|  |  |  | 

Жаһан жаңалықтары Саясат Сұхбаттар

Ресей әскері Донбассқа шоғырланды. Украина соғыстың жаңа кезеңіне қалай дайындалып жатыр?


Донбасстағы сепаратистер.

Донбасстағы сепаратистер.

Украинадағы соғыс елдің шығысы мен оңтүстігіне ойысып жатқанда, Киев НАТО елдерінен Ресей әскерін жоюға қажет қару-жарақ сұрады.

Жуырда Чехияның Украинаға совет кезінде жасалған Т-72 танкін, гаубица мен брондалған техникасын жібергені белгілі болды. Осылайша олар Киевтің өтінішіне құлақ асып, қолдаудың жаңа деңгейіне өткенін білдіргендей болды. Польша, Ұлыбритания секілді елдер де қару-жарақ жіберіп жатыр. Украинаға жүздеген миллион доллар жұмсағанын мәлімдеген АҚШ та қосымша құрал-жабдықтарын тасымалдап жатыр.

Дегенмен Украина күштеріне енді тактиканы өзгертіп, елдің шығысы мен оңтүстігіне шоғырланған Ресей әскеріне төтеп беруге басымдық беруге тура келетін шығар. Ол жақта ресейліктер Киев пен елдің солтүстік-шығысындағы әскерге қарағанда әлдеқайда ыңғайлы позицияда отыр. Украина әскері Киев маңындағы және елдің солтүстік-батысындағы әскерге танктерге қарсы зеңбіректер мен қолда бар қаруын пайдаланып қарсы тұра алған еді.

Соғыста едәуір шығынға ұшыраған Ресей қазір әскерін топтастырып, қайта қаруландырып, Украинаға басқыншылық жоспарын қайта сүзгіден өткізіп жатыр. Мәскеу Мариупольді, Ресей қолдап отырған сепаратистер қолындағы Донецк пен Луганск жерін түгелімен бақылауға алып, осы аудандардағы Украина күштерін қоршауға алудан үмітті.

Варшавадағы соғысқа қарсы акция. 9 сәуір 2022 жыл.

Варшавадағы соғысқа қарсы акция. 9 сәуір 2022 жыл.

Азаттық радиосы АҚШ теңіз әскерінің полковнигі, Вашингтондағы стратегиялық және халықаралық зерттеулер орталығының кеңесшісі Марк Кансианмен соғыстың қалай өрбитіні жөнінде сұхбаттасты.

Азаттық: Мәскеу соғысты Донбасс пен Украинаның оңтүстігінде жүргізуге тырысып жатыр. Бұл шайқас қалай болады? Украинаның енді жақсы қаруланып, күшейіп алған Ресей әскерімен шайқасатынын ескерсек, бұл ұрыс Киев маңындағы соғыстан несімен ерекшеленуі мүмкін?

Марк Кансиан: Ресей әскері осыдан үш апта бұрын істеуі керек әрекетке енді барып жатыр деп ойлаймын. Яғни, әскерін өздері басым түскен облыстарға шоғырландырып жатыр. Оңтүстікте – Мариуполь маңына, шығыста солтүстік және Донбасс облысынан шабуыл жасайды.

Ресей басқыншылығының негізгі мақсаттарының бірі Донбаста басып алған жерін үлкейтіп, осы маңдағы аудандарды басып алу еді. Сондықтан сол жаққа әскер шоғырландырып жатқаны таң қалдырмайды. Бұл жағдайды ресейліктер қолдауы мүмкін болғандықтан, украиналықтар үшін аздаған қауіп бар.

Украина әскері қорғаныста табанды болды. Енді ресейліктер әскерін арттырып, кейбірін [басқа аудандардан] жинап жатқанда, Украина әскерінің орнын ауыстырып, қайта қаруландыру қажет. Әсіресе, Киев маңындағы әскер көп зардап шекті. Қару-жарақ табуға, қосымша күш жинауға, әскердің демалып алуына және қайта ретке келуіне уақыт керек.

Аурухана атқылауға ұшырағаннан кейін дәрігерлер пациентті жертөлеге орналастырған. Николаев, 5 сәуір 2022 жыл.

Аурухана атқылауға ұшырағаннан кейін дәрігерлер пациентті жертөлеге орналастырған. Николаев, 5 сәуір 2022 жыл.

Азаттық: Батыс барлаушылары Ресей президенті Владимир Путин 9 мамыр күні өтеді деп жоспарланған дәстүрлі парадқа дейін «жетістікке жетуді» қалап отыр дейді. Бұл енді соғыстың қалай өрбуіне әсер ете ме және Ресей, Украина және Батыс елдеріне қысым болмай ма?

Марк Кансиан: Бұл датаның әскери операцияға қалай әсер етуі мүмкін екені белгісіз.

Генералдар шығыстағы қадамдарын, енді не істейтіндерін анық байқатқандай болды деп ойлаймын. Олар басқа облыстардағы шабуылды тоқтатты. Ресейліктерде соғысуға тағы бір ай [уақыт] бар ма, міне, осы жағы анық емес.

Оларда шығын көп болды, [әскердің] рухы түсті. Оларда уақыт жағынан шектеу бар деп ойлаймын. Жуық арада жеңіске жетпесе, олар тығырыққа тіреледі. Бұл Ресей әскері үшін өте жаман.

Азаттық: Батыс елдері Украинаның шабуылдауына қажет қару-жарақтарды молынан жіберіп жатқанына куә болып отырмыз. Бастапқыда Батыс олай істеуге ықылас білдірмеген. Батыс жіберіп жатқан қару-жарақ Украинаның соғыста басымдыққа ие болуына көмектесе ме? Киев өзі сұраған қару-жарақты ала ала ма?

Марк Кансиан: Батыс Украинаға бұған дейін қолданып келген немесе үйренуі жеңіл құралдар жіберіп жатыр. Олардың арасында Javelin зымырандары, танкке қарсы түрлі зымырандар, Stinger және өзге де зенитті ракеталар бар.

[Қару жіберу] жалғаса береді деп ойлаймын. Олар украиндар қолданып жүрген, оңай үйренуге болатын және материалдық-техникалық базаға жеңіл енетін ірі қару да жіберіп жатыр. [Бірақ] бұларды барынша кеңейту қиынға соғады деп ойлаймын.

[Украина президенті Владимир] Зеленский НАТО ұшақтары мен танктерінің бір пайызын сұрады. Бірақ қолданылып жүрмеген қаруды жеткізуге, үйретуге және тасымалдауға айлар, тіпті, жылдар кетеді. Сондықтан [Америкада жасалған] М-1 танктерін Украинада көрмейсіз.

Екінші жағынан, оларға Т-72 [танктерін] жіберудің де үлкен мәні бар. Польшадағы MиГ-29 да Украинаға жеткізіледі деп ойлаймын. Баспасөз конференциясында АҚШ қару тасымалдауды ашық көрсетпейтінін аңғартты. Олар мұны Т-72 жағдайында істегендей білдіртпей жеткізуі мүмкін. Олар қарудың қайдан және қалай келгенін айтпады, бірақ бұл қару Украинада пайда болды.

Братиславадағы Ресей басқыншылығына қарсы акция. 11 наурыз 2022 жыл.

Братиславадағы Ресей басқыншылығына қарсы акция. 11 наурыз 2022 жыл.

Азаттық: Украиналықтар алуы мүмкін қарудың түрлеріне мән берген қаншалықты дұрыс? Қарудың жаңа түрлері алдағы апталарда Украинаға басымдық бере ала ма?

Марк Кансиан: Ең бастысы – әскердің қуатын көрсететін осы оқ-дәрі.

Батыс тек танкке қарсы қару [мен] зенитті қару ғана емес, артиллериялық снарядтар мен оқтар, күнделікті қажет заттар жіберіп жатыр. Бұл Украинаның соғыс алаңындағы әрекеттерін қамтамасыз ететіндіктен, үлкен мәні бар. Бұл оларға соғыс басында құрылып, қазір әрекетке көшіп жатқан жасақтарды қаруландыруға мүмкіндік береді.

Танк пен ұшақ секілді ірі қару көзге бірден түседі. Оларды да жіберу керек. Бірақ ең бастысы [қару-жарақ] жіберуді тоқтатпау маңызды.

Ресейліктер мұндай көмек алмайды. Олар қару-жарақ пен азық-түлікті елдің басқа бөлігінен әкелуге мәжбүр әрі оны көп мөлшерде өндірмейді. Украина әскері қорын толтырып жатқанда, Ресейде бұл азайып жатыр.

Азаттық: Ресей күштері Мариупольді басып алып, оны Қырымға құрлық арқылы баратындай көпір етуге, Донецк пен Луганск облыстарындағы оккупация аумағын кеңейтіп, Украинаның осы аудандардағы әскерін жоюға тырысып жатыр. Ресей әскері бұл мақсаттарына жете ала ма?

Марк Кансиан: Кейінгі бірнеше аптада олар бүкіл елді жаулап алуды мақсат еткен еді. Онымен салыстырғанда бұл жүзеге асуы мүмкін мақсат. Алайда бұлай болуы екіталай.

Осы үш-төрт аптада Ресей әскері көп жетістікке жете алмады. Қазір оларда соғысқа жұмылдыруға болатын бірнеше құрылым бар, бірақ көп адамнан айырылған күштерін жаңартуға біршама уақыт керек.

Кейбір дерек бойынша олар 7-15 мың адамнан айырылған. Қаза болғандар бұдан да көп болуы мүмкін. Жараланғандар қаза тапқандардан екі есе көп болғанын ескерсек, қазірге дейін 40-50 мың адамнан айырылған болуы мүмкін. Басында әскерилер саны 150 мың болса, олар әскерінің төрттен бірінен айырылған болуы ықтимал.

Ауғанстандағы он жылға созылған әскери қимылдар кезінде Совет одағы он бес мыңға жуық адамнан айырылған. Ресей соғыстың алғашқы айында-ақ осынша адам жоғалтты.

(Сұхбат өңделіп, ықшамдалды)

Азат Еуропа / Азаттық радиосы

Related Articles

  • Зеленский Херсонға барып, украин жауынгерлеріне алғыс айтты

    Украина президенті Владимир Зеленский Херсон қаласында. 14 қараша 2022 жыл.  Украина президенті Владимир Зеленский бүгін, 14 қарашада Херсонға барды. Бұл туралы Reuters хабарлады. Зеленский Украина жауынгерлері алдында сөйледі. Оларға алғыс айтып “Біз бейбіт өмір сүруге дайынбыз” деді. Украина президенті НАТО мен өзге де одақтастарына Украинаға қолдау көрсеткені үшін алғыс білдіре келе, АҚШ берген HIMARS реактивті артиллериялық жүйе соғыста маңызды рөл атқарғанын атап өтті. Reuters хабарына қарағанда, Зеленскиді Херсонның бас алаңында қала тұрғындары Украина туымен қарсы алған. Тұрғындардың кейбірі балаларымен келген. Зеленский Херсонда. 14 қараша 2022 жыл. “Шын мәнінде бақыттымын. Адамдардың қуанышы көздерінен көрініп тұр” дейді Зеленский. “Украина қарулы күштері әрі қарай қайда шабуыл жасайды?” деген журналист сұрағына Зеленский “Мәскеуге емес… Бізге

  • Диктаторлық режимдердің өтірік референдумдары мен сайлауларына жанды мысал

    Диктаторлық режимдердің өтірік референдумдары мен сайлауларына бір жанды мысал: Іргелес ауылдарымен қоса есептегенде, Херсонда шамамен 600 мыңдай адам Ресейге қосылу бойынша референдумға қатысып, олардың 500 мыңы Ресейге қосылуды таңдаған. Бұл 87%! Ал, таяуда жағдай күрт нашарлап, ресейшілдердің Ресейге қарай қашуы басталғанда, тек 100 мыңдай адам ғана Ресей жаққа қашқан. Қалған 400 мың адам қайда кетті? Олар неге Ресейге қашпады? Иә, бұл жерде қорқып, амал жоқ, қараға ілесіп дауыс бергендер болғаны анық. Бірақ бәрібір 87% емес, 50 пайыз қолдау деген де сандырақ болып шығады. Демек, ары болғанда Ресейге қосылуды қолдаған Херсондықтар көп болғанда 20 пайыз ғана, бәлкім тіпті оған да жетпеуі мүмкін. Бұл дегеніңіз, басқа өңірдегі референдумдар да өтірік деген сөз!

  • Украин әскері Херсонға кірді. Тұрғындар оларды жылы қарсы алды

    Херсон түбіндегі Снигиревкадағы украин әскері.  Жұма, 11 қарашада украин армиясы орыс әскері шығып кеткен облыс орталығы Херсон қаласына кірді. Ресми түрде қаланың азат етілгені хабарланған жоқ. Алайда әлеуметтік желіде жарияланған суреттер мен видеолардан қала көшелерінде украин әскерінің жүргені көрінеді. Херсонның жүздеген тұрғыны украин әскерін қарсы алу үшін украин жалауларын ұстап, көшеге шықты. Орталық алаңда Украина туы көтерілді. Қалада қандай да бір шайқастың жүріп жатқаны жөнінде ақпарат жоқ. Ресей қорғаныс министрлігі осыған дейін орыс әскері Херсон орналасқан Днепрдің оң жағалауынан шығарылды деп мәлімдеген. Ресей әскерінің шегінетіні жөнінде генерал Сергей Суровикин сәрсенбі, 9 қарашада хабарлаған. Әскерді әкетуге осылайша екі тәулікке жуық уақыт кеткен. Шегінген Ресей әскері Днепр арқылы өтетін көпірді жарып кеткен.

  • Украина шығысында “шығынға ұшыраған” Ресей һәм Херсондағы шайқас. Соғыста не болып жатыр?

    Азаттық радиосы Украинаның шығысындағы Бахмут аймағындағы шайқас. 6 қараша 2022 жыл. Украиналық әскерилер Донбасста Ресей күштерінің бірнеше шабуылына тойтарыс бергенін мәлімдеді. Ал Украина президенті Владимир Зеленский “Ресей әскерінің әр жеңілісі Мәскеудің әскери тактикасының ақылға сыймайтынын көрсетті” деді. Майдан шебінде не болып жатыр? Қысқаша шолып шықтық. Киев “Ресей Украина күштері Херсон қаласын қайтару үшін шабуыл жасайды деп қауіптенеді, сондықтан бос қалған үйлерді тонап, бұл үйлерге қарапайым киінген әскерилерді орналастырып, көше шайқасына дайындалып жатыр” деп айыптады. Ресей Украинаға басып кіргенде алғаш жаулап алған қалаларының бірі осы Херсон болды. Кейінгі уақытта Мәскеу Херсонға Украина әскері шабуыл жасауы мүмкін деп тұрғындарды қаладан кетуге шақырған. Екі тарапта қазір Херсонда жарық пен су жоқ екенін айтады.

  • Үкімет: Қазақ тілін білмейтіндерге Қазақстан азаматтығы берілмейді

    Премьер-министр Әлихан Смайылов Үкімет “Қазақстан Республикасының азаматтығы туралы”заңға өзгеріс мәселесін қарастырып жатыр. Бұл өзгеріс бойынша, мемлекеттік тілді, мемлекет тарихы мен негізгі заңдарын білмеу – Қазақстан азаматтығын беруден бас тартуға не азаматтығын қалпына келтіруден бас тартуға қосымша негіз бола алады. Бұл туралы премьер-министр Әлихан Смайыловтың депутат сауалына жолдаған жауабына сілтеп, Kursiv.Media жазды. Премьер жауабында бұл талап қос азаматтыққа жол бермеу үшін де енгізіліп отырғанын айтқан. “Қазіргі заң бойынша Қазақстанда заңды негізде кемі бес жыл тұрақты өмір сүрген немесе Қазақстан азаматымен кемі үш жыл некеде тұрған, сондай-ақ Қазақстанда тұрақты тұру мақсатында келген және жақын туыстарының бірі Қазақстан азаматы болып саналатын бұрынғы одақтас республика азаматтарына Қазақстан азаматтығы беріледі” дейді премьер-министр. Қазіргі қолданыстағы заңға сай, мына

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: