|  |  | 

كوز قاراس الەۋمەت

تالعات ماماشەۆ پەن عالىم مۇتانوۆتىڭ نازارىنا! سىزدەر رۋحاني مەشەۋ ادامدى قولدايسىزدار ما؟

ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ رەكتورى عالىم مۇتانوۆقا

دۇنيەجۇزى قازاقتارى قاۋىمداستىعى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى تالعات ماماشەۆكە

sss-mamashev-349x218_cرەكتور_كازنۋكەشە عانا ەلباسىنىڭ تىكەلەي تاپسىرماسىمەن، كۇللى قازاقستان حالقىنىڭ قولداۋىمەن ەلىمىزدە «العىس ايتۋ كۇنى» تويلانعانى بارشامىزعا بەلگىلى. الايدا ءدال وسى مەرەكەنىڭ قارساڭىندا “جەر استىنان جىك شىقتى، ەكى قۇلاعى تىك شىقتى”. بۇعان دەيىن تالعات ماماشەۆ مىرزا، ءوزىڭىز باسقارىپ وتىرعان قاۋىمداستىقتىڭ عىلىمي ءبولىمىن باسقارعان، عالىم مۇتانوۆ مىرزا، ءسىزدىڭ قول استىڭىزدا ىستەيتىن بىلدەي ءبىر دوكتوردىڭ ەل اراسىنا جىك سالۋىن قالاي تۇسىنۋگە بولادى؟

mendikulovaءبىر كەزدە دۇنيەجۇزى قازاقتار قاۋىمداستىعىندا قىزمەت اتقارىپ، شەتتەن كەلگەن قانداستارىمىزدىڭ جاي-كۇيىنە قانىققان گۇلنار مەڭدىقۇلوۆانىڭ ايتىپ وتىرعان ءسوزى مىناۋ. سوندا ول كىسىنىڭ دياسپورادا ىستەي ءجۇرىپ، اتاجۇرتىن اڭساپ كەلگەن قانداستارىمىزدىڭ جان-دۇنيەسىن تۇسىنە الماعانى ما؟ الدە سىزدەردە ماماندار وسىلاي جەتىلە مە؟

ەلىمىزدىڭ بەتكە ۇستار ءبىلىم ورداسىندا، قازاق ءبىلىمىنىڭ قارا شاڭىراعىندا گۇلنار سەكىلدى رۋحاني ساۋاتسىز، ەل مۇڭىنا، قانداستىڭ جان-دۇنيەسىنە مەشەۋلىكپەن قارايتىن ماماننىڭ قىزمەت اتقارۋى قالاي؟ الدە سىزدەردىڭ قاراماقتارىڭىزدا قىزمەت اتقاراتىن دوكتور، پروفەسسورلاردىڭ ۇلت جايلى نە دەپ جاتقانى ماڭىزدى ەمەس پە؟ «ەسىكتەن ەرگەنشەك كەتسە، يتتەن ۇيات كەتەدى» دەيدى قازاق. ءازىر بۇگىن قازاقتىڭ ەسىگىنەن ەرگەنشەك كەتە قويعان جوق ەدى عوي…

قۇرمەتتى ەل نازارىندا جۇرگەن اعالار، ەل ىشىنە ىرىتكى سالىپ، از قازاقتىڭ ارا جىگىن اجىراتىپ وتىرعان گۇلنار مەڭدىقۇلوۆا حانىمنىڭ سوزىنە سىزدەر جاۋاپ بەرەسىزدەر مە، الدە “ورالمانتانۋشى” اپايىمىز ءوزى كوپشىلىكتەن كەشىرىم سۇراي ما؟ ءبىردىڭ كەسىرى مىڭعا تيمەسىن دەسەڭىزدەر، بۇنداي باسسىزدىققا جول بەرگەن تاريحشى حانىمدى جاۋاپگەرشىلىككە تارتقاندارىڭىز ءجون بولار. الدە سىزدەر مەملەكەتتىك ءتىلدى مەنسىنبەيتىن، قازاقتى ءوز ارا قىرقىستىرۋعا قۇشتار، رۋحاني مەشەۋ ادامدى قولدايسىزدار ما؟

اتا جۇرتقا الىستاعى اعايىننىڭ باسىن بىرىكتىرۋ ەلباسى – نۇرسۇلتان ءابىشۇلىنىڭ تىكەلەي باستاماسى، سول كىسىنىڭ ارنايى تاپسىرماسى ەكەنىن جاقسى بىلەسىزدەر. ال ءوز كەزەگىندە نۇرسۇلتان نازارباەۆ شەتتەن كىم كەلسە دە قۇشاق جايا قارسى الۋدى ماقسات تۇتتى. “اتاجۇرتىم شاقىردى، اشتى ەسىگىن” دەپ اڭقىلداپ جەتكەن اعايىننىڭ اياعىنان شالۋدى گۇلنار سەكىلدى “شالا موللا دىنبۇزارلارعا” تاپسىردىڭىزدار ما؟

قالاي دەگەنمەن دە، پرەزيدەنتىمىزدىڭ تىكەلەي تاپسىرماسىمەن، قولداۋىمەن قازاق ەلىنىڭ كەتىگىن بۇتىندەپ، كەمتىگىن تولتىرۋ ءۇشىن شەتتەن كەلىپ جاتقان قانداستارىمىزدى كوزگە شىققان سۇيەلدەي كورۋدى توقتاتاتىن ۋاقىت بولدى. بۇنى ءسىز بوپ، ءبىز بوپ قولعا الماساق، باسقا ەشكىم دە ىستەمەسى انىق.

ەندەشە، ەل سىيلاعان جاقسى اعالار، گۇلنار مەڭدىقۇلوۆانىڭ كوپشىلىكتەن كەشىرىم سۇراۋىن تالاپ ەتەمىن!

گۇلنار مەڭدىقۇلوۆانىڭ كىم ەكەنىن بىلگىلەرىڭىز كەلسە ونىڭ شىنىمەن نە ىستەگەن ادام ەكەنىن تالداپ جازعان ءجادي شاكەنۇلىنىڭ ماقالاسىن وسى جەردەن وقۋلارىڭىزعا بولادى. ال ءبىز شالا ءبۇلىنىپ، جوقتان وزگەگە اتتانداپ وتىر دەپ ويلاساڭىزدار، گۇلنار حانىمنىڭ “كاراۆانعا” بەرگەن سۇقباتىنىڭ قىسقاشا مازمۇنىنى مىنا جەردەن وقۋلارىڭىزعا بولادى.

“قازاق ءۇنى” اقپاراتتىق پورتالىنىڭ باس رەداكتورى ەرجان جاۋباي.

qazaquni.kz

Related Articles

  • توقاەۆ مىرزا ءتىل جايلى تاعى بىردەڭە دەپتى 

    توقاەۆ مىرزا ءتىل جايلى تاعى بىردەڭە دەپتى 

    Zhalgas Yertay ورىس ءتىلىنىڭ مارتەبەسىن ەش تومەندەتپەدىك، ونىڭ ءبارى كۇڭكىل ءسوز دەگەن ەكەن. قازاق ءتىلىنىڭ دە مارتەبەسى تومەندەدى دەپ بايبالام سالماڭدار دەپ ۇرسىپتى. الدىمەن جاۋابى جوق سۇراقتاردان باستايىق. توقاەۆ مىرزا، ەگەر ەشتەڭە وزگەرمەسە، وندا “تەڭ” ءسوزىنىڭ “قاتارعا” اۋىسۋى جاي كوز الداۋ ارەكەتى مە؟ قوعامداعى گرادۋستى باسۋعا تالپىنىس قانا ما؟ قازىرگى مەملەكەتتىك بيۋروكراتيالىق اپپاراتتىڭ ستاتۋس-كۆونى ساقتاپ قالۋعا تىرىسۋى دەپ باعالاسا بولا ما؟ ەندى توقاەۆ مىرزانىڭ ءار سوزىنە توقتالساق.“جاڭا كونستيتۋتسيا ءماتىنىنىڭ رەسمي قۇجات رەتىندە قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە جاريالانۋى كوپ نارسەنى اڭعارتپاي ما؟ بۇل جەردە تۇسىنىكتەمە بەرىپ، اقتالۋدىڭ ءوزى ارتىق”يا، قازىرگى قازاق ءتىلىنىڭ پروبلەماسى دا سول – قازاق ءتىلى مەن ورىس ءتىلىنىڭ قۇقىقتىق تەڭدىگى مەملەكەتتىك ءتىلدى كەمسىتىپ تۇر. ويتكەنى بيۋروكراتيا قۇجاتتاردى ورىسشا ازىرلەپ، كەيىن

  • كونستيتۋتسيادا قازاق ءتىلىن مەملەكەتتىك ءارى رەسمي ءتىل ەتسەك، باسقا تىلدەردىڭ قۇقى شەكتەلە مە؟

    كونستيتۋتسيادا قازاق ءتىلىن مەملەكەتتىك ءارى رەسمي ءتىل ەتسەك، باسقا تىلدەردىڭ قۇقى شەكتەلە مە؟

    بۇعان ناقتى جاۋاپ – جوق، بۇل شەشىمنەن ەشبىر ءتىلدىڭ، سونىڭ ىشىندە، ورىس ءتىلىنىڭ دە قۇقى شەكتەلمەيدى. نەگە؟ ويتكەنى كونستيتۋتسياداعى مەملەكەتتىك ءتىل مارتەبەسى بيلىكتىڭ جۇمىس ءتىلىن عانا رەتتەيدى. ول نورمانىڭ قاراپايىم ادامداردىڭ قاتىناس تىلىنە قاتىسى جوق. ياعني، مەملەكەتتىك ءتىل – مەملەكەتتىك ورگاندار مەن جەرگىلىكتى ءوزىن-ءوزى باسقارۋ ۇيىمدارى جۇمىس ىستەيتىن ءتىل دەگەن ءسوز. بۇل شەشىم ورىسشا سويلەيتىندەردىڭ قۇقىعىن شەكتەمەيدى، ورىسشا سويلەۋگە تىيىم سالمايدى. قاراپايىم ادامدار ۇيىندە، قوعامدىق ورىنداردا، بيزنەستە، مەديا مەن مادەنيەت وشاقتارىندا قالاعان تىلىندە سويلەي دە، جۇمىس ىستەي دە الادى. بۇعان كونستيتۋتسيانىڭ باسقا باپتارى ناقتى كەپىل بولىپ وتىر. ال جاڭا كونستيتۋتسيادا 9-باپتىڭ 2-تارماعى قازىرگى كۇيىندە قالسا، بۇل – قازاق ءتىلىنىڭ قۇقىعىن شەكتەيدى. سەبەبى مەملەكەتتىك ورگاندار قۇجاتتاردى وزدەرى ۇيرەنگەندەي الدىمەن ورىسشا جازىپ،

  • قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    Zhalgas Yertay كونستيتۋتسيادان ورىس ءتىلىن الىپ تاستاساق، رەسەي بىزگە سوعىس اشا ما؟ بيلىك وسىلاي قورقىتا باستادى. بىراق ول سۇراققا قىسقا جاۋاپ – جوق. سەبەبى، رەسەيگە قارسى ءازىربايجان دا، ارمەنيا دا نەشە ءتۇرلى ارەكەتكە باردى، بارىپ تا جاتىر، بىراق ولارعا قازىر سوعىس قاۋپى ءتونىپ تۇرعان جوق. بۇل ءادىستى ساياسي مانيپۋلياتسيا دەيدى، شىن مانىندە، بۇنى قازىرگى ستاتۋس-كۆو جاعدايىن ساقتاپ قالعىسى كەلەتىن جۇيەنىڭ اسىعىس ويلاپ تاپقان ارگۋمەنتى دەۋگە بولادى. ويلاپ كورىڭىزشى، رەسەيگە ءبىزدىڭ مەملەكەتتىك ورگاندار قاي تىلدە ءىس-قاعاز جۇرگىزەتىنى ەمەس، لويال بولعانىمىز كەرەك. ەندەشە، رەسەي ءبىزدىڭ لويالدىعىمىزدى ساقتاپ قالعىسى كەلسە، كونستيتۋتسياداعى ءتىل ماسەلەسىنە قارسى بولماۋى كەرەك. سەبەبى بۇل ىشكى تۇراقتىلىق ماسەلەسى. دەنى ساۋ ەلدىڭ بيلىگى ءوز كورشىسىنە وسىنداي قارسى ارگۋمەنت ايتار ەدى. ەندى

  • «ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم»: قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورى مالىمدەمە جاسادى

    «ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم»: قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورى مالىمدەمە جاسادى

    قازىرگى اتا زاڭنىڭ اۆتورلارىنىڭ ءبىرى، اكادەميك مايدان سۇلەيمەنوۆ كونستيتۋتسيا رەفورماسىن سىنادى. ول زاڭنىڭ ءماتىنىن شاعىن ءبىر توپ الدەقاشان جازىپ قويعانىن، ال كوميسسيا جاي عانا ماقۇلدايتىنىن ايتادى. ونىڭ سوزىنشە، عالىمدار مەن ساراپشىلاردىڭ ۇسىنىستارى ەسكەرىلمەيدى. بۇل تۋرالى اكادەميك Facebook-تە جازدى: كەيىنگى كەزدە مەنەن كونستيتۋتسيانى تالقىلاپ جاتقاندا، نەگە ءۇنسىز قالعانىمدى ءجيى سۇراپ جاتىر. قىسقا قايىرسام: ماعىناسىز جۇمىستان شارشادىم. ءيا، مەن قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ اۆتورلارىنىڭ ءبىرىمىن. تالقىلاۋ كەزىندە ەكى ماسەلە ءۇشىن كۇرەستىم: كونستيتۋتسيالىق سوتتى ساقتاۋ جانە پارلامەنتتىڭ وكىلەتتىگىن شەكتەمەۋ. بىراق ەكەۋى دە قابىلدانبادى. سوعان قاراماستان، مەن بۇل كونستيتۋتسيادان ۇيالمايمىن. مەن نازارباەۆ پەن ونىڭ وتباسىنىڭ جەكە بيلىگىن نىعايتۋعا باعىتتالعان كەيىنگى تۇزەتۋلەردەن ۇيالامىن. نازارباەۆتىڭ كەزىندە-اق وسى ماسقارا تۇزەتۋلەردىڭ بارلىعىن تالداپ، كونستيتۋتسيانى جەتىلدىرۋ بويىنشا بىرقاتار ۇسىنىستار ەنگىزۋ تۋرالى

  • ءبىزدى باسقارىپ وتىرعان ءبىر توپ ادام ءۇشىن ورىس ءتىلى – يۆل اپپاراتى ىسپەتتى.

    ارمان المەنبەت ەكى-ءۇش كۇن ۋايىمعا سالىنىپ كەتتىم. وسى سوڭعى جازعانىم بولسىن. ءارى قاراي قۇدايعا تاپسىرىپ، جۇمىسىمدى ىستەيىن. 6 اقپان كۇنگى ويىم: ءبىزدى باسقارىپ وتىرعان ءبىر توپ ادام ءۇشىن ورىس ءتىلى – يۆل اپپاراتى ىسپەتتى. كوۆيد كەزىندە وكپەسى جۇمىس ىستەمەي قالعان ادامدارعا تۇركيادان يۆل دەگەن اپپارات اكەلگەنى ەستەرىڭىزدە مە؟ يۆل بولماي، قانشا ادام ءولىپ قالدى. ورىس ءتىلىن الىپ تاستاساق، ماڭگىلىك ەل مەن ەسىل وزەنىنىڭ ورتاسىنداعى بەس-التى عيمارات بوساپ قالادى. تەك ورىسشا ويلاناتىن ادامدار جينالىپ اپ، وزدەرى ادەمى وتىر و جەردە. مەنىڭ تۇسىنىگىمدە، ورىس ءتىلىن كونستيتتسيادان الىپ تاستاۋ ءۇشىن وعان الدىن الا دايىندالۋ كەرەك. سوڭعى ەكى جارىم جىلدا وسىنى قاتتى ويلانىپ ءجۇرمىن. ۇسىنايىن دەپ ەدىم، قىزىعاتىن ادام تابا المادىم. ءسويتىپ «انا ءتىل

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: