|  |  | 

Qazaq handığına 550 jıl Qazaq şejiresi

Europadağı qazaq diasporası jaylı jazılğan twñğış zertteu kitabı jarıq kördi

Europa qaazaqtaariHalıqaralıq jurnalist, belgili ğalım Dosan Baymoldanıñ «Europadağı qazaqtar» attı kitabı jarıq kördi. Bwl Europadağı qazaq diasporası jaylı jazılğan twñğış zertteu eñbegi. 

Zertteu kitabında qazaqtardıñ Europa elderine qonıstanu tarihı, sondağı qazaq diasporasınıñ qalıptasu kezeñderi jäne bügingi twrmıs tirşilikteri, kezdesip otırğan keybir ruhani-äleumettik qiındıqtar jaylı söz boladı. Kitap qalamger Dosan Baymoldanıñ «Azattıq» radiosında qızmet istegen jıldarındağı jinağan mwrağat qwjattarı jäne Europada twrıp jatqan qazaqtar arasında ötkizilgen saualnama, köptegen swhbat materialdarı negizinde jarıq körip otır.
«Bwl kitap Dosannıñ sonau 1980-2000 jıldarı Europanıñ Pol'şa, Çehiya sekildi elderde joğarı bilim alıp, ğılımmen jäne jurnalistik qızmettermen aynalısqan kezinde Europa qazaqtarı ömir sürip jatqan qalalarğa ädeyi barıp, jürgizgen swhbattarı men jinaqtağan mol materialdarı negizinde jazıldı. Äsirese, avtordıñ 1996-2002 jıldarı Pragada ornalasqan «Azattıq» radiosında qızmet etip, sondağı qazaq redakciyasınıñ «Şeteldegi qazaqtar» bağdarlamasın jürgizgen kezeñderi ayrıqşa jemisti boldı. Europada ömiriniñ 20 jılın ötkizgen zertteuşi ğalım Dosan Baymoldanıñ «Europa qazaqtarı» kitabı o basta Altaydan auğan el ömiriniñ jaña kezeñin, käri qwrılıqqa qonıstanu jağdayın jan-jaqtı zerttep körsetuge arnalğan alğaşqı eñbekterdiñ biri»,-deydi kitapqa alğısöz jazğan Düniejüzi qazaqtarı qauımdastığı törağasınıñ birinşi orınbasarı Talğat Mamaşev.
AQŞ, Wlıbritaniya, Pol'şa, Çehiya, Majarstan, Germaniya, Avstriya, Franciya, Şveciya, Niderlandiya, Şveycariya, Türkiya, Resey, Qırğızstan, Özbekstan, Iran jäne Qıtay siyaqtı elderde ğılımi jäne jurnalistik saparda bolğan tilşi qazaq, moñğol, polyak, çeh, ağılşın jäne orıs tilderin jetik meñgergen. Ğalımnıñ büginge deyin 12 kitabı baspa betin kördi.
Ayta keteyik, bwğan deyin Düniejüzi qazaqtarı qauımdastığınıñ «Atajwrt» baspa ortalığınan «Şeteldegi qazaqtar» seriyasımen «Moñğoliyadağı qazaqtar», «Qıtaydağı qazaqtar», «Özbekstandağı qazaqtar», «Irandağı qazaqtar» attı kitaptar jarıq körgen bolatın. Qazaq handığınıñ 550 jıldığı qarsañında şıqqan «Europa qazaqtarı» kitabı da sol eñbekterdiñ jalğası.

baq.kz

Related Articles

  • Tek tilge baylanıstı…

    Tek tilge baylanıstı…

    Qazaq Respublikasında bir ğana memlekettik til bar. Ol- qazaq tili. Qazaq tilinen basqa eşbir ekinşi tilge memlekettik märtebe berilmeui kerek! Otız jıldan astam uaqıttan beri geosayasi ahualdı sıltauratıp keldik. Endi bizdiñ de minezimizdi häm mısımızdı körsetetin uaqıt keldi. QR-nıñ azamatı häm salıq tapsıruşı qatardağı twrğını retinde talap etemin! Aldağı bes jılda Qazaq Respublikasında eleuli demografiyalıq özgerister boladı. Atap aytqanda 2030 jılınan keyin qazaqtardıñ respublikadağı jalpı ülesi 80-85% ke deyin artadı. Slavyan halıqtarınıñ ösimi azayıp 10%-ğa deyin tüsedi. Esesine eldegi türkitildes özbek, tatar, wyğırlardıñ ösimi eselep ösip tipti 10-15 jılda orıstardıñ ornın basıp ozuı mümkin. Sol kezde Qazaq Respublikasındağı jalpı türkitildes halıqtardıñ üles salmağı 85-90% ke jetedi. Nätijesinde qazaq mektepteriniñ sanı,

  • “Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin.

    “Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin.

    “Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin. “Jaña konstituciyanıñ” 9-bap 2-tarmağı twrğanda qwjattar eşqaşan qazaqşa jasalmaydı. Tek audarma tili bolıp qaladı. Sebebi memlekettik byurokratiya 9-baptıñ 2-tarmağına süyenip, is-qağazdardı orısşa jasap üyrengen. Sol sebepti is-qağazdıñ bäri aldımen orısşa jasaladı, keyin qazaqşağa qalay bolsa solay audarıladı. Sol sebepti 1-tarmaqtıñ bolğanı qazaq tiliniñ nağız memlekettik til märtebesinde boluına eş kömektese almaydı. Bir ğana jolı bar: konstituciyada memlekettik til de, resmi til de – qazaq tili dep tayğa tañba basqanday jazılıp twruı kerek. Qwjattıñ memlekettik tildegi nwsqasınıñ ğana zañdı küşi boluı tiis. Sol kezde basqa tilderdegi nwsqası jay audarması boladı. Sol kezde ğana qazaq

  • Memlekettik til: Qauqarlı ma, älde äli de deklaraciya ma?

    Memlekettik til: Qauqarlı ma, älde äli de deklaraciya ma?

     Serik Erğali Suretter: aqmeshit-zhastary.kz, democrat.kz sayttarınan alındı. Ata Zañ jobasınıñ talqısı Qazaqstandağı eñ sezimtal, eñ wzaq talqılanıp kele jatqan mäseleniñ biri — memlekettik tildiñ naqtı märtebesi. Konstituciyada qazaq tili memlekettik til dep jazılğanına otız jıldan astı. Alayda qoğamdağı şınayı swraq äli de aşıq: qazaq tili — basqarudıñ tili me, älde simvoldıq märtebedegi til me? Til mäselesi nelikten şeşilmey keledi? Sebebi biz wzaq uaqıt boyı tilge: – mädeni qwndılıq retinde ğana qarap keldik; – onı memlekettik basqaru tili retinde naqtı bekitpedik. Nätijesinde: – Konstituciyada bir mätin, – täjiribede basqa jağday qalıptastı. Bwl qayşılıq tildiñ emes, konstituciyalıq ayqındıqtıñ älsizdiginen tuındadı. 9-baptağı bastı tüyin Joba boyınşa: 1. Qazaqstan Respublikasınıñ memlekettik tili – qazaq tili. 2. Memlekettik wyımdarda

  • “Töñkeris jasauğa maşıqtanğandar” kim? Qañtar qwpiyası aşılsa, saldarı ne boladı? Deputatpen swhbat

    “Töñkeris jasauğa maşıqtanğandar” kim? Qañtar qwpiyası aşılsa, saldarı ne boladı? Deputatpen swhbat

    Nwrbek TÜSİPHAN Qazaqstan parlamenti mäjilisiniñ deputatı, zañger Abzal Qwspan Azattıqqa swhbat berip otır. Astana, 26 qazan, 2023 jıl Qañtardı kim wyımdastırğanın bilik bile me, bilse nege aşıq aytpadı? Parlamentte nege Qañtar boyınşa tağı tıñdau ötpeydi? Prezident Toqaev Qañtar “töñkeris jasauğa äbden maşıqtanğan mamandardıñ jetekşiligimen” wyımdastırıldı dedi. Olar kimder? Mäjilis deputatı Abzal Qwspan osı swraqtarğa jauap berdi Azattıq: Abzal mırza, siz – Qañtar oqiğasına bir taraptan emes, jan-jağınan qarauğa mümkindik alğan adamsız. Eñ aldımen sol oqiğağa tikeley qatıstıñız, jwrttı alañğa şığuğa şaqırdıñız. Odan keyin qandı qırğında qamauğa alınğandardı bosatuğa at salısıp, zañger retinde de aralastıñız. Odan bölek mäjilis deputatı esebinde de jaña bir rakurstan qarap otırsız. Aytıñızşı, jan-jağınan qarağanda Qañtar oqiğasında sizge

  • Oljas Süleymenov. Men bilem!.. 

    Oljas Süleymenov. Men bilem!.. 

    Serik Erğali Suretter: madeniportal.kz jäne S.Erğali mwrağattarınan alındı. «YA znayu!..» kitabınan üzindi-audarma. OSIRIS ZAÑI I Biz adamzat tarihın öte naşar bilemiz. XIX ğasırdıñ basında Napoleon älemge Mısırdı aştı, al ğalımdar bwl eldiñ qirandıların zerttep, onıñ şamamen b.z.d. III mıñjıldıqqa tiesili ekenin anıqtadı. Sol kezde adamzat tarihı tağı da qos mıñjıldıqqa tereñdey tüsti. Birneşe mıñjıldıq bwrın (men bilem) adamzat (nemese onıñ keybir böligi) tañbalı jazudı qoldanıp, jazıp jürgen. Bwl bilimderdi qalpına keltiru arqılı biz XX ğasırdıñ basında jasandı türde üzilgen tilimizdiñ tarihına qatıstı qoljeter şındıqtı qayta tanuımızğa tura keldi. 1926 jılı Bakude ötken alğaşqı türkologiyalıq kongresten keyin türkologiya ğılım retinde qalıptasa almadı… …2018 jılı Nazarbaev meni äñgimelesu üşin Aqordağa şaqırdı. Ülken üsteldiñ basında

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: