سۋرەتتەردەن شىنىمەن جان تۇرشىگەدى – باسپاناسىز ەرلەر، ايەلدەر مەن بالالار بارار جەر تاپپاعان سوڭ مولانى پانالاپ كەلگەن. 50 شاقتى يراندىق ازاماتتىڭ تەگەراننىڭ سىرتىنداعى زيراتتا تۇرىپ جاتقانىنا بىرنەشە جىل بولعان ءتارىزدى.

قايىرشىلىقتىڭ شەگىنە جەتكەن جانداردىڭ قازۋلى كوردەگى [يراندا قابىردى الدىن-الا قازىپ قويادى] تىرلىگى جايلى قورقىنىشتى سۋرەتتەر قاتارداعى ازاماتتاردى دا، بيلىكتەگى لاۋازىم يەلەرىن دە شوشىتتى، جۇرت ۇكىمەتتىڭ شارا قابىلداۋىن تالاپ ەتتى.

كۇندەلىكتى شىعاتىن شاحرۆاند (Shahrvand) گازەتىنىڭ ءبىرىنشى بەتىندە جەلتوقساننىڭ 27-ءسى كۇنى جاريالانعان ءۇيسىز-كۇيسىز جاندار تۋرالى ماقالادا تەگەراننىڭ سىرتىنداعى شاحريار كەنتىندە تۇرىپ جاتقانداردىڭ كوبى ناشاقورلار دەپ سيپاتتالعان. ولاردىڭ اۋىر تاعدىرىن بەينەلەيتىن سۋرەتتەر الەۋمەتتىك جەلىگە لەزدە تاراپ، قاراپايىم تۇرعىندار مەن تانىمال ادامدار بۇعان بەي-جاي قالماي، پىكىر ءبىلدىردى.

قوعام نارازىلىعى

يران پرەزيدەنتى حاسسان روۋحاني زيراتتا ءومىر ءسۇرۋدى “ۇكىمەت پەن حالىق ءۇشىن وتە ورەسكەل جاعداي” دەپ اتادى.

“كەدەيشىلىك، مۇقتاجدىق پەن قيىندىقتارعا ۇكىمەت تە، حالىق تا جاۋاپتى. باتىس ەلدەرىندە كەدەي ادامدار كوپىر استىندا كارتون جاستانىپ نەمەسە مەترو بەكەتىندە ۇيىقتايدى دەپ ەستىگەن ەدىم، بىراق بەيىتتە ءومىر سۇرگەندەر جايلى ەستىمەپپىن” دەگەن روۋحاني جەلتوقساننىڭ 28-ءى كۇنى.

پرەزيدەنتتىڭ بۇل ءسوزى وسكار سىيلىعى يەگەرى، يراندىق رەجيسسەر اسگار فارحاديگە جاۋاپ رەتىندە ەستىلدى. فارحادي جەلتوقساننىڭ 27-ءسى كۇنى روۋحانيگە جازعان حاتىندا “سۋىق تۇندەرىن مولادا وتكىزىپ جاتقان ەر، ايەل جانە بالالار ءۇشىن وكىنىپ، ۇيالاتىنىن” ايتقان. “وسى وكىنىشىمدى سىزبەن جانە ەلدەگى جاۋاپكەرشىلىكتى سەزىنەتىن باسقا جاندارمەن بولىسسەم دەيمىن” دەپ جازعان رەجيسسەر.

كوپشىلىك جۇرت اشۋ-ىزاسىن الەۋمەتتىك جەلىدە ءبىلدىردى. Facebook قولدانۋشى كۋحە سەفيد ۇكىمەتتى “سيريالىق الەپپو قالاسىن قالپىنا كەلتىرۋ ءتارىزدى شەتەلدىك جوبالارعا ارالاسقانشا ەلدەگى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ماسەلەلەردى شەشپەي مە” دەپ ايىپتادى.

تەگەراننىڭ سىرتىنداعى زيراتتا تۇرىپ جاتقان ادام. يراندىق Sharvand باسىلىمىنداعى سۋرەت.

تاعى ءبىر Facebook قولدانۋشى جاۆاد سيادات “قۇدايىم-اۋ، قانداي سۇمدىققا كۋاگەر بولىپ ءجۇرمىز؟” دەپ جازدى.

موحەسەن ەب ەسىمدى ازامات “ابىروي، ۇيات پەن قورقىنىشتان جۇرداي” دەپ بيلىكتى ايىپتاعان.

جەلتوقساننىڭ 28-ءى كۇنى بەيىتتە تۇراتىن جاندار تاقىرىبىن جالعاستىرعان ماقالاسىندا Shahrvand باسىلىمى بيلىك شارا قابىلداۋعا ۋادە ەتكەننەن كەيىن قاۋىپسىزدىك كۇشتەرى ءۇيسىز ادامداردى مولادان ماجبۇرلەپ اكەتكەنى جايلى جازعان. گازەت دەرەگى بويىنشا، كەيبىرەۋلەردىڭ الگى بەيىتتە تۇرىپ جاتقانىنا ون جىلدان اسقان.

ناشاقورلار كوبەيىپ بارادى

ISNA جارتىلاي رەسمي اقپاراتتىق اگەنتتىگىنە بەرگەن سۇحباتىندا تەگەران پروۆينتسياسىنىڭ گۋبەرناتورى سايەد حوسەين حاشەمي مولا تۇرعىندارىن “ەسىرتكى دىڭكەلەتكەن جاندار” دەپ سيپاتتاعان.

“بۇل ادامداردىڭ ىشەرگە اسى بولماي اشتىقتان بۇرالىپ ءجۇردى دەگەن اقپارات ويلانباي، ءجونسىز جاريالانعان، ويتكەنى بۇلار ەسىرتكىگە ابدەن سالىنىپ بىتكەن كىلەڭ ناشاقور” دەگەن گۋبەرناتور جەلتوقساننىڭ 28-ءى كۇنى. ول سونىمەن بىرگە الگى ادامدار زيراتقا جاقىن ماڭداعى ساۋىقتىرۋ لاگەرىنە ورنالاستىرىلعانى تۋرالى حابارلاعان.

يران رەسمي ورىندارىنىڭ مالىمەتى بويىنشا، تەگەراندا 15 مىڭعا جۋىق ءۇيسىز ادام بار، ونىڭ 5 مىڭى – ايەلدەر. ۇيسىزدەردىڭ كوبى – ناشاقورلار. رەسمي دەرەك بويىنشا، ەلدە ەمدەۋ-ساۋىقتىرۋ باعدارلاماسىنا 1,4 ميلليون ناشاقور تىركەلگەن، بىراق بەلسەندىلەر 80 ميلليون تۇرعىنى بار ەلدە ناشاقورلار سانى 2 ميلليوننان اسادى دەيدى.

ەسىرتكىمەن ۇستالعاندارعا جازانىڭ اۋىر ەكەندىگىنە قاراماستان ناشاقور سانى كوبەيىپ كەلەدى دەپ سانالادى. ونىڭ نەگىزگى سەبەپتەرىنىڭ ءبىرى – الەمدەگى گەروين ءوندىرۋشى باستى ەل اۋعانستاننان ەسىرتكىنىڭ يران ارقىلى تاسىمالدانۋىمەن بايلانىستى. قازان ايىندا بۇۇ-نىڭ ەسىرتكى جانە قىلمىس جونىندەگى باسقارماسى (UNODC) اۋعانستاندا اپيىن ءوسىرۋ 201 مىڭ گەكتارعا ارتىپ، 2015 جىلدان بەرى 10 پايىزعا كوبەيگەنى تۋرالى حابارلاعان.

ازات ەۋروپا / ازاتتىق راديوسى