| 
  • جاھان جاڭالىقتارى

    ترامپ: يران سوعىس اشسا، ءوز تۇبىنە جەتەدى

    اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپ.  19 مامىردا اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپ يرانعا سوعىس اشپاۋدى قاتاڭ ەسكەرتتى. ترامپ ءوزىنىڭ Twitter پاراقشاسىنا “يران سوعىسقىسى كەلسە، ءوز تۇبىنە ءوزى جەتەدى. بۇدان بىلاي اقش-قا قوقان-لوققى كورسەتۋشى بولماڭدار!” دەپ جازدى ترامپ تەگەرانعا قاراتا. اقش-تىڭ مالىمدەۋىنشە، تەگەران پارسى شىعاناعىندا قايىقتارعا زىمىراندارىن ورنالاستىرىپ، بىرىككەن اراب امىرلىكتەرىنىڭ جاعالاۋىندا ءتورت كەمەنى اتقىلاعان. يران مۇنى جوققا شىعاردى. مۇنداي جازبا جاريالاماستان بىرەر كۇن بۇرىن ترامپ اقش-تىڭ يرانعا قىسىمى داۋعا ۇلاسىپ كەتكەنىن قالامايتىنىن ايتقان. 16 مامىردا پرەزيدەنت “اقش سوعىسقا دايىندالىپ جاتىر ما؟” دەگەن جۋرناليستەر سۇراعىنا “دايىندالىپ جاتقان جوق دەپ ۇمىتتەنەمىن” دەپ جاۋاپ بەرگەن. تەگەران دا يران بيلىگىنىڭ “سوعىستى قالامايتىنىن” ايتقان. ەكى اپتا بۇرىن ۆاشينگتون پارسى شىعاناعىنا “اۆراام لينكولن” زىمىران تاسىعىش ۇشاقتارىن قوندىرعان. اقش يرانعا

    24
  • جاھان جاڭالىقتارى

    لاتۆيا ەلدەگى بارلىق مەكتەپتى لاتىش تىلىنە كوشىرۋدى ماقۇلدادى

    لاتۆياداعى ورىس مەكتەپتەرىن قولداۋ اكتسياسى. كورنەكى سۋرەت.  لاتۆيا كونستيتۋتسيالىق سوتى ەلدەگى از ۇلت وكىلدەرىنىڭ مەكتەپتەرىن تۇگەل لاتىش تىلىنە كوشىرۋ تۋرالى زاڭدى كونستيتۋتسياعا قايشى ەمەس دەپ تاپتى. سوت توراعاسىنىڭ ورىنباسارى سانيتا وسيپوۆا “بۇل – سوڭعى ءارى داۋلاۋعا كەلمەيتىن شەشىم” دەدى. بىلتىر لاتۆيا پرەزيدەنتى رايموندس ۆەيونيس ەلدەگى بارلىق مەكتەپتەردى 2021 جىلعا قاراي مەملەكەتتىك ءتىل – لاتىش تىلىنە كوشىرۋ تۋرالى زاڭ وزگەرىسىن بەكىتكەن. قازىر لاتۆيادا مەكتەپتىڭ ەكى ءتۇرى – لاتىش تىلىندە ءبىلىم بەرەتىن جانە ۇلتتىق ازشىلىق مەكتەپتەرى بار، سوڭعىسىندا ءورىستىلدى بالالار دا وقيدى. ۇلتتىق مەكتەپتەردە ساباقتىڭ 60 پايىزى لاتىش تىلىندە، قالعان 40 پايىزى – ۇلتتىق ازشىلىق تىلىندە وقىتىلادى. ەۋروپا كەڭەسىنىڭ مالىمەتىنشە، لاتۆيادا سسسر-دان كەلگەن 223 مىڭعا جۋىق ازامات تۇرادى. ولارعا “لاتۆيا ازاماتى ەمەس” دەگەن

    40
  • جاھان جاڭالىقتارى

    دونالد ترامپ قاسىم-جومارت توقاەۆتى قۇتتىقتادى

    قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى لاۋازىمىنا كىرىسۋىنە وراي، قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ اتىنا قۇتتىقتاۋ جەدەلحاتتارى مەن حاتتار كەلىپ تۇسۋدە-دەپ حابارلايدى aqorda. امەريكا قۇراما شتاتتارىنىڭ پرەزيدەنتى دونالد ترامپ قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆپەن بىرلەسكەن جۇمىسىن جوعارى باعالاي كەلىپ، قاسىم-جومارت توقاەۆپەن دە وسىنداي جەمىستى قارىم-قاتىناس قالىپتاساتىنىن اسىعا كۇتەتىنىن اتاپ وتكەن. «مەن ءسىزدى ەلىڭىزدىڭ پرەزيدەنتى لاۋازىمىنا كىرىسۋىڭىزبەن قۇتتىقتاعىم كەلەدى، سونداي-اق ناۋرىز مەيرامىندا سىزگە، وتباسىڭىز بەن قازاقستان حالقىنا قۋانىش پەن ءوسىپ-وركەندەۋ تىلەيمىن. وسى كۇندەرى كوپتەگەن امەريكالىقتار مەن الەم حالىقتارى دا وسى تاماشا جاڭارۋ مەيرامىن اتاپ وتۋدە. ءبىز ەلدەرىمىز اراسىنداعى قاتىناستاردا ۇلكەن تابىستارعا قول جەتكىزدىك جانە مەن ولاردىڭ دامۋى جالعاساتىنىنا قۋانىشتىمىن. امەريكا حالقى مەن بيزنەسىنىڭ قازاقستانمەن ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ ءۇشىن جاڭا باعىتتاردى ىزدەۋىن جالعاستىرىپ جاتقانىن دا  العاۋسىز

    104
  • جاھان جاڭالىقتارى

    كاشميردە نە بولىپ جاتىر؟

    ازات ەۋروپا / ازاتتىق راديوسى رۋسلان مەدەلبەك كاشميردىڭ ۇندىستانعا تيەسىلى ايماعىنداعى نارازىلىق. 15 اقپان 2019 جىل.  ءۇندىستان مەن پاكىستان اراسىندا كاشمير داۋى قايتا ۋشىقتى. ەكى ەل ديپلوماتتارىن كەرى شاقىرىپ الدى. جانجال قالاي باستالدى؟ اقپاننىڭ 14-ءى كاشميردىڭ ۇندىستانعا تيەسىلى ايماعىنداعى پۋلۆاما قالاسىندا جارىلعىش زات سالىنعان كولىكتەگى جانكەشتى 70-تەن استام ۇندىستاندىق اسكەر مىنگەن اۆتوبۋسقا بارىپ سوعىلعان. جارىلىستان 45 ۇندىستاندىق اسكەري قىزمەتكەر مەرت بولدى. شابۋىلدى پاكىستاندا ورنالاسقان “جايش-ە-مۇحاممەد” (“مۇحاممەد پايعامباردىڭ اسكەرى”) يسلامشىل توبى موينىنا الدى. شابۋىلعا ۇشىراعان اۆتوبۋستىڭ ماڭىندا جۇرگەن ۇندىستاندىق اسكەريلەر. 14 اقپان 2019 جىل. ءۇندىستان تارابى جارىلىستى 20 جاستاعى كاشمير تۇرعىنى جاساعانىن حابارلادى. ال ءوز-ءوزىن جارعان جىگىتتىڭ اتا-اناسىنىڭ ايتۋىنشا، بالالارى ءۇش جىل بۇرىن ۇندىستاندىق اسكەريلەردەن تاياق جەپ، كەيىن ءدىني توپتارعا قوسىلعان.

    121
  • جاھان جاڭالىقتارى

    ۆەنگريا كوپ بالا تۋعان ايەلدەرگە جەڭىلدىك جاساماق

    ازاتتىق راديولى ۆەنگريا پرەمەر-ءمينيسترى ۆيكتور وربان جولداۋى اياقتالعان سوڭ جۇزدەگەن ادام نارازىلىققا شىقتى. بۋداپەشت، 11 اقپان 2019 جىل.  ۆەنگريا ۇكىمەتى حالىق سانىن كوبەيتۋ ماقساتىندا بالا تۋدى قارجىلاي ىنتالاندىرۋدى قولعا الماقشى. اقپاننىڭ 10-ى كۇنى ۆەنگريا پرەمەر-ءمينيسترى ۆيكتور وربان حالىققا جولداۋى كەزىندە ۇكىمەت ەكى بالاسى بار وتباسىلارعا “سالىقتى ازايتىپ، تومەنگى پايىزبەن يپوتەكا ۇسىنۋدى، اۆتوكولىك الۋعا سۋبسيديا بەرۋدى جوسپارلاپ وتىرعانىن” ايتتى. ورباننىڭ سوزىنشە، ۇكىمەت ءتورت جانە ودان كوپ بالا تۋعان ايەلدەردى جەكە تابىس سالىعىنان بوساتادى. “40 جاسقا تولماعان ايەل ءبىرىنشى رەت تۇرمىسقا شىقسا 10 ميلليون فورينت (36 مىڭ دوللار) سۋبسيديالىق نەسيە بەرەمىز. نەسيە العان وتباسىنىڭ ەكىنشى بالاسى تۋعاندا قارىزدىڭ ۇشتەن ءبىر بولىگى كەشىرىلەدى. ال ەگەر ءۇشىنشى بالا دۇنيەگە كەلسە، نەسيە تولىعىمەن كەشىرىلەدى” دەدى

    94
  • جاھان جاڭالىقتارى

    ورىستاردى رەسەيگە شاقىرۋ جانە ولاردىڭ رەاكتسياسى

    سانات ورىن ءالي «روسسيا» اۋە كومپانياسى ۇشاعى جانىنان ءوتىپ بارا جاتقان اۆتوبۋستاعى جولاۋشىلار. كورنەكى سۋرەت. قازاننىڭ سوڭىندا رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين 2019-2025 جىلدارعا ارنالعان ميگراتسيالىق ساياساتتىڭ جاڭا تۇجىرىمداماسىن بەكىتىپ، شەتەلدە تۇراتىن ورىستاردى «ورىس الەمىن» نىعايتۋعا شاقىردى، «كوشىپ كەلسە جاعدايلارىن جاقسارتامىز» دەپ ۋادە بەردى. بۇل تۋرالى قازاقستاندا تۇراتىن ورىستار مەن ساراپشىلار نە ويلايدى؟ جاڭا تۇجىرىمداما تۋرالى پۋتين قازاننىڭ 31-ءى كۇنى ماسكەۋدە وتكەن وتانداستاردىڭ 6-دۇنيەجۇزىلىك كونگرەسىندە مالىمدەدى. ءپۋتيننىڭ ايتۋىنشا، بۇل تۇجىرىمداما «جۇيەدەگى بيۋروكراتيانى جويۋعا» ارنالعان، قونىس اۋدارۋ باعدارلاماسى بويىنشا قولايلى جاعداي جاساۋدىڭ، ەلگە كەلۋ، جۇمىسقا ورنالاسۋ جانە رەسەي ازاماتتىعىن الۋدىڭ ناقتى ەرەجەلەرىن ۇسىنادى. ءپۋتيننىڭ ايتۋىنشا، وزگە ەلدەردە (مىسال رەتىندە ۋكراينا مەن بالتىق ەلدەرىن كەلتىردى) ورىستارعا قاتىستى «رۋسوفوبيا، ۇلتشىلدىق، ەسكەرتكىشتەرمەن جانە ورىس تىلىمەن كۇرەس، سەپاراتيزم

    377
  • جاھان جاڭالىقتارى

    100 جىل بۇرىن چەحيا مەن سلوۆاكيا زاماناۋي تاۋەلسىز مەملەكەت قۇردى.

    100 جىل بۇرىن چەحيا مەن سلوۆاكيا زاماناۋي تاۋەلسىز مەملەكەت قۇردى. پراگا بۇل مەرەيتويدى لايىقتى تۇردە اتاپ ءوتىپ جاتىر. سەگىز جىل جوندەلگەن ۇلتتىق مۋزەي اشىلدى. 1945 جانە 1968 جىلدارى شەتەلدىك باسقىنشىلار بۇلدىرگەن كونە عيمارات بۇگىن كوزدىڭ جاۋىن الادى. شەبەرلەر رەستاۆراتسياسىن قاتىرىپتى. پراگاعا كەلگەن دوس-جار بىلەدى، ۆاتسلاۆ الاڭىنداعى اۋليە ۆاتسلاۆ كنياز ەسكەرتكىشىنىڭ ارقاسىنداعى الىپ عيمارات قوي. بۇگىن كۇن سۋىتىپ، جاڭبىر جاۋعانىنا قاراماستان پراگا تۇرعىندارى بەتتەرىنە تۋدىڭ سۋرەتىن سالىپ الىپ، بالالارىن جەتەلەپ، ۇزىن-سونار كەزەكتە تۇرىپ، قايتا اشىلعان مۇراجايداعى چەحيا مەن سلوۆاكيا تاۋەلسىزدىگىنە ارنالعان ارنايى كورمەلەردى تەگىن كورىپ شىقتى. ءبىر عاسىر ىشىندە چەحيا تاۋەلسىزدىگىن نىعايتا ءتۇستى. قازىر ەۋروپا وداعىنىڭ بەدەلدى مۇشەسى. 2009 جىلى ەۋروپا كەڭەسىنىڭ پرەزيدەنتى بولىپ ۇلگەرگەن، 2022 جىلى تاعى دا كەزەگى كەلەدى.

    151
  • kerey.kz TV

    ەنەرگەتيكانىڭ بولاشاق جولدارى

    ۋكراينا استاناسى كيەۆ قالاسىندا، 2018 جىلدىڭ 16-19 قازانىنىڭ ارالىعىندا «ورتالىق جانە شىعىس ەۋروپانىڭ تۇراقتى ەنەرگەتيكاسى» اتتى 10-شى حالىقارالىق فورۋمى مەن كورمەسى (Sustainable Energy Forum and Trade Show, SEF 2018 Kyiv) وتۋدە. وسى جيىنعا 35 استام ەلدەردىڭ شامامەن 500 وكىلدەرى قاتىسۋدا. 80 استام ماماندار باياندامالارىن وقيدى، 100-گە جۋىق كومپانيالار ءوز جەتىستىكتەرىن كورسەتۋدە. بۇنداي شارانىڭ شەڭبەرىندە، «الەم جەل ەنەرگەتيكاسى قاۋىمداستىعى»-نىڭ باس حاتشىسى ستەفان كسانگەر (Stefan Gsänger) بىزگە سۇحبات بەردى. نەمىس قايراتكەرىنىڭ جاۋاپتارىنا نازار اۋدارايىق. تۇراقتى ەنەرگەتيكادا قازاقستاننىڭ مۇمكىنشىلىكتەرى تۋرالى: كۇن، جەل ەنەرگەتيكاسىندا. مىسالى، ەلىمىزدىڭ وڭتۇستىك-شىعىسىندا تاۋلى ايماعى جوڭعار قاقپاسى جەل ەنەرگەتيكاسى ءۇشىن وتە ءتيىمدى. وسى تاقىرىپ جايىندا ءسىزدىڭ پىكىرلەرىڭىز قانداي؟ قازاقستان جەل ەنەرگەتيكاسىنىڭ بولاشاعى – زور! تەوريالىق تۇردە، ەلىڭىز بۇتكىل الەمدى جەل

    299
  • جاھان جاڭالىقتارى

    كوكاين، “نوۆيچوك”، قۇپيا قۇتى جانە گرۋ “تورپەداسى”

    ازاتتىق راديولى سەرگەي سكريپالدى نە ءۇشىن ولتىرمەك بولدى جانە رەسەيلىك ارنايى قىزمەت وكىلدەرى ەۋروپادا قالايشا جۇگەنسىز تايراڭداپ ءجۇر؟ تىڭشىلىق قىزمەت پەن رەسەيلىك مافيا مۇددەسى اراسىندا قانداي بايلانىس بار؟ “پۋتينيزم” رەسۋرسىن قۇرۋشى ارتەم كرۋگلوۆ سولسبەري ءىسىن زەرتتەۋگە قاتىسۋشىلاردىڭ ءبىرى. “تۋريست بوشيروۆتى” 2001-2003 جىلعى اسكەري ۋچيليششە تۇلەكتەرى اراسىنان ىزدەۋدى دە سول ۇسىنعان، سونىڭ ارقاسىندا پولكوۆنيك چەپيگا انىقتالدى. ازاتتىق راديوسى ارتەم كرۋگلوۆتان سۇحبات الدى. – ءسىز “پەتروۆ” پەن “بوشيروۆ” جانە ولاردىڭ ارىپتەستەرىنىڭ ارەكەتىن زەرتتەۋگە قاتىسىپ جاتىرسىز. اقپارات جەتەرلىك، بىراق ءبىر-بىرىنە قايشى جايتتار دا بار. انىقتالعان دۇنيەنى جيناقتاپ ءبىر ءتۇيىن جاساۋعا بولا ما؟ قانداي كۇمانىڭىز بار؟ – قىسقاشا ايتار بولساق: ەكى ادام انگلياعا بارعان، ەكى كۇن سولسبەريدە ارى-بەرى ءجۇرىپ، كۇنىنە 300 شاقىرىم جول جۇرگەن. قىلمىس

    157
  • جاھان جاڭالىقتارى

    قازاق ءالىپبيىن لاتىنعا اۋىستىرۋ ماسەلەسى قىتايدىڭ نازارىن اۋدارىپ جاتىر.

    قازاق ءالىپبيىن لاتىنعا اۋىستىرۋ ماسەلەسى بۇگىنگى كۇنى قىتايدىڭ نازارىن اۋدارىپ جاتىر. قىتاي قازاقستانداعى بارلىق اقپاراتتىق جاڭالىقتى قاداعالاپ وتىراتىنىن ەسكەرسەك بىلدەي مەملەكەت قۇرۋشى ۇلتتىڭ ءالىپبي اۋىستىرۋىن نازاردان تىس قالدىرماسى انىق. جانە ول تەك قارىپ اۋىستىرۋ ماسەلەسى ەمەس، تىلدىك رەفورما دەپ وتىر. قوش، ەندى مىنا قىزىقتى قاراڭىز! قازاقستاندا لاتىن ءالىپبيى ماسەلەسى 90-جىلدارى قازاق ءتىلتانۋشى عالىمدارى (اكادەميك ءا.قايداروۆ) جاعىنان اۋىزعا الىنعانى راس، ءدال سول تۇستا قىتاي بۇل اقپاراتتى جابىق كۇيدە تالقىعا سالدى، ويتكەنى 90-جىلدارى قىتايدا ەكى مىڭنان استام تازا قازاق مەكتەبى جانە قۇلجادا قازاق ۋنيۆەرسيتەتى، كۇيتىندە قازاق ينستيتۋتى سونىمەن قاتار التاي، شاۋەشەك، سانجىدا قازاق تىلىندە ءبىلىم بەرەتىن پەدەگوگيكالىق جوعارى ءبىلىم بەرۋ ورىندارى بار-دى جانە بارلىق قازاق مەكتەبى، كوللەدج، ۋنيۆەرسيتەت قازاقشا ءىس-قاعاز قولداناتىن، قازاق

    835
load more

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: