|  |  | 

شوۋ-بيزنيس قازاق شەجىرەسى

الاتاۋدىڭ باۋىرىن مەكەندەگەن قىرعىز ۇلتىنا قاتىسىمىز جوق.

Dimash-i-dzheki“اجەم راحيمانىڭ رۋى ءالىمنىڭ ىشىندەگى — جاقايىم، ونىڭ ىشىندە – بىلامىق. ول كىسى بويجەتىپ، جاقايىم رۋىنىڭ ىشىندەگى تالپاق، قىرعىز رۋىنىڭ جيەنى تولەۋباي دەگەن كىسىگە تۇرمىسقا شىعادى. ەكەۋى بىرنەشە بالا سۇيەدى. ءسويتىپ جۇرگەندە وتىزىنشى جىلداردىڭ الاساپىرانى باستالادى. اشتىقتىڭ كەزىندە تولەۋباي اتامىز ءولىپ، اجەمىز بالا-شاعاسىن اشتان ءولىپ قالماس ءۇشىن ۋاقىتشا بالالار ۇيىنە وتكىزىپ، الاساپىران زاماندا ولاردان كوز جازىپ قالادى. اۋىلدا امان قالعان ۇلكەندەر اقىلداسا وتىرىپ، سۇيەنەر تىرەگىنەن، بالا-شاعاسىنان تىرىدەي ايىرىلعان قام كوڭىل راحيما اجەمدى الىمگە سىڭگەن قىرعىز رۋىنىڭ ىشىندەگى باراق، ونىڭ ىشىندەگى تىلەۋبايدان تارايتىن، جۇبايى قايتىس بولعان مەنىڭ اتام ايتبايعا قوسادى. جان-جاقتاعى اعايىن-تۋىستىڭ سۇيەمەلدەۋىمەن ەكى جارتى ءبىر ءبۇتىن بولىپ، ءتۇتىن تۇتەتەدى. كوپ ۇزاماي ومىرگە مەنىڭ اكەم كەلەدى. اناداي جاعدايلاردان كەيىن دۇنيەگە كەلگەن بالا ءتىپتى ءتاتتى كورىنەدى عوي، ەكەۋى دە: «بىزگە بۇل بالانى قۇداي بەردى…» دەسە كەرەك. ءسويتىپ، ەكى شاڭىراقتىڭ وشكەن وتىن تۇتاتقان سابيگە قۇدايبەرگەن دەگەن ەسىم بەرىلەدى. اكەمىز 7-8 جاسقا كەلگەندە، تاعى ءبىر قۋانىشتى جاعداي بولىپتى. اجەمنىڭ تولەۋبايدان تۋعان ايازباي دەگەن ۇلى امان تابىلادى. ايتباي اتام توي جاساپ، باۋىرىنا باسقان. ايازباي دا مەيىرىمدى، ەلگەزەك بوزبالا ەكەن، لەزدە اتاما باۋىر باسادى.مەنىڭ اكەم قۇدايبەرگەندى ەركەلەتىپ، ەرتىپ جۇرەدى ەكەن.
ءبىر كۇنى ايتباي اتام اتتان قۇلاپ، مەرتىگەدى. دەرتى ابدەن مەڭدەپ، ومىردەن وزار الدىندا ۇلى ايازبايدى شاقىرىپ الىپ: “بالام، ەستيار جىگىت بولىپ قالدىڭ، مەنىڭ ۋاقىتىم تاياعان سياقتى، ءىنىڭ قۇدايبەرگەن وزىڭە امانات، ەشقاشان بولىنبەڭدەر، ساعان سەندىم…” دەپ ءۇزىلىپ جۇرە بەرىپتى. كەيىنىرەك اناسى دا ومىردەن وزىپتى. اتامىز قايتقان كەزدە مەنىڭ اكەم قۇدايبەرگەن بار بولعانى توعىز جاستا ەكەن.
اكە اماناتىنا بەرىك ايازباي اتامىز ءىنىسى قۇدايبەرگەندى جەتەلەپ ءجۇرىپ ءوسىرىپ، باراقتىڭ تىلەۋبايىنان، جاقايىمنىڭ تالپاعىنان تارايتىن بارلىق تۋىس، تۋعاننىڭ مەيىرىمىن بويىنا تەڭ سىڭىرەدى. اكەم جاقايىم مەن باراقتىڭ ورتاق بالاسى بولىپ ەر جەتەدى.
اسكەر قاتارىنان كەلگەن سوڭ، اعاسىنىڭ اق باتاسىن الىپ
اكەم الماتى اۋىلشارۋاشىلىق ينستيتۋتىنا وقۋعا تۇسەدى.
وقىپ ءجۇرىپ، اقتوبەنىڭ شالقار وڭىرىنەن كەلگەن، ءالىمنىڭ شەكتىسىنەن تارايتىن قاباقتىڭ قىزى، مەنىڭ انام ميۋامەن تانىسىپ، شاڭىراق كوتەرەدى.
ەكەۋىنەن ءۇش بالا وربىدىك – مەن، اپكەم گۇلزيرا، قارىنداسىم نۇرگۇل.
مەن 1993 جىلى ينستيتۋت ءبىتىرىپ، ءالىمنىڭ شەكتىسىنەن، ونىڭ ىشىندە نازار رۋىنىڭ باشەنىنەن تارايتىن ەرمەكقىزى سۆەتامەن شاڭىراق كوتەردىم.
اللاعا شۇكىر، قازىر ەكى ۇلىمىز، ءبىر قىزىمىز بار.
اتا-انامىزبەن بىرگە ءبىر شاڭىراق استىندا تاتۋ-ءتاتتى ءومىر ءسۇرىپ جاتىرمىز.
P.S. الاتاۋدىڭ باۋىرىن مەكەندەگەن قىرعىز ۇلتىنا قاتىسىمىز جوق.
قۇداندالى، جەكجاتتى بولار كەزدە عانا ايتىلاتىن رۋ تارماقتارىن، ءومىر تاريحىن جاريالى تۇردە بايانداۋعا ءماجبۇر ەتكەن “جۋرناليستەرگە” نە دەيىن…
قانات ايتباەۆ.

Related Articles

  • اتتىعا جول، اۋىزدىعا ءسوز بەرمەگەن تۇرىم باتىر

    ءار داۋىردە حالىقتىڭ پانا تۇتار، قورمال سانار قۇرمەتتى ازاماتتارى بولادى، سولاردىڭ ءبىرى زامانى اتتىعا جول، اۋىزدىعا ءسوز بەرمەيتىن، باتىرلىعىمەن حالقى جاقتا تۇرىپ، مىناۋ ورتاسى مەن مەكەنىن قورعاۋ جولىندا سىرت جاۋعا سەس بولىپ كەلگەن تۇرىم باتىردى تۋعان حالقى ماڭگى ۇماتپايدى. تۇرىم بالا كۇنىنەن بالۋاندىعىمەن، قامشىگەرلىگىمەن اتى شىققان، ەسەيىپ ات جالىن تارتىپ مىنە كوز الارتقان جاۋلارىنىڭ بەتىن قايتارىپ كوزگە تۇسكەندىكتەن «بۇل وڭىردە تۇرىم بار» دەپ سىرت جاۋلار اتتاپ باسپايتىن بولعان. تۇرىم ءومىرىنىڭ سوڭىندا زيراتىن قازىپ، قابىرىن تۇرعىزىپ قويىپ قاجىلىق ساپارعا اتتانىپ، قايتارىندا بۇگىنگى سەمەي ءوڭىرى ماڭىنا كەلگەندە تۇيىقسىز دۇنيە سالىپ، جول جولداستارى سۇيەكتە بۇزباي سارتەرەكتەگى ءوزى ازىرلەپ كەتكەن قابىرعا جەتكىزىپ، ەل، جۇرتىنا تابىس ەتىدى. يتەلى رۋىنىڭ ءبىر مۇنشا اتاسى اجى گۇڭ بولىپ

  • جاستار قالاسىنداعى رۋحاني كەش: الماتى اسپانى اباي اندەرىمەن كومكەرىلدى

    جاستار قالاسىنداعى رۋحاني كەش: الماتى اسپانى اباي اندەرىمەن كومكەرىلدى

    ءامىربولات قۇسايىنۇلى اباي كۇنى قارساڭىندا الماتى قالاسىندا اشىق اسپان استىنداعى ساحنادا مىڭداعان كورەرمەندەر قازاقستان رەسپۋبليكاسى مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىنىڭ «ۇلتتىق كينونى قولداۋ مەملەكەتتىك ورتالىعى» قولداۋىمەن تۇسىرىلگەن ابايدىڭ تۇڭعىش شىعارمالار جيناعىنىڭ جارىق كورۋ تاريحىن بايانداعان «العاشقى كىتاپ» اتتى دەرەكتى ءفيلمدى تاماشالادى، دەپ جازادى Muztaumedia.kz. دوكۋدراما جانرىنداعى بۇل دەرەكتى فيلم قازاقتىڭ نەشە عاسىرلىق رۋحاني تاريحىنداعى تاڭ قالارلىق ۇلى وقيعا — 1909 جىلى پەتەربور قالاسىندا يلياس بوراگانسكي باسپاسىنان جارىق كورگەن ابايدىڭ تۇڭعىش كىتابىنىڭ قيلى تاعدىرىن بەينەلەگەن. فيلم جالعىز ءوزى تۇتاس ءبىر الەم جاساپ، شىعارماشىلىقپەن اينالىسقان نەبارى جيىرما جىلدىڭ ىشىندە قازاقتىڭ ءتىلىن دە، كوركەمدىك، ەتيكالىق تانىمىن دا كۇرت وزگەرتىپ، بۇرىن-سوڭدى تۇرىك جۇرتى جەتپەگەن بيىككە كوتەرگەن ابايدىڭ العاشقى كىتابى قالاي باسىلىپ شىقتى، اباي كوزى تىرىسىندە ءوزىنىڭ

  • مىرجاقىپ دۋلاتوۆ تۇرمەدە جاتقاندا جازعان ولەڭى

    مىرجاقىپ دۋلاتوۆ تۇرمەدە جاتقاندا جازعان ولەڭى

    جەكە ارحيۆىمنەن تابىلعان قۇندى مۇراعات «مىرجاقىپ دۋلاتوۆ تۇرمەدە جاتقاندا جازعان ولەڭى) بۇل ولەڭدى 1980 – جىلى ءور التايدىڭ كوكتوعاي اۋدانىنا قاراستى دۇرە اۋىلىندا 61 جاستاعى قاۋان ورىنباسارۇلى دەگەن اقساقال ايتقانىنان جەكە ارحيۆىمدە ساقتالىپ قالعانىنان تاۋىپ وقىرمانمەن ءبولىسىپ وتىرمىن. اي، قۇداي – اۋ، اققا جاق، ءوزىڭى ايان مەن ناقاق. اقيقات دەگەن جولىڭنىن، ابىرويىڭدى اشپا حاق. اياتبەنەن قادىسقا، اللا نيەت اق ىسكە. جان الماسام جوق ەدى-اۋ، جازا تارتسىن دەگەن باق. مەنى سوتتاپ بايلاتىپ، زىعىرداندى قايناتىپ. ماسايراسىن ءماز بولىپ، قيناعاندى ءوزىڭ تاپ جاقىن جەردەن جاۋ شىعىپ، ماقۇل ىستەن داۋ شىعىپ. دۇشپان ءۇستاپ قولىمنان، يتتەر تىستەپ تونىمنان. جامان توسۋ بولعان شاق، تۇتقىن بولىپ تارىعىپ، جالعىز جاتىپ زارىعىپ، اشۋ قىسىپ ويدى الىپ، دەرت ءجايىلىپ بويدى

  • عالىم بوقاش مەرەيلى 50 جاستا

    عالىم بوقاش مەرەيلى 50 جاستا

    Altyn Magauina بۇگىن اتامىزدىڭ ەڭ جاقىن شاكىرتتەرىنىڭ ءبىرى، ءبىزدىڭ باۋىرىمىز، قازاقتىڭ ماقتان تۇتاتىن جاستارىنىڭ ءبىرى عالىم بوقاش مەرەيلى 50 جاسقا تولىپ وتىر. ءبىز ءۇشىن بۇل كۇن – جاي عانا عالىمنىڭ تۋعان كۇن ەمەس، بۇل – ونىڭ جارتى عاسىرلىق ونەگەلى ءومىر جولىنىڭ، ادال ەڭبەگىنىڭ، بيىك پاراسات پەن ادامگەرشىلىگىنىڭ مەرەكەسى. ءبىز عالىمدى تەك تەرەڭ ءبىلىمى ءۇشىن ەمەس، ۇلكەن جۇرەگى ءۇشىن قادىرلەيمىز. عالىمنىڭ الەمنىڭ ەڭ بەدەلدى وقۋ ورىندارىنىڭ ءبىرى – وكسفورد ۋنيۆەرسيتەتىندە ءبىلىم الىپ، “ازاتتىق راديوسىندا جەمىستى ەڭبەك ەتىپ، بۇگىندە امەريكا قۇراما شتاتتارىنىڭ مەملەكەتتىك قىزمەتىندە ابىرويلى جۇمىس اتقارىپ جۇرگەنى ونىڭ تاباندىلىعىنىڭ، بىلىمگە قۇشتارلىعىنىڭ جانە ەڭبەكقورلىعىنىڭ ايقىن كورىنىسى. الايدا ادامنىڭ شىنايى باعاسى ونىڭ قىزمەتىمەن نەمەسە جەتكەن جەتىستىكتەرىمەن عانا ولشەنبەسە كەرەك. ادامنىڭ قادىرى ونىڭ جۇرەگىندە،

  • قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ داعدارىسى ھام جاڭا كونتسەپتسيا

    قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ داعدارىسى ھام جاڭا كونتسەپتسيا

    ارما اعايىن! شاعىن ساراپتاما ءبىرىنشى، قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ داعدارىسى كەلە جاتىر. داعدارىسقا قارسى قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ جاڭا كونتسەپتسياسىنىڭ جاسالماۋى الاڭداتادى. ءبىز قازىر 18 عاسىرلارداعى قازاق حان-سۇلتاندارى قابىلداعان ەتنوگەنەزدىك كونتسەپتسياسىمەن ءالى ءومىر ءسۇرىپ كەلە جاتىرمىز. ودان كەيىنگى ءۇش عاسىردا كولونيزاتسيالىق كىرىپتارلىق ەتنوگەنەزدىك جاڭا كونتسەپتسيانى قابىلداۋعا ءھام ترانسفورماتسيالاۋعا مۇرسات بەرمەدى. قولدانىستاعى قازاق شەجىرەسىن اشىپ قاراڭىز، رۋلار شەجىرەسىنىڭ كونتسەپتسياسى 18 عاسىرلاردا قابىلدانعان ميزامعا سايكەس كەلەدى. ءتىپتى شەجىرەدەگى اتالىق رۋلار سول عاسىرداعى قاندايدا ءبىر تاريحي تۇلعادان (باتىردان) باستاۋ الادى نەمەسە شەجىرەدەگى اتى اتالاتىن رۋلار 18- عاسىرعا بارىپ توقتايدى، ارى قاراي ۇزىك-ۇزىك. بۇل 18- عاسىرداعى جاۋگەرشىلىك زاماننىڭ تالابىنا ساي سۇرىپتالعان قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ كورىنىسى ەدى. ياعني قازاق شەجىرەسىنىڭ كونتسەپتسياسى قازاق ەتنوگەنەزىنىڭ مودەلىن قالىپتادى. ەكىنشى، ساياسي جانە مادەني شەشىمدەردىڭ

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: