Қақпаннан босаған Көк бөрі.

Qaqpannan bosağan Kök böri.

| May 12, 2025

496302303_1655862681740371_6720199005083748762_n

Oljas Bektenov ükimeti «ekonomikalıq ğajayıpqa» bir taban jaqınday tüsti

Biıldıñ tört ayı boyınşa Qazaqstan «orta tabıs twzağınan» qwtılıp otır. Eger osı körsetkişti jıl ayağına deyin wstay alsaq, onda mwnay bağası qwlağan uaqıtta işki jalpı önimdi 6 payızğa ösire alğan «fenomenaldı ekonomika» iesi atanamız.

Bizge mwnay kömektespese, ösim neniñ esebinen keldi?

2025 jılğı qañtar-säuir aralığında Qazaqstan ekonomikasınıñ ösui 6% boldı. Eñ mıqtı impul'sti kölik jäne tasımal salası berip otır. Osı sala 22,4 payızğa ösken. Biz jaña temir joldarın paydalanuğa beru arqılı temirjoldağı jük tasımalın jaqsı arttırğanbız. YAğni köbirek jük tasi bastadıq. Bwl elimizdiñ tranzittik logistikalıq biznesti jaqsı jolğa qoyğanın bayqatadı. Onımen qatar, tranzittik qwbır arqılı şikizat tasudı da jaqsı damıttıq.

Tasımaldan keyin qattı öskeni – qwrılıs salası. Ondağı naqtı jwmıs köleminiñ indeksi 16,2 payızğa artqan. Qwrılıs toqtap twrğan joq. Köptegen öñirlerde nısandar boy köterip keledi. Qwrılıstıñ mul'tiäseri auqımdı ekenin eskersek, osı salanıñ damuı otandıq material öndirisine de qoldau körsetude.

Biz üşin şikizattıq ekonomikadan ketip, mwnayğa degen täueldilikten qwtıludıñ negizgi mümkindigin öñdeu önerkäsibi ğana bere aladı. Öñdeu salasındağı ösim 7,2% boldı. Onıñ işinde tamaq önimderin öñdeu 12%-ğa, temeki önimderin şığaru 26,3%-ğa, himiyalıq önimderdi öndiru 11,2%-ğa jäne maşina jasau 11,2%-ğa artıp otır.

Himiyada jaqsı ösuimizge älemdik alpauıt Henkel kompaniyasınıñ öz keñsesin Reseyden Qazaqstanğa köşirui kädimgidey ıqpal etti. Alpauıttıñ Qonaev qalasındağı himiya zauıtı öndiristik quatın artırıp, qazirgi tañda Qazaqstanda şığarılğan önim bükil Ortalıq Aziya men Kavkazdı qamtıp otır.

Temekide Filipp Morris Almatı oblısındağı zauıtında IQOS stikterin öndire bastadı. Däl osı Almatı oblısında älemdegi törtinşi iri oyınşı KT&G öz zauıtın aşıp, jwmısqa kirisip ketti.

Oljas Bektenovtıñ däuirinde Qazaqstan mwnayğa degen bası bütin täueldilikten aqırındap qwtıla bastağan siyaqtı. Biz 30 jıl boyı «osını nege istemeske» dep keldik. Endi mwnay ğasırınıñ ayaqtaluına degen dayındığımızdı jalğastıra beru qajet. Jaqın jıldarı bizdiñ ekonomikalıq qwrılımda şiki mwnay ülesin 15 payız deñgeyine deyin tüsire alsaq, şikizattıq bağıttan öñdeuşi bağıtqa transformaciyanı sätti ayaqtadıq dep eseptey alamız. Biraq ol üşin äli köp şarua tındıru qajet.

Aybar Oljaev

JASTAR QALASINDAĞI RUHANI KEŞ: ALMATI ASPANI ABAY ÄNDERİMEN KÖMKERİLDİ

kerey.kz

Ämirbolat Qwsayınwlı Abay küni qarsañında Almatı qalasında aşıq aspan astındağı sahnada mıñdağan körermender Qazaqstan Respublikası Mädeniet jäne aqparat ministrliginiñ «Wlttıq kinonı qoldau memlekettik ortalığı» qoldauımen tüsirilgen Abaydıñ twñğış şığarmalar jinağınıñ jarıq köru tarihın bayandağan «Alğaşqı kitap» attı derekti fil'mdi tamaşaladı, dep jazadı Muztaumedia.kz. Dokudrama janrındağı bwl derekti fil'm qazaqtıñ neşe ğasırlıq ruhani tarihındağı tañ qalarlıq wlı oqiğa — 1909 jılı Peterbor qalasında Il'yas Boraganskiy baspasınan jarıq körgen Abaydıñ twñğış kitabınıñ qilı tağdırın beynelegen. Fil'm jalğız özi twtas bir älem jasap, şığarmaşılıqpen aynalısqan nebäri jiırma jıldıñ işinde qazaqtıñ tilin de, körkemdik, etikalıq tanımın da kürt özgertip, bwrın-soñdı türik jwrtı jetpegen biikke kötergen Abaydıñ alğaşqı kitabı qalay basılıp şıqtı, Abay közi tirisinde öziniñ
Mırjaqıp Dulatov türmede jatqanda jazğan öleñi

kerey.kz

Jeke arhivimnen tabılğan qwndı mwrağat «Mırjaqıp Dulatov türmede jatqanda jazğan öleñi) Bwl öleñdi 1980 – jılı Ör Altaydıñ Köktoğay audanına qarastı Düre auılında 61 jastağı Qauan Orınbasarwlı degen aqsaqal aytqanınan jeke arhivimde saqtalıp qalğanınan tauıp oqırmanmen bölisip otırmın. Ay, qwday – au, aqqa jaq, Öziñi ayan men naqaq. Aqiqat degen jolıñnın, Abıroyıñdı aşpa haq. Ayatbenen qadısqa, Alla niet aq iske. Jan almasam joq edi-au, Jaza tartsın degen baq. Meni sottap baylatıp, Zığırdandı qaynatıp. Masayrasın mäz bolıp, Qinağandı öziñ tap Jaqın jerden jau şığıp, Maqül isten dau şığıp. Dwşpan üstap qolımnan, Itter tistep tonımnan. Jaman tosu bolğan şaq, Tütqın bolıp tarığıp, Jalğız jatıp zarığıp, Aşu qısıp oydı alıp, Dert jäyilip boydı
Prezidenttiñ Benilyuks gambiti nemen ayaqtaladı?

kerey.kz

Europa jüreginde aşılğan geştal't. Prezidenttiñ Benilyuks gambiti nemen ayaqtaladı? Elimizde Almatı halqı jaña taksi aşıp, al Şımkent halqı özbek körşisimen birge keşki matçtı tamaşalayın dep otırğanda qazaq ümitin arqalağan Airbus motorın dürildetip, Bryussel'ge wşıp ketken bolatın. Prezident Toqaev geosayasi qaqtığıstar, sauda soğıstarı, sankciyalıq qısım men logistikalıq täuekelder küşeyip jatqan bwl zamanda Qazaqstannıñ investiciya üşin eñ tınış aylaq ekenin tağı bir eske salu üşin bara jatqanı anıq. Tura osı sapar aldında Fitch Qazaqstannıñ VVV reytingin rastap, mıqtı argumentti qaltamızğa salıp jiberdi. Bryussel' Europa kapitalınıñ söresi ekenin bilemiz. Sol sörede jatqan milliard euro investiciyağa biz qol salğanda, bastısı eşkim “täyt” demeui kerek. Sondıqtan Qazaqstan Prezidenti Qasım-Jomart Toqaevtıñ Bel'giya Prem'er-ministri Bart de Vevermen
Naurız merekesi qwrmetine Panfilov köşesindegi Sahnada «Än qanatındağı Naurız» attı dästürli önerde jürgen jas orındauşılardıñ än keşi ötti.

kerey.kz

Bügin Almatı qalası äkimdigi Mädeniet basqarmasınıñ wyımdastıruımen Panfilov köşesi boyındağı sahnada Naurız merekesine arnalğan «Än qanatındağı Naurız» attı jas orındauşılardıñ dästürli än keşi joğarı deñgeyde ötti. Almatı qalası HH ğasırdıñ 30-jıldarınan bastap wlt mädenietiniñ wyıtqısı, ordası qızmetin atqarıp keledi. Dästürli önerdiñ iri ökilderi, zertteuşileri osı qalada twrıp, eñbek etti. Qazir de professionaldıq tiptegi dästürli muzıkanıñ eñ iri oşağı – Almatı. Mwnda etnomuzıkanıñ belgili qayratkerleri, dästürli dombıraşı, qobızşı, sıbızğışı, änşi-termeşiler äzirleytin arnaulı orta jäne joğarı oqu orındarı, öner wjımdarı şoğırlanğan. Qazaq köne muzıka aspaptarınıñ jer betindegi jalğız muzeyi men elimizdegi jalğız dästürli öner teatrı da osında. Soñğı uaqıttarı Almatı qalasında dästürli önerdi nasihattap jürgen jas önerpazdardıñ arnayı än keşi ötpep edi.
Tridon Mk2 zenittik qondırğı

kerey.kz

Şveciya men Daniya Ukrainağa arnap britan-şved öndirisindegi zamanaui Tridon Mk2 zenittik qondırğıların satıp aluğa birigip kiristi. Keşen äsirese jaqın qaşıqtıqta wşatın irandıq «Şahed» drondarına qarsı eñ tiimdi qarudıñ biri. Qazirgi uaqıtta Tridon Mk2 öz klasındağı eñ ozıq äue şabuılına qarsı jüye sanaladı. Tridon Mk2 zenittik qondırğısınıñ bastı erekşeligi atıs qarqını. Ol minutına 300 oqqa deyin jaudıra aladı. Osılayşa äue keñistigine enetin şağın drondardıñ közin jıldam äri däl joyuğa mümkindik tuadı. Tağı bir artıqşılığı atılatın 40-mm snaryadtardıñ qwnı nebäri 27 dollardı qwraydı. Ekonomikalıq twrğıdan tiimdi ekenin däleldeydi. Qaru-jaraq salasındağı mamandar Ukrainadağı äskeri qaqtığıstardı eskere otırıp, arzan äri tiimdi äue qorğanısı qaruına swranıs joğarı ekenin aytadı. Tridon Mk2 jüyesinde qoldanılatın arnayı britandıq