|  |  |  |  |  | 

Köz qaras Mädeniet Ruhaniyat Sayasat Äleumet

Qazaq mektebinde oqitın 7 jasar bala orıs tili sabağında nege orısşa sayrap twruı kerek?

Qazaq
Magnumdı özim mülde wnatpaydı ekenmin. Ünemi barsam, esi dwrıs kökönis tappaytınmın. Eskirgen, şirigen. Azıq-tülikti tek bazardan alamın. Biraq magnumge baykottı toqtatpau kerek! Sonımen birge, orıstildi kino, fil'mderge de baykot jariyalau kerek. Biraq, odan küştisi, balalarıñdı tek qazaqşa oqıtıp, qazaqşa tärbieleu kerek. Biraq, balañdı qazaqşa tärbieleyin deseñ, tağı bir kedergi şığıp jatır. Ğalımdardıñ aytuınşa, balanı 13 jasqa deyin qazaq tilinde oqıtıp, wlttıq qwndılıqtardı boyına, oyına siñiru kerek. Endi solay istep jatsaq, 7-8 jasar qap-qazaqşa ösip kele jatqan balañdı mektepte orıs tilin üyretip miın aşıtuğa tura kelip otır. YAğni, 2-sınıptan bastap orıs tili mektep bağdarlamasında twr. Bjb, tjb-sında orıs tili mwğalimderi balanıñ orısşa mazmwndamasın (govorenie) tekseredi. Talap etedi. Sonda, biz bayğws qazaq, öz elimizde twrıp, balalarımızdıñ sauatın qazaqşa aşar-aşpastan orıs tiline üyretuge mäjbürmiz. Wrpaqtı ayau kerek qoy. Qoyırtpaq, dübära bolmay qaytedi? Biz özimizşe küresip jatırmız. Biraq, osını aytar eşkim tabılmadı. Baykot deseñder, baykottı osığan jariyalañdar, özge tildi üyrengenniñ nesi jaman deytinder tabılar, biraq, öz täjiribemde bwl dwrıs emes ekenin tüsindim. Twñğış balam qazaqşası suday boldı, 2-sınıptan orıs tili qosıldı, sodan onı meñgeru kerek ekenbiz dep onı qosımşağa berdik, qısqası orıs tilin meñgertuge tırıstıq. Qazir ülken qızım ne orısşa taza söylemeydi, ne qazaqşa taza söylemeydi. Äñgime aytıp jatsa, qazaqşa ayt, qazaqşa ayt dep otıratın boldıq. Al, endi qazir 2-sınıpta oqitın qızıma tek ereje jattatıp, grammatikasın meñgertuge küş salıp jatırmın. Biraq,apayları tjblarda orısşa söyleudi talap etip jatır.
Bwl endi ber jağı, twñğış qızım 5-sınıpqa kelgen kezde orıs tili apayı orıs ädebietiniñ klassigi Türgenevtiñ “Mumu” degen äñgimesin oqısın dep tapsırma berdi. Onı özim oqıp tüsine almadım. Talap qattı. Sonda, 5-sınıptıñ balası orıs tilin ädebi deñgeyde meñgeru kerek pe? Älde orıs tilin asıra üyretkiş mwğalimniñ talabı ma bwl?
Köterseñder osı mäseleni köteriñder! Orıs tili 5-sınıptan bastap oqıtılsın! Wrpaqtı dübära qıluğa jol bermeyik!

Related Articles

  • “Töñkeris jasauğa maşıqtanğandar” kim? Qañtar qwpiyası aşılsa, saldarı ne boladı? Deputatpen swhbat

    “Töñkeris jasauğa maşıqtanğandar” kim? Qañtar qwpiyası aşılsa, saldarı ne boladı? Deputatpen swhbat

    Nwrbek TÜSİPHAN Qazaqstan parlamenti mäjilisiniñ deputatı, zañger Abzal Qwspan Azattıqqa swhbat berip otır. Astana, 26 qazan, 2023 jıl Qañtardı kim wyımdastırğanın bilik bile me, bilse nege aşıq aytpadı? Parlamentte nege Qañtar boyınşa tağı tıñdau ötpeydi? Prezident Toqaev Qañtar “töñkeris jasauğa äbden maşıqtanğan mamandardıñ jetekşiligimen” wyımdastırıldı dedi. Olar kimder? Mäjilis deputatı Abzal Qwspan osı swraqtarğa jauap berdi Azattıq: Abzal mırza, siz – Qañtar oqiğasına bir taraptan emes, jan-jağınan qarauğa mümkindik alğan adamsız. Eñ aldımen sol oqiğağa tikeley qatıstıñız, jwrttı alañğa şığuğa şaqırdıñız. Odan keyin qandı qırğında qamauğa alınğandardı bosatuğa at salısıp, zañger retinde de aralastıñız. Odan bölek mäjilis deputatı esebinde de jaña bir rakurstan qarap otırsız. Aytıñızşı, jan-jağınan qarağanda Qañtar oqiğasında sizge

  • Ateister men täñirşilderge mıñ alğıs! 

    Ateister men täñirşilderge mıñ alğıs! 

    Eldes Orda Suret: Avtordıñ jeke arhivinen alındı. Qazaq qoğamında jaña intellektualdıq kezeñ tuıp keledi. Birinşi, qazirgi qazaq qoğamında senim mäselesine qatıstı pikirtalastardıñ küşeyui kezdeysoq qwbılıs emes. Bwl degeniñiz äleumettik jelilerdiñ, aşıq aqparattıq keñistiktiñ jäne jahandıq intellektualdıq ağımdardıñ ıqpalımen qalıptasqan jaña qoğamdıq oylau formasınıñ körinisi. Ateistik közqarastardıñ aşıq aytıluı, täñirşildik ideyalardıñ qayta jañğıruı jäne dästürli dini orta arasındağı pikir qaqtığısı ziyalı ortada alañdauşılıq tudırğanımen, şın mäninde bwl qwbılıs qoğamnıñ ruhani älsireuin emes, sanalı izdeniske bet bwrğanın körsetedi. Ekinşi, wzaq uaqıt boyı qazaq qoğamındağı dini diskurs negizinen MONOLOGTIQsipatta boldı. Uağız aytıldı, al tıñdauşı tarap onı talqılausız qabıldauğa tiis edi. Swraq qoyu kümänmen, kümän älsiz imanmen teñestirildi. Mwnday ortada senim däleldeudi emes, qaytalaudı talap etti. Ğılımi

  • Oljas Süleymenov. Men bilem!.. 

    Oljas Süleymenov. Men bilem!.. 

    Serik Erğali Suretter: madeniportal.kz jäne S.Erğali mwrağattarınan alındı. «YA znayu!..» kitabınan üzindi-audarma. OSIRIS ZAÑI I Biz adamzat tarihın öte naşar bilemiz. XIX ğasırdıñ basında Napoleon älemge Mısırdı aştı, al ğalımdar bwl eldiñ qirandıların zerttep, onıñ şamamen b.z.d. III mıñjıldıqqa tiesili ekenin anıqtadı. Sol kezde adamzat tarihı tağı da qos mıñjıldıqqa tereñdey tüsti. Birneşe mıñjıldıq bwrın (men bilem) adamzat (nemese onıñ keybir böligi) tañbalı jazudı qoldanıp, jazıp jürgen. Bwl bilimderdi qalpına keltiru arqılı biz XX ğasırdıñ basında jasandı türde üzilgen tilimizdiñ tarihına qatıstı qoljeter şındıqtı qayta tanuımızğa tura keldi. 1926 jılı Bakude ötken alğaşqı türkologiyalıq kongresten keyin türkologiya ğılım retinde qalıptasa almadı… …2018 jılı Nazarbaev meni äñgimelesu üşin Aqordağa şaqırdı. Ülken üsteldiñ basında

  • Qıtay intelligenciyası qıtay ieroglifin sınadı, qıtay tilin emes…

    Qıtay intelligenciyası qıtay ieroglifin sınadı, qıtay tilin emes…

    Qazir äleumettik jelide keybir qazaq ziyalılarınıñ qazaq tilin sınağan pikiri tarap jür. Esime bir kezderi Qıtay intelligenciyasınıñ qıtay ieroglifin sınağanı tüsip ketti. 20- ğasırdıñ alğaşqı şireginde qıtaydıñ dästürli ieroglifterin sınamağan ziyalı kemde kem. *** *** *** “Ieroglifterde zamanaui ideyalar men teoriyalardı jetkizetin sözdik qor joq, äri olar ziyandı oylardıñ wyasına aynaladı. Olardı joyuda wyat joq” dep jazdı 1918 jılı Qıtay Kommunistik partiyasınıñ negizin qalauşılardıñ biri äri Jaña mädeniet qozğalısınıñ jetekşi qayratkeri Çen' Dusyu (陈独秀). Qıtay ieroglifin qattı sınauşılardıñ qatarında tağı da Qıtay kommunistik qozğalıstıñ jetekşileriniñ biri Cyuy Cyubay (瞿秋白) de bolğan. Ol tipti 1931 jılı “Qıtay ieroglifteri şın mäninde älemdegi eñ las, eñ jekswrın äri eñ jirenişti närse. Tipti ortağasırlıq

  • Qazirgi zañnama ayasında memlekettik tildi qalay damıtuğa boladı?

    Qazirgi zañnama ayasında memlekettik tildi qalay damıtuğa boladı?

    Zhalgas Yertay         Qazaqstan biligi memlekettik tildi damıtu üşin qatañ şeşimderge barğısı kelmeydi deyik. Biraq qazirgi zañnama ayasında memlekettik tildi qalay damıtuğa boladı? Sonı oylanıp köreyik. Qazaq tilin damıtu jayın aytqan kezde Qazaqstan biligi qoğamdı ekige böledi. Biri – tildi damıtudıñ radikal şeşimderin wstanadı, ekinşi jağı – qazirgi status-kvonı saqtağısı keledi, yağni eşteñe özgertpey-aq qoyayıq deydi. Biraq eki joldı da tañdamay, ortasımen jürudi wsınıp körsek qaytedi!? Batıl qadamdarğa barayıq, biraq ol radikal jol bolmasın. Qazaq tilin küşpen emes, ortanı damıtu arqılı küşeytsek boladı. YAğni adamdar tildi üyrenip äure bolmay-aq, halıq jay ğana qazaq tili ayasında ömir sürudi üyrensin. Negizgi oy osı. Biz osı uaqıtqa deyin adamdar ortanı

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: