Köz qaras Mädeniet Ruhaniyat Sayasat
Bwğan naqtı jauap – joq, bwl şeşimnen eşbir tildiñ, sonıñ işinde, orıs tiliniñ de qwqı şektelmeydi. Nege? Öytkeni konstituciyadağı memlekettik til märtebesi biliktiñ jwmıs tilin ğana retteydi. Ol normanıñ qarapayım adamdardıñ qatınas tiline qatısı joq. YAğni, memlekettik til – memlekettik organdar men jergilikti özin-özi basqaru wyımdarı jwmıs isteytin til degen söz. Bwl şeşim orısşa söyleytinderdiñ qwqığın şektemeydi, orısşa söyleuge tıyım salmaydı.
Qarapayım adamdar üyinde, qoğamdıq orındarda, bizneste, media men mädeniet oşaqtarında qalağan tilinde söyley de, jwmıs istey de aladı. Bwğan konstituciyanıñ basqa baptarı naqtı kepil bolıp otır.
Al jaña konstituciyada 9-baptıñ 2-tarmağı qazirgi küyinde qalsa, bwl – qazaq tiliniñ qwqığın şekteydi. Sebebi memlekettik organdar qwjattardı özderi üyrengendey aldımen orısşa jazıp, qajet bolsa ğana qazaqşağa audarıp jüre beredi. YAğni 9-baptıñ 2-tarmağı sol küyi qalsa, byurokratiyalıq apparatqa orısşa qwjat jasay beruge sıltau boladı. Sebebi byurokratiya orısşa jwmıs jasap üyrengen, al eşkim üyrengen oñay jolınan öz erkimen bas tartpaydı. Bılayşa aytqanda, 9-baptıñ 2-tarmağı – qwqıqtıq twrğıda qazaq tilin şektep twrğan norma.
Eñ dwrısı: memlekettik organdar jwmıs isteytin memlekettik te, resmi de til – qazaq tili ekenin naqtı bekitu. Al orıs tili qajet bolğan jağdayda azamattarmen qatınas tili boladı dep jazıp qoyu.
Bwl norma adam qwqıqtarın tolıq saqtaydı, al memlekettik tildiñ märtebesin naqtı bekitip qoyadı.


Pikir qaldıru