Төңкерістің сәтсіздікке ұшырауының себептері

Töñkeristiñ sätsizdikke wşırauınıñ sebepteri

| Jul 16, 2016

Türkiyada äskeriler 1960 jıldan beri bilikti üş ret basıp alğan, al 1997 jılı jäne bir ükimetti bilikten küşpen ketirgen. Al bwl jolğı töñkeris äreketi nege sätsiz boldı?

HALIQ QOLDAUINIÑ AZDIĞI

Aldıñğı töñkeristerdiñ barlığında qaqtığıs pen äleumettik arazdıqtan zärezap bolğan halıq «beybitşilik pen tärtip ornauın» jaqtap, bülikşilerdi aşıq qoldağan. Bwl jolı töñkeris jasamaq bolğandar halıqtıñ qoldauına ie bola almadı, olardı jaqtap köşege şıqqandar öte az boldı. Kerisinşe, telefon arqılı halıqqa «zañdı bilikti qorğau» turalı mälimdeme jasap, bülikşilerdiñ betin qaytaru üşin köşege şığuğa ündegen prezident Rejep Tayıp Erdoğandı qoldap alañğa şıqqan jwrtta esep bolmadı.

ZAYIRLILIQ ÜŞİN KÜRES BOLĞAN JOQ

Türkiya äskeri bwrınnan zayırlılıqtıñ saqşısı rölin atqarıp keldi. Aldıñğı töñkerister kezinde olar zayırlılıq dästürine qauip töndirdi degen ökimetterdi bilikten ketirgen. Al bwl jolı el basşılığı prezident Erdoğannıñ eñ bastı qarsılası, qazir AQŞ-ta twratın dini twlğa – Fethulla Gyulendi «bilikti töñkermek boldı» dep ayıptadı (Gyulenniñ özi mwnı joqqa şığaradı). Eldegi eñ iri eki oppoziciyalıq partiya da «bwrınğı äskeri töñkerister kezindegi qatelikterdiñ qaytalanuına jol bermeu kerek» dep, ükimet jağına şıqtı.

POLICIYA BÜLİKŞİLERMEN BİRİKPEDİ

Aldıñğı töñkerister kezinde armiya bilikti ala salısımen policiya solardıñ jağına ötken. Bwl jolı policiya zañdı ükimetti qoldaytının körsetti. Tärtip saqşıları äskeriler arasındağı töñkeris wyımdastırmaq bolğandardıñ izin añdıp, bülikşiler jağına ötkenderin birden twtqınğa aldı.

BÜLİKŞİLER – ARMIYANIÑ ŞAĞIN ĞANA BÖLİGİ

Ükimet te, oppoziciya ökilderi de töñkeristi qarulı küşterdiñ äri ketse 10-20 payızı qoldadı dep otır. Bwrınğı töñkeristerde bilikti qwlatuğa armiya twtasımen qatısqan.

BÜGİNDE BAQ-TIÑ AUZIN JABU QIIN

Aldıñğı töñkeristerdegi tärizdi bwl jolı da bülikşiler tele- jäne radioarnalardı basıp alıp, efirdi öşirip tastadı. Biraq, aqparat CNN Turk siyaqtı memlekettik emes telearnalar arqılı taralıp otırdı, onıñ üstine Twitter jäne WhatsApp siyaqtı äleumettik jeliler töñkeriske qarsılardıñ habar almasatın negizgi platformasına aynaldı.

Abbas JAVADI
Mwhtar EKEY

Ankarada ükimet küşteri bülikşiler bekingen bas ştab ğimaratın basıp aldı.

Eldiñ oñtüstik-şığısındağı Diyabakırda ornalasqan äskeri äue küşteri bazasında jüzge juıq äskeridi policiya twtqındağan. Olardıñ eldegi memlekettik töñkeriske qatısı bar degen boljam aytıladı. Europa Odağı jönindegi ministr Omer Çeliktiñ mälimdeuinşe, bülikşiler birneşe joğarı lauazımdı oficerdi kepilge alğanımen, Türkiya biligi jağdaydı 90 payız baqılauında wstap otır.

Grekiyalıqäskeri derekközderiniñ aytuınşa, türik ükimetiniñ qarsılastarı Geljüktegi bas äskeri-teñiz bazasında fregattı basıp alıp, Türkiya äskeri-teñiz qolbasşısın kepilge alğan. Grekiyağa tikwşaqpen jetip, sayasi baspana swrağan 8 türik äskerii twtqınğa alınğan. Türkiya olardı özine berudi talap etip otır.

Türkiya prezidenti Rejep Erdoğan jaqtastarın köşeden tarqamay, bülikşiler qayta bas kötere qalğan jağdayda toytarıs beruge dayın boluğa şaqırdı.

Türkiya bas ştabı bastığı mindetin atqaruşı Ümit Dundardıñ aytuınşa, şildeniñ 16-sına qarağan tüni memlekettik töñkeris jasau äreketine äskeri-äue küşteri men jandarmeriya (qarulı küşter qwramına enedi) basşıları, sonımen birge birneşe berendi tanki bölimşeleri qatısqan.

Naqtılanğan mälimet boyınşa, Türkiyada memlekettik töñkeris jasau äreketi saldarınan 161 adam qaza bolğan, 104 bülikşi ölip, 1440 adam jaralanğan. 2830 äskeri twtqındaldı dep habarlağan Ankarada Türkiya prem'er-ministri Binali Yıldırım.

Erdoğanmen arazdasqannan keyin AQŞ-qa ketip qalğan dini twlğa – Fethulla Gülen memlekettik töñkeris jasamaq bolğandardı ayıptap, osı bülikke qatısı bar dep özin kinälağan Ankaranıñ taqqan ayıbın üzildi-kesildi joqqa şığardı.

Azat Europa / Azattıq radiosı

AQŞ Irannıñ Hark aralın basıp ala ma?

kerey.kz

Kian ŞARIFI Iran islam respublikasına tiesili Hark aralı. Amerika men Izrail'diñ Iranğa äue şabuıldarı jalğasıp jatqan twsta AQŞ-tağı sayasi ortada islam respublikasına tiesili Hark aralın basıp alu ideyası talqılana bastadı. Sarapşılardıñ aytuınşa, Vaşington Irandağı mwnay eksportınıñ negizgi oşağı sanalatın Hark aralın nısanağa aluı äbden mümkin. Bwl sankciyalar qwrsauındağı Iran ekonomikasın qwlatpay wstap twrğan bastı tabıs közin jauıp tastauı ıqtimal. Alayda Iran mwnay eksportınıñ 90 payızın qamtamasız etetin Parsı şığanağındağı şağın araldı basıp alsa, bwl AQŞ pen Izrail'diñ Iranğa qarsı soğısın tipti uşıqtırıp jiberui mümkin. Mwnıñ özi de Iran ekonomikasın tolıq qwrdımğa jibere almaydı deydi sarapşılar. 7 naurızda Axios basılımı AQŞ äkimşiligi Hark aralın basıp alu mümkindigin talqılağanın habarladı . Iran bwl aralğa
Si Czin'pinniñ qıtay äskeri basşılığın “tazalauı” neni bildiredi?

kerey.kz

Rid STENDIŞ Resey prezidenti Vladimir Putin (oñ jaqta) elge saparmen kelgen qıtay generalı Çjan YUsyamen qol alısıp twr. 2017 jıl. Ötken aptanıñ ayağında Qıtaydıñ Ortalıq äskeri komissiyası törağasınıñ orınbasarı qızmetinen äri Qıtay kommunistik partiyası sayasi byurosınıñ müşeliginen bosatıldı. Äskeri basşılıqtağı mwnday joğarı şendi twlğanıñ ornınan alınuı Pekinniñ Tayvan'ğa qatıstı josparına, AQŞ-pen bäsekesine jäne aymaqtağı twraqtı oyınşı retindegi röline qatıstı birqatar swraq tuğızıp otır. 24 qañtar küni Pekin qızmetten bosatılğan general Çjan YUsya (Qıtay basşısı Si Czin'pinniñ köp jıldan bergi senimdi serigi bolğan) tergeuge alındı dep habarladı. Tosın şeşimnen keyin Si Czin'pin äskeri basşılıq şıñında jalğız özi qaldı. Qıtaydı zertteuşi sarapşılar mwnıñ bilik sabaqtastığına eleuli saldarı boladı deydi. Al Pekinniñ seriktesteri
Tridon Mk2 zenittik qondırğı

kerey.kz

Şveciya men Daniya Ukrainağa arnap britan-şved öndirisindegi zamanaui Tridon Mk2 zenittik qondırğıların satıp aluğa birigip kiristi. Keşen äsirese jaqın qaşıqtıqta wşatın irandıq «Şahed» drondarına qarsı eñ tiimdi qarudıñ biri. Qazirgi uaqıtta Tridon Mk2 öz klasındağı eñ ozıq äue şabuılına qarsı jüye sanaladı. Tridon Mk2 zenittik qondırğısınıñ bastı erekşeligi atıs qarqını. Ol minutına 300 oqqa deyin jaudıra aladı. Osılayşa äue keñistigine enetin şağın drondardıñ közin jıldam äri däl joyuğa mümkindik tuadı. Tağı bir artıqşılığı atılatın 40-mm snaryadtardıñ qwnı nebäri 27 dollardı qwraydı. Ekonomikalıq twrğıdan tiimdi ekenin däleldeydi. Qaru-jaraq salasındağı mamandar Ukrainadağı äskeri qaqtığıstardı eskere otırıp, arzan äri tiimdi äue qorğanısı qaruına swranıs joğarı ekenin aytadı. Tridon Mk2 jüyesinde qoldanılatın arnayı britandıq
Keleşekte qay salalardı damıtu kerek?

kerey.kz

Investordan artıq qatañ realist joq qoy. Ol salğan aqşası özine eselep qaytuı üşin tek perspektivası mol, keleşegi jarqın salalardı tañdaydı. JPMorganChase AQŞ-tağı, älemdegi eñ iri banktiñ biri retinde aldağı 10 jılda 1,5 trln dollar investiciya qwyatının qaraşa ayında jariyaladı. Söytip, negizgi 4 bağıttı tañdağan. Olar arı qaray 27 salağa bölinedi: – Ozıq tehnologiya: robototehnika, farmakologiya, asa mañızdı mineraldar – Qorğanıs, aeroğarış öndirisi: baylanıstıñ jaña buını, mülde jaña drondar – Energetikalıq täuelsizdik: kün, atom, jaña batareyalar – Strategiyalıq tehnologiya: JI, kiberqauipsizdik, kvanttıq esepteu Arğı jağındağı 27 salanı oqısañ, mına bank älemdik soğısqa dayındalıp jatqan siyaqtı körinedi. Sebebi giperdıbıstağı raketa, 6G baylanıs, ğarış, adamsız tehnologiya dep kete beredi. Energiya közderiniñ tür-türi. Ekinşi
Zelenskiy Uitkoff jäne Kuşnermen “mazmwndı äñgime” bolğanın ayttı

kerey.kz

Vladimir Zelenskiy Ukraina prezidenti Vladimir Zelenskiy AQŞ prezidentiniñ arnayı uäkili Stiv Uitkoff jäne Tramptıñ küyeubalası Djared Kuşnermen telefonmen “mändi äri konstruktivti” äñgimeleskenin habarladı. Uitkoff pen Kuşner 2 jeltoqsanda Mäskeude Resey prezidenti Vladimir Putinmen kezdesken. “Biz köptegen aspektige nazar audardıq jäne qantögisti toqtatıp, Reseydiñ üşinşi ret basıp kiru qaupin joyuğa kepildik beretin mañızdı jayttardı, sonımen birge Reseydiñ ötken jolğıday uädesin orındamau qaupi siyaqtı närselerdi talqıladıq” dedi Zelenskiy. Äñgimege sonımen birge qazir AQŞ-ta jürgen Ukraina wlttıq qauipsizdik jäne qorğanıs keñesiniñ hatşısı Rustem Umerov, qarulı ştabtıñ bastığı Andrey Gnatov qatısqan. Axios dereginşe, äñgime eki sağatqa sozılğan. Kelissözderden habarı bar derekközdiñ aytuınşa, Uitkoff pen Kuşner eki jaqtıñ da talaptarın jinap jatır jäne Putindi de, Zelenskiydi de