Бейжіңде Қазақстан мен Қытай трансшекаралық өзендерін пайдалану және қорғау мәселелері талқыланды

بەيجىڭدە قازاقستان مەن قىتاي ترانسشەكارالىق وزەندەرىن پايدالانۋ جانە قورعاۋ ماسەلەلەرى تالقىلاندى

| Aug 15, 2015

2015 ج. بەيجىڭدە قازاقستاننىڭ قىتايداعى ەلشىسى شاحرات نۇرىشەۆ قحر سۋ شارۋاشىلىعى ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى، ترانسشەكارالىق وزەندەردى پايدالانۋ جانە قورعاۋ جونىندەگى قازاقستان-قىتاي بىرلەسكەن كوميسسياسىنىڭ قىتاي جاعىنان تەڭ توراعاسى تسزياو يۋنمەن كەزدەسۋ وتكىزدى.

كەزدەسۋ بارىسىندا سۋ رەسۋرستارى سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەن قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسى اراسىندا ترانسشەكارالىق وزەندەردە سۋ ءبولۋ كەلىسىمى جوباسىنا قاتىستى بىرلەسكەن جۇمىس ماسەلەلەر بويىنشا پىكىر الماسىلدى.

تاراپتار ترانسشەكارالىق وزەندەردى پايدالانۋ جانە قورعاۋ جونىندەگى قازاقستان-قىتاي بىرلەسكەن كوميسسياسىنىڭ جۇمىسىنا وڭ باعا بەردى. 2003-2015 جج. كوميسسيانىڭ 12 ءماجىلىسى وتكىزىلىپ، ولاردىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ماڭىزدى ۋاعدالاستىقتار مەن ناتيجەلەرگە قول جەتكىزىلدى.

2014 ج. قۇرىلعان ساراپشىلاردىڭ ارنايى جۇمىس توبى اينالىساتىن قر مەن قحر اراسىندا ترانسشەكارالىق وزەندەردەگى سۋ ءبولۋ كەلىسىمىنىڭ جوباسى بويىنشا بەلسەندى جۇمىس باستالدى. ساراپشىلاردىڭ ءبىرىنشى ءماجىلىسى 2015 ج. ناۋرىزدا الماتىدا ءوتتى. 2015 ج. قىركۇيەكتە بەيجىڭ قالاسىندا كەلىسىم جوباسىن كەلىسۋ بويىنشا ساراپشىلاردىڭ ەكىنشى ءماجىلىسىن وتكىزۋ تۋرالى ۋاعدالاستىققا قول جەتكىزىلدى.

ش. نۇرىشەۆ قازاقستان-قىتاي ترانسشەكارالىق وزەندەر ماسەلەلەرى بويىنشا بىرلەسكەن جۇمىستىڭ باس ماقساتى ەكى مەملەكەت باسشىلارى اراسىنداعى ۋاعدالاستىقتاردى ىسكە اسىرۋ بولىپ تابىلادى دەپ اتاپ ءوتتى. «بۇل ماسەلەلەر ەرەكشە باقىلاۋعا الىنىپ، جانە جوعارعى دەڭگەيدەگى كەزدەسۋلەر بارىسىندا ۇنەمى تالقىلانىپ تۇرادى»، – دەدى ەلشى.

تسزياو يۋن قىتايلىق تاراپ ەكى ەل اراسىنداعى كوپجاقتى ستراتەگيالىق ارىپتەستىك قارىم-قاتىناستارى شەڭبەرىندە قازاقستانمەن بۇل باعىتتا ىقپالداستىقتى نىعايتۋعا دايىن ەكەنىن مالىمدەدى.

قر ءسىم باسپا ءسوز قىزمەتى

Tags ترانسشەكارالىق وزەندەر

يراننىڭ راكەتاسى ازايعانىمەن نىساناعا تيۋ دالدىگى ارتقان. سەبەبى نەدە؟

kerey.kz

فرۋد بەجان يزرايلگە شابۋىل جاسالعان ءسات. 29 ناۋرىز 2026 جىل. سوعىستىڭ العاشقى كۇنى يران يزرايل مەن اقش-تىڭ راكەتاعا قارسى جۇيەلەرىن قيراتۋ ءۇشىن جۇزدەگەن بالليستيكالىق راكەتا جىبەرگەن. كوپ راكەتا قۇلاتىلدى. ال قازىر يران راكەتا اتۋدى ازايتىپ، كۇنىنە ونداعان راكەتا جىبەرە باستادى. اشىق دەرەككوزدەرگە سۇيەنگەن اسكەري ساراپشىلار يراننىڭ راكەتا اتۋى ازايعانىمەن ءدال ءتيۋى جوعارىلعان دەيدى. مۇنىڭ سەبەبىنە ءۇڭىلىپ كوردىك. “اقش پەن ءيزرايلدىڭ سوققىلارى يراننىڭ راكەتا جىبەرۋ قوندىرعىلارىنا ايتارلىقتاي زيان كەلتىرگەنى انىق. مۇنى اتىلاتىن راكەتالاردىڭ ازايۋىنان بايقاۋعا بولادى. بىراق يران راكەتالارىن ۇنەمدەۋگە ءۇشىن كىشى، بىراق ماڭىزدى دەپ شەشكەن ناقتى نىسانداردى ءدال اتا باستادى” دەيدى ۆاشينگتونداعى Stimson Center ساراپتاما ينستيتۋتىنىڭ عىلىم قىزمەتكەرى كەللي گريكو. قازىر يران اقش-تىڭ تاياۋ شىعىستاعى ماڭىزدى اسكەري نىساندارى مەن راديولوكاتسيا
اقش يراننىڭ حارك ارالىن باسىپ الا ما؟

kerey.kz

كيان شاريفي يران يسلام رەسپۋبليكاسىنا تيەسىلى حارك ارالى. امەريكا مەن ءيزرايلدىڭ يرانعا اۋە شابۋىلدارى جالعاسىپ جاتقان تۇستا اقش-تاعى ساياسي ورتادا يسلام رەسپۋبليكاسىنا تيەسىلى حارك ارالىن باسىپ الۋ يدەياسى تالقىلانا باستادى. ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، ۆاشينگتون يرانداعى مۇناي ەكسپورتىنىڭ نەگىزگى وشاعى سانالاتىن حارك ارالىن نىساناعا الۋى ابدەن مۇمكىن. بۇل سانكتسيالار قۇرساۋىنداعى يران ەكونوميكاسىن قۇلاتپاي ۇستاپ تۇرعان باستى تابىس كوزىن جاۋىپ تاستاۋى ىقتيمال. الايدا يران مۇناي ەكسپورتىنىڭ 90 پايىزىن قامتاماسىز ەتەتىن پارسى شىعاناعىنداعى شاعىن ارالدى باسىپ السا، بۇل اقش پەن ءيزرايلدىڭ يرانعا قارسى سوعىسىن ءتىپتى ۋشىقتىرىپ جىبەرۋى مۇمكىن. مۇنىڭ ءوزى دە يران ەكونوميكاسىن تولىق قۇردىمعا جىبەرە المايدى دەيدى ساراپشىلار. 7 ناۋرىزدا Axios باسىلىمى اقش اكىمشىلىگى حارك ارالىن باسىپ الۋ مۇمكىندىگىن تالقىلاعانىن حابارلادى . يران بۇل ارالعا
سي ءتسزينپيننىڭ قىتاي اسكەري باسشىلىعىن “تازالاۋى” نەنى بىلدىرەدى؟

kerey.kz

ريد ستەنديش رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين (وڭ جاقتا) ەلگە ساپارمەن كەلگەن قىتاي گەنەرالى چجان يۋسيامەن قول الىسىپ تۇر. 2017 جىل. وتكەن اپتانىڭ اياعىندا قىتايدىڭ ورتالىق اسكەري كوميسسياسى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى قىزمەتىنەن ءارى قىتاي كوممۋنيستىك پارتياسى ساياسي بيۋروسىنىڭ مۇشەلىگىنەن بوساتىلدى. اسكەري باسشىلىقتاعى مۇنداي جوعارى شەندى تۇلعانىڭ ورنىنان الىنۋى پەكيننىڭ تايۆانعا قاتىستى جوسپارىنا، اقش-پەن باسەكەسىنە جانە ايماقتاعى تۇراقتى ويىنشى رەتىندەگى رولىنە قاتىستى بىرقاتار سۇراق تۋعىزىپ وتىر. 24 قاڭتار كۇنى پەكين قىزمەتتەن بوساتىلعان گەنەرال چجان يۋسيا (قىتاي باسشىسى سي ءتسزينپيننىڭ كوپ جىلدان بەرگى سەنىمدى سەرىگى بولعان) تەرگەۋگە الىندى دەپ حابارلادى. توسىن شەشىمنەن كەيىن سي تسزينپين اسكەري باسشىلىق شىڭىندا جالعىز ءوزى قالدى. قىتايدى زەرتتەۋشى ساراپشىلار مۇنىڭ بيلىك ساباقتاستىعىنا ەلەۋلى سالدارى بولادى دەيدى. ال پەكيننىڭ سەرىكتەستەرى
Tridon Mk2 زەنيتتىك قوندىرعى

kerey.kz

شۆەتسيا مەن دانيا ۋكرايناعا ارناپ بريتان-شۆەد وندىرىسىندەگى زاماناۋي Tridon Mk2 زەنيتتىك قوندىرعىلارىن ساتىپ الۋعا بىرىگىپ كىرىستى. كەشەن اسىرەسە جاقىن قاشىقتىقتا ۇشاتىن يراندىق «شاحەد» دروندارىنا قارسى ەڭ ءتيىمدى قارۋدىڭ ءبىرى. قازىرگى ۋاقىتتا Tridon Mk2 ءوز كلاسىنداعى ەڭ وزىق اۋە شابۋىلىنا قارسى جۇيە سانالادى. Tridon Mk2 زەنيتتىك قوندىرعىسىنىڭ باستى ەرەكشەلىگى اتىس قارقىنى. ول مينۋتىنا 300 وققا دەيىن جاۋدىرا الادى. وسىلايشا اۋە كەڭىستىگىنە ەنەتىن شاعىن درونداردىڭ كوزىن جىلدام ءارى ءدال جويۋعا مۇمكىندىك تۋادى. تاعى ءبىر ارتىقشىلىعى اتىلاتىن 40-مم سناريادتاردىڭ قۇنى نەبارى 27 دوللاردى قۇرايدى. ەكونوميكالىق تۇرعىدان ءتيىمدى ەكەنىن دالەلدەيدى. قارۋ-جاراق سالاسىنداعى ماماندار ۋكرايناداعى اسكەري قاقتىعىستاردى ەسكەرە وتىرىپ، ارزان ءارى ءتيىمدى اۋە قورعانىسى قارۋىنا سۇرانىس جوعارى ەكەنىن ايتادى. Tridon Mk2 جۇيەسىندە قولدانىلاتىن ارنايى بريتاندىق
كەلەشەكتە قاي سالالاردى دامىتۋ كەرەك؟

kerey.kz

ينۆەستوردان ارتىق قاتاڭ رەاليست جوق قوي. ول سالعان اقشاسى وزىنە ەسەلەپ قايتۋى ءۇشىن تەك پەرسپەكتيۆاسى مول، كەلەشەگى جارقىن سالالاردى تاڭدايدى. JPMorganChase اقش-تاعى، الەمدەگى ەڭ ءىرى بانكتىڭ ءبىرى رەتىندە الداعى 10 جىلدا 1,5 ترلن دوللار ينۆەستيتسيا قۇياتىنىن قاراشا ايىندا جاريالادى. ءسويتىپ، نەگىزگى 4 باعىتتى تاڭداعان. ولار ارى قاراي 27 سالاعا بولىنەدى: – وزىق تەحنولوگيا: روبوتوتەحنيكا، فارماكولوگيا، اسا ماڭىزدى مينەرالدار – قورعانىس، اەروعارىش ءوندىرىسى: بايلانىستىڭ جاڭا بۋىنى، مۇلدە جاڭا دروندار – ەنەرگەتيكالىق تاۋەلسىزدىك: كۇن، اتوم، جاڭا باتارەيالار – ستراتەگيالىق تەحنولوگيا: جي، كيبەرقاۋىپسىزدىك، كۆانتتىق ەسەپتەۋ ارعى جاعىنداعى 27 سالانى وقىساڭ، مىنا بانك الەمدىك سوعىسقا دايىندالىپ جاتقان سياقتى كورىنەدى. سەبەبى گيپەردىبىستاعى راكەتا، 6G بايلانىس، عارىش، ادامسىز تەحنولوگيا دەپ كەتە بەرەدى. ەنەرگيا كوزدەرىنىڭ ءتۇر-ءتۇرى. ەكىنشى