ەلىمىزدە الماتى حالقى جاڭا تاكسي اشىپ، ال شىمكەنت حالقى وزبەك كورشىسىمەن بىرگە كەشكى ماتچتى تاماشالايىن دەپ وتىرعاندا قازاق ءۇمىتىن ارقالاعان Airbus موتورىن دۇرىلدەتىپ، بريۋسسەلگە ۇشىپ كەتكەن بولاتىن. پرەزيدەنت توقاەۆ گەوساياسي قاقتىعىستار، ساۋدا سوعىستارى، سانكتسيالىق قىسىم مەن لوگيستيكالىق تاۋەكەلدەر كۇشەيىپ جاتقان بۇل زاماندا قازاقستاننىڭ ينۆەستيتسيا ءۇشىن ەڭ تىنىش ايلاق ەكەنىن تاعى ءبىر ەسكە سالۋ ءۇشىن بارا جاتقانى انىق. تۋرا وسى ساپار الدىندا Fitch قازاقستاننىڭ ۆۆۆ رەيتينگىن راستاپ، مىقتى ارگۋمەنتتى قالتامىزعا سالىپ جىبەردى. بريۋسسەل ەۋروپا كاپيتالىنىڭ سورەسى ەكەنىن بىلەمىز. سول سورەدە جاتقان ميلليارد ەۋرو ينۆەستيتسياعا ءبىز قول سالعاندا، باستىسى ەشكىم ء“تايت” دەمەۋى كەرەك.

سوندىقتان قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ بەلگيا پرەمەر-ءمينيسترى بارت دە ۆەۆەرمەن كەزدەسۋى جاي عانا ديپلوماتيالىق پروتوكول ەمەس. بۇل قازاقستاننىڭ ەۋروپاداعى ەكونوميكالىق پوزيتسياسىن كۇشەيتەتىن ماڭىزدى ساياسي سيگنال.

بەلگيا كولەمى جاعىنان شاعىن مەملەكەت بولعانىمەن، ەۋروپانىڭ قارجىلىق جانە لوگيستيكالىق ورتالىقتارىنىڭ ءبىرى سانالادى. الەمدەگى ەڭ ءىرى پورتتاردىڭ ءبىرى – انتۆەرپەن ءدال وسى ەلدە ورنالاسقان. ەۋروپالىق وداقتىڭ كوپتەگەن ەكونوميكالىق جانە قارجىلىق شەشىمدەرىنە بەلگيالىق بيزنەس پەن ينستيتۋتتاردىڭ ىقپالى جوعارى.

پرەزيدەنت توقاەۆتىڭ ايتۋىنشا، سوڭعى جيىرما جىلدا بەلگيادان قازاقستان ەكونوميكاسىنا تارتىلعان تىكەلەي ينۆەستيتسيالار كولەمى 15 ميلليارد دوللاردان اسقان. بۇل وتە قوماقتى كورسەتكىش. بەلگيا قازاقستانداعى ەڭ ءىرى ون ينۆەستور ەلدىڭ قاتارىنا كىرەدى.

ءبىر قاراعاندا، ەكى ەل اراسىنداعى ساۋدا اينالىمى اسا ۇلكەن ەمەس سياقتى كورىنۋى مۇمكىن. بىلتىرعى كورسەتكىش 580 ميلليون دوللاردان استى. بىراق مۇندا باستى ماسەلە كولەمدە ەمەس. ماڭىزدىسى، بەلگيا قازاقستاندى ۇزاق مەرزىمدى سەرىكتەس رەتىندە قاراستىرۋىن جالعاستىرىپ وتىر.

بۇگىندە ەلىمىزدە بەلگيالىق كاپيتالدىڭ قاتىسۋىمەن قۇرىلعان 110-نان استام كاسىپورىن جۇمىس ىستەيدى. سوڭعى جىلدارى قازاقستان مەن ەۋروپالىق وداق اراسىنداعى قارىم-قاتىناس جاڭا دەڭگەيگە كوتەرىلدى. ەۋروپا ءۇشىن قازاقستان ورتالىق ازياداعى ەڭ ءىرى ەكونوميكا جانە ماڭىزدى شيكىزات جەتكىزۋشىسى بولىپ وتىر. اسىرەسە سيرەك كەزدەسەتىن مەتالدار، جاسىل ەنەرگەتيكا، كولىك دالىزدەرى مەن وڭدەۋ ونەركاسىبى باعىتتارىندا قىزىعۋشىلىق ارتىپ كەلەدى.

بۇل جەردە بەلگيانىڭ ءرولى ەرەكشە. سەبەبى ەۋروپاعا باعىتتالعان كوپتەگەن لوگيستيكالىق تىزبەكتەر ءدال وسى ەل ارقىلى وتەدى. سوندىقتان قازاقستاننىڭ ترانسكاسپي حالىقارالىق كولىك باعىتىن دامىتۋى بەلگيالىق بيزنەس ءۇشىن دە ماڭىزدى.

تاعى ءبىر نازار اۋداراتىن جايت – بۇگىندە ەۋروپا ءوندىرىستى قىتايدان تولىق اكەتپەسە دە، جەتكىزۋ تىزبەكتەرىن ارتاراپتاندىرۋعا بەلسەندى كىرىستى. وسىنداي جاعدايدا قازاقستان جاڭا وندىرىستەر مەن ينۆەستيتسيالاردى تارتاتىن الاڭعا اينالا الادى. ونىڭ ۇستىنە ەلىمىز ەۋروپا مەن ازيا اراسىنداعى تابيعي كوپىر قىزمەتىن اتقارىپ وتىر.

پرەزيدەنت توقاەۆ پەن بارت دە ۆەۆەردىڭ كەزدەسۋى وسى تۇرعىدان العاندا بولاشاققا جاسالعان ينۆەستيتسيا دەۋگە بولادى. سەبەبى حالىقارالىق كاپيتال ەڭ الدىمەن ساياسي تۇراقتىلىققا، بولجامدى ساياساتقا جانە سەنىمدى ارىپتەستىككە كەلەدى. ال بەلگيانىڭ قازاقستانعا قىزىعۋشىلىعى ساقتالىپ قانا قويماي، جاڭا باعىتتار بويىنشا كەڭەيىپ جاتقانى ەلىمىزدىڭ ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىعى ءالى دە جوعارى ەكەنىن كورسەتەدى.

قاراپايىم تىلمەن ايتقاندا، ەۋروپا قازاقستانعا اقشا سالۋدى جالعاستىرىپ جاتىر. بۇل ءبىزدىڭ ەكونوميكا ءۇشىن جاقسى جاڭالىق.