جۇگىرتپەلەر
 |  |  |  | 

كوز قاراس سۋرەتتەر سويلەيدى تاريح

كەشەگى سۇم سوعىستا بۇل بالانىڭ وتباسىنان قانشا ادام وپات بولعانىن بىلمەيمىز…

<span>kerey.kz</span>kerey.kz
 |  Jan 11, 2022
137197956_3580938218621246_3151830679942812528_n1945 جىلى جاپونيانىڭ ناگاساكي قالاسىندا جارىلعان اتوم بومباسى ەستەرىڭىزدە شىعار؟ دجو و’دوننەلل دەگەن امەريكالىق جاۋىنگەر كوز الدارىڭىزداعى سۋرەتتى سول ءبىر قاسىرەتتى جاعدايدان سوڭ (كوپ ۇزاماي) تۇسىرگەن ەكەن. كىپ-كىشكەنتاي ءىنىسىنىڭ ءمايىتىن ارقاسىنا بايلاپ، كرەماتوري الدىندا كەزەگىن كۇتىپ تۇرعان جاس بالانىڭ بەينەسىنەن جاپون xالقىنىڭ بۇكىل بولمىس-مىنەزىن ايقىن كورۋگە بولادى.
فوتوگرافتىڭ ەستەلىگىنە جۇگىنسەك، باۋىرىنىڭ دەنەسىن كوز الدىندا وتقا جاعىپ جاتقاندا دا ءمىز قاقپاستان قاسقايىپ تۇرىپتى (كەيىپكەرىمىز). ەرەسەك ادامعا ءتان سالقىنقاندىلىق تىنىتىپ، اينالاسىنداعىلارعا ەموتسياسىن سەزدىرمەپتى. تەك تومەنگى ەرنىن قانتالاعانشا تىستەلەي بەرگەنگە ۇقسايدى. ىشىندەگى تەبىرەنىسىن كورسەتكىسى كەلمەگەن عوي، سابازىم. سول ساتتەردە ونىڭ جان-دۇنيەسىندە بولىپ جاتقان الپاۋىت ارپالىس پەن كۇيىنىش-قايعىنى تىلمەن جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەس شىعار؟ كولكىلدەگەن كوز جاسپەن شە؟ كەشەگى سۇم سوعىستا بۇل بالانىڭ وتباسىنان قانشا ادام وپات بولعانىن بىلمەيمىز. جارىلعان اتوم بومباسى ونى تۇلدىر جەتىم ەتكەن شىعار، كىم ءبىلسىن؟ سۋرەتكە قايتا-قايتا قاراپ، قايران قالامىن. باسىنا تۇسكەن قاسىرەت-قايعىنى دەم عىپ جۇتىپ تۇرسا دا سىرتىنا سىر شاشپايتىن نە دەگەن قايسارلىق؟ نە دەگەن مىنەز بۇل؟qqw
جىلاۋىق قازاق، باسەكەگە لايىق ۇلت بولامىن دەسەڭ، “بەسىگىڭدى تۇزە”، باسقالاردىڭ بويىنداعى جاقسى قاسيەتتى بويىڭا ءسىڭىر! تۇيسىگى بار ادامعا مىنا بالانىڭ سۋرەتى كادىمگىدەي تۇرتكى بولادى دەپ ۇمىتتەنەم.
بوس ءسوز، بوسپە اڭگىمەگە نەگىزدەلگەن قازاقي تاربيە xالقىمىزدىڭ ساپاسىن بۇزىپ، ساپىمىزعا “تورتاياقتى جاعىمپازداردى”، جەمقور اتقامىنەرلەردى، ەكىجۇزدى بەتكەشىعارلاردى، نامىسسىز ەركەكتەردى توپىرلاتىپ قوسىپ جاتىر. سانىمىز كوبەيگەنمەن ساپامىز ارتىپ جاتقان جوق.
ۇلگى بولاتىن تۇلعالار تىم ازايىپ كەتتى، زيالى قاۋىم ۇساقتالىپ بارادى. تەكتىلىك جوعالدى.
جىگىتتەرىمىز بوس بەلبەۋ بولسا، جالاڭاشتانعان قىزدارىمىزعا نە وكپە؟
سەرىك اب.

Related Articles

  • اتتىعا جول، اۋىزدىعا ءسوز بەرمەگەن تۇرىم باتىر

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    ءار داۋىردە حالىقتىڭ پانا تۇتار، قورمال سانار قۇرمەتتى ازاماتتارى بولادى، سولاردىڭ ءبىرى زامانى اتتىعا جول، اۋىزدىعا ءسوز بەرمەيتىن، باتىرلىعىمەن حالقى جاقتا تۇرىپ، مىناۋ ورتاسى مەن مەكەنىن قورعاۋ جولىندا سىرت جاۋعا سەس بولىپ كەلگەن تۇرىم باتىردى تۋعان حالقى ماڭگى ۇماتپايدى. تۇرىم بالا كۇنىنەن بالۋاندىعىمەن، قامشىگەرلىگىمەن اتى شىققان، ەسەيىپ ات جالىن تارتىپ مىنە كوز الارتقان جاۋلارىنىڭ بەتىن قايتارىپ كوزگە تۇسكەندىكتەن «بۇل وڭىردە تۇرىم بار» دەپ سىرت جاۋلار اتتاپ باسپايتىن بولعان. تۇرىم ءومىرىنىڭ سوڭىندا زيراتىن قازىپ، قابىرىن تۇرعىزىپ قويىپ قاجىلىق ساپارعا اتتانىپ، قايتارىندا بۇگىنگى سەمەي ءوڭىرى ماڭىنا كەلگەندە تۇيىقسىز دۇنيە سالىپ، جول جولداستارى سۇيەكتە بۇزباي سارتەرەكتەگى ءوزى ازىرلەپ كەتكەن قابىرعا جەتكىزىپ، ەل، جۇرتىنا تابىس ەتىدى. يتەلى رۋىنىڭ ءبىر مۇنشا اتاسى اجى گۇڭ بولىپ

  • «سەن ەسىركە، تىنىش ۇيىقتات، باق سوزىمە!» /اباي/

    «سەن ەسىركە، تىنىش ۇيىقتات، باق سوزىمە!» /اباي/

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    ءبىزدىڭ قازاقتا «مالعا دوستىڭ مالدان باسقا مۇڭى جوق» – «مالدان بوعى عانا بوتەن» تالاي جارىمەس ابايدىڭ اتىنا نەشە ءتۇرلى ءسوز ايتقان. ونىڭ ىشىندە ساۋداگەر عانا ەمەس، ءوزىن ء“سوز ۇستاعان”، “ەل ۇستاعان” سانايتىندار دا بولدى. بۇلارعا ابايدىڭ ءوزى جاۋاپ بەرىپ كەتكەن: «تىنىش ۇيىقتات، سەن ەسىركە، باق سوزىمە!». ال، اناۋ جىگىت «مالدىڭ بۋىمەن» نەگىزگى ويىن دۇرىس جەتكىزە الماعان سياقتى. ول، «قۇنەكەڭ مالىن شىعىنداپ، ابايدى وقىتىپ، جاعداي جاساماعاندا قالاي بولار ەدى… ءبىز دە سول قۇنەكەڭ سياقتىمىز…» دەگەندى ايتپاقشى بولدى – اۋ دەيمىن… قۇنەكەڭ قايدا، سەن قايدا… «قۋاتى كۇشتى نۇرلى ءسوز، قۋاتىن بىلگەن ابايلار…» – دەيدى اباي. ءسوزدىڭ قۋاتىن بىلمەگەن وتە قيىن، كۇيىپ قالۋىڭ مۇمكىن… وسى ارادا بريتانيانىڭ پرەمەر – ءمينيسترى بولعان بەندجامين ديزراەليدىڭ

  • تيبەت اسقان كوش نە سەبەپتى باستالدى؟

    تيبەت اسقان كوش نە سەبەپتى باستالدى؟

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    1883-جىلى التايدان جامىسباي باستاعان قازاقتار العاش رەت باركول جەرىنە كوشىپ باردى، 1887-1891-1895 جىلدارى تاعىدا كوشىپ كەلگەندەر بولدى. ونان كەيىندە كوشىپ كەلگەندەر بولدى، مىسالى 1912-1913 جىلدارى، 1920 جىلدارى، 1924-1929 جىلى كەلگەنلەر بولدى، ولاردىڭ دەنى التايدان بولاتىن. 1912 جىلدان كەيىن مانجۋ بيلىگى قۇلاپ قىتاي بيلىگى ورنادى، 1928 جىلى بيلىككە كەلگەن جين شۋرىن التاي تورەسى قاسىمقان ۇلى شارىپقاندى، تارباعاتاي تورەسىنىڭ ۇلى قىزىردى، باركول قازاق ۇكىردايى ءالىپتىڭ ۇلى ەلىسقاندى ۇرىمجىدە وقىتتى، ەلىسقان زاماناۋي اسكەري ءبىلىم الدى، قىتاي ءتىلىن ۇيرەندى. ونى 200 ادامدىق قارۋلى قازاققا باسشى ەتىپ ونى «شىعىس شىڭجاڭ شەگارا قورعانىس وتريادى» دەپ اتادى. 1931 جىلى قۇمىل ۇيعىرلارى قوجانيازدىڭ باستاۋىندا كوتەرىلىس جاسادى. وقيعا ءبىر قىتاي اسكەر باسىنىڭ ءبىر ۇيعىر قىزدى زورلىقپەن ايەل ەتىپ الماق

  • مىرجاقىپ دۋلاتوۆ تۇرمەدە جاتقاندا جازعان ولەڭى

    مىرجاقىپ دۋلاتوۆ تۇرمەدە جاتقاندا جازعان ولەڭى

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    جەكە ارحيۆىمنەن تابىلعان قۇندى مۇراعات «مىرجاقىپ دۋلاتوۆ تۇرمەدە جاتقاندا جازعان ولەڭى) بۇل ولەڭدى 1980 – جىلى ءور التايدىڭ كوكتوعاي اۋدانىنا قاراستى دۇرە اۋىلىندا 61 جاستاعى قاۋان ورىنباسارۇلى دەگەن اقساقال ايتقانىنان جەكە ارحيۆىمدە ساقتالىپ قالعانىنان تاۋىپ وقىرمانمەن ءبولىسىپ وتىرمىن. اي، قۇداي – اۋ، اققا جاق، ءوزىڭى ايان مەن ناقاق. اقيقات دەگەن جولىڭنىن، ابىرويىڭدى اشپا حاق. اياتبەنەن قادىسقا، اللا نيەت اق ىسكە. جان الماسام جوق ەدى-اۋ، جازا تارتسىن دەگەن باق. مەنى سوتتاپ بايلاتىپ، زىعىرداندى قايناتىپ. ماسايراسىن ءماز بولىپ، قيناعاندى ءوزىڭ تاپ جاقىن جەردەن جاۋ شىعىپ، ماقۇل ىستەن داۋ شىعىپ. دۇشپان ءۇستاپ قولىمنان، يتتەر تىستەپ تونىمنان. جامان توسۋ بولعان شاق، تۇتقىن بولىپ تارىعىپ، جالعىز جاتىپ زارىعىپ، اشۋ قىسىپ ويدى الىپ، دەرت ءجايىلىپ بويدى

  • قازاق ءتىلىنىڭ بولاشاعى ەندى دەموگرافياعا تىرەلىپ تۇرعان جوق.

    قازاق ءتىلىنىڭ بولاشاعى ەندى دەموگرافياعا تىرەلىپ تۇرعان جوق.

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Zhalgas Yertay قازاق ءتىلىنىڭ بولاشاعى ەندى دەموگرافياعا تىرەلىپ تۇرعان جوق. ول حالىقتىڭ ىشكى كۇشى مەن بيلىكتىڭ ساياسي ەركىنە قارايلاپ تۇر ەرتەرەكتەن باستايىق. باياعىدا قازاقتىڭ باستى پروبلەماسى سانىندا ەدى، ول راس. قازاقتار ءوز جەرىندە ازشىلىققا اينالعان-دى. ال قالادا قازاقشا ەستۋ قيىن بولاتىن. مەكتەپتەردە، ۋنيۆەرسيتەتتەردە، مەملەكەتتىك باسقارۋدا، بيزنەستە قازاق ءتىلى شەتتەتىلدى. سول كەزدە قازاق ءتىلىنىڭ تاعدىرى دەموگرافياعا تاۋەلدى ەدى. بۇل لوگيكا ۇزاق ۋاقىت دۇرىس سانالعان. بىراق بۇگىنگى قازاقستانعا قاراساق، جاعداي وزگەردى. قازاقتار كوپشىلىككە اينالدى. قازاق ءتىلىن تۇسىنەتىندەر مەن سويلەيتىندەر سانى بۇرىن-سوڭدى بولماعان دەڭگەيگە جەتتى. قازاق مەكتەبىنە باراتىن بالالاردىڭ سانى جىل سايىن ارتىپ كەلەدى. قازاق ءتىلى كۇندەلىكتى ءومىردىڭ نەگىزگى تىلىنە اينالدى. بىراق نەگە ءتىل ماسەلەسى ءالى وزەكتى بولىپ تۇر؟ ماسەلە سانعا ەمەس، ساناعا

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: