| 
  • Мәдениет

    Пәкістандағы калаш халқы

    Калаш халқы Пәкістанның таулы аймақтарында тұрады. Олар өздерін Александр Македонский сарбаздарының ұрпағы санайды. Жақында ғана Пәкістан үкіметі оларға көптен күткен мәртебелерін берді – билік калаштарды дербес діни, этникалық топ деп таныды. 1 Ежелгі калаш халқының өкілдері ғасырлар бойы түрлі құдіретке табынатын наным-сенім жүйесін тұтынып, Пәкістанның солтүстік-батысындағы таулы аймақтарда оқшау өмір сүріп келген. Олар өздерін Александр Македонский сарбаздарының ұрпағы санайды. Олар бабаларының бұл өңірге 2300 жыл бұрын келгенін айтады. Бұл халықтың саны 400 мың адамның төңірегінде. Калаштар өздерінің ерекше тілдерін, діндері мен әдет-ғұрыптарын сақтаған. Бірақ Пәкістан үкіметі оларды дербес этникалық топ ретінде мойындамай келген еді. 2 Сәуір айында Пешавар қаласының соты калаштарды дербес діни, этникалық топ ретінде таныған шешім шығарды. Енді

    29
  • Мәдениет

    Қазақ халқының”Қара жорға биі”туралы 

    Болат Бопайұлы      Этнограф,сыншы, зерттеуші Белгілі журналис Ғазерхан Абдылқанов жақында ғана:-Болат Бопаи ұлы қүрдасым,сен этнограф ретінде қазақ халқының халық биі қарға жәилі не аитып берер едіңіз?..деп төтесінен сүрақ жамыраты.-Я,”Қара жорға биі”туралы ел аузында ала-қүла аитылып жүрген сөздерден менің де,еміс-еміс етіп қалып жүрген жәиім бар.Бырақ мен би өнері жәилі білерім аз.деседе “Қара жорға биі”жәилі үнсіз қалу жарамаиды.ұиткені бүл бидің тариқы тым алыстан бастау алады.қазақ халқының төл мәдениетінің бастау көзінің бірі және бір егеиі…Жүрттың бәрінің аитатыны”Қара жорға биі”Қазақ совет энциклопедиясының 6 том,477беттіде.” Қара жорға”- Қазақ халық биі.1934 жылы Мүхтар Әуезовтың”Аиман-Шодпан” Спектаклінде қоиылған деген дәиектен ары аспаиды.бүл затты шындық.оған қарсы келер күш жоқ…Ал мен білетін, мен естіген” Қара жорға биінің” Тамыры тым терең,уақыты

    127
  • Мәдениет

    ҰЛТТЫҚ ҚҰНДЫЛЫҒЫН САҚТАҒАН, БАЯН-ӨЛГЕЙІММЕН МАҚТАНАМ

    «Әр қазақ менің жалғызым» – деп ақын Садыр Адай айтқандай, бұл күндері әлемнің 50-ге жуық елдерінде қазақтар өмір сүреді. Соның ішінде өзінің ұлттық құндылықтарын көзінің қарашығындай сақтап, әдет-ғұрып, салт-дәстүрін жоймай келген, аз болса да көпке үлгі болған өр рухты – Моңғолия қазақтары. Моңғолия қазақтарының басым бөлігі шоғырланған Баян-Өлгей аймағында қазір 100 мыңнан астам қандастарымыз өмір сүреді. Қазақи әдет-ғұрыпы мен дәстүрін сақтаған баян-өлгейліктер әрқашан біздің мақтанышымыз. Ұлттық мереке Наурыз мейрамын да қандастарымыз салтанатты түрде тойлайды. Биылғы Ұлыстың ұлы күні наурыз мейрамына орай Баян-Өлгей аймағының орталық алаңында 1000 домбырашы бүлдіршін қатар тұрып күй тартқаны туралы бейнебаянды қандас бауырымыз зерттеуші, журналис Шынарбек Сейітханұлы өзінің (Seytkhan Shinarbek) ғаламтор парақшасына жариялаған болатын. «Нағыз қазақ қазақ

    242
  • Жаңалықтар

    Елбасы Наурыз мейрамына арналған мерекелік іс-шараға қатысты

    Мемлекет басшысы «Сарыарқа» велотрегінде өткен іс-шараға қатысушыларға арнаған сөзінде барлық қазақстандықтарды Наурыз мейрамымен құттықтап, отандастарымыз бұл мерекені туыстарымен және достарымен бірге қарсы алуды дәстүрге айналдырғанын атап өтті-деп қабарлайды Ақорда баспасөз қызметі. Қазақстан Президенті мыңжылдық тарихы бар Наурыз елдің ең жақсы көретін және асыға күтетін мейрамы екенін, ол адамның ұлты мен діни ұстанымына қарамай тойланып келе жатқанын айтты. Сонымен қатар, Нұрсұлтан Назарбаев Наурыз сенімнің, достық пен бауырластықтың, ел тұрақтылығының нышаны екеніне назар аударды. – Биыл біз Наурызды ерекше көңіл-күймен қарсы алып отырмыз. Қазақстан елеулі жаңару бағытына бет бұрды. Мен Үшінші жаңғыру бағдарламасын жарияладым. Оның аясында саяси және экономикалық жүйені реформалау көзделген. Біз Конституцияға мемлекеттік басқаруды жетілдіре түсетін маңызды түзетулер енгіздік. Тәуелсіздігіміздің

    50
  • Мәдениет

    МЫСЫР ПИРАМИДАЛАРЫ: ҚАЛАНҒАН БА, ӘЛДЕ ҚҰЙЫЛҒАН БА?

    Таласбек ӘСЕМҚҰЛОВ  (Рим мен Спартактан басталып Сейiлбек Қышқашевпен аяқталған хикая)  Бұл хикаяны баян етпес бұрын осының бәрiне себеп болған, осы мақаланы жазып отырған автордың дүниета­нымына елеулi дәрежеде әсер еткен адамды үстiртiн болса да таныстырып өткен дұрыс шығар. … Мен онымен 1977 жылы таныстым. Әскерден келiп ҚазПИ-дiң филология факультетiне түсiп, бiрiншi курсты тәмәмдап, екiншi курсқа өткен кезiм. Ол да әскерден келiп, осы институттың тарих факультетiне түсiптi. Күз едi. Институт факультеттерiнiң арасында көркемөнерпаздар жарысы басталған. Өз факультетiмнiң атынан бәйгеге түсiп, домбырамен бiрнеше күй шертiп, сахнаның сыртына шыққанымда бiр жiгiт келiп қолымды қысып құттықтады. Аты Ерiк екен. Ерiк Көкеев. Ортадан биiктеу бойы бар. Сым­батты. Қоңырсары шашын сол жаққа қайырып қойған. Қылаң өңдi. Көзi… көзi

    155
  • Мәдениет

    Жібек жолы бес мың жылдан көп бұрын малына жаңа жайылым іздеген көшпенділердің ізімен пайда болған

    Батыс баспасөзі Жібек жолының пайда болуы туралы жаңа теория және Моңғолияда тұратын Айшолпан жөнінде түсірілген «Бүркітші» фильмі жайлы комментарийлер жазған-деп хабарлайды azattyq.org. ЖАҢА ЖІБЕК ЖОЛЫ Ұлыбританияның Daily Mail газетіндегі «Жібек жолы бес мың жылдан көп бұрын малына жаңа жайылым іздеген көшпенділердің ізімен пайда болған» деген мақалада Ұлы Жібек жолының пайда болуына қатысты жаңа гипотезаны сипаттаған. Сент-Луистегі Вашингтон университеті ғалымдары Ұлы Жібек жолын географиялық тұрғыдан сипаттау үшін математикалық модельдеу әдісін пайдалану арқылы жайылым іздеп малын өрістен өріске айдаған көшпенділердің жүрген жолын картаға түсірген. Ғалымдардың сөзінше, осындай әдіспен құрастырылған карталар Жібек жолы бойындағы тау жолдары көшпенділер маршруттары бойындағы қысқа дистанцияларда тауар алмасу орындары ретінде пайда болған, ал саяхатшылар шалғай жерлерге сирек аттанған деген тұжырымды негіздейді.

    110
  • Көз қарас

    Араб әлемі бізді Ресейден қорғамақ түгілі, әуелі өздерін қараңғылықтан құтарып алсыншы.

    Кейбір кісілер Ресейден бізді арабтар құтқарады деп сенетін көрінеді. Біз арабтардың да экспанциясын бастан кешкенімізді, әлі де солардың көптеген шовинистік идеологиясынан зардап шегіп отырғанымызды ұмытпауымыз керек. Араб әлемі бізді Ресейден қорғамақ түгілі, әуелі өздерін қараңғылықтан құтарып алсыншы-деп жазды Arman Aubakir facebook парақшасында.   Бізге қазақтың ғылым-білімін дамыта отырып, көшпелі дәстүрдегі тегі бір (арғы бабаларымыз ортақ), ділі жақын (тілдің өзі шартты жағдай) елдермен саяси қарым-қатынасымызды нығайтуымыз қажет. Өзге алпауыттардың бодауындағы ең жақын халықтармен мәдени байланысты арттыру керек. Олар күн санап жұтылып кетудің алдында тұр. Мысалы, алтайлықтар өз балаларының тек орыс ертегілерімен өсіп келе жатқанын айтып мұңдарын шағады. Оларға біз қазақ тіліндегі ортақ тарихи материалдарды ұсына білсек, тегі бөлек шығармадан көрі өзегі ортақ біздің

    69
  • Мәдениет

    1905 жылғы қазақ әуендерінің таспасы Берлинде табылды

      ҚазАқпарат – Алғашқы қазақ музыкасының бірегей жинағы Германиядан Қазақстанға қайтарылды, деп хабарлайды mir24.tv.          Қазақ музыкасы ең алғаш рет 1925 жылы Францияда жазылған деп айтылып келген еді. Алайда, Берлиндегі мұрағатта бұдан әрідегі, яғни 1905 жылғы аудиотрек табылды. Оны неміс ғалымы Рихард Карутц фонограф пен балауыз валиктің көмегімен жасаған.    «Дыбыстарды тыңдап көрсеңіз, керемет әсерге бөленесіз. Көз алдыңызға бұл таспалардың  ауыр еңбекпен келгенін елестетіңіз. Бұл әуендердің бізде сақталғандығы және оны таңдай алатынымыз, мен үшін таңқаларлық жағдай», – деді Визуалдьді антропология және этнология мұражайындағы Рихард Карутц жинақтарының кураторы Рихарда Копал.     Валиктердің дыбысын ең бірінші болып 2015 жылы «Мир» телеарнасының көрермендері «Соңғы ханды іздестіру» атты деректі фильмде

    49
  • kerey.kz TV

    Наурыз салты туралы ұғым

    Болат Бопайұлы Этнограф,сыншы, зерттеуші Қазақ халқы Наурыз тойын өткен ғасырларда өте үлкен мейрам ретінде дабыралы өткізген. Осы кезде оның дәстүрлі әдебиеті мен мәдениеті, әдет-ғұрпы, салт-санасы өткен тарихы, бүгіні мен болашағы көгенкөз жас буын ұрпаққа үгіттеліп отырған. 1. Қазақ халқы наурыз күнінен бір күні бұрын үйлерін қағып-сілкіп тазалайды. Мереке күні киетін сәнді киімдерін әзірлейді. Кірлерін күні бұрын жуады. Мейрам күні кір жумайды. Кір жуса үйден «құт үркеді». Бастан бақ таяды. Егер сол күні білмей кір жуса, қолы қалтақ болады деп нанады. Ескі-құсқы киімдері болса жаға, түймесін үзіп алып қалады, қалғандарын отқа жағып жібереді. Қоқысқа тастамайды. Қоқысқа тастаса тастаған киімнің иесіне жын-жыбырдан дерт жабысады. Жазылмас ауруға жоығады. Ісі ілгері баспайды деп қорқады.

    285
  • Мәдениет

    Қазақ таныған жұлдыздар

    Жұлдыз туралы түсінік Болат Бопайұлы Жота Қажы Этнограф,сыншы, зерттеуші Қазақ аспан есепшілері – аспанның оңтүстік және солтүстік бағыттарын аспан жұлдыздарын қарап өте жақсы айыра білген. Мұнда өздері отбасында үнемі тұтынып жүрген шөмішке ұқсаған «жеті қарақшы» жұлдызын жазбай таниды. Ол жұлдыздың айналу қозғалысын үнемі бақылап, бағыт-бағдарын айырып отырды. Сол арқылы аспан әлемінің оңтүстігі мен солтүстігін жазбай-жаңылмай парықтайды. Ал аспанның қақ ортасында оттай маздап нұр шашып жанып, қозғалмай тұрған жарық жұлдызды «темір қазық жұлдызы» деп атады. Оны ат арқандайтын қазыққа ұқсатты. Темір қазық жұлдызына ең жақын тұрған екі жұлдыз бар. Оның бірі – жеті қарақшы жұлдызы, енді бірі – өрмекшіге ұқсаған «өрмекші жұлдызы» немесе «қарақұрт жұлдызы», болмаса «бүйе жұлдызы» деп атады. Қазақ

    393
load more

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: