|  |  |  | 

كوز قاراس رۋحانيات ساياسات

قازاق ءتىلىن تەحنيكالىق تىلگە اينالدىرۋعا مەملەكەت تاراپىنان قويىلىپ جاتقان كەدەرگىلەر جونىندە

288852478_1019285865398059_4043605089287450163_nقر يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگى – مير رك قۇرىلىس جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق ىستەرى كوميتەتى ءۇش جىلدان بەرى قازاق تىلىنە اۋىسا الماي كەلەدى. Quanysh Ádilhanuly تاراپىنان مىڭ حات جازىلعان. وعان «قاراستىرامىز، سارالايمىز، ويلاستىرامىز، پيلوتتىق قىلىپ جاسايمىز» دەگەن مىڭ جاۋاپ كەلدى. بىراق ماسەلە سونىمەن شەشىلمەي قالدى.
اڭگىمە مەملەكەت تاراپىنان قارجىلاندىراتىن قۇرىلىس جوبالارىنىڭ (پسد) قازاق تىلىندە جاسالۋى تۋرالى بولىپ وتىر. قازىر ونىڭ بارلىعى تەك ءبىر تىلدە – ورىسشا جاسالادى. سەبەپ – تاپسىرىس بەرۋشى تاراپىنان ونداي تالاپ جوق. ءبىر قىزىعى، جوبانى جاساۋ ءۇشىن قاجەتتى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قۇرىلىس نورمالارى، قۇرىلىس ەرەجەلەرى جانە باسقا دا مەملەكەتتىك ستاندارتتار مەن تەحنيكالىق تالاپتاردىڭ، ءنورماتيۆتى-تەحنيكالىق قۇجاتتاردىڭ تولىق قازاقشا نۇسقاسى بار. قازاق ءتىلدى ينجەنەرلەر مەن باسقا دا تەحنيكالىق ماماندار جەتىپ ارتىلادى.
تالاپ بولسا، بىزدىكىلەر اعىلشىنشا دا، قىتايشا دا دايىنداپ بەرەتىنىن كورىپ ءجۇرمىز. مىسالى، ەلىمىزدىڭ باتىس وڭىرلەرىندە مۇناي وندىرەتىن تشو، NCOC, KPO سياقتى شەتەلدىك كومپانيالاردىڭ جوبالارى مىندەتتى تۇردە اعىلشىن تىلىندە جاسالادى. سەبەبى، ولار سونداي تالاپ قويادى. ال بىزدەگى قىتاي كومپانيالارى قۇرىلىسقا تاپسىرىس بەرگەندە جوبانى قىتاي تىلىنە اۋدارتۋدى مىندەتتەيدى. ول دا وپ-وڭاي ورىندالىپ ءجۇر. بىراق ءبىزدىڭ مەملەكەتكە نەگە ءوزى قارجى ءبولىپ وتىرعان جوبانىڭ قازاقشا نۇسقاسى كەرەك ەمەس؟
قۇرىلىسشىلار تاراپىنان دا، دەپۋتاتتار تاراپىنان دا قۇرىلىس جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق ىستەرى كوميتەتىنە ەكى جىلدان بەرى ۇزدىكسىز حاتتار جولدانىپ، تالاپ-ءوتىنىش قويىلىپ جاتسا دا، كوميتەت شىن مانىندە حاتتارعا جاۋاپ قايتارىپ قانا، ءوزىن-ءوزى الداپ كەلگەنى انىقتالدى. ولار بەرگەن جاۋابىندا “جوبالاۋعا قاجەت وتاندىق SANA كومپيۋتەرلىك باعدارلاماسىن قازاقشالاۋ ءۇشىن ونىڭ ازىرلەۋشىلەرىمەن جۇمىس جاساپ جاتىرمىز” دەپ جازعان. ال شىن مانىندە، سول باعدارلاما ازىرلەۋشىلەرى بۇل سۇراقپەن ولارعا كوميتەتتەن ەشكىمنىڭ حابارلاسپاعانىن ايتىپ، اقىرىندا ۇيات بولىپ قالدى.
قازاق ءتىلىن قۇرىلىستى جوبالاۋعا كىرگىزەيىك، ءتىلدىڭ تەحنيكالىق الەۋەتىن دامىتايىق دەگەن ازاماتتار كوميتەتكە حات جازۋدا، ۇسىنىس بىلدىرۋدە. كوميتەت وعان «وتپيسكا» جاساپ قانا جاۋاپ بەرۋدە. سولاي ءومىر دە، ۋاقىت تا اسىقپاي ءوتىپ بارا جاتىر.
بۇل جەردە ءبىر قىزىعى – «ەستۋشى مەملەكەت» كونتسەپتسياسى بۇزىلماي، ورىندالىپ وتىر. سەبەبى مەملەكەت ەستىپ وتىر. ول وسى حاتتاردى وقىپ وتىر. ودان باسقا نە كەرەك؟

Related Articles

  • پۋتين قازاقستان جانە وزبەكستانمەن اسكەري كەلىسىمدەردى قايتا قاراۋعا كوشتى. بۇل وعان نە ءۇشىن كەرەك؟

    پۋتين قازاقستان جانە وزبەكستانمەن اسكەري كەلىسىمدەردى قايتا قاراۋعا كوشتى. بۇل وعان نە ءۇشىن كەرەك؟

    كاميللا ۆاليەۆا كوللاج اۆتورى — تيمۋر تيماەۆ شىلدەنىڭ اياعىندا رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين قازاقستان جانە وزبەكستانمەن اسكەري-تەحنيكالىق ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمدەردى قايتا قاراۋدى تاپسىردى. قولدانىستاعى كەلىسىمدەردى ماسكەۋ استانامەن 2013 جىلى، ال تاشكەنتپەن 2016 جىلى جاساعان. قازىر بۇل قۇجاتتار قارۋ-جاراق پەن اسكەري تەحنيكانى جەتكىزۋدى، اسكەري ماقساتتاعى ونىمدەر الماسۋدى جانە تەحنولوگيالار بەرۋدى رەتتەيدى. الايدا كەلىسىمدەردە ناقتى نە وزگەرۋى مۇمكىن جانە رەسەي ولاردى ءدال قازىر نەگە قايتا قاراپ جاتىر؟ ازىرگە كرەملدىڭ استانا جانە تاشكەنتپەن جاسالعان اسكەري-تەحنيكالىق كەلىسىمدەردىڭ ناقتى قاي تۇستارىن قايتا قاراستىرىپ جاتقانى بەلگىسىز. وزبەكستان قورعانىس مينيسترلىگى ازاتتىق راديوسىنىڭ ساۋالىنا جاۋاپ بەرمەدى. ال قازاقستان قورعانىس مينيسترلىگى قۇجاتتار بويىنشا جۇمىس اياقتالعانعا دەيىن ولاردىڭ مازمۇنىنا تۇسىنىكتەمە بەرمەيتىنىن مالىمدەدى. “شەكتەۋلى تۇردە تاراتۋعا جاتپايتىن اقپارات جۇرتقا مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ رەسمي اقپاراتتىق

  • جاستار قالاسىنداعى رۋحاني كەش: الماتى اسپانى اباي اندەرىمەن كومكەرىلدى

    جاستار قالاسىنداعى رۋحاني كەش: الماتى اسپانى اباي اندەرىمەن كومكەرىلدى

    ءامىربولات قۇسايىنۇلى اباي كۇنى قارساڭىندا الماتى قالاسىندا اشىق اسپان استىنداعى ساحنادا مىڭداعان كورەرمەندەر قازاقستان رەسپۋبليكاسى مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىنىڭ «ۇلتتىق كينونى قولداۋ مەملەكەتتىك ورتالىعى» قولداۋىمەن تۇسىرىلگەن ابايدىڭ تۇڭعىش شىعارمالار جيناعىنىڭ جارىق كورۋ تاريحىن بايانداعان «العاشقى كىتاپ» اتتى دەرەكتى ءفيلمدى تاماشالادى، دەپ جازادى Muztaumedia.kz. دوكۋدراما جانرىنداعى بۇل دەرەكتى فيلم قازاقتىڭ نەشە عاسىرلىق رۋحاني تاريحىنداعى تاڭ قالارلىق ۇلى وقيعا — 1909 جىلى پەتەربور قالاسىندا يلياس بوراگانسكي باسپاسىنان جارىق كورگەن ابايدىڭ تۇڭعىش كىتابىنىڭ قيلى تاعدىرىن بەينەلەگەن. فيلم جالعىز ءوزى تۇتاس ءبىر الەم جاساپ، شىعارماشىلىقپەن اينالىسقان نەبارى جيىرما جىلدىڭ ىشىندە قازاقتىڭ ءتىلىن دە، كوركەمدىك، ەتيكالىق تانىمىن دا كۇرت وزگەرتىپ، بۇرىن-سوڭدى تۇرىك جۇرتى جەتپەگەن بيىككە كوتەرگەن ابايدىڭ العاشقى كىتابى قالاي باسىلىپ شىقتى، اباي كوزى تىرىسىندە ءوزىنىڭ

  • «سەن ەسىركە، تىنىش ۇيىقتات، باق سوزىمە!» /اباي/

    «سەن ەسىركە، تىنىش ۇيىقتات، باق سوزىمە!» /اباي/

    ءبىزدىڭ قازاقتا «مالعا دوستىڭ مالدان باسقا مۇڭى جوق» – «مالدان بوعى عانا بوتەن» تالاي جارىمەس ابايدىڭ اتىنا نەشە ءتۇرلى ءسوز ايتقان. ونىڭ ىشىندە ساۋداگەر عانا ەمەس، ءوزىن ء“سوز ۇستاعان”، “ەل ۇستاعان” سانايتىندار دا بولدى. بۇلارعا ابايدىڭ ءوزى جاۋاپ بەرىپ كەتكەن: «تىنىش ۇيىقتات، سەن ەسىركە، باق سوزىمە!». ال، اناۋ جىگىت «مالدىڭ بۋىمەن» نەگىزگى ويىن دۇرىس جەتكىزە الماعان سياقتى. ول، «قۇنەكەڭ مالىن شىعىنداپ، ابايدى وقىتىپ، جاعداي جاساماعاندا قالاي بولار ەدى… ءبىز دە سول قۇنەكەڭ سياقتىمىز…» دەگەندى ايتپاقشى بولدى – اۋ دەيمىن… قۇنەكەڭ قايدا، سەن قايدا… «قۋاتى كۇشتى نۇرلى ءسوز، قۋاتىن بىلگەن ابايلار…» – دەيدى اباي. ءسوزدىڭ قۋاتىن بىلمەگەن وتە قيىن، كۇيىپ قالۋىڭ مۇمكىن… وسى ارادا بريتانيانىڭ پرەمەر – ءمينيسترى بولعان بەندجامين ديزراەليدىڭ

  • مىرجاقىپ دۋلاتوۆ تۇرمەدە جاتقاندا جازعان ولەڭى

    مىرجاقىپ دۋلاتوۆ تۇرمەدە جاتقاندا جازعان ولەڭى

    جەكە ارحيۆىمنەن تابىلعان قۇندى مۇراعات «مىرجاقىپ دۋلاتوۆ تۇرمەدە جاتقاندا جازعان ولەڭى) بۇل ولەڭدى 1980 – جىلى ءور التايدىڭ كوكتوعاي اۋدانىنا قاراستى دۇرە اۋىلىندا 61 جاستاعى قاۋان ورىنباسارۇلى دەگەن اقساقال ايتقانىنان جەكە ارحيۆىمدە ساقتالىپ قالعانىنان تاۋىپ وقىرمانمەن ءبولىسىپ وتىرمىن. اي، قۇداي – اۋ، اققا جاق، ءوزىڭى ايان مەن ناقاق. اقيقات دەگەن جولىڭنىن، ابىرويىڭدى اشپا حاق. اياتبەنەن قادىسقا، اللا نيەت اق ىسكە. جان الماسام جوق ەدى-اۋ، جازا تارتسىن دەگەن باق. مەنى سوتتاپ بايلاتىپ، زىعىرداندى قايناتىپ. ماسايراسىن ءماز بولىپ، قيناعاندى ءوزىڭ تاپ جاقىن جەردەن جاۋ شىعىپ، ماقۇل ىستەن داۋ شىعىپ. دۇشپان ءۇستاپ قولىمنان، يتتەر تىستەپ تونىمنان. جامان توسۋ بولعان شاق، تۇتقىن بولىپ تارىعىپ، جالعىز جاتىپ زارىعىپ، اشۋ قىسىپ ويدى الىپ، دەرت ءجايىلىپ بويدى

  • قازاق ءتىلىنىڭ بولاشاعى ەندى دەموگرافياعا تىرەلىپ تۇرعان جوق.

    قازاق ءتىلىنىڭ بولاشاعى ەندى دەموگرافياعا تىرەلىپ تۇرعان جوق.

    Zhalgas Yertay قازاق ءتىلىنىڭ بولاشاعى ەندى دەموگرافياعا تىرەلىپ تۇرعان جوق. ول حالىقتىڭ ىشكى كۇشى مەن بيلىكتىڭ ساياسي ەركىنە قارايلاپ تۇر ەرتەرەكتەن باستايىق. باياعىدا قازاقتىڭ باستى پروبلەماسى سانىندا ەدى، ول راس. قازاقتار ءوز جەرىندە ازشىلىققا اينالعان-دى. ال قالادا قازاقشا ەستۋ قيىن بولاتىن. مەكتەپتەردە، ۋنيۆەرسيتەتتەردە، مەملەكەتتىك باسقارۋدا، بيزنەستە قازاق ءتىلى شەتتەتىلدى. سول كەزدە قازاق ءتىلىنىڭ تاعدىرى دەموگرافياعا تاۋەلدى ەدى. بۇل لوگيكا ۇزاق ۋاقىت دۇرىس سانالعان. بىراق بۇگىنگى قازاقستانعا قاراساق، جاعداي وزگەردى. قازاقتار كوپشىلىككە اينالدى. قازاق ءتىلىن تۇسىنەتىندەر مەن سويلەيتىندەر سانى بۇرىن-سوڭدى بولماعان دەڭگەيگە جەتتى. قازاق مەكتەبىنە باراتىن بالالاردىڭ سانى جىل سايىن ارتىپ كەلەدى. قازاق ءتىلى كۇندەلىكتى ءومىردىڭ نەگىزگى تىلىنە اينالدى. بىراق نەگە ءتىل ماسەلەسى ءالى وزەكتى بولىپ تۇر؟ ماسەلە سانعا ەمەس، ساناعا

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: