|  | 

كوز قاراس

باقىتجان ساعىنتاەۆ ۇكىمەتىنىڭ نازارىنا!

شەنەۋنىكتەر تارتىپكە باعىنسىن!

جۇمىس بابىمەن استاناداعى مەملەكەتتىك ورگانداردا، مينيسترلىكتەردە، اكىمشىلىكتەردە ءجيى بولۋعا تۋرا كەلەدى. كەيدە جۇمىس اياعىنا دەيىن، ودان دا ۇزاق قالاتىن كەزىمىز بار. مەنى تاڭ قالدىراتىنى سونداعى شەنەۋنىكتەردىڭ جۇمىستا كەشكى 20.00 – 21.00-گە دەيىن، ءتىپتى ودان دا ۇزاق جۇمىستا وتىراتىندىعى. «بۇل قالاي؟» دەسەڭ، «باستىق وتىرسا ءبىز دە وتىرامىز، رۇقساتسىز كەتۋگە بولمايدى» دەيدى. ۇيگە قايتۋ ءۇشىن باستىعىنىڭ، باستىعى باستىعىنىڭ، ول ءمينيستردىڭ ورىنباسارىنىڭ رۇقساتىن كۇتىپ وتىرعانى. وبلىس اكىمشىلىكتەرى تەرەزەسىنىڭ جارىقتارى دا كەشكە وڭايشىلىقپەن وشپەيدى.

«ارتىق ىستەگەن ۋاقىت ءۇشىن اقشا قوسا ما؟». “قايدان؟! باستىقتار بىزگە “دو شەستي چاسوۆ تى رابوتال دليا سەبيا، ا پوسلە شەستي تى دولجەن رابوتات دليا پراۆيتەلستۆا” دەپ ۇيرەتەدى» دەيدى اتىن جاريا ەتۋدى قالامايتىن قىزمەتكەرلەر. كەشكى التىدان كەيىن بايعۇستاردىڭ ءجىپسىز بايلانىپ وتىرعانى. ۇيلەنگەندەرى بالاسىن بالاباقشادان الۋدى ءبىر بىرىنە تاپسىرىپ جاتقانى. قاپتاعان تۇرمىسقا شىقپاعان قىزدار، ۇيلەنبەگەن جىگىتتەر. «ءوي، اينالايىندار، ءومىر ءوتىپ بارادى، ۇيلەنبەيسىڭدەر مە؟» دەيمىز. «وي، اعاي، جۇمىستان تۇنگى توعىز، وندا شىعامىز. تانىسۋعا، قىدىرۋعا ۋاقىت قايدا؟ تاڭەرتەڭ 08.50-دە جۇمىستا بولۋ كەرەك. ەلەكتروندىق كارتىشكەمەن كىرگىزەدى. كەشىكسەڭ جازا تارتاسىڭ، جالاقىڭ ازايىپ قالۋى كادىك. سوندىقتان جەكە ومىرىمىزگە ۋاقىت قالمايدى!» دەپ اعىنان جارىلادى كەيبىر ءىنى-قارىنداستارىمىز.

ءىس جۇزىندە ولار 11-12 ساعات جۇمىس ىستەيدى. ارتىق ىستەگەن ساعاتتارىن وتەپ جاتقان ەشكىم جوق. ءتىپتى سەنبى، جەكسەنبى كۇندەرى امالسىز جۇمىسقا شىعاتىندارى بار.

سوندا «ەڭبەك كودەسى» كىم ءۇشىن جازىلعان؟ ەگەر ۇكىمەت ورىنداماسا، مينيسترلىكتەر، اكىمشىلىكتەر ورىنداماسا ول كودەستىڭ كىمگە كەرەگى بار؟ سەگىز ساعات جۇمىس مىندەتتى. قىزمەتكەرلەردى قاناۋعا نەگە جول بەرىلەدى؟ ءجىپسىز بايلانعان جەردە ءجوندى ناتيجە بولا ما؟ ەگەر شەنەۋنىكتەردىڭ تاڭ اتقاننان ءتۇن جارىمعا دەيىن ىستەگەنىنەن ەكونوميكا گۇلدەنىپ كەتەر بولسا وندا قازاقستان وتىزدىق تۇگىلى العاشقى وندىققا كىرمەس پە ەدى؟ الايدا ستاتدەرەكتەر ەكونوميكانىڭ كەرى كەتىپ بارا جاتقانىن ايدان انىق كورسەتىپ تۇر عوي. ەگەر ۇكىمەت ءوز جۇمىسىن ءتيىمدى ۇيىمداستىرا السا شارۋانى التىعا دەيىن دە تىندىرۋعا بولادى.

سوندىقتان كەشكى ساعات التىدان كەيىن قىزمەتكەرلەر ەشكىمنىڭ رۇقساتىنسىز ۇيلەرىنە قايتا بەرۋى كەرەك. شەنەۋنىكتەر حالىقتان زاڭعا باعىنۋدى تالاپ ەتەردەن بۇرىن تارتىپكە وزدەرى باعىنۋى كەرەك دەپ ويلايمىن!

مارات توكاشباەۆتىڭ facebook پاراقشاسىنان الىندى

 

Related Articles

  • قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    Zhalgas Yertay كونستيتۋتسيادان ورىس ءتىلىن الىپ تاستاساق، رەسەي بىزگە سوعىس اشا ما؟ بيلىك وسىلاي قورقىتا باستادى. بىراق ول سۇراققا قىسقا جاۋاپ – جوق. سەبەبى، رەسەيگە قارسى ءازىربايجان دا، ارمەنيا دا نەشە ءتۇرلى ارەكەتكە باردى، بارىپ تا جاتىر، بىراق ولارعا قازىر سوعىس قاۋپى ءتونىپ تۇرعان جوق. بۇل ءادىستى ساياسي مانيپۋلياتسيا دەيدى، شىن مانىندە، بۇنى قازىرگى ستاتۋس-كۆو جاعدايىن ساقتاپ قالعىسى كەلەتىن جۇيەنىڭ اسىعىس ويلاپ تاپقان ارگۋمەنتى دەۋگە بولادى. ويلاپ كورىڭىزشى، رەسەيگە ءبىزدىڭ مەملەكەتتىك ورگاندار قاي تىلدە ءىس-قاعاز جۇرگىزەتىنى ەمەس، لويال بولعانىمىز كەرەك. ەندەشە، رەسەي ءبىزدىڭ لويالدىعىمىزدى ساقتاپ قالعىسى كەلسە، كونستيتۋتسياداعى ءتىل ماسەلەسىنە قارسى بولماۋى كەرەك. سەبەبى بۇل ىشكى تۇراقتىلىق ماسەلەسى. دەنى ساۋ ەلدىڭ بيلىگى ءوز كورشىسىنە وسىنداي قارسى ارگۋمەنت ايتار ەدى. ەندى

  • «ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم»: قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورى مالىمدەمە جاسادى

    «ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم»: قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورى مالىمدەمە جاسادى

    قازىرگى اتا زاڭنىڭ اۆتورلارىنىڭ ءبىرى، اكادەميك مايدان سۇلەيمەنوۆ كونستيتۋتسيا رەفورماسىن سىنادى. ول زاڭنىڭ ءماتىنىن شاعىن ءبىر توپ الدەقاشان جازىپ قويعانىن، ال كوميسسيا جاي عانا ماقۇلدايتىنىن ايتادى. ونىڭ سوزىنشە، عالىمدار مەن ساراپشىلاردىڭ ۇسىنىستارى ەسكەرىلمەيدى. بۇل تۋرالى اكادەميك Facebook-تە جازدى: كەيىنگى كەزدە مەنەن كونستيتۋتسيانى تالقىلاپ جاتقاندا، نەگە ءۇنسىز قالعانىمدى ءجيى سۇراپ جاتىر. قىسقا قايىرسام: ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم. ءيا، مەن قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورلارىنىڭ ءبىرىمىن. تالقىلاۋ كەزىندە ەكى ماسەلە ءۇشىن كۇرەستىم: كونستيتۋتسيالىق سوتتى ساقتاۋ جانە پارلامەنتتىڭ وكىلەتتىگىن شەكتەمەۋ. بىراق ەكەۋى دە قابىلدانبادى. سوعان قاراماستان، مەن بۇل كونستيتۋتسيادان ۇيالمايمىن. مەن نازارباەۆ پەن ونىڭ وتباسىنىڭ جەكە بيلىگىن نىعايتۋعا باعىتتالعان كەيىنگى تۇزەتۋلەردەن ۇيالامىن. نازارباەۆتىڭ كەزىندە-اق وسى ماسقارا تۇزەتۋلەردىڭ بارلىعىن تالداپ، كونستيتۋتسيانى جەتىلدىرۋ بويىنشا بىرقاتار ۇسىنىستار ەنگىزۋ تۋرالى

  • ءبىزدى باسقارىپ وتىرعان ءبىر توپ ادام ءۇشىن ورىس ءتىلى – يۆل اپپاراتى ىسپەتتى.

    ارمان المەنبەت ەكى-ءۇش كۇن ۋايىمعا سالىنىپ كەتتىم. وسى سوڭعى جازعانىم بولسىن. ءارى قاراي قۇدايعا تاپسىرىپ، جۇمىسىمدى ىستەيىن. 6 اقپان كۇنگى ويىم: ءبىزدى باسقارىپ وتىرعان ءبىر توپ ادام ءۇشىن ورىس ءتىلى – يۆل اپپاراتى ىسپەتتى. كوۆيد كەزىندە وكپەسى جۇمىس ىستەمەي قالعان ادامدارعا تۇركيادان يۆل دەگەن اپپارات اكەلگەنى ەستەرىڭىزدە مە؟ يۆل بولماي، قانشا ادام ءولىپ قالدى. ورىس ءتىلىن الىپ تاستاساق، ماڭگىلىك ەل مەن ەسىل وزەنىنىڭ ورتاسىنداعى بەس-التى عيمارات بوساپ قالادى. تەك ورىسشا ويلاناتىن ادامدار جينالىپ اپ، وزدەرى ادەمى وتىر و جەردە. مەنىڭ تۇسىنىگىمدە، ورىس ءتىلىن كونستيتتسيادان الىپ تاستاۋ ءۇشىن وعان الدىن الا دايىندالۋ كەرەك. سوڭعى ەكى جارىم جىلدا وسىنى قاتتى ويلانىپ ءجۇرمىن. ۇسىنايىن دەپ ەدىم، قىزىعاتىن ادام تابا المادىم. ءسويتىپ «انا ءتىل

  • تەك تىلگە بايلانىستى…

    تەك تىلگە بايلانىستى…

    قازاق رەسپۋبليكاسىندا ءبىر عانا مەملەكەتتىك ءتىل بار. ول- قازاق ءتىلى. قازاق تىلىنەن باسقا ەشبىر ەكىنشى تىلگە مەملەكەتتىك مارتەبە بەرىلمەۋى كەرەك! وتىز جىلدان استام ۋاقىتتان بەرى گەوساياسي احۋالدى سىلتاۋراتىپ كەلدىك. ەندى ءبىزدىڭ دە مىنەزىمىزدى ءھام مىسىمىزدى كورسەتەتىن ۋاقىت كەلدى. قر-نىڭ ازاماتى ءھام سالىق تاپسىرۋشى قاتارداعى تۇرعىنى رەتىندە تالاپ ەتەمىن! الداعى بەس جىلدا قازاق رەسپۋبليكاسىندا ەلەۋلى دەموگرافيالىق وزگەرىستەر بولادى. اتاپ ايتقاندا 2030 جىلىنان كەيىن قازاقتاردىڭ رەسپۋبليكاداعى جالپى ۇلەسى 80-85% كە دەيىن ارتادى. سلاۆيان حالىقتارىنىڭ ءوسىمى ازايىپ 10%-عا دەيىن تۇسەدى. ەسەسىنە ەلدەگى تۇركىتىلدەس وزبەك، تاتار، ۇيعىرلاردىڭ ءوسىمى ەسەلەپ ءوسىپ ءتىپتى 10-15 جىلدا ورىستاردىڭ ورنىن باسىپ وزۋى مۇمكىن. سول كەزدە قازاق رەسپۋبليكاسىنداعى جالپى تۇركىتىلدەس حالىقتاردىڭ ۇلەس سالماعى 85-90% كە جەتەدى. ناتيجەسىندە قازاق مەكتەپتەرىنىڭ سانى،

  • قىزىق…

    قىزىق…

    1989 جىلى قازاق سسر-دىڭ مەملەكەتتىك ءتىلى بىرەۋ، ول قازاق ءتىلى بولعان. 2026 جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا مەملەكەتتىك ءتىل بىرەۋ، ول قازاق ءتىلى بولماق. ماسەلە، 37 جىلدان بەرى پۋبليكاتسياعا ءتىل تۋرالى باپتىڭ 1- تارماعىن كورسەتىپ (قوعامداعى ۇلتشىلدىقتى باسۋ ءۇشىن) ال ىسجۇزىندە 2- تارماقپەن باسا جۇمىس ىستەۋىندە جاتىر. 1989 جىلدان بەرى قازاق ءتىلىنىڭ قۇزىرەتى كونستيتۋتسيانىڭ كۇشىنەن كوبىرەك قازاق ۇلتشىلارىنىڭ ينەرتسياسىنىڭ ارقاسىندا وركەندەدى. ويتكەنى قازاقتىلدى ورتا ۋربانيزاتسيالاندى، بىلايشا ايتقاندا قالاداعى مادەني ايماقتاردى قازاقتىلدى ىشكى ميگراتسيا باسىپ الدى. قازاقشا مەكتەپ، بالا-باقشا، ورتا جانە شاعىن بيزنەس تب ءبارى ىشكى ميگراتسيا مەن ۋربانيزاتسيانىڭ ەسەبىندە كوبەيدى. كونستيتۋتسيادا مەم-ءتىل قازاق ءتىلى دەپ كورسەتىلسە دە مەم-جۇيە 2-تارماقپەن جۇمىس جاسادى. ال كەيبىر مەكەمەلەر مەن وبلىستارداعى قازاق تىلىنە باسىمدىقتىڭ بەرىلۋى تىكەلەي دەموگرافيالىق

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: