سامميت دەلەگاتتارى الدىندا سويلەگەن نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاقستان يادرولىق نىساندار مەن ماتەريالدار قاۋىپسىزدىگىنىڭ دەڭگەيى ەڭ جوعارى مەملەكەتتەردىڭ العاشقى  جيىرمالىعىنا كىرەتىنىنە نازار اۋداردى.

– بىزدە ۇلتتىق دەڭگەيدە ناقتى يادرولىق قاۋىپسىزدىك بويىنشا بىرقاتار كەشەندى شارالار جۇزەگە اسىرىلدى. يادرولىق ماتەريالداردى ەكسپورتتىق باقىلاۋ جۇيەسى جەتىلدىرىلگەن. يادرولىق جانە راديواكتيۆتىك ماتەريالداردى يدەنتيفيكاتسيالاۋ ورتالىعىن قۇرۋ جونىندە جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە. الماتىداعى يادرولىق فيزيكا ينستيتۋتىنىڭ زەرتتەۋ رەاكتورلارى تومەن بايىتىلعان وتىنعا كوشىرىلدى. ەل اۋماعىنداعى ۇلتتىق يادرولىق ورتالىقتاعى وسىنداي جوبانى جۇزەگە اسىرۋ جەدەلدەتىلەدى. يادرولىق نىسانداردىڭ ءبارى ماگاتە-نىڭ جان-جاقتى باقىلاۋىندا تۇر، – دەدى مەملەكەت باسشىسى.

قازاقستان پرەزيدەنتى ەلىمىز بۇگىندە ۋران قورى جانە ونىڭ كەنىن ءوندىرۋ جونىنەن الەمدىك كوشباسشى بولىپ وتىرعانىن، سونداي-اق وسى ءونىمدى نەگىزگى ەكسپورتتاۋشىلاردىڭ ءبىرى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

– ءبىز بەيبىت ماقسات ءۇشىن يادرولىق وتىن ءوندىرۋدىڭ جاھاندىق تەحنولوگيالىق تىزبەگىنەن لايىقتى ورىن الۋ نيەتىندەمىز. ماگاتە-مەن بىرلەسىپ يادرولىق وتىن بانكىن قۇرۋ ءبىزدىڭ ماڭىزدى ۇلەسىمىز بولعانىن ايتقىم كەلەدى.  بۇل يراننىڭ يادرولىق پروبلەماسىن شەشۋ ءۇشىن دە ماڭىزدى بولدى. بولاشاقتا يادرولىق ەنەرگيانى بەيبىت ماقسات ءۇشىن پايدالانعىسى كەلەتىندەر وسى بانك رەسۋرسىن قولدانۋىنا بولادى. ءبىز تومەن بايىتىلعان يادرولىق وتىننىڭ حالىقارالىق دەپوزيتاريى بولىپ سانالامىز. بىزدە ماگاتە-مەن بىرلەسىپ ۋراندى ءوندىرۋ جانە بايىتۋدىڭ بارلىق تسيكلىن اۆتوماتتى تۇردە تىركەۋ، باقىلاۋ جانە قورعاۋدىڭ پيلوتتىق جوباسى تابىستى ىسكە اسىرىلۋدا. قازاقستان بارلىق مۇددەلى مەملەكەتتەردىڭ ازاماتتىق يادرولىق تەحنولوگيالارعا قولجەتىمدىلىك تەڭ بولۋىن قولدايدى، – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.

مەملەكەت باسشىسى حالىقارالىق قوعامداستىق ءتۇرلى ەلدەردىڭ ۇلتتىق ەنەرگەتيكالارى مەن ونەركاسىپتەرىن تومەن بايىتىلعان وتىنعا كوشىرۋ ءىسىن ىنتالاندىرۋ شارالارىن ازىرلەۋى قاجەتتىگىن ايتتى.

سونىمەن قاتار نۇرسۇلتان نازارباەۆ وسىدان 25 جىل بۇرىن سەمەي يادرولىق پوليگونى جابىلعان سوڭ نەۆادا مەن قحر-دا سىناقتار توقتاتىلعانىنا نازار اۋداردى.

– ءبىز بۇرىنعى پوليگون اۋماعىنداعى حالىقتى ساۋىقتىرۋ جانە جەر مەن سۋدى زالارسىزداندىرۋ جونىندەگى جۇيەلى حالىقارالىق كومەك اياسىن كەڭەيتۋ ماسەلەسىن قويدىق، ويتكەنى قازاقستان وسى قاسىرەتپەن جالعىز ءوزى بەتپە-بەت كەلىپ وتىر. مەن ەلدەردىڭ كوشباسشىلارىن، اسىرەسە ورتالىق ازيا يادروسىز ايماعىنىڭ كەپىلى سانالاتىن بەس دەرجاۆانىڭ باسشىلارىن، سونداي-اق يادرولىق جويىلۋدىڭ سۋيتسيدتىك قاتەرىن بولدىرماۋ جونىندەگى الەمدىك ماقساتتى قۇپتايتىن مەملەكەتتەردىڭ مارتەبەلى دەلەگاتسيالارىن پوليگوننىڭ جابىلۋىنىڭ 25 جىلدىعىنا ارنالعان ەسكە الۋ شاراسىنا شاقىرامىن، – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.

مەملەكەت باسشىسى بۇگىندە تەررورشىلاردىڭ جاپپاي قىرىپ-جويۋ قارۋىن پايدالانۋىنىڭ ناقتى جاعدايعا اينالىپ وتىرعانىن، سوندىقتان الەم ەلدەرى كوشباسشىلارىنان ناقتى ءىس-قيمىل تالاپ ەتىلەتىنىن ايتتى.

– بۇۇ اياسىندا بارلىق ەلدىڭ قاتىسۋىمەن تەرروريزمگە قارسى كۇرەستىڭ جاھاندىق جەلىسىن قۇرۋ قاجەتتىلىگى ءپىسىپ-جەتىلدى. بۇل جاريالانباعان سوعىستا تەك وسىلاي جەڭىسكە جەتە الامىز، – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.

سوڭىندا قازاقستان پرەزيدەنتى سامميت وتكىزۋ جونىندەگى ب.وبامانىڭ باستاماسى جالعاسىن تابۋعا ءتيىس ەكەنىنە سەنىم ءبىلدىردى، ويتكەنى ماسەلە ءالى شەشىم تاپقان جوق.

– قازاقستاننىڭ وسىنداي ءىس-شارا وتكىزۋگە مورالدىق قۇقىعى بار دەپ ويلايمىن. بۇل پوليگونىن جاۋىپ، الەمدەگى ءتورتىنشى يادرولىق قارۋ ارسەنالىنان باس تارتقان ەلگە دەگەن ريزاشىلىقتىڭ بەلگىسى بولار ەدى، – دەدى مەملەكەت باسشىسى.