|  | 

Көз қарас

Артық мамандар дайындап, артық ақша шашу кімге керек, Мамин мырза!

 

Өнеркәсіп саласында жаңадан жұмыс орындары ашылуда деп көп
ұрандатқанымызбен оның нақты көлемі көңіл көншітерлік емес. Статистика жөніндегі
комитеттің мәліметтеріне қарағанда еліміздегі аса ірі және орташа кәсіпорындарда барлығы
2 млн. 416 мың адам еңбек етеді екен де үстіміздегі жылы олар осы санның тек 0,5 пайызы
көлемінде ғана , яғни 11 мың жаңа жұмыскер мамандар қабылдай алады.
Жалпы экономикамызда өсім бар болғанымен техникалық мамандықтарға деген
сұраныс барынша төмен болып шықты. 2014-2018 жылдар аралығында азық-түлік
өндірісінде – 1600, түсті металлургияда – 700, агрохимияда – 800, теміржол техникасы
өндірісінде – 100 ғана жаңа жұмыс орындары ашылған. Бұл 5 жылдық мерзімге тым аз. Ол
ол ма, мұнай-газ саласында жаңа жұмыс орындары тіпті ашылмаған. Ал құрылыс
материалдарын жасау саласында – 8900, мұнай өңдеуде – 1000, өнеркәсіпке қажетті
химикаттар дайындауда – 1800, мұнай өңдеу саласына жарақтар шығару мен мұнай
өндіруде – 1000, электр жарақтарын шығаруда – 1300, автокөлік шығаруда – 300,
ауылшаруашылығы техникаларын шығаруда – 400 жұмыс орындары қысқарған.
Жағдай осылай болса да Үкімет жұмысшы мамандықтарын дайындаудың
қаншалықты қажеттілігіне жіті назар аудармай, ұраншылдыққа салынып отырғанын
Мәжілістегі «Халық коммунистері» фракциясы ашып, әшкерелеп отыр. Фракция жетекшісі
Айқын Қоңыровтың Үкімет басшысы А.Маминге жолдаған сауалынан осыны көруге
болады. Онда «Бәріне тегін кәсіптік-техникалық білім» бағдарламасы жағдайды толық
екшемей немқұрайлықпен жасалып, бюджеттің қаражатын босқа шашуда екендігі
айтылған.
Әрине, нақты қажеттіліктің көлемін зерттемей, 670 мың техникалық маман
дайындаймыз деп даурыққандық – ұраншылдықтың нағыз көрсоқырлық көрінісі. Жоғарыда
айтқанымыздай бізге жылына 10-11 мың ғана техникалық маман керек, ал бес жылда ол 60
мыңнан аспайды…
Бірақ жастардың көбі бұл бос даурықпаға желіккен жоқ, өйткені үкіметпен
салыстырғанда олар техникалық мамандықтарға деген сұраныстың төмен екенін өмірде
көріп жүр. Сондықтан бағдарлама алғашқы кезеңінің өзінде көздеген мақсатына жете
алмаған. Алайда мемлекет бұған мән беріп жатқан жоқ, керісінше жыл сайын бағдарлама
бойынша бөлінген шығындарды арттыра беріп, бюджетті сорлатуда. Әлде… әлде біздің
Үкімет мемлекеттің бе, әлде техникалық мамандықтар дайындайтын ЖОО-лардың
мүддесін көздей ме, осы жағы белгісіз…
«Халық коммунистері» фракциясы өз сауалдарында Үкіметтің назарын осы мәселені
жіті зерттеуге назар аудару үшін төмендегідей сұрақтар қойыпты:

2

1.«Бәріне тегін кәсіптік-техникалық білім» бағдарламасы бойынша жаңадан түсетіндерге
ақша шығаруға қандай негіз бары айқындалды ма?
2.Нақты мамандықтар бойынша қанша адамға кәсіптік-техникалық білім беру керектігі
қандай деректерге сүйеніп есептелді? Мұның ғылыми негізі бар ма?
3.Индустриаландыру бағдарламасы бойынша басымды бағыттар деп белгіленген салаларда
жұмыс орындарының азаю себебі неде? Оларды көбейту үшін қандай шаралар
қарастырылған?
Міне, осындай нақты сұрақтар қойылған, бірақ соған Үкімет дәйектілікпен жауап
бере алар ма екен…

С.ЕЛЕУ, сарапшы

kerey.kz

Related Articles

  • “Төңкеріс жасауға машықтанғандар” кім? Қаңтар құпиясы ашылса, салдары не болады? Депутатпен сұхбат

    “Төңкеріс жасауға машықтанғандар” кім? Қаңтар құпиясы ашылса, салдары не болады? Депутатпен сұхбат

    Нұрбек ТҮСІПХАН Қазақстан парламенті мәжілісінің депутаты, заңгер Абзал Құспан Азаттыққа сұхбат беріп отыр. Астана, 26 қазан, 2023 жыл Қаңтарды кім ұйымдастырғанын билік біле ме, білсе неге ашық айтпады? Парламентте неге Қаңтар бойынша тағы тыңдау өтпейді? Президент Тоқаев Қаңтар “төңкеріс жасауға әбден машықтанған мамандардың жетекшілігімен” ұйымдастырылды деді. Олар кімдер? Мәжіліс депутаты Абзал Құспан осы сұрақтарға жауап берді Азаттық: Абзал мырза, сіз – Қаңтар оқиғасына бір тараптан емес, жан-жағынан қарауға мүмкіндік алған адамсыз. Ең алдымен сол оқиғаға тікелей қатыстыңыз, жұртты алаңға шығуға шақырдыңыз. Одан кейін қанды қырғында қамауға алынғандарды босатуға ат салысып, заңгер ретінде де араластыңыз. Одан бөлек мәжіліс депутаты есебінде де жаңа бір ракурстан қарап отырсыз. Айтыңызшы, жан-жағынан қарағанда Қаңтар оқиғасында сізге

  • Атеистер мен тәңіршілдерге мың алғыс! 

    Атеистер мен тәңіршілдерге мың алғыс! 

    Елдес Орда Сурет: Автордың жеке архивінен алынды. Қазақ қоғамында жаңа интеллектуалдық кезең туып келеді. Бірінші, қазіргі қазақ қоғамында сенім мәселесіне қатысты пікірталастардың күшеюі кездейсоқ құбылыс емес. Бұл дегеніңіз әлеуметтік желілердің, ашық ақпараттық кеңістіктің және жаһандық интеллектуалдық ағымдардың ықпалымен қалыптасқан жаңа қоғамдық ойлау формасының көрінісі. Атеистік көзқарастардың ашық айтылуы, тәңіршілдік идеялардың қайта жаңғыруы және дәстүрлі діни орта арасындағы пікір қақтығысы зиялы ортада алаңдаушылық тудырғанымен, шын мәнінде бұл құбылыс қоғамның рухани әлсіреуін емес, саналы ізденіске бет бұрғанын көрсетеді. Екінші, ұзақ уақыт бойы қазақ қоғамындағы діни дискурс негізінен МОНОЛОГТЫҚсипатта болды. Уағыз айтылды, ал тыңдаушы тарап оны талқылаусыз қабылдауға тиіс еді. Сұрақ қою күмәнмен, күмән әлсіз иманмен теңестірілді. Мұндай ортада сенім дәлелдеуді емес, қайталауды талап етті. Ғылыми

  • Олжас Сүлейменов. Мен білем!.. 

    Олжас Сүлейменов. Мен білем!.. 

    Серік Ерғали Суреттер: madeniportal.kz және С.Ерғали мұрағаттарынан алынды. «Я знаю!..» кітабынан үзінді-аударма. ОСИРИС ЗАҢЫ I Біз адамзат тарихын өте нашар білеміз. XIX ғасырдың басында Наполеон әлемге Мысырды ашты, ал ғалымдар бұл елдің қирандыларын зерттеп, оның шамамен б.з.д. III мыңжылдыққа тиесілі екенін анықтады. Сол кезде адамзат тарихы тағы да қос мыңжылдыққа тереңдей түсті. Бірнеше мыңжылдық бұрын (мен білем) адамзат (немесе оның кейбір бөлігі) таңбалы жазуды қолданып, жазып жүрген. Бұл білімдерді қалпына келтіру арқылы біз XX ғасырдың басында жасанды түрде үзілген тіліміздің тарихына қатысты қолжетер шындықты қайта тануымызға тура келді. 1926 жылы Бакуде өткен алғашқы түркологиялық конгрестен кейін түркология ғылым ретінде қалыптаса алмады… …2018 жылы Назарбаев мені әңгімелесу үшін Ақордаға шақырды. Үлкен үстелдің басында

  • Қытай интеллигенциясы қытай иероглифін сынады, қытай тілін емес…

    Қытай интеллигенциясы қытай иероглифін сынады, қытай тілін емес…

    Қазір әлеуметтік желіде кейбір қазақ зиялыларының қазақ тілін сынаған пікірі тарап жүр. Есіме бір кездері Қытай интеллигенциясының қытай иероглифін сынағаны түсіп кетті. 20- ғасырдың алғашқы ширегінде қытайдың дәстүрлі иероглифтерін сынамаған зиялы кемде кем. *** *** *** “Иероглифтерде заманауи идеялар мен теорияларды жеткізетін сөздік қор жоқ, әрі олар зиянды ойлардың ұясына айналады. Оларды жоюда ұят жоқ” деп жазды 1918 жылы Қытай Коммунистік партиясының негізін қалаушылардың бірі әрі Жаңа мәдениет қозғалысының жетекші қайраткері Чэнь Дусю (陈独秀). Қытай иероглифін қатты сынаушылардың қатарында тағы да Қытай коммунистік қозғалыстың жетекшілерінің бірі Цюй Цюбай (瞿秋白) де болған. Ол тіпті 1931 жылы “Қытай иероглифтері шын мәнінде әлемдегі ең лас, ең жексұрын әрі ең жиренішті нәрсе. Тіпті ортағасырлық

  • Қазіргі заңнама аясында мемлекеттік тілді қалай дамытуға болады?

    Қазіргі заңнама аясында мемлекеттік тілді қалай дамытуға болады?

    Zhalgas Yertay         Қазақстан билігі мемлекеттік тілді дамыту үшін қатаң шешімдерге барғысы келмейді дейік. Бірақ қазіргі заңнама аясында мемлекеттік тілді қалай дамытуға болады? Соны ойланып көрейік. Қазақ тілін дамыту жайын айтқан кезде Қазақстан билігі қоғамды екіге бөледі. Бірі – тілді дамытудың радикал шешімдерін ұстанады, екінші жағы – қазіргі статус-квоны сақтағысы келеді, яғни ештеңе өзгертпей-ақ қояйық дейді. Бірақ екі жолды да таңдамай, ортасымен жүруді ұсынып көрсек қайтеді!? Батыл қадамдарға барайық, бірақ ол радикал жол болмасын. Қазақ тілін күшпен емес, ортаны дамыту арқылы күшейтсек болады. Яғни адамдар тілді үйреніп әуре болмай-ақ, халық жай ғана қазақ тілі аясында өмір сүруді үйренсін. Негізгі ой осы. Біз осы уақытқа дейін адамдар ортаны

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: