|  | 

تۇلعالار

ءامىرجان قوسانوۆ

Amirjanبيوگرافيا

ءامىرجان ساعيدراحمانۇلى قوسانوۆ (13 مامىر 1964 جىل، ساپاق اۋىلى، ارال اۋدانى، قىزىلوردا وبلىسى) — قازاقستاندىق ساياساتكەر، قويعام قايراتكەرى، جۋرناليست.

وتباسى جانە بالالىق شاعى

1964-جىلى 13-مامىردا قىزىلوردا وبلىسى ارال اۋدانىنىڭ ساپاق بەكەتىندە كوپبالالى تەمىرجولشىنىڭ وتباسىندا دۇنيەگە كەلدى.

1981-جىلى قىزىلوردا وبلىسى جاڭاقازالى ستانساسىنداعى №17 قازاق ورتا مەكتەبىن ءبىتىردى.

1981-1982 جىلدار – جاڭاقازالى ستانساسىنداعى  №716 قۇرىلىس-مونتاج پويىزىنىڭ سلەسارى.

1982-جىلدان – قازمۋ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىنىڭ ستۋدەنتى.

1983-1985-جىلدارى – كەڭەس ارمياسىنىڭ قاتارىندا قىزمەت اتقاردى (ماسكەۋ قالاسى).

1985-جىلى وقۋىن جالعاستىردى. فاكۋلتەت كومسومول كوميتەتىنىڭ حاتشىسى بوپ سايلاندى. لەنيندىك ستيپەنديا يەگەرى بولدى.

1989-جىلى ۋنيۆەرسيتەتتى ۇزدىك ءتامامدادى.

اكەسى – ساعيدراحمان اعىبەتۇلى قوسانوۆ. اناسى – اققىز ناعاشىبايقىزى قوسانوۆا.

جۇبايى – روزا مۇراتقىزى قوسانوۆا.

بالالارى – ينديرا، توميريس، عالىمجان

قىزمەت جولى جانە ساياسي مانساپ

1989-جىلدىڭ ناۋرىزىنان – رەسپۋبليكالىق «سوتسياليستىك قازاقستان» (قازىرگى «ەگەمەن قازاقستان») گازەتىنىڭ ءتىلشىسى. 1990-جىلدىڭ ماۋسىمىندا بالاما نەگىزدە (4 ۇمىتكەردىڭ اراسىنان) الماتى قالاسى فرۋنزە (قازىرگى مەدەۋ) اۋداندىق كومسومول كوميتەتىنىڭ ءبىرىنشىسى حاتشىسى بوپ سايلاندى. كەيىنىرەك – قازاقستان لكجو ورتالىق كوميتەتىنىڭ ساياسات ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى، قر جاستار ىستەرى جونىندەگى مەملەكەتتىك كوميتەتىنىڭ باق-پەن جۇمىس ءبولىمىنىڭ باستىعى.

1993-جىلدىڭ ساۋىرىنەن – جاستار ءىسى جونىندەگى جاستار كوميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى. 1994-جىلدىڭ ناۋرىزىنان – قر جاستار ىستەرى، تۋريزم جانە سپورت ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى.

1994-جىلدىڭ قىركۇيەگىنەن 1997-جىلدىڭ قىركۇيەگىنە دەيىن – قر پرەمەر-ءمينيسترىنىڭ ءباسپاسوز حاتشىسى – مينيسترلەر كابينەتى ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ جەتەكشىسى.

1998-جىلدىڭ ناۋرىزىنان – «رەفورما» الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جانە قوعامدىق-ساياسي باستامالار ورتالىعىنىڭ پرەزيدەنتى.

1998-جىلدىڭ جەلتوقسانىنان – قازاقستان رەسپۋبليكالىق حالىقتىق پارتياسى (قرحپ) اتقارۋ كوميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى. 2000-جىلدان – قرحپ اتقارۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى، قازاقستان دەموكراتيالىق كۇشتەرى فورۋمىنىڭ تەڭتوراعاسى.

2006-جىلدىڭ ساۋىرىنەن – «ادىلەتتى قازاقستان ءۇشىن» (اقۇ) قوزعالىسىنىڭ باس حاتشىسى.

2006-جىلدىڭ قىركۇيەگىنەن – جالپىۇلتتىق سوتسيال-دەموكراتيالىق پارتيانىڭ (جسدپ) ءبىرىنشى ورىنباسارى.

2009–2012- جىلدارى – بىرىككەن وپپوزيتسيالىق «ازات» جسدپ پارتياسىنىڭ باس حاتشىسى.

2012-جىلدان – تاۋەلسىز ساياساتكەر.

ساياسي كوزقاراسى ءۇشىن قىلمىستىق ايىپ تاعىلىپ، ءبىر جىل باس بوستاندىعىنان شارتتى تۇردە ايىرىلعان (2003 جىل).

رۇقسات ەتىلمەگەن ميتينگىلەر ۇيىمداستىرىپ، جۇرگىزگەنى ءۇشىن ءۇش رەت 15 تاۋلىككە اباقتىعا قامالعان.

ونىڭ وزىنە جانە وتباسىنا قارسى بىرنەشە دۇركىن ارانداتۋلار مەن ۇركىتۋ اكتسيالارى ۇيىمداستىرىلعان. 1998 جىلى ماسكا كيىپ، قولىنا شوقپار ۇستاعان ءبىر توپ ادام ءتۇن ىشىندە ونى ءۇيىنىڭ ماڭىندا اياعى اۋىر جۇبايىنىڭ كوزىنشە اياۋسىز سوققىعا جىقتى. ول اۋىر جاراقات الىپ، اۋرۋحاناعا ءتۇستى.

2000 جىلدىڭ باسىندا ءتۇن جامىلعان قاسكويلەر پاتەرىنىڭ ەسىگىن سىرتىنان بەتونداپ كەتتى. تەرەزەسىنە تاس لاقتىردى. ءتىپتى كەلەسى كۇنگە ونىڭ جانازاسىن تاعايىنداپ، ءمايىتىن الىپ جۇرۋگە قاجەتتى اۆتوكولىككە تاپسىرىس بەرىلگەن، جەرلەۋ ءراسىمىنىڭ اقشاسى تولەنگەن!

2018 جىلى ارىپتەستەرىمەن بىرگە «جاڭا قازاقستان» فورۋمىن قۇردى. ونىڭ قۇرامىنا تانىمال قوعام قايراتكەرلەرى ەندى. بىراق فورۋم تىركەلۋدەن وتە المادى.

2019 جىلى 9 ماۋسىمدا وتەتىن سايلاۋ الدىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتتىگىنە كانديجات رەتىندە تىركەلدى.

ماراپاتتارى

  • 1994-جىلى قازاق تەلەديدارىندا جاساعان اۆتورلىق حابارلار تسيكلى ءۇشىن قازاقستان جاستار وداعىنىڭ سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى اتاندى.
  • قازاقستان جۋرناليستەر وداعى سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى.
  • 2002-جىلى ورتا-ازيالىق ساياسي زەرتتەۋلەر اگەنتتىگى ونى «جىل ساياساتكەرى» اتادى.
  • ماقالالارى باسپاسوزدە ءجيى جاريالانىپ ءجۇر، بىرقاتار رەسپۋبليكالىق باسىلىمداردا اۆتورلىق باعانالار جۇرگىزىپ كەلەدى.
  • ولەڭدەرى پوەزيالىق جيناقتاردا، ادەبي جۋرنالدار مەن گازەتتەردە جاريالانعان.

Related Articles

  • «وتان تاريحىنداعى تۇلعالاردىڭ ءرولى» اتتى عىلىمي-تەوريالىق كونفەرەنتسيا وتەدى.

    تاۋەلسىزدىك مەرەكەسىنە وراي اقمولا وبلىسى، كوكشەتاۋ قالاسى، “دوستار” مادەنيەت سارايىندا، «ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ «ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» ماقالاسىن جۇزەگە اسىرۋ اياسىندا وتان تاريحىنداعى تۇلعالاردىڭ ءرولى» اتتى عىلىمي-تەوريالىق كونفەرەنتسيا وتەدى. شىڭعىسحان جانە ودان كەيىنگى قازاق حاندارى ءداۋىرىنىڭ قالىپتاسۋىنا ىقپال ەتكەن تۇعىرلى تۇلعا تۇعىرىلحاننىڭ ءومىر جولى مەن ەرلىك ىزدەرى موڭعول، پارسى، تۇرىك، قىتاي، ورىس، جاپون جازبالارىندا كەزىگىپ قانا قالماي، ماركو پولو، ا.اندرەەۆ، ن.ا.اريستوۆ، گ.ف.ميللەر، ت.ب. ەڭبەكتەرى ارقىلى دا الەمگە ايگىلى. تاريحي تۇلعا – تۇعىرىلحان ەسىمىن كوتەرۋ ەل باسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ»، «ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» ماقالاسى مەن پرەزيدەنتىمىز ق.توقاەۆتىڭ «التىن وردانىڭ 750 جىلدىعىن مەرەكەلەۋ» اياسىنداعى ۇندەۋىنە ساي قولعا الىنىپ وتىر. ۇلى دالا تۇلعالارىن كوتەرۋدە قر ءبىلىم جانە عىلىم مينسترلىگى ش.ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى تاريح

  • سويلە، قوبىز!

    قۇداي بۇيىرتسا، ۇلى جازۋشى مۇحتار ماعاۋين اعامىز كەلەسى جىلى مەرەيلى سەكسەن جاسقا تولادى. ارقالى اقىن عالىم جايلىباي اعامىز كۇللى قازاق ەلىن قۇدىرەتتى قالامىمەن تامساندىرىپ كەلە جاتقان قابىرعالى قالامگەرگە مىنانداي جىر جولدارىن جولداپتى. سويلە، قوبىز! مۇحتار ماعاۋينگە – سويلە، مۇحتار ماعاۋين! قاراشانىڭ ىزعارى – نۇرى تايعان قاراشىق. كىسىنەپ تۇر بەستى ايعىر ۇيىرىنەن اداسىپ. قارا قوبىز سارىنى مۇحيتتارعا جاناسىپ، التى قىرىڭ بەرىدە. بەس قۇرىلىقتان ءارى اسىپ… ازىناسا قۋ تاقتاي جۇرەككە ۇعار ءتىل بەردى، شىڭعىس حاننىڭ قۇيقاسى شىمىر ەتىپ ۇلگەردى… … ارماندىنىڭ ارمانىن زامانداردان زارلاتىپ – جالعان كۇننىڭ جالعانىن سىزدەن وزگە كىم كوردى؟! توعىز قانات اق وردا قوڭىر سالقىن دەپ قالدىم، قاراشانىڭ ىزعارى قاي جاعىمنان كەپ قالدىڭ؟.. ىشىگىڭىز، اعاتاي، حاندار كيەر بۇلعىننان –

  • كەرەي مەملەكەتىنىڭ بيلەۋشىسى توعرىل حاننىڭ شىڭعىس حاندى تاريح ساحناسىنا كوتەرۋى تۋرالى تاريحي ماعلۇماتتار

    توعرىل زان شىڭعىس حاننىڭ اكەسى ەسۋگەيمەن اندا بولعان كەرەي مەملەكەتىنىڭ ۇلى بيلەۋشىسى. مارقۇز بۇيرىق حاننىڭ بەس ۇلىنىڭ ءبىرى. شامامەن 1130 -1203 جىلدار ارالىعىندا ءومىر سۇرگەن. حاندىق بيلىك قۇرعان جىلدارى 1168 – 1203 ج.ج. توعرىل حان بيلىك قۇرعان جىلدارى كەرەي مەملەكەتى ۇلى مونعول ۇستىرتىندەگى سايىن دالادا ءوزىندىڭ ساياسي باعىت باعدار ۇستانعان جانە ەۋرازيا قۇرلىعىنا اتى جايىلعان ىرگەلى ەلگە اينالدى. ورتا عۆسىرلارداعى تاريحشىلارىنىڭ جازبا دەرەكتەرى بويىنشا سول كەزدە كەرەي مەملەكەتىنىڭ حالىق سانى وعان باعىنىشتى رۋلار مەن تايپالاردى قوسقاندا توعىز ءجۇز مىڭعا دەيىن جەتكەن. ەندى ءبىر تاريحي قۇجاتتاردا ەكى ءجۇز مىڭ جان بولعان دەپ جازىلادى. ولار اقىلدى حاندارىنىڭ ارقاسىندا التىن شاتىر تىكتىرىپ، التىن كەسەدەن سۋ ىشكەنى جايىندا تامسانا جازدى. سول زاماندا وتە قۋاتتى

  • جاقيا قاجى – يماني جولدىڭ جارشىسى

    اسپاندى اۋەلەپ ۇشقان قىران قۇس جىلى ۇياسىنا قايتىپ ورالدى. سارى اۋىز بالاپاندارى قاناتتارى قاتايماعاندىقتان، مامىق جايدان الىسقا ۇزاي الار ەمەس. انالارى قاشان تاماق اكەلگەنشە جانارلارىن كوك اسپانعا قاداپ، ۇزاق كۇتكەن ەدى. اۋىزىنا تىستەگەن قورەگىمەن ءنار جالعاتىپ، بالاپاندارىنىڭ ءماز-ءمايرام بولعانىن كورىپ، انالىق قۇس تا قۋانىشقا بولەندى. وسى ءبىر جىلى كورىنىستەردى ۇزاقتان بەرى قاداعالاپ تۇرعان جاقيا ومىردە ىزگىلىك اتاۋلىنىڭ قالاي پايدا بولعانىن ويلاپ، باس قاتىردى. اتاسى ايتىپ وتىراتىن اڭگىمە دە ويىنا ورالدى. بۇكىل جاھاندى جاراتقان ءبىر اللا دەگەن ءسوزدىڭ استارىنا ۇڭىلگىسى كەلدى. بىراق، جاراتۋشى قۇداي تۋرالى كىمنەن سۇرارىن بىلمەي توسىلدى. جارىتىپ ايتار ادام بولسا شە؟ اۋىلداعى مولداعا بارايىن دەسە، قازىر ولاردىڭ دا قاراسى ازايدى. جوقتىڭ قاسى دەسە دە بولادى. مولدا اتاۋلىنىڭ سوڭىنا

  • باعىلان بي.

    التىن وردا حاندىعىنداعى مەملەكەت قايراتكەرلەرىنىڭ ءبىرى. ول توبىل وزەنى بويىن مەكەندەپتى. وباعان وزەنىنىڭ توبىلعا قۇيار جەرىندە باعىلان تو- عايى، باعىلان تالى، باعىلان قارا سۋى، باعىلان كولى، باعىلان تومارى، باعى- لان قىستاۋى، باعىلان شوعى، باعىلان وزەگى دەگەن جەر — سۋ اتتارى بور. باعىلان ءباھادۇر قارتايىپ، ءوز ەسىمىمەن اتالاتىن توعايدى مەكەندەيتىن ءوز اۋلىندا اۋىرىپ قايتىس بولىپتى. ونىڭ سۇيەگى توبىل وزەنىنىڭ جارقاباعىنا جەرلەنگەن. باعىلان ءبيدىڭ بوپاي ەسىمدى ايەلىنەن ارحات، فارحات، سارىمۇرات اتتى ۇلدارى دۇنيەگە كەلەدى. فارحات باتىردىڭ گۇلاندام ەسىمدى ايەلىنەن تا- ناش، ابباس، ماناس تۋادى. وسى كۇنگى قوستاناي وبلىسىنىڭ مەڭدىقارا، ۇزىن- كول اۋداندارىن، سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ جانە قازاقستاننىڭ باسقا دا جەرلەرىن مەكەندەيتىن اشامايلى كەرەيلەر وسى تاناشتىڭ ۇرپاقتارى. تاناش التىن وردا حاندىعىنىڭ كورنەكتى ادامدارىنىڭ

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: