|  | 

كوز قاراس

ارتىق ماماندار دايىنداپ، ارتىق اقشا شاشۋ كىمگە كەرەك، مامين مىرزا!

 

ونەركاسىپ سالاسىندا جاڭادان جۇمىس ورىندارى اشىلۋدا دەپ كوپ
ۇرانداتقانىمىزبەن ونىڭ ناقتى كولەمى كوڭىل كونشىتەرلىك ەمەس. ستاتيستيكا جونىندەگى
كوميتەتتىڭ مالىمەتتەرىنە قاراعاندا ەلىمىزدەگى اسا ءىرى جانە ورتاشا كاسىپورىنداردا بارلىعى
2 ملن. 416 مىڭ ادام ەڭبەك ەتەدى ەكەن دە ۇستىمىزدەگى جىلى ولار وسى ساننىڭ تەك 0,5 پايىزى
كولەمىندە عانا ، ياعني 11 مىڭ جاڭا جۇمىسكەر ماماندار قابىلداي الادى.
جالپى ەكونوميكامىزدا ءوسىم بار بولعانىمەن تەحنيكالىق ماماندىقتارعا دەگەن
سۇرانىس بارىنشا تومەن بولىپ شىقتى. 2014-2018 جىلدار ارالىعىندا ازىق-تۇلىك
وندىرىسىندە – 1600, ءتۇستى مەتاللۋرگيادا – 700, اگروحيميادا – 800, تەمىرجول تەحنيكاسى
وندىرىسىندە – 100 عانا جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلعان. بۇل 5 جىلدىق مەرزىمگە تىم از. ول
ول ما، مۇناي-گاز سالاسىندا جاڭا جۇمىس ورىندارى ءتىپتى اشىلماعان. ال قۇرىلىس
ماتەريالدارىن جاساۋ سالاسىندا – 8900, مۇناي وڭدەۋدە – 1000, ونەركاسىپكە قاجەتتى
حيميكاتتار دايىنداۋدا – 1800, مۇناي وڭدەۋ سالاسىنا جاراقتار شىعارۋ مەن مۇناي
وندىرۋدە – 1000, ەلەكتر جاراقتارىن شىعارۋدا – 1300, اۆتوكولىك شىعارۋدا – 300,
اۋىلشارۋاشىلىعى تەحنيكالارىن شىعارۋدا – 400 جۇمىس ورىندارى قىسقارعان.
جاعداي وسىلاي بولسا دا ۇكىمەت جۇمىسشى ماماندىقتارىن دايىنداۋدىڭ
قانشالىقتى قاجەتتىلىگىنە ءجىتى نازار اۋدارماي، ۇرانشىلدىققا سالىنىپ وتىرعانىن
ماجىلىستەگى «حالىق كوممۋنيستەرى» فراكتسياسى اشىپ، اشكەرەلەپ وتىر. فراكتسيا جەتەكشىسى
ايقىن قوڭىروۆتىڭ ۇكىمەت باسشىسى ا.مامينگە جولداعان ساۋالىنان وسىنى كورۋگە
بولادى. وندا «بارىنە تەگىن كاسىپتىك-تەحنيكالىق ءبىلىم» باعدارلاماسى جاعدايدى تولىق
ەكشەمەي نەمقۇرايلىقپەن جاسالىپ، بيۋدجەتتىڭ قاراجاتىن بوسقا شاشۋدا ەكەندىگى
ايتىلعان.
ارينە، ناقتى قاجەتتىلىكتىڭ كولەمىن زەرتتەمەي، 670 مىڭ تەحنيكالىق مامان
دايىندايمىز دەپ داۋرىققاندىق – ۇرانشىلدىقتىڭ ناعىز كورسوقىرلىق كورىنىسى. جوعارىدا
ايتقانىمىزداي بىزگە جىلىنا 10-11 مىڭ عانا تەحنيكالىق مامان كەرەك، ال بەس جىلدا ول 60
مىڭنان اسپايدى…
بىراق جاستاردىڭ كوبى بۇل بوس داۋرىقپاعا جەلىككەن جوق، ويتكەنى ۇكىمەتپەن
سالىستىرعاندا ولار تەحنيكالىق ماماندىقتارعا دەگەن سۇرانىستىڭ تومەن ەكەنىن ومىردە
كورىپ ءجۇر. سوندىقتان باعدارلاما العاشقى كەزەڭىنىڭ وزىندە كوزدەگەن ماقساتىنا جەتە
الماعان. الايدا مەملەكەت بۇعان ءمان بەرىپ جاتقان جوق، كەرىسىنشە جىل سايىن باعدارلاما
بويىنشا بولىنگەن شىعىنداردى ارتتىرا بەرىپ، بيۋدجەتتى سورلاتۋدا. الدە… الدە ءبىزدىڭ
ۇكىمەت مەملەكەتتىڭ بە، الدە تەحنيكالىق ماماندىقتار دايىندايتىن جوو-لاردىڭ
مۇددەسىن كوزدەي مە، وسى جاعى بەلگىسىز…
«حالىق كوممۋنيستەرى» فراكتسياسى ءوز ساۋالدارىندا ۇكىمەتتىڭ نازارىن وسى ماسەلەنى
ءجىتى زەرتتەۋگە نازار اۋدارۋ ءۇشىن تومەندەگىدەي سۇراقتار قويىپتى:

2

1.«بارىنە تەگىن كاسىپتىك-تەحنيكالىق ءبىلىم» باعدارلاماسى بويىنشا جاڭادان تۇسەتىندەرگە
اقشا شىعارۋعا قانداي نەگىز بارى ايقىندالدى ما؟
2.ناقتى ماماندىقتار بويىنشا قانشا ادامعا كاسىپتىك-تەحنيكالىق ءبىلىم بەرۋ كەرەكتىگى
قانداي دەرەكتەرگە سۇيەنىپ ەسەپتەلدى؟ مۇنىڭ عىلىمي نەگىزى بار ما؟
3.يندۋستريالاندىرۋ باعدارلاماسى بويىنشا باسىمدى باعىتتار دەپ بەلگىلەنگەن سالالاردا
جۇمىس ورىندارىنىڭ ازايۋ سەبەبى نەدە؟ ولاردى كوبەيتۋ ءۇشىن قانداي شارالار
قاراستىرىلعان؟
مىنە، وسىنداي ناقتى سۇراقتار قويىلعان، بىراق سوعان ۇكىمەت دايەكتىلىكپەن جاۋاپ
بەرە الار ما ەكەن…

س.ەلەۋ، ساراپشى

kerey.kz

Related Articles

  • قازاق ءتىلى تەك كەدەيلەرگە كەرەك…  

        ەلىمىزدەگى جالپى  وتباسىنىڭ سانى 2,3 ملن-نان استام دەسەدى.جاريالانعان دەرەكتەرگە سۇيەنسەك ولاردىڭ  سەكسەنگە تاياۋى  الەمدىك باحۋاتتى بايلارمەن تەڭەسە  الاتىن شامالى  ەكەن.جالپى ۇلتتىق بۋرجۋيلاردىڭ  نەگىزى قالانعان ءتارىزدى.ەكىنشى جاعىنان كەدەيلەر دە ولارعا ساي، قالىسپاي ءوسىپتى.بىلىكتى ءۋاليدىڭ  سوزىنە قاراعاندا الەۋمەتتىك جاعىنان از قام-تىلعان وتباسى- 600 مىڭعا تاياۋ كورىنەدى.ولاردى تاقىر كەدەيگە سانايتىندار دا بار ەكەن. قازاق قوعامىنىڭ وتكەن تاريحىنا  كوز جۇگىرتسەڭىز،ولكەمىزدە،جالپى اۋماقتا، تىنىشتىق ورناپ،ادامدار الاڭسىز ءومىر ءسۇرىپ، تىرلىك كەشكەن، «قوي ۇستىنە بوز تورعاي جۇمىرتقالاعان دا»، اشتىقتان قىرىلىپ-جويىلىپ،تەنتىرەپ بەزىپ،اۋىپ-كوشىپ،زار ەڭىرەگەن زامان  دا بولىپتى. بىراق،قاي-قايسىسى دا ۇزاققا سوزىلماپتى.ەلباسىنا جاقسىلىقتى ورناتىپ،باسىن بىرىكتىرىپ،مەملەكەت  قۇرىپ،حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن قالپىنا كەلتىرۋدە، حانداردىڭ،بيلەردىڭ،سۇلتانداردىڭ،باتىرلاردىڭ،ويشىل-عۇلاما اقىلمانداردىڭ ، كۇرەس-كەرلەردىڭ،قايراتكەرلەردىڭ ساليحالى ساياساتى شەشۋشى ءرول اتقارىپتى.ال،قىرىلىپ جويىلۋ،تەنتىرەپ بەزۋ،باسقانىڭ قول استىنا ەنىپ،بوداندىققا اينالۋ جاۋلارىمىزدىڭ جىمىسقى ساياساتى،ۇلى دەرجاۆالىق شوۆينيستىك پيعىلى

  • جەكەشەلەندىردىك. جەتىستىك پە؟

      حالىقتىڭ حال-احۋالىن جاقسارتۋ ۇكىمەتتىڭ الدىنداعى ەڭ ءبىرىنشى مىندەت. ول ءۇشىن حالىقتىڭ ناقتى تابىسى ارتۋى كەرەك، الايدا ونىڭ ءوسۋى مۇلدە ماردىمسىز. حالىق قاراجاتىنىڭ شىعىس قۇرىلىمىنا قاراساق، ادامدار قازىر بارلىق تابىسىنىڭ جارتىسىنان استامىن تاماققا جۇمساۋعا ءماجبۇر. ويتكەنى، ءبارى قىمبات جانە باعا كۇننەن كۇنگە ارتا تۇسۋدە. ال الەۋمەتتىك قىزمەت كورسەتۋ ساپاسى قانداي دەسەك، بۇل باعىتتا دا ءتىلدى تىستەتەتىن ماسەلەلەر كوپ. وسى ماسەلەلەردى ايتا كەلىپ ماجىلىستەگى «حالىقتىق كوممۋنيستەر» فراكتسياسىنىڭ جەتەكشىسى ايقىن قوڭىروۆ ۇكىمەت باسشىسى اسقار مامينگە جولداعان دەپۋتاتتىق ساۋالىندا جەكەشەلەندىرۋگە بەرىلگەن الەۋمەتتىك نىسانداردىڭ جاي-كۇيى تۋرالى سۇراۋ سالدى. «بۇگىنگى تاڭدا جەكەشەگە بەرىلگەن الەۋمەتتىك نىساندار سانى 500-گە جەتىپ قالدى. سونىڭ جارتىسى كوممۋنالدىق مەنشىككە جاتاتىن ەمحانالار، ساۋىقتىرۋ كەشەندەرى، دياگنوستيكالىق ورتالىقتار، ديسپانسەرلەر، ساناتوريلەر، سپورتتىق كلۋبتار، مۋزىكالىق جانە

  • بىلق-سىلق جاۋاپ… بىلق-سىلق ىستەر…

    بۇدان بۇرىن ماجىلىستەگى «حالىقتىق كوممۋنيستەر» فراكتسياسىنىڭ اتىنان دەپۋتات ايقىن قوڭىروۆتىڭ ءدارى-دارمەك باعاسىن رەتتەۋ تۋرالى دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ەلجان بىرتانوۆقا جولداعان ساۋالى تۋرالى جازعان بولاتىنبىز. («ءدارى-دارمەكتىڭ باعاسى قاشان رەتتەلەدى، ءبىرتانوۆ مىرزا؟».، «كەرەي كز، 18.04.2019 جىل.) وندا دەپۋتات قولدانىستاعى زاڭناماعا ءدارى-دارمەك باعاسىن مەملەكەتتىك رەتتەۋ بويىنشا وزگەرىستەر ەنگىزىلگەنىن، وسىعان بايلانىستى مينيسترلىكتىڭ قانداي شارالار قولداناتىنى سۇرالعان. «وتكەن جىلدىڭ العاشقى توقسانىمەن سالىستىرعاندا، 2019 جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا ءدارى-دارمەكتەر باعاسى 8,4%-عا قىمباتتاعان. بۇل باسقا باعالاردىڭ وسۋىنەن 1,7 ەسە ارتىق. بۇل جاعداي ءدارى-دارمەكتەر باعاسى قىمباتتاۋىنىڭ وبەكتيۆتى جانە سۋبەكتيۆتى سەبەپتەرىن شۇعىل تۇردە انىقتاۋدى قاجەت ەتەدى. بۇعان قوسا بولشەكتىك نارىقتا پايدا ءتۇسىمى از ارزان ءدارى-دارمەكتەردى ىعىستىرىپ، قىمبات ءدارى- دارمەك ساۋداسىن دامىتۋ قاۋپى دا بار. ستاتيستيكا كوميتەتىنىڭ مالىمەتى بويىنشا، وتكەن جىلى

  • دوسىم ساتپاەۆ: “ەسكى كادرلارمەن جۇيەنى جاڭارتۋ مۇمكىن ەمەس”

    پيوتر تروتسەنكو ساياساتتانۋشى دوسىم ساتپاەۆ. الماتى، 5 ماۋسىم 2019 جىل. تاۋەكەلدى باعالاۋ توبىنىڭ جەتەكشىسى دوسىم ساتپاەۆ ازاتتىققا بەرگەن سۇحباتىندا قازاقستاندا سايلاۋالدى ناسيحاتتىڭ قالاي وتكەنى جانە جاڭا پرەزيدەنتتى ىشكى جانە سىرتقى ساياساتتا قانداي سىناق كۇتىپ تۇرعانى تۋرالى ايتتى. ازاتتىق: قازاقستانداعى سايلاۋالدى ناسيحاتى تۇرلىشە باعالانىپ جاتىر. ءبىر جاق باسەكە مەن ساياسي بالاما بار دەيدى. ەقىۇ ميسسياسى باستاعان ەكىنشى جاق سايلاۋالدى ناسيحاتىن سۇرەڭسىز، ازىن-اۋلاق ۇران مەن بيلبوردتان اسپايتىن ناۋقان دەپ سيپاتتايدى. بۇل سايلاۋالدى ناسيحاتىن تارتىستى باسەكە دەۋگە كەلە مە؟ دوسىم ساتپاەۆ: بۇل سايلاۋ باقىلاۋ تىزگىنىن ۋىسىنان شىعارماعان ءبىرىنشى پرەزيدەنتتىڭ (نۇرسۇلتان نازارباەۆ – رەد.) بيلىكتى مۇراگەرگە تاپسىرۋ پروتسەسىن زاڭداستىرۋ ارەكەتى ەكەنىن نەگىزگە الۋ كەرەك. سوندىقتان سايلاۋ ويىنشىلاردىڭ ءبارى وزدەرىنە بەرىلگەن ءرولى مەن ورنىن جاقسى بىلەتىن سپەكتاكلگە

  • عىلىمسىز ءوندىرىس دامي المايدى

      كەز كەلگەن ەلدىڭ ەكونوميكاسى عىلىم جەتىستىكتەرىن وندىرىسكە ەنگىزبەي دامي المايدى. عىلىمي جەتىستىكتەردىڭ نەگىزىندە جاسالعان ۇزدىك ونىمدەر عانا حالىقارالىق رىنوكتا باسەكەلەستىككە قابىلەتتى بولا الادى. ال ءبىزدىڭ وندىرىسشىلەرىمىز عىلىمي-زەرتتەۋ جانە تاجىريبەلىك-كونسترۋكتورلىق جۇمىستارعا كوڭىل بولمەيدى. ساراپشىلاردىڭ زەرتتەۋىنە قاراعاندا الەمدەگى ۇزدىك تاۋار وندىرۋشىلەر وتكەن عاسىردىڭ اياعىمەن سالىستىرعاندا عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارىنا بولىنەتىن شىعىستارىن 7 ەسە ارتتىرعان. ال ءبىزدىڭ بارلىق مەنشىكتەگى وندىرىسشىلەرىمىز سوڭعى بەس جىلدا بۇل تاراپتاعى شىعىندارىن ۇنەمى ازايتۋمەن كەلەدى. قازىر ول ءىجو-ءنىڭ 0,12 پايىزدىق ۇلەسىنە دەيىن تۇسكەن. بۇل دامىعان ەلدەر تۇگىل دامۋشى ەلدەردىڭ اراسىنداعى ەڭ تومەنگى كورسەتكىشتەردىڭ ءبىرى. 2018 جىلى ءبىزدىڭ عىلىمعا كوڭىل بولگەن كاسىپورىندارىمىزدىڭ سانى 384 قانا بولدى، ال بۇدان 10 جىل بۇرىن ونىڭ سانى 438 بولاتىن. كاسىپورىندا عىلىممەن اينالىساتىن قىزمەتكەرلەر سانى دا

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: