|  | 

ادەبي الەم

ۇلى وتانىم-اناشىم

وتان ،وتان وتتان ىستىق كورىنگەن،
وتان ورىن العان جۇرەك تورىمنەن.
تاۋەلسز بوپ ارقاسىندا اللانىڭ ،
جۇلدىز ءجايناپ ،اي تۋعان كۇن كوگىمىنەن.
ەل بولمايدى ارتىق تۋعان ەلىڭنەن،
ەلىن ساتۋ بىردەي بولار ولىممەن.
بىرلىك دەگەن-بيك قامال الىنباس،
بورىلەرگە جەم بولادى بولىنگەن.
وسى كۇندى قادىرەيىك ءبىز بۇگىن ،
جاقسىلىققا قوسىپ ءار كەز ىزگى ءۇن.
قانشا بوزداق قۇربان ەتتى ءومىرىن،
الۋ ءۇشىن ەگەمەن ەل تىزگىنىن .
قانشا عاسىر ءوتتى حالقىم جىلاۋدا،
(كوزدىڭ جاسىن كوردى اقىر ءبىر اللا ).
اتا -بابام جانىن بەرگەن بۇل كۇندى،
ەشكىگنىڭ دە حاقىسى جوق سىناۋعا.
قاندەن يتتەر اسا المايتىن ءبىر بەلدەن،
(ىرىتپەك بوپ ءىن قازىپ جۇر ىرگەمنەن).
تالاي زالىم ،زاندەندەردى كوردىك ءبىز ،
ءىشى تۇتىن ،سىرتى بۇتىن جۇرگەنمەن.
ەلدى توناپ ،شەتكە قاشىپ كەتكەندەر،
(كوتەرمەيدى كوك تيىندىق وكپەڭدى ەل).
وتتاي سىتىق ساتىپ وتان اناڭدى،
يت بوپ ءۇرىپ ،وتانمدى سوكپەڭدەر.
ايتىلار ءسوز تاۋسىلمايدى ول ءجايلى،
(بىرەۋگە ار،ال بىرەۋگە مال قايعى) .
ەل قادىرىن تۇسىنبەگەن ەركەكتىڭ ،
ەل سىيلايتىن ەر قادىرى بولمايدى .
قۋانىشىم جىگەرىمدى جانيدى،
باقىت قۇسى اينالىپ جۇر ءار ءۇيدى.
كۇللى الەم مويىنداعان ەلىم بار،
كۇللى الەم كوك تۋىمدى تانيدى.
اينالايىن اسىل حالقىم ،الاشىم،
قادىرلەيىك بار باقىتتىڭ باعاسىن.
عاسىرلاردان عاسىرلارعا ماڭگىلىك ،
جاساي بەرسىن ۇلى وتانىم -اناشىم ،
قازاقستان ۇلى وتانىم-اناشىم.
شاھيدوللا سامۇراتۇلى
16.12.2019

Related Articles

  • قورقىتتىڭ بولىپ قوبىزى (ۇلى جازۋشى،عۇلاما عالىم مۇحتار ماعاۋين اعامىزدىڭ 80جاسقا تولۋىنا ارنايمىن)

    قازاقتىڭ ۇلكەن ابىزى، ۇلىلاردىڭ ناق ءىزى. 80گە كەلدى مۇحا اعام ، ۇلتىمنىڭ ناعىز وعىزى. جىرلاعان بەس عاسىردى، قورقىتتىڭ بولىپ قوبىزى. عالىممىن دەگەن تالايدىڭ، سايدا-سان،قۇمدا جوق ءىزى. تەڭەسە الماس ءبىر سىزگە، سوندايدىڭ توقسان توعىزى. 80 گە كەلدىڭ سەندە اعا، بارىمىزدە پەندە اعا. ەكى اينالىپ بۇل جاسقا ، كەلمەيسىز عوي ەندى اعا. تۋىپ وسكەن تۇعىرىڭ، قازاقستانداعى كەڭ دالا. سىزگە قونىس بولا الماي ، قۇرلىق استىڭ ەن دالا. كەتەسىزبە وسىلاي ، بۇتىندەلمەي جەڭ،جاعا. اتتەڭ ءبىر كەم دۇنيە ، ايتقانداي شەشەن شەر اعا. سىزگە قاستىق قىلعاندار، اياققا تۇساۋ سالعاندار. قىزعانىشتان كورە الماي ، ىشتەرى وت بوپ جانعاندار. جولىڭا قاقپان قۇرعاندار، قادىرىىڭ ءوتىپ ءبىر كۇنى، ارماندار ،سىزدى ارماندار. جازعانىڭ كاۋسار بۇلاقتاي، وقىعان ادام العان ءنار.

  • الاش ارىسى – مىرجاقىپ دۋلاتوۆ 135 جاستا

         جيىرما جاسىندا ۇلتىن وياتىپ، ۇران سالعان مىرجاقىپ دۋلاتوۆتىڭ تۋىلعانىنا بيىل 135 جىل تولىپ وتىر. ەلىم دەپ، جەرىم دەپ حالقى ءۇشىن جانىن اياماعان  اتامىزدىڭ بۇل جاسىن اتاپ ءوتۋ ءبىز ءۇشىن ۇلكەن مارتەبە. الاش قوزعالىسىنىڭ كورنەكتى قايراتكەرى مىرجاقىپ دۋلاتوۆتىڭ ۇلتى ءۇشىن جاساعان قىزمەتتەرى، ەڭبەكتەرى قازىرگى تاڭدا ءار قازاققا ايان جانە ماقتانىش. نەبارى جيىرما ءتورت جاسىندا «Oيان، قازاق!»، – دەپ ۇلتىنا ۇران سالعان مىرجاقىپ دۋلاتوۆ الاش قوزعالىسىنىڭ باسىندا تۇرعان ەدى.  بۇل جولدا ول كىسى كوپ ەڭبەك ەتتى.   پاتشا وكىمەتىنىڭ وتارشىلدىق ەزگىسى كۇشەيىپ تۇرعاندا، اۋمالى-توكپەلى زاماندا ءومىر سۇرگەن  م.دۋلاتوۆ جاستىعىنا قاراماستان، ۇلتىنا ايانباستان قىزمەت ەتكەن ۇلى تۇلعا! جاستايىنان اتا-اناسىنان ايىرىلسادا ساعى سىنباي العا ۇمتىلدى. حالقىنىڭ مۇڭىن مۇڭداپ،  جوعىن جوقتاۋعا سەرت بەرىپ، حالىق ىسىنە بار

  • قىرعىز (قازاق) اۆتونومياسىنا -100 جىل.

    (تاريحي -دەرەكتى اڭگىمە)   جۇمات انەسۇلى     ارمان بولعان اۆتونوميا   قازاق ەلىنىڭ اۆتونوميالى رەسپۋبليكا بولۋىن الاش قايراتكەرلەرى اڭساعان، ارمانداعان. ولار 1917-جىلدان قازاق اۆتونومياسىنىڭ كەلەشەگى ءۇشىن كۇرەستى. ءاليحان بوكەيحانوۆ ول كەزدە كادەت پارتياسىنىڭ مۇشەسى ەدى، سودان رەسەيدىڭ ۋاقىتشا ۇكىمەتىنىڭ باسشىسى بولعان كەرەنسكيدەن، ودان كەيىن كولچاكتىڭ كومەگىمەن قازاق اۆتونومياسىن قۇرۋدان ءۇمىتتى بولعان. كەرەنسكيدىڭ بۇل ماسەلەگە كوڭىل بولۋگە ۋاقىتى بولمادى، ال، كولچاك بولسا، “قازاقتار ەشقاشان اۆتونوميا المايدى” دەپ ءۇزىلدى كەسىلدى باس تارتقان.  سونىمەن 1918-جىلى كولچاكتىڭ، دۋتوۆتىڭ، دەنيكيننىڭ اسكەرلەرى بولشەۆيكتەردەن جەڭىلە باستادى. 1918-جىلى بولشەۆيكتەر اقتارمەن ايقاسىپ جاتقاندا تساريتسين مايدانى، كاسپي، ماڭعىستاۋ ارقىلى ونداعان تۇيەلى اربامەن ءا.جانگەلدين تورعايعا، امانگەلدىنىڭ ساربازدارىنا كوپ قارۋ جاراق جەتكىزدى. كوپ قارجىدا اكەلگەن. سودان1918- جىلى قازان ايىندا تورعايدا سوۆەت وكىمەتى

  • اپورتتىڭ جۇپار يىسى(اڭگىمە، بولعان وقيعانىڭ ىزىمەن)

    جۇمات انەسۇلى الماتى قالاسى كۇنى قارساڭىنا وراي وسىدان ەلۋ جىلداي بۇرىن بولعان وقيعا. 65-جىلدارى قوستاناي وبلىسىنان باكىش دەگەن بالا الماتىعا وقۋعا تۇسۋگە اتتانادى. پوەزعا ءمىنىپ، الماتى ۆوكزالىنان تۇسەدى. بالا تاكسيگە وتىرىپ، باراتىن ادرەسىن ايتادى. تاكسيشى بالامەن اناۋ اقسايعا دەيىن بارىپ، قازىرگى ءال فارابي كوشەسىمەن زۋىلداتىپ كەلە جاتادى. ول كەزدە فارابي كوشەسىنىڭ ارعى بەتى اقسايدان وسى كۇنگى دوستىق كوشەسىنە دەيىن «گورنىي گيگانت» سوۆحوزىنىڭ الما باعى. بالانىڭ كوزى جول بويىندا سامساعان قىزىل المالاردى كورىپ، اۋزىنان سىلەكەيى اعادى. بالا باكىش تاكسيستكە : – اعا اناۋ الما اعاشتارىنان ءبىر ەكى الما السام بولا ما ؟ ءتاسيشى ماشينەسىن توقتاتىپ،: –بولادى- دەيدى. بالا سەكىرىپ بارىپ، اعاشتان ءبىر ەكى المانى جۇلىپ الىپ تاكسيگە وتىرادى. ۇلكەن ەكى قىزىل

  • مارات ءبايدىلداۇلى (توقاشباەۆ): قارادالا اتاۋى قالپىنا كەلتىرىلسە…

    جازۋشى-پۋبليتسيست ۇيعىر اۋدانىندا قازاق-ۇيعىر جاستارى اراسىندا جانجال شىعىپ، توبەلەسكە ۇلاسقانىن، اراسىندا جاراقات العاندار بار ەكەندىگىن ەستىپ وتە قاپا بولدىم. بۇل ءسوز جوق، يدەولوگيالىق جۇمىستاردىڭ ولقىلىعى دەپ ويلايمىن. جالپى ۇيعىر حالقىنا جاپپاي قارا بوياۋ جاعۋعا بولمايدى. ولار دا وزىنشە ءبىر حالىق، تۋىس حالىق، تۇركى حالقى، مۇسىلمان حالقى. نەگىزگى مەكەنى قازىرگى قىتاي جەرىندە. ۇيعىر حالقى بىرنەشە عاسىردان بەرى ءوز تاۋەلسىزدىگى ءۇشىن كۇرەسىپ كەلەدى. ساياسي تۇرعىدان اشىقتان اشىق ولاردى قولداۋعا قۇقىمىز جوق بولسا دا، ءوز باسىم ىشتەي مۇسىلمان باۋىرلارىمىز عوي، ءوز الدىنا ەل بولىپ كەتسە عوي دەپ تىلەيمىن. ۇيعىر حالقىنىڭ ەڭبەكقورلىعى مەن مادەنيەتىنە، ءتىلى مەن داستۇرىنە قۇرمەتىمىز ۇلكەن. بىرقاتار ۇيعىر قالامگەرلەرىنىڭ شىعارمالارىن قازاق تىلىنە اۋدارۋعا اتسالىسقاننان بولار ۇيعىرشا دا ءتاپ-ءتاۋىر سويلەي الامىن. بىراق

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: