|  | 

Саясат

“ОРЫСША ӨЗДЕРІҢ АУДАРЫП АЛЫҢДАР”- деген ЕР ҚАЗАҚ ҮКІМЕТ  тізгінін алды

Сағынтаев 1

Сонымен, Кәрім Мәсімов Премьер-министр бола салысымен,  бір жыл өтпей-ақ, “қашан кетеді?”-деген  елдің  тілегі 10 жылға жуық уақыттан соң  орындалды…  8 қыркүйекте Президент жарлығымен Үкімет таратылып,  9 қыркүйек күні  Бақытжан Сағынтаев  Үкімет тізгінін қолға алды.

Дамыған елдің бәрі басқа-басқа, үкімет басқаратын тұлғаның қандай қасиеттеріне баса мән беретінін бағамдап көрсек, ол қанша жерден керемет болса да, ең алдымен оның бойындағы ұлттық мүддеге адалдығын алға қоятыны анық. Осы тұрғыдан алғанда, Бақытжан Сағынтаев Иманғали Тасмағамбетовтен кейінгі  ұлттық  ұстанымы берік  премьер бола алады деген үміттеміз.

Сөзіміз құрғақ болмауы үшін  Бақытжан Сағынтаевтың Үкімет басшысының бірінші орынбасары ретінде түрлі жиындарда  мемлекеттік тілге басымдық беретінін айтуға болады. Тіпті, ана бір жылы, Оңтүстік Қазақстан облысына барғанда, Мақтарал ауданында қаптаған тілшілерге сұхбат беріп тұрғанда, “Енді орысша айтып жіберіңізші”-дегенде: “Орысшаға өздерің аударып алыңдар”-деген Үкіметтегі бірінші адам десек те артық айтқандық емес. Иә, үкіметтегі. Себебі, жалпы билікті айтар болсақ,  Елбасымыз Нұрсұлтан Назарбаевтың 2012 жылы  БАҚ-қа сұхбат беріп тұрып,  “орысша айтып беріңізші”-деген тілшілерге  :Өзің айтып бермейсің бе орысшаңды?”–деп,  қайтарып тастаған видеосы  ғаламтарда жүр.  Бір қызығы, Елбасы  осы сұхбатында, 2012 жылы қыркүйекте  Бақытжан Сағынтаевтың «Нұр Отан» партиясы төрағасының бірінші орынбасары болып сайлануына байланысты мәлімет беріп тұрған болатын…  Мүмкін, Бақытжан Сағынтаевтың 2014 жылы Жетісайда жергілікті тілшілерге  “Орысшаға өздерің аударып алыңдар”-деуінің негізі Елбасының сол сөзінде жатқан шығар…  Дегенмен, қазақша ойланатын, мемлекеттік тіл-мемлекеттік мүддені бірінші орынға қоятын, ерік-жігері бар батыл  саясаткер  ғана осылай айта алады деп білеміз. Тәуелсіздікке ширек ғасыр болса да,  Қазақ саясаткерлерінен Ресейдің мемлекеттік  тілін сұрай беретін, “дайын асқа тік қасық” болуға үйреніп алған тілшілерге де обал жоқ… Өзбекстанда осындай оқиға болса, ондай тілшілерді ит қосып қуып, қызықтап қарап тұрар еді…

2015 жылы желтоқсанда «Атамекен» ҰКП ұйымдастырған «Ұлы дала елі» форумында  «Қазақстанның үздік тауары» көрмесін аралаған ҚР Премьер-министрінің бірінші орынбасары Бақытжан Сағынтаев  отандық тауарлардың алуан түрлілігіне көңіл аудара отырып:  «Бүгін сәукеле, шапан немесе тағы басқа да сол сияқты ұлттық бағыттағы тауарларды көріп қана қоймай, мүлдем басқа деңгейге шыққанымызды байқап отырмыз”-деп, разылық білдіргеніне қарап, “теңіздің дәмі тамшыдан” дегендей, осы бір ауыз сөзінде де көп мән жатыр.

Сонымен қатар Бақытжан Сағынтаев осы форумда Еуразиялық экономикалық одақтағы экономикалық қатынастардағы  түйткілді мәселені көтерді. “Кейбір белорустық сүт өнімін өндірушілер тауарларының дизайнын қазақстандық нақышта ресімдеп, ұсақ қаріппен «Белорусьта өндірілген» деп жазады екен. ЕЭК Кеңесінің отырыстарында осы мәселелерді көтеруге тиіспіз. Бастысы, сіздер жәрдемге келіңіздер – қай жерде заң бұзушылықтар  орын алғанын айтып отырыңыздар», – дегеніне қарап,  әр ел көрпені өзіне тартысы келетін талас-тартыста ұлт мүддесін қорғай алатын зеректігін байқаймыз.

Үкімет басшысының бірінші орынбасарлығына дейін экономикалық даму және сауда министрі,  өңірлік даму министрі және Павлодар облысы әкімі болған, яғни, Елбасымыз айтқандай жан-жақты тәжірибесі мол,  экономика ғылымының кадидаты Бақытжан Әбдірұлының  алғашқы қызметтері – жоғары оқу орындарындағы саяси экономия мен әлеуметтану кафедралары оқытушысы, доцент болғанын ескерсек,  жалпы қоғамдық-әлеуметтік саланы да жетік біледі деген сенімдеміз.

Кеше Елбасы Парламент мүшелерінің келісімін алып, жаңа премьердітаныстырып, үлкен үміт артқан кезде де  ҚР Премьер-министрі Бақытжан Сағынтаев тек қазақ тілінде ғана  сөйледі. Сөзі мықты, көзі отты, өзі жігерлі.

Ендеше, баспасөзде баса мән беріліп айтылып жатқандай, қазақтың қасиетті саны тоғызыншы айдың тоғызыншы күні Үкіметті алған тоғызыншы премьерге  Ақ жол тілейміз.

“Тоғызыншы ұлдан сақтан”-деген белгілі фильмнің   атын өзгертіп пайдалансақ, тоғызыншы премьерден үміт  күтеміз.

kazybek 2 копия Қазыбек ИСА

 qazaquni.kz

Related Articles

  • АҚШ Иранның Харк аралын басып ала ма? 

    АҚШ Иранның Харк аралын басып ала ма? 

    Киан ШАРИФИ Иран ислам республикасына тиесілі Харк аралы. Америка мен Израильдің Иранға әуе шабуылдары жалғасып жатқан тұста АҚШ-тағы саяси ортада ислам республикасына тиесілі Харк аралын басып алу идеясы талқылана бастады. Сарапшылардың айтуынша, Вашингтон Ирандағы мұнай экспортының негізгі ошағы саналатын Харк аралын нысанаға алуы әбден мүмкін. Бұл санкциялар құрсауындағы Иран экономикасын құлатпай ұстап тұрған басты табыс көзін жауып тастауы ықтимал. Алайда Иран мұнай экспортының 90 пайызын қамтамасыз ететін Парсы шығанағындағы шағын аралды басып алса, бұл АҚШ пен Израильдің Иранға қарсы соғысын тіпті ушықтырып жіберуі мүмкін. Мұның өзі де Иран экономикасын толық құрдымға жібере алмайды дейді сарапшылар. 7 наурызда Axios басылымы АҚШ әкімшілігі Харк аралын басып алу мүмкіндігін талқылағанын хабарлады . Иран бұл аралға

  • Тоқаев мырза тіл жайлы тағы бірдеңе депті 

    Тоқаев мырза тіл жайлы тағы бірдеңе депті 

    Zhalgas Yertay Орыс тілінің мәртебесін еш төмендетпедік, оның бәрі күңкіл сөз деген екен. Қазақ тілінің де мәртебесі төмендеді деп байбалам салмаңдар деп ұрсыпты. Алдымен жауабы жоқ сұрақтардан бастайық. Тоқаев мырза, егер ештеңе өзгермесе, онда “тең” сөзінің “қатарға” ауысуы жай көз алдау әрекеті ме? Қоғамдағы градусты басуға талпыныс қана ма? Қазіргі мемлекеттік бюрократиялық аппараттың статус-квоны сақтап қалуға тырысуы деп бағаласа бола ма? Енді Тоқаев мырзаның әр сөзіне тоқталсақ.“Жаңа Конституция мәтінінің ресми құжат ретінде қазақ және орыс тілдерінде жариялануы көп нәрсені аңғартпай ма? Бұл жерде түсініктеме беріп, ақталудың өзі артық”Иә, қазіргі қазақ тілінің проблемасы да сол – қазақ тілі мен орыс тілінің құқықтық теңдігі мемлекеттік тілді кемсітіп тұр. Өйткені бюрократия құжаттарды орысша әзірлеп, кейін

  • Конституцияда қазақ тілін мемлекеттік әрі ресми тіл етсек, басқа тілдердің құқы шектеле ме?

    Конституцияда қазақ тілін мемлекеттік әрі ресми тіл етсек, басқа тілдердің құқы шектеле ме?

    Бұған нақты жауап – жоқ, бұл шешімнен ешбір тілдің, соның ішінде, орыс тілінің де құқы шектелмейді. Неге? Өйткені конституциядағы мемлекеттік тіл мәртебесі биліктің жұмыс тілін ғана реттейді. Ол норманың қарапайым адамдардың қатынас тіліне қатысы жоқ. Яғни, мемлекеттік тіл – мемлекеттік органдар мен жергілікті өзін-өзі басқару ұйымдары жұмыс істейтін тіл деген сөз. Бұл шешім орысша сөйлейтіндердің құқығын шектемейді, орысша сөйлеуге тыйым салмайды. Қарапайым адамдар үйінде, қоғамдық орындарда, бизнесте, медиа мен мәдениет ошақтарында қалаған тілінде сөйлей де, жұмыс істей де алады. Бұған конституцияның басқа баптары нақты кепіл болып отыр. Ал жаңа конституцияда 9-баптың 2-тармағы қазіргі күйінде қалса, бұл – қазақ тілінің құқығын шектейді. Себебі мемлекеттік органдар құжаттарды өздері үйренгендей алдымен орысша жазып,

  • Қазіргі биліктің ең үлкен қорқынышы…

    Қазіргі биліктің ең үлкен қорқынышы…

    Zhalgas Yertay Конституциядан орыс тілін алып тастасақ, Ресей бізге соғыс аша ма? Билік осылай қорқыта бастады. Бірақ ол сұраққа қысқа жауап – жоқ. Себебі, Ресейге қарсы Әзірбайжан да, Армения да неше түрлі әрекетке барды, барып та жатыр, бірақ оларға қазір соғыс қаупі төніп тұрған жоқ. Бұл әдісті саяси манипуляция дейді, шын мәнінде, бұны қазіргі статус-кво жағдайын сақтап қалғысы келетін жүйенің асығыс ойлап тапқан аргументі деуге болады. Ойлап көріңізші, Ресейге біздің мемлекеттік органдар қай тілде іс-қағаз жүргізетіні емес, лоял болғанымыз керек. Ендеше, Ресей біздің лоялдығымызды сақтап қалғысы келсе, конституциядағы тіл мәселесіне қарсы болмауы керек. Себебі бұл ішкі тұрақтылық мәселесі. Дені сау елдің билігі өз көршісіне осындай қарсы аргумент айтар еді. Енді

  • «Мағынасыз жұмыстан шаршадым»: қазіргі Конституцияның авторы мәлімдеме жасады

    «Мағынасыз жұмыстан шаршадым»: қазіргі Конституцияның авторы мәлімдеме жасады

    Қазіргі Ата заңның авторларының бірі, академик Майдан Сүлейменов Конституция реформасын сынады. Ол заңның мәтінін шағын бір топ әлдеқашан жазып қойғанын, ал комиссия жай ғана мақұлдайтынын айтады. Оның сөзінше, ғалымдар мен сарапшылардың ұсыныстары ескерілмейді. Бұл туралы академик Facebook-те жазды: Кейінгі кезде менен Конституцияны талқылап жатқанда, неге үнсіз қалғанымды жиі сұрап жатыр. Қысқа қайырсам: мағынасыз жұмыстан шаршадым. Иә, мен қазіргі Конституцияның авторларының бірімін. Талқылау кезінде екі мәселе үшін күрестім: Конституциялық сотты сақтау және Парламенттің өкілеттігін шектемеу. Бірақ екеуі де қабылданбады. Соған қарамастан, мен бұл Конституциядан ұялмаймын. Мен Назарбаев пен оның отбасының жеке билігін нығайтуға бағытталған кейінгі түзетулерден ұяламын. Назарбаевтың кезінде-ақ осы масқара түзетулердің барлығын талдап, Конституцияны жетілдіру бойынша бірқатар ұсыныстар енгізу туралы

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: