|  |  | 

كوز قاراس سپورت

تەررورشىل چەلاحتىڭ قايتالانباۋىنا كىم كەپىل؟!

DSC03496

2019 جىلدىڭ 8-21 قىركۇيەگىنىڭ ارالىعىندا، رەسەيلىك ەكاتەرينبۋرگ
قالاسىندا اۋەسقوي بوكستان كەزەكتى الەم بىرىنشىلىگى ءوتتى. مەن وسى جاھاندىق
دوداعا جۋرناليس رەتىندە اككرەديتاتسيالانعان ەدىم. التى مەدال جەڭىپ العان
قازاق قۇراما كومانداسى تاعى دا جەر جۇزىندەگى جۇدىرىقتاسۋدىڭ
كوشباسشىسى ەكەندىگىن دالەلدەدى. ساتقىن قازى-بيلەردىڭ زىمياندىعى
بولماعان جاعدايدا، سۆەردلوۆسك ايماعى شارشى الاڭىنداعى بىلعارى قولعاپ
شەبەرلەرىمىزدىڭ جەتىستىكتەرى ودان ءارى ۇلعايا تۇسەر ەدى. دەگەنمەن، 81 كەلىگە
دەيىن سالماق دارەجەسىندەگى جاڭا الەم جەڭىمپازى، سوققىلارى جويقىن
ماڭعىستاۋلىق بەكزات نۇرداۋلەتوۆتىڭ قارقىندى ورلەۋىنە ەشكىم تۇساۋ سالا
المادى. ءار قارسىلاسىن ەسەڭگىرەتىپ جىبەردى جاس چەمپيونىمىز! ءتىپتى، اتى
اڭىزعا اينالعان كۋبالىق وليمپيا جەڭىمپازى حۋليو لا كرۋستىڭ ءوزى ءبىزدىڭ
بوكسشىدان ويسىراتا ۇتىلدى. ءبىر قىزىعى، شيرەك فينالىنداعى جەڭىسىنەن
كەيىن لا كرۋستىڭ قولتاڭباسىن الدىم جانە اقتىق سىنداعى جەڭىسىنەن كەيىن
بەكزات تە ماعان اۆتوگراف بەردى.
اسا اۋىر سالماق دارەجەسىندەگى كۇمىس جۇلدەگەرىمىز قامشىبەك
قوڭقاباەۆتىڭ جۇرەك جۇتقان تەگەۋرىندى جۇدىرىقتاسۋشى ەكەندىگىنە كوزىمىز
جەتتى. الايدا، قىزىلوردالىق باتىردىڭ باتىل شابۋىلدارىنا تەحنيكالىق،
كومبيناتسيالىق قاسيەتتەردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى سەزىلەدى. 91 كەلىگە دەيىن سالماق
دارەجەسىندە ونەر كورسەتەتىن قوستانايلىق ارداگەرىمىز ۆاسيلي لەۆيتتىڭ
تاڭعاجايىپ تاجىريبەسىنە ەشبىر كۇمانىمىز جوق. بىراق، ونىڭ ءدوپ تيەتىن
جويقىن سوققىلاردىڭ ازدىعىنا وراي، پاراقور قازىلاردىڭ جىمىسقى
ارەكەتتەرىنىڭ پايدا بولۋىنا تاڭ قالمايسىڭ. سونىمەن قاتار، بايراقتى
باسەكەنىڭ باستى ۇيىمداستىرۋشىلارىنىڭ ءبىرى، سۆەردلوۆسك ايماعىنىڭ اكىمى
ەۆگەني ۆلاديميروۆيچ كۋيۆاشەۆپەن بىرنەشە رەت جۇزدەسۋگە ءساتى ءتۇستى.
ارينە، وسى جەتەكشى ەڭبەگىنىڭ ارقاسىندا دا مىناداي ءىرى حالىقارالىق جارىس
ءتيىستى دارەجەدە وتكىزىلدى. ايتپاقشى، كورنەكتى بولشەۆيك ياكوۆ ميحايلوۆيچ
سۆەردلوۆتىڭ قازاقتار ءۇشىن سىڭگەن ەڭبەگى – وراسان زور. ويتكەنى، قاس جاۋمىز –
كازاچەستۆونى – كەڭەس وكىمەتتىڭ قاۋلىسىمەن قۇرتقان تۇلعا ءدال وسى ياكوۆ
ميحايلوۆيچ بولىپ تابىلادى.DSC03497
بىراق، مىناداي كەرەمەت سپورت وقيعاعا بارا جولىمدا كەلەڭسىز جاعدايعا
دۋشار بودىم. 2019 جىلدىڭ 17 قىركۇيەگىندە، رەسەيدىڭ ترويتسك قالاسىنىڭ
قاراما-قارسى تۇسىندا ورنالاسقان قوستاناي ايماعىنداعى قازاقستاندىق
شەكارا بەكەتىندە ونىڭ قىزمەتكەرلەرى پومازان ۆاديم جانە ءبايدىلدينا
ايگۇل مەنىمەن مەملەكەتتىك تىلىمىزدە سويلەسە المادى. ولاردىڭ ەكەۋىنە دە
ايتتىم: «اعىلشىن تىلىندە دە سويلەي الامىن. الايدا، قازاقستاندا بولعان
سوڭ، مەملەكەتتىك تىلدە سويلەسۋگە ءتيىسپىز». ءتىپتى، الگى ۆاديم «مەملەكەتتىك
تىلدە سويلەڭىز!» مەنىڭ تالابىما اشۋلانىپ، مەنى «ناتسيست!» دەپ بالاعاتتادى.

2
جاۋاپ رەتىندە وعان بىلاي ايتتىم: «ءسىز رەسەيدە ورىس ءتىلىن بىلمەسەڭىز، ءتىپتى
سىپىرۋشىنىڭ جۇمىسىنا ورنالاسا المايسىز. ال، ءبىزدىڭ ەلىمىزدە قازاق ءتىلىن
بىلمەي، كەرەمەت قىزمەتكە قول جەتكىزدىڭىز». وسى قىزمەتكەرلەر جانە باسقا
شەكاراشىلار دا ماعان ورىنسىز سۇراقتاردى قويدى: «ناماز وقيسىز با؟»
شەكاراشىلار، كەدەنشىلەر جولاۋشىلاردىڭ قۇجاتتارى مەن باگاجىن
تەكسەرسە – ءبىر ءجون. بىراق، پالەن كىسىنىڭ ءدىني وي-پىكىرلەرىنە قاتىستى
شەكاراشىلاردىڭ قانداي جۇمىسى بار؟! مەن – اتەيستپىن. سوندىقتان،
اشىقتان-اشىق ايتتىم: «جوق، ناماز وقىمايمىن!» تاعى ايتا كەتەرلىك ءجايت،
ولار شوقىنشاقتاردان سۇرامايدى: «شىركەۋگە بارىپ تۇرسىزدار با؟» يۋدا
بالالارىنا دا تيىسپەيدى: «سيناگوگاعا بارىپ تۇرسىزدار ما؟»
ولار مەنىڭ اتەيست كوزقاراسىما رەنجىگەن شىعار. ايتەۋىر، مەنى باسقا
جولاۋشىلاردىڭ اراسىنان جۇلىپ الىپ، قىزمەتتىك بولمەگە جەتەكتەدى. بۇكىل
باگاجىم، كيىم-كەشەگىمە ءتىنتۋ جاسادى. بەتتەرى بىلق ەتپەي، مەنىڭ
قولجازبالارىمدى وقىدى، قالتافونىمداعى فوتو مەن بەينەماتەريالىمدى
قاراپ شىقتى. ول ول ما، سودان سوڭ مەنى باستىقتاردىڭ بولمەسىنە اپاردى. بۇل
شەكارا بەكەتتىڭ جەتەكشىلەرى ماعان تەسىلە قاراپ، سۇرادى: «نەگە قۇدايعا
سەنبەيسىز؟» ايتەۋىر، تۇسىنبەدىم: مەن قاي مەكەمەگە ءتۇستىم؟ قازاقستان
رەسپۋبليكاسىنىڭ شەكارا بەكەتى مە، الدە ءدىني فاناتيكتەردىڭ جىن ويناسى
ما؟ تەك قانا، قالتافونىمداعى كەسكىندەردىڭ اراسىندا بەلگىلى اقىن ولجاس
سۇلەيمەنوۆتىڭ مەنىمەن بىرگە كيەۆتە تۇسكەن فوتوسۋرەتىن كورگەن سوڭ، وسى
زاڭسىز ارەكەتتەردى دوعاردى ايدالاداعى بىرەۋلەر. ايتەۋىر، كۇتپەگەن جەردەن
ولجەكەڭنىڭ دە كومەگى ءتيدى.
مىناداي تارتىپسىزدىككە تاپ بولعاننان سوڭ، دانا اقىنىمىز احمەت
بايتۇرسىنۇلىنىڭ شەرلى جولدارى ەرىكسىز ەسىمە تۇسەدى:

قينامايدى اباقتىعا جاپقانى،
قيىن ەمەس دارعا اسقانى، اتقانى.
ماعان اۋىر وسىلاردىڭ بارىنەن،
ءوز اۋىلىمنىڭ يتتەرى ءۇرىپ، قاپقانى!

دانيار ناۋرىز

kerey.kz

Related Articles

  • “توڭكەرىس جاساۋعا ماشىقتانعاندار” كىم؟ قاڭتار قۇپياسى اشىلسا، سالدارى نە بولادى؟ دەپۋتاتپەن سۇحبات

    “توڭكەرىس جاساۋعا ماشىقتانعاندار” كىم؟ قاڭتار قۇپياسى اشىلسا، سالدارى نە بولادى؟ دەپۋتاتپەن سۇحبات

    نۇربەك ءتۇسىپحان قازاقستان پارلامەنتى ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى، زاڭگەر ابزال قۇسپان ازاتتىققا سۇحبات بەرىپ وتىر. استانا، 26 قازان، 2023 جىل قاڭتاردى كىم ۇيىمداستىرعانىن بيلىك بىلە مە، بىلسە نەگە اشىق ايتپادى؟ پارلامەنتتە نەگە قاڭتار بويىنشا تاعى تىڭداۋ وتپەيدى؟ پرەزيدەنت توقاەۆ قاڭتار “توڭكەرىس جاساۋعا ابدەن ماشىقتانعان مامانداردىڭ جەتەكشىلىگىمەن” ۇيىمداستىرىلدى دەدى. ولار كىمدەر؟ ءماجىلىس دەپۋتاتى ابزال قۇسپان وسى سۇراقتارعا جاۋاپ بەردى ازاتتىق: ابزال مىرزا، ءسىز – قاڭتار وقيعاسىنا ءبىر تاراپتان ەمەس، جان-جاعىنان قاراۋعا مۇمكىندىك العان ادامسىز. ەڭ الدىمەن سول وقيعاعا تىكەلەي قاتىستىڭىز، جۇرتتى الاڭعا شىعۋعا شاقىردىڭىز. ودان كەيىن قاندى قىرعىندا قاماۋعا الىنعانداردى بوساتۋعا ات سالىسىپ، زاڭگەر رەتىندە دە ارالاستىڭىز. ودان بولەك ءماجىلىس دەپۋتاتى ەسەبىندە دە جاڭا ءبىر راكۋرستان قاراپ وتىرسىز. ايتىڭىزشى، جان-جاعىنان قاراعاندا قاڭتار وقيعاسىندا سىزگە

  • اتەيستەر مەن تاڭىرشىلدەرگە مىڭ العىس! 

    اتەيستەر مەن تاڭىرشىلدەرگە مىڭ العىس! 

    ەلدەس وردا سۋرەت: اۆتوردىڭ جەكە ارحيۆىنەن الىندى. قازاق قوعامىندا جاڭا ينتەللەكتۋالدىق كەزەڭ تۋىپ كەلەدى. ءبىرىنشى، قازىرگى قازاق قوعامىندا سەنىم ماسەلەسىنە قاتىستى پىكىرتالاستاردىڭ كۇشەيۋى كەزدەيسوق قۇبىلىس ەمەس. بۇل دەگەنىڭىز الەۋمەتتىك جەلىلەردىڭ، اشىق اقپاراتتىق كەڭىستىكتىڭ جانە جاھاندىق ينتەللەكتۋالدىق اعىمداردىڭ ىقپالىمەن قالىپتاسقان جاڭا قوعامدىق ويلاۋ فورماسىنىڭ كورىنىسى. اتەيستىك كوزقاراستاردىڭ اشىق ايتىلۋى، تاڭىرشىلدىك يدەيالاردىڭ قايتا جاڭعىرۋى جانە ءداستۇرلى ءدىني ورتا اراسىنداعى پىكىر قاقتىعىسى زيالى ورتادا الاڭداۋشىلىق تۋدىرعانىمەن، شىن مانىندە بۇل قۇبىلىس قوعامنىڭ رۋحاني السىرەۋىن ەمەس، سانالى ىزدەنىسكە بەت بۇرعانىن كورسەتەدى. ەكىنشى، ۇزاق ۋاقىت بويى قازاق قوعامىنداعى ءدىني ديسكۋرس نەگىزىنەن مونولوگتىقسيپاتتا بولدى. ۋاعىز ايتىلدى، ال تىڭداۋشى تاراپ ونى تالقىلاۋسىز قابىلداۋعا ءتيىس ەدى. سۇراق قويۋ كۇمانمەن، كۇمان ءالسىز يمانمەن تەڭەستىرىلدى. مۇنداي ورتادا سەنىم دالەلدەۋدى ەمەس، قايتالاۋدى تالاپ ەتتى. عىلىمي

  • ولجاس سۇلەيمەنوۆ. مەن بىلەم!.. 

    ولجاس سۇلەيمەنوۆ. مەن بىلەم!.. 

    سەرىك ەرعالي سۋرەتتەر: madeniportal.kz جانە س.ەرعالي مۇراعاتتارىنان الىندى. «يا زنايۋ!..» كىتابىنان ءۇزىندى-اۋدارما. وسيريس زاڭى I ءبىز ادامزات تاريحىن وتە ناشار بىلەمىز. XIX عاسىردىڭ باسىندا ناپولەون الەمگە مىسىردى اشتى، ال عالىمدار بۇل ەلدىڭ قيراندىلارىن زەرتتەپ، ونىڭ شامامەن ب.ز.د. III مىڭجىلدىققا تيەسىلى ەكەنىن انىقتادى. سول كەزدە ادامزات تاريحى تاعى دا قوس مىڭجىلدىققا تەرەڭدەي ءتۇستى. بىرنەشە مىڭجىلدىق بۇرىن (مەن بىلەم) ادامزات (نەمەسە ونىڭ كەيبىر بولىگى) تاڭبالى جازۋدى قولدانىپ، جازىپ جۇرگەن. بۇل بىلىمدەردى قالپىنا كەلتىرۋ ارقىلى ءبىز XX عاسىردىڭ باسىندا جاساندى تۇردە ۇزىلگەن ءتىلىمىزدىڭ تاريحىنا قاتىستى قولجەتەر شىندىقتى قايتا تانۋىمىزعا تۋرا كەلدى. 1926 جىلى باكۋدە وتكەن العاشقى تۇركولوگيالىق كونگرەستەن كەيىن تۇركولوگيا عىلىم رەتىندە قالىپتاسا المادى… …2018 جىلى نازارباەۆ مەنى اڭگىمەلەسۋ ءۇشىن اقورداعا شاقىردى. ۇلكەن ۇستەلدىڭ باسىندا

  • قىتاي ينتەلليگەنتسياسى قىتاي يەروگليفىن سىنادى، قىتاي ءتىلىن ەمەس…

    قىتاي ينتەلليگەنتسياسى قىتاي يەروگليفىن سىنادى، قىتاي ءتىلىن ەمەس…

    قازىر الەۋمەتتىك جەلىدە كەيبىر قازاق زيالىلارىنىڭ قازاق ءتىلىن سىناعان پىكىرى تاراپ ءجۇر. ەسىمە ءبىر كەزدەرى قىتاي ينتەلليگەنتسياسىنىڭ قىتاي يەروگليفىن سىناعانى ءتۇسىپ كەتتى. 20- عاسىردىڭ العاشقى شيرەگىندە قىتايدىڭ ءداستۇرلى يەروگليفتەرىن سىناماعان زيالى كەمدە كەم. *** *** *** “يەروگليفتەردە زاماناۋي يدەيالار مەن تەوريالاردى جەتكىزەتىن سوزدىك قور جوق، ءارى ولار زياندى ويلاردىڭ ۇياسىنا اينالادى. ولاردى جويۋدا ۇيات جوق” دەپ جازدى 1918 جىلى قىتاي كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشىلاردىڭ ءبىرى ءارى جاڭا مادەنيەت قوزعالىسىنىڭ جەتەكشى قايراتكەرى چەن دۋسيۋ (陈独秀). قىتاي يەروگليفىن قاتتى سىناۋشىلاردىڭ قاتارىندا تاعى دا قىتاي كوممۋنيستىك قوزعالىستىڭ جەتەكشىلەرىنىڭ ءبىرى تسيۋي تسيۋباي (瞿秋白) دە بولعان. ول ءتىپتى 1931 جىلى “قىتاي يەروگليفتەرى شىن مانىندە الەمدەگى ەڭ لاس، ەڭ جەكسۇرىن ءارى ەڭ جيرەنىشتى نارسە. ءتىپتى ورتاعاسىرلىق

  • قازىرگى زاڭناما اياسىندا مەملەكەتتىك ءتىلدى قالاي دامىتۋعا بولادى؟

    قازىرگى زاڭناما اياسىندا مەملەكەتتىك ءتىلدى قالاي دامىتۋعا بولادى؟

    Zhalgas Yertay         قازاقستان بيلىگى مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋ ءۇشىن قاتاڭ شەشىمدەرگە بارعىسى كەلمەيدى دەيىك. بىراق قازىرگى زاڭناما اياسىندا مەملەكەتتىك ءتىلدى قالاي دامىتۋعا بولادى؟ سونى ويلانىپ كورەيىك. قازاق ءتىلىن دامىتۋ جايىن ايتقان كەزدە قازاقستان بيلىگى قوعامدى ەكىگە بولەدى. ءبىرى – ءتىلدى دامىتۋدىڭ راديكال شەشىمدەرىن ۇستانادى، ەكىنشى جاعى – قازىرگى ستاتۋس-كۆونى ساقتاعىسى كەلەدى، ياعني ەشتەڭە وزگەرتپەي-اق قويايىق دەيدى. بىراق ەكى جولدى دا تاڭداماي، ورتاسىمەن ءجۇرۋدى ۇسىنىپ كورسەك قايتەدى!؟ باتىل قادامدارعا بارايىق، بىراق ول راديكال جول بولماسىن. قازاق ءتىلىن كۇشپەن ەمەس، ورتانى دامىتۋ ارقىلى كۇشەيتسەك بولادى. ياعني ادامدار ءتىلدى ۇيرەنىپ اۋرە بولماي-اق، حالىق جاي عانا قازاق ءتىلى اياسىندا ءومىر ءسۇرۋدى ۇيرەنسىن. نەگىزگى وي وسى. ءبىز وسى ۋاقىتقا دەيىن ادامدار ورتانى

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: