«ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم»: قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورى مالىمدەمە جاسادى
kerey.kz
قازىرگى اتا زاڭنىڭ اۆتورلارىنىڭ ءبىرى، اكادەميك مايدان سۇلەيمەنوۆ كونستيتۋتسيا رەفورماسىن سىنادى. ول زاڭنىڭ ءماتىنىن شاعىن ءبىر توپ الدەقاشان جازىپ قويعانىن، ال كوميسسيا جاي عانا ماقۇلدايتىنىن ايتادى. ونىڭ سوزىنشە، عالىمدار مەن ساراپشىلاردىڭ ۇسىنىستارى ەسكەرىلمەيدى.
بۇل تۋرالى اكادەميك Facebook-تە جازدى:
كەيىنگى كەزدە مەنەن كونستيتۋتسيانى تالقىلاپ جاتقاندا، نەگە ءۇنسىز قالعانىمدى ءجيى سۇراپ جاتىر. قىسقا قايىرسام: ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم.ءيا، مەن قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورلارىنىڭ ءبىرىمىن. تالقىلاۋ كەزىندە ەكى ماسەلە ءۇشىن كۇرەستىم: كونستيتۋتسيالىق سوتتى ساقتاۋ جانە پارلامەنتتىڭ وكىلەتتىگىن شەكتەمەۋ. بىراق ەكەۋى دە قابىلدانبادى. سوعان قاراماستان، مەن بۇل كونستيتۋتسيادان ۇيالمايمىن.
مەن نازارباەۆ پەن ونىڭ وتباسىنىڭ جەكە بيلىگىن نىعايتۋعا باعىتتالعان كەيىنگى تۇزەتۋلەردەن ۇيالامىن. نازارباەۆتىڭ كەزىندە-اق وسى ماسقارا تۇزەتۋلەردىڭ بارلىعىن تالداپ، كونستيتۋتسيانى جەتىلدىرۋ بويىنشا بىرقاتار ۇسىنىستار ەنگىزۋ تۋرالى اۋقىمدى ماقالا جازدىم. ونىڭ ىشىندە ءبىر پالاتالى پارلامەنت تە بار.
توقاەۆتىڭ كەزىندە دە ەنگىزىلگەن بىرقاتار تۇزەتۋگە قارسى بولدىم. ارينە، ەشقايسى ەسكەرىلمەدى.
قازىر دە سولاي بولماق. تۇزەتۋلەر ءماتىنى الدەقاشان دايىندالىپ قويعان جانە ەشكىم ەشتەڭەنى وزگەرتپەيدى. كونستيتۋتسيالىق كوميسسيا بۇل فارس. ونىڭ قۇرامىندا جۇزدەگەن ادام بار. ال زاڭداردىڭ ءماتىنىن شاعىن ءبىر توپ جازادى.
كونستيتۋتسيالىق ساراپشىلار توبىندا 12 ادام بولدى. سول كەزدە دە ءبىز شايكەنوۆتىڭ توبى الدەقاشان دايىنداپ قويعان، اياقتالعان جوبانى تالقىلاعان ەدىك. ازاماتتىق كودەكستى مەنىڭ باسشىلىعىممەن 12 عالىمنان تۇراتىن توپ جازعان. مۇندا دا سولاي. شاعىن ءبىر توپ ءماتىنىن جازدى. ال كونستيتۋتسيالىق كوميسسيا ونى ءبىراۋىزدان قولدادى.
مەن عالىمداردىڭ وزدەرى ۇسىنىپ، تىرىسىپ جاتقان ارەكەتتەرىن قۇپتايمىن. جۇماگەلدى ەلۋباەۆ، ورازالى ەرجانوۆ، جانار سۇلەيمەنوۆا جانە باسقا دا بەلسەندىلەر بار. بىراق ول ۇسىنىستاردىڭ ەشبىرى قابىلدانبايتىنىنا كامىل سەنىمدىمىن.
كونستيتۋتسيا مانيفەست ەمەس، بۇل — زاڭ. باعدارلاما دا ەمەس. ول بولاشاققا شاقىرمايدى، قازىر باردى بەكىتەدى. سوندىقتان پرەامبۋلا تۋرالى ماقتاۋلار مەن باسقا دا ناسيحات ۇراندارى ورىنسىز.
جوبانىڭ باستى كەمشىلىگى — ەركىن سايلاۋدى جويۋ. وپپوزيتسيالىق پارتيا قۇرۋعا مۇمكىندەۋ بەرمەۋ، پارلامەنتتى تەك پارتيالىق ءتىزىم بويىنشا قۇرۋ — بۇل دەموكراتيادان باس تارتۋ.
ەڭ ۇزدىك كونستيتۋتسيا — 1993 جىلعى كونستيتۋتسيا بولعان ەدى. ودان كەيىنگىلەرى بارعان سايىن ناشارلاپ بارادى.
وكىنىشكە قاراي، ءبىزدىڭ ۇسىنىستارىمىز ەسكەرىلمەيدى. ال ماعان ماعىناسىز جۇمىس ىستەگەن ۇنامايدى. سوندىقتان ءۇنسىز قالدىم. وسى جازبادان كەيىن ەندى ءبىر اۋىز ءسوز دە ايتپايمىن.
پىكىر قالدىرۋ