Қазақстан ИЗМИР: MODEKO-2017 Халықаралық жиһаз көрмесіне қатысады

Qazaqstan IZMIR: MODEKO-2017 Halıqaralıq jihaz körmesine qatısadı

| Jan 31, 2017

Türkiyanıñ Izmir qalasında 2017 jıldıñ 1-5 naurızı aralığında MODEKO-2017 halıqaralıq jihaz körmesi ötedi. Biıl 28-ret ötkizilgeli otırğan şaranı ötkizuge Türkiya Respublikası ekonomika ministrligi, Izmir äkimdigi, Ege aymaqtıq käsipkerler palatası, Izmir Sauda palatası wytqı bolıp otır. Körme barısında älemniñ 32 elinen keletin 1200-ge juıq qatısuşı 5 kün boyı älemdik standartqa säykes jihaz şığaratın izmirlik käsiporındarmen tikeley baylanıs ornatuğa mümkindik aladı. Halıqaralıq narıqta türikterdiñ jihazı sapası jağınan ülken swranısqa ie. MODEKO-2017 körmesinde klassikalıq, avangard, modern jäne modul'dıq stil'degi jihazdıñ qonaqüy, asüy, balalar men jasöspirimder bölmesi, jatın bölmege arnalğan türleri wsınıladı. Jwmsaq jihazben qatar orındıq, üstel, şkaftıñ da tür-türi satıp aluşılardıñ köñilinen şığarı anıq. CSIL zertteu kompaniyasınıñ derekterine süyensek, Türkiya jihaz eksportı jağınan älemdik narıqtıñ 2 payızın iemdenedi. 2003-2011 jıldar aralığında Türkiyanıñ jihaz önerkäsibi 292 payızğa ösken. Türkiyanıñ Jihaz associaciyası türik jihazşıları aldağı 2-3 jılda älemniñ üzdik ondığına enudi közdep otır. Büginde türik önimi Irak, Germaniya, Iran, Äzirbayjan, Franciya, Türkimenstan, Niderlandtar, Resey, Saud Araviyası men Italiyağa eksporttaladı. Al bıltır MODEKO-2016 jihaz körmesine Şveciya, Gollandiya, Gruziya, Katar, Oman, Izrail' t.b. jalpı sanı 32 memleketten satıp aluşı qatısqan.

Izmir – kölemi jağınan alğanda, Türkiyanıñ alğaşqı üştigine enetin qala. Stambwldan keyingi asa mañızdı port ta Izmirde ornalasqan. 8500 jıldıq tarihı bar äsem qalanıñ turizm salası da küşti damığan. Tabiğatı tamaşa Izmirde tarihi mwrağa arnalğan mekender köp. Şipalı termaldı su, ıstıq bwlaqtar, jağajaylar, özindik ashanasımen erekşelenetin qalada halıqaralıq deñgeydegi körme, festival', järmeñkeler jii ötkiziledi. 32 memlekettiñ käsipkerleri qatısatın jihaz körmesine Qazaq eliniñ ökilderi de qatısadı.

Ämirbolat Qwsayınwlı

kerey.kz

Toqaev mırza til jaylı tağı birdeñe depti

kerey.kz

Zhalgas Yertay Orıs tiliniñ märtebesin eş tömendetpedik, onıñ bäri küñkil söz degen eken. Qazaq tiliniñ de märtebesi tömendedi dep baybalam salmañdar dep wrsıptı. Aldımen jauabı joq swraqtardan bastayıq. Toqaev mırza, eger eşteñe özgermese, onda “teñ” söziniñ “qatarğa” auısuı jay köz aldau äreketi me? Qoğamdağı gradustı basuğa talpınıs qana ma? Qazirgi memlekettik byurokratiyalıq apparattıñ status-kvonı saqtap qaluğa tırısuı dep bağalasa bola ma? Endi Toqaev mırzanıñ är sözine toqtalsaq.“Jaña Konstituciya mätininiñ resmi qwjat retinde qazaq jäne orıs tilderinde jariyalanuı köp närseni añğartpay ma? Bwl jerde tüsinikteme berip, aqtaludıñ özi artıq”Iä, qazirgi qazaq tiliniñ probleması da sol – qazaq tili men orıs tiliniñ qwqıqtıq teñdigi memlekettik tildi kemsitip twr. Öytkeni byurokratiya qwjattardı orısşa äzirlep, keyin
Konstituciyada qazaq tilin memlekettik äri resmi til etsek, basqa tilderdiñ qwqı şektele me?

kerey.kz

Bwğan naqtı jauap – joq, bwl şeşimnen eşbir tildiñ, sonıñ işinde, orıs tiliniñ de qwqı şektelmeydi. Nege? Öytkeni konstituciyadağı memlekettik til märtebesi biliktiñ jwmıs tilin ğana retteydi. Ol normanıñ qarapayım adamdardıñ qatınas tiline qatısı joq. YAğni, memlekettik til – memlekettik organdar men jergilikti özin-özi basqaru wyımdarı jwmıs isteytin til degen söz. Bwl şeşim orısşa söyleytinderdiñ qwqığın şektemeydi, orısşa söyleuge tıyım salmaydı. Qarapayım adamdar üyinde, qoğamdıq orındarda, bizneste, media men mädeniet oşaqtarında qalağan tilinde söyley de, jwmıs istey de aladı. Bwğan konstituciyanıñ basqa baptarı naqtı kepil bolıp otır. Al jaña konstituciyada 9-baptıñ 2-tarmağı qazirgi küyinde qalsa, bwl – qazaq tiliniñ qwqığın şekteydi. Sebebi memlekettik organdar qwjattardı özderi üyrengendey aldımen orısşa jazıp,
Tridon Mk2 zenittik qondırğı

kerey.kz

Şveciya men Daniya Ukrainağa arnap britan-şved öndirisindegi zamanaui Tridon Mk2 zenittik qondırğıların satıp aluğa birigip kiristi. Keşen äsirese jaqın qaşıqtıqta wşatın irandıq «Şahed» drondarına qarsı eñ tiimdi qarudıñ biri. Qazirgi uaqıtta Tridon Mk2 öz klasındağı eñ ozıq äue şabuılına qarsı jüye sanaladı. Tridon Mk2 zenittik qondırğısınıñ bastı erekşeligi atıs qarqını. Ol minutına 300 oqqa deyin jaudıra aladı. Osılayşa äue keñistigine enetin şağın drondardıñ közin jıldam äri däl joyuğa mümkindik tuadı. Tağı bir artıqşılığı atılatın 40-mm snaryadtardıñ qwnı nebäri 27 dollardı qwraydı. Ekonomikalıq twrğıdan tiimdi ekenin däleldeydi. Qaru-jaraq salasındağı mamandar Ukrainadağı äskeri qaqtığıstardı eskere otırıp, arzan äri tiimdi äue qorğanısı qaruına swranıs joğarı ekenin aytadı. Tridon Mk2 jüyesinde qoldanılatın arnayı britandıq
Tek tilge baylanıstı…

kerey.kz

Qazaq Respublikasında bir ğana memlekettik til bar. Ol- qazaq tili. Qazaq tilinen basqa eşbir ekinşi tilge memlekettik märtebe berilmeui kerek! Otız jıldan astam uaqıttan beri geosayasi ahualdı sıltauratıp keldik. Endi bizdiñ de minezimizdi häm mısımızdı körsetetin uaqıt keldi. QR-nıñ azamatı häm salıq tapsıruşı qatardağı twrğını retinde talap etemin! Aldağı bes jılda Qazaq Respublikasında eleuli demografiyalıq özgerister boladı. Atap aytqanda 2030 jılınan keyin qazaqtardıñ respublikadağı jalpı ülesi 80-85% ke deyin artadı. Slavyan halıqtarınıñ ösimi azayıp 10%-ğa deyin tüsedi. Esesine eldegi türkitildes özbek, tatar, wyğırlardıñ ösimi eselep ösip tipti 10-15 jılda orıstardıñ ornın basıp ozuı mümkin. Sol kezde Qazaq Respublikasındağı jalpı türkitildes halıqtardıñ üles salmağı 85-90% ke jetedi. Nätijesinde qazaq mektepteriniñ sanı,
“Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin.

kerey.kz

“Qazaq tili – memlekettik til” dep jazılıp twr ğoy deydi. Nege onday sözdiñ paydası joq ekenin tüsindireyin. “Jaña konstituciyanıñ” 9-bap 2-tarmağı twrğanda qwjattar eşqaşan qazaqşa jasalmaydı. Tek audarma tili bolıp qaladı. Sebebi memlekettik byurokratiya 9-baptıñ 2-tarmağına süyenip, is-qağazdardı orısşa jasap üyrengen. Sol sebepti is-qağazdıñ bäri aldımen orısşa jasaladı, keyin qazaqşağa qalay bolsa solay audarıladı. Sol sebepti 1-tarmaqtıñ bolğanı qazaq tiliniñ nağız memlekettik til märtebesinde boluına eş kömektese almaydı. Bir ğana jolı bar: konstituciyada memlekettik til de, resmi til de – qazaq tili dep tayğa tañba basqanday jazılıp twruı kerek. Qwjattıñ memlekettik tildegi nwsqasınıñ ğana zañdı küşi boluı tiis. Sol kezde basqa tilderdegi nwsqası jay audarması boladı. Sol kezde ğana qazaq