قازاقستاننىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى «شەتەلدىكتەرگە ۆيزاسىز رەجيم ەنگىزۋ – كەز-كەلگەن تاۋەلسىز ەلدىڭ حاقى» ەكەنىن مالىمدەدى. بۇل تۋرالى Tengrinews.kzحابارلادى. مينيسترلىكتىڭ مۇنداي مالىمدەمە جاساۋىنا ءبىر كۇنى بۇرىن رەسەيدىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى سەرگەي لاۆروۆتىڭ ايتقان ءسوزى سەبەپ بولدى. لاۆروۆ قازاقستاننىڭ اقش ازاماتتارى ءۇشىن ۆيزاسىز رەجيم ەنگىزۋى «ەۋرازيا ەكونوميكا وداعىنىڭ اياسىندا كەلىسىپ الۋدى قاجەت ەتەتىنىن» ايتىپ قالعان.

لاۆروۆتىڭ سوزىنشە، ەۋرازيا ەكونوميكا وداعىنىڭ تەرريتورياسىندا ۆيزاسىز رەجيم بار، سوندىقتان مۇنداي شەشىمدەر ءوزارا كەلىسىلۋى قاجەت. رەسەيدىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى بۇل ماسەلەنى ناۋرىزدىڭ 16-سى كۇنى قازاقستاندىق ارىپتەسى قايرات ابدراحمانوۆپەن تالقىلايتىنىن ايتقان.

جۇما كۇنى استاناعا سيريا كەلىسسوزى اياسىندا كەلگەن لاۆروۆ ارىپتەسى ابدراحمانوۆپەن كەزدەسكەنىمەن، ءدال وسى ماسەلەنى قوزعاعانى بەلگىسىز. ازاتتىق تىلشىسىنە ەكى ەل مينيسترىلەرىنە سۇراق قويۋعا مۇمكىندىك بەرىلمەدى.

الايدا، كەشكىسىن، بىرقاتار جەرگىلىكتى باق، قازاقستان سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ رەسمي وكىلى ءانۋار جايناقوۆتىڭ بۇل ماسەلەگە قاتىستى مالىمدەمەسىن جاريالادى.

جايناقوۆ: «ەۋرازيا ەكونوميكا وداعى ساياسي ۇيىم ەمەس. مەملەكەتتەر وداعى تۋرالى كەلىسىم-شارتتى تالقىلاۋ كەزىندە،مۇشە ەلدەر ونى ساياسيلاندىرۋدان جانە وداقتىڭ وكىلەتىنە ۇلتتىق دەربەستىكتى قوزعايتىن ماسەلەلەردى قوسۋدان سانالى تۇردە باس تارتتى» دەگەن.

ءسىم وكىلىنىڭ سوزىنشە، «قازاقستاندىق تاراپ ۆيزا رەجيمىن وڭايلاتۋ حالىقارالىق ساۋدا-ەكونوميكالىق، عىلىمي-تەحنيكالىق، مادەني- گۋمانيتارلىق بايلانىستى قارقىنداتىپ، ينۆەستيتسيانىڭ كەلۋى مەن ءتۋريزمنىڭ دامۋىنا، حالىق اراسىنداعى ءتۇرلى بايلانىستاردى نىعايتۋعا سەپ بولادى دەپ سانايدى».

بۇرىنعى ديپلومات، ساراپشى قازبەك بەيسەباەۆ ۆيزا ماسەلەسى ءار ەلدىڭ ىشكى جۇمىسى ەكەنىن ايتادى.

- لاۆروۆ قاتەلەسكەن بولار، يا ونىڭ قىزمەتكەرلەرى دۇرىس اقپارات بەرمەگەن. سەبەبى قازاقستان تەك امەريكامەن ەمەس، [ەۋرازيا ەكونوميكا وداعىنا كىرمەيتىن] وزگە بىرنەشە مەملەكەتپەن ۆيزاسىز رەجيم ورناتقان جانە ول بىرنەشە جىل بۇرىن بولعان. ونى لاۆروۆتىڭ بىلمەۋى دە مۇمكىن. دەگەنمەن كىممەن ۆيزاسىز رەجيم ورناتام دەسە دە، ول – قازاقستاننىڭ ءوزىنىڭ ىشكى شارۋاسى، – دەيدى قازبەك بەيسەباەۆ.

ال ساياساتتانۋشى راسۋل جۇمالىنىڭ سوزىنشە، لاۆروۆ سياقتى جوعارى لاۋازىمدى ديپلوماتتىڭ قاتەلەسۋى «كاسىبي دەڭگەيىنىڭ كورسەتكىشىن» بايقاتادى.

- ەۋرازيا ەكونوميكا وداعىنىڭ اياسىنداعى مەملەكەتتەردە ءوزارا ۆيزاسىز ءجۇرىپ-تۇرۋ ماسەلەسى قامتىلعان. سونى جەلەۋ ەتىپ، رەسەيدىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ءوزىنىڭ لاۋازىمىنان تىسقارى ماسەلەلەردى كوتەرىپ وتىرعان سىڭايلى. بۇل سول باياعى، پوستيمپەريالىق، «ماسكەۋمەن كەلىسىپ شەشۋ كەرەك» دەگەن ارەكەت. سول ارقىلى بالكىم، وزدەرىنىڭ ماڭىزىن كورسەتكىسى كەلەدى. سونداي-اق، بۇل رەسەيدىڭ قازاقستاننىڭ باسقا مەملەكەتتەرمەن ىنتىماقتاستىعىنا، ونىڭ ىشىندە قازىر رەسەيدىڭ امەريكامەن اراسى سالقىنداعان تۇستا ءبىزدىڭ امەريكا جانە باتىس ەلدەرىمەن قارىم-قاتىناسىمىزعا قىزعانىشپەن جانە كورە الماۋشىلىقپەن قاراپ وتىرعانىنىڭ كورسەتكىشى، – دەيدى راسۋل جۇمالى.

2014 جىلى قازاقستان ۇكىمەتى اقش باستاعان 10 ەلدىڭ ازاماتتارى ءۇشىن 15 كۇندىك ۆيزاسىز سىناق رەجيمىن جاريالاعان ەدى. 2015 جىلى بۇل تىزىمگە تاعى 10 ەل قوسىلعان. 2017 جىلعى جەلتوقساننىڭ 31-ىنەن باستاپ بۇل سىناق رەجيم تاعى سوزىلعان. قازىر اقش ازاماتتارى قازاقستان تەرريتورياسىندا 30 كۇن ۆيزاسىز ءجۇرىپ-تۇرا الادى. بۇعان جاۋاپ رەتىندە اقش قازاقستان ازاماتتارىنا 10 جىلدىق ىسكەرلىك جانە تۋريستىك ۆيزالار بەرە باستاعان.

ازات ەۋروپا / ازاتتىق راديوسى