كەيىن ءدىني توپتارعا قوسىلعان.

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: