|  | 

ساياسات

ەرجان وتەمباەۆتى ءبىرجولاتا ەركىندىكتە قالدىردى

وپپوزيتسيالىق ساياساتكەر التىنبەك سارسەنبايۇلى مەن ونىڭ ەكى كومەكشىسىن قاستاندىقپەن ءولتىرۋدى ۇيىمداستىرۋشى دەپ تانىلعان پارلامەنت سەناتى اپپاراتىنىڭ بۇرىنعى باسشىسى ەرجان وتەمباەۆقا ەركىندىك بەرىلدى. استانا قالالىق سوتىنىڭ كاسساتسيالىق القاسى ونى مەرزىمىنەن بۇرىن شارتتى جازامەن بوساتقان سوت شەشىمىنە قاتىستى شاعىمدى قابىلداماي تاستادى.

پارلامەنت سەناتى اپپاراتىنىڭ بۇرىنعى باسشىسى ەرجان وتەمباەۆ (وڭ جاقتان ەكىنشى) سوتقا كەلدى. استانا، 28 مامىر 2015 جىل.

پارلامەنت سەناتى اپپاراتىنىڭ بۇرىنعى باسشىسى ەرجان وتەمباەۆ (وڭ جاقتان ەكىنشى) سوتقا كەلدى. استانا، 28 مامىر 2015 جىل.

ەرجان وتەمباەۆ بۇگىنگى سوت وتىرىسىنا ءبىر توپ بەلگىسىز اداممەن بىرگە كەلدى. ول سوتقا دەيىن دە، سوتتان كەيىن دە كوممەنتاري بەرۋدەن باس تارتتى. ءوزىن سەرگەك ءارى باتىل ۇستاعان بۇرىنعى تۇتقىن سۇراق قويعان ازاتتىق تىلشىسىنە «اۋلاق جۇرىڭىزدەرشى» دەدى.

قاستاندىقپەن ولتىرىلگەن التىنبەك سارسەنبايۇلىنىڭ اعاسى رىسبەك سارسەنبايۇلى سوت وتىرىسى باستالار الدىندا ازاتتىق تىلشىسىنە «قاستاندىققا كىمنىڭ تاپسىرىس بەرىپ، كىمنىڭ ۇيىمداستىرعانى ءالى بەلگىسىز بولعاندىقتان ەرجان وتەمباەۆتى مەرزىمىنەن بۇرىن شارتتى جازامەن بوساتۋ زاڭ تۇرعىسىنان دا، مورال تۇرعىسىنان دا مۇلدە دۇرىس ەمەس» دەپ مالىمدەدى.

قاستاندىقپەن ولتىرىلگەن التىنبەك سارسەنبايۇلىنىڭ اعاسى رىسبەك سارسەنبايۇلى. استانا، 28 مامىر 2015 جىل.
قاستاندىقپەن ولتىرىلگەن التىنبەك سارسەنبايۇلىنىڭ اعاسى رىسبەك سارسەنبايۇلى. استانا، 28 مامىر 2015 جىل.

2014 جىلدىڭ اقپانىندا ەرجان وتەمباەۆتىڭ ۇكىمىن قايتا قاراعان سوت جازا مەرزىمىن 20 جىلدان 13 جىلعا قىسقارتىپ، ونى «قىلمىسقا ايداپ سالۋشى» دەپ تانىعان. ەرجان وتەمباەۆ 2006 جىلى وپپوزيتسيالىق ساياساتكەر التىنبەك سارسەنبايۇلى مەن ونىڭ جۇرگىزۋشىسىن جانە كۇزەتشىسىن قاستاندىقپەن ولتىرۋگە تاپسىرىس بەرۋشى رەتىندە سوتتالعان. قازاقستان باس پروكۋراتۋراسىنىڭ «التىنبەك سارسەنبايۇلىن ولتىرۋگە شىن مانىندە قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ بۇرىنعى كۇيەۋ بالاسى راحات اليەۆ پەن ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ بۇرىنعى توراعاسى ءالنۇر مۇساەۆ تاپسىرىس بەرگەن» دەگەن مالىمدەمەسىنەن كەيىن وتەمباەۆتىڭ ۇكىمى قايتا قارالعان.

رىسبەك سارسەنبايۇلى قازاقستان قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى اليەۆ پەن مۇساەۆتىڭ قاستاندىققا قاتىسىن دالەلدەي الماۋى سەبەپتى وتەمباەۆتى تۇرمەدەن شىعارماۋ كەرەك ەدى دەپ سانايدى.

 

سوت القاسى وتىرىسىندا جابىرلەنۋشى تاراپ وكىلى مارجان اسپاندياروۆا ەرجان وتەمباەۆتى مەرزىمىنەن بۇرىن شارتتى جازامەن بوساتۋ فاكتىسىنەن كەيىن قوعامدا «جەكە تۇلعاعا قارسى قىلمىس جاساعاندار جازادان قۇتىلىپ كەتۋى نەمەسە جازانى جەڭىلدەتۋىنە بولادى دەگەن وي ورنىعادى» دەپ مالىمدەدى.

– وتەمباەۆتىڭ جازاسىن جەڭىلدەتۋ جان تۇرشىكتىرەتىن قىلمىسقا ەل باسشىلىعىنىڭ قاتىسى بارىن دالەلدەمەي مە؟ – دەيدى مارجان اسپاندياروۆا.

ول توعىز جىلدىڭ ىشىندە، ءتىپتى ونى مەرزىمىنەن بۇرىن شارتتى جازامەن بوساتۋ ماسەلەسى قارالىپ جاتقان كەزدە دە ەرجان وتەمباەۆقا ءبىر دە ءبىر سۇراق قويۋ مۇمكىندىگى بەرىلمەگەنىن ايتتى.

ساياساتكەر التىنبەك سارسەنباەۆ. الماتى، 2005 جىل.
ساياساتكەر التىنبەك سارسەنباەۆ. الماتى، 2005 جىل.

استاناداعى كاسساتسيالىق القا سۋديالارىنىڭ قارسىلىعىنا قاراماستان، رىسبەك سارسەنبايۇلى ەرجان وتەمباەۆتان ءىنىسىنىڭ قازاسىنا قاتىستى ءبىراز سۇراقتارعا جاۋاپ بەرۋىن ءوتىندى. ول التىنبەك سارسەنبايۇلىن قاستاندىقپەن ولتىرۋگە ناقتى كىمنىڭ تاپسىرىس بەرگەنىن دە سۇرادى.

– قويىلعان سۇراقتارعا قاتىستى ايتارىم، بۇل – وزگە سوت قارايتىن، وزگە تەرگەۋ امالدارىنا قاتىستى ماسەلە. ادامشىلىق تۇرعىدان العاندا، جابىرلەنۋشىلەردى دە تۇسىنۋگە بولادى، ولاردىڭ سۇراقتارىنىڭ وزىندىك قيسىنى بار. مەن ولاردى بەلگىلى ءبىر دارەجەدە تۇسىنەمىن. بىراق مىنا وتىرىستا زاڭدى باسشىلىققا الىپ، وسى ىسكە قاتىسى بار ماسەلەنى عانا قاراۋدى سۇرايمىن. ءبىر ماسەلەنى قاراپ وتىرىپ، وزگە جاققا بۇرا تارتىپ جاتىرمىز. ونى قاراۋدىڭ ۋاقىت جوعالتقاننان باسقا ەشبىر ءمانى جوق، – دەدى ەرجان وتەمباەۆ.

بىلتىر قاراشا ايىندا استاناداعى مامانداندىرىلعان اۋدانارالىق قىلمىستىق ىستەر سوتى مەرزىمىنەن بۇرىن شارتتى جازامەن بوساتۋ تۋرالى ءوتىنىشىن قاراعاننان كەيىن ەرجان وتەمباەۆ بوستاندىققا شىققان. پارلامەنت سەناتى اپپاراتىنىڭ بۇرىنعى باسشىسى تۇرمەدە سەگىز جىل وتىردى.

رەسمي بولجام بويىنشا، التىنبەك سارسەنبايۇلىن بۇرىنعى پوليتسيا قىزمەتكەرى، سول وقيعادان كەيىن سوتقا تارتىلىپ، ومىرلىك تۇرمە جازاسىنا كەسىلگەن كەسىلگەن رۋستام يبراگيموۆ ولتىرگەن. تەرگەۋ بولجامىنشا، بۇل ىسكە ساياساتكەردى ۇرلاپ اكەتۋدى ۇيىمداستىرعان قازاقستان ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتى «ارىستان» ارنايى بولىمشەسى وفيتسەرلەرىنىڭ دە قاتىسى بار.

2006 جىلى اقپان ايىندا جۇمباق جاعدايدا قاستاندىقپەن ولتىرىلگەن ازاماتتاردىڭ – قازاقستان وپپوزيتسياسى باسشىلارىنىڭ ءبىرى التىنبەك سارسەنبايۇلى مەن ونىڭ كومەكشىلەرى ۆاسيلي جۋراۆلەۆ جانە باۋىرجان بايبوسىن ۇشەۋىنىڭ دەنەسى الماتى ماڭىنان تابىلعان. جابىرلەنۋشى تاراپتىڭ مالىمدەۋىنشە، سودان بەرى تەرگەۋ امالدارىندا ەشقانداي ىلگەرىلەۋ بولماعان جانە قىلمىسقا تاپسىرىس بەرۋشىنىڭ ەسىمى ءالى كۇنگە دەيىن اتالماعان.

سۆەتلانا گلۋشكوۆا

azattyq.org

Related Articles

  • “توڭكەرىس جاساۋعا ماشىقتانعاندار” كىم؟ قاڭتار قۇپياسى اشىلسا، سالدارى نە بولادى؟ دەپۋتاتپەن سۇحبات

    “توڭكەرىس جاساۋعا ماشىقتانعاندار” كىم؟ قاڭتار قۇپياسى اشىلسا، سالدارى نە بولادى؟ دەپۋتاتپەن سۇحبات

    نۇربەك ءتۇسىپحان قازاقستان پارلامەنتى ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى، زاڭگەر ابزال قۇسپان ازاتتىققا سۇحبات بەرىپ وتىر. استانا، 26 قازان، 2023 جىل قاڭتاردى كىم ۇيىمداستىرعانىن بيلىك بىلە مە، بىلسە نەگە اشىق ايتپادى؟ پارلامەنتتە نەگە قاڭتار بويىنشا تاعى تىڭداۋ وتپەيدى؟ پرەزيدەنت توقاەۆ قاڭتار “توڭكەرىس جاساۋعا ابدەن ماشىقتانعان مامانداردىڭ جەتەكشىلىگىمەن” ۇيىمداستىرىلدى دەدى. ولار كىمدەر؟ ءماجىلىس دەپۋتاتى ابزال قۇسپان وسى سۇراقتارعا جاۋاپ بەردى ازاتتىق: ابزال مىرزا، ءسىز – قاڭتار وقيعاسىنا ءبىر تاراپتان ەمەس، جان-جاعىنان قاراۋعا مۇمكىندىك العان ادامسىز. ەڭ الدىمەن سول وقيعاعا تىكەلەي قاتىستىڭىز، جۇرتتى الاڭعا شىعۋعا شاقىردىڭىز. ودان كەيىن قاندى قىرعىندا قاماۋعا الىنعانداردى بوساتۋعا ات سالىسىپ، زاڭگەر رەتىندە دە ارالاستىڭىز. ودان بولەك ءماجىلىس دەپۋتاتى ەسەبىندە دە جاڭا ءبىر راكۋرستان قاراپ وتىرسىز. ايتىڭىزشى، جان-جاعىنان قاراعاندا قاڭتار وقيعاسىندا سىزگە

  • اتەيستەر مەن تاڭىرشىلدەرگە مىڭ العىس! 

    اتەيستەر مەن تاڭىرشىلدەرگە مىڭ العىس! 

    ەلدەس وردا سۋرەت: اۆتوردىڭ جەكە ارحيۆىنەن الىندى. قازاق قوعامىندا جاڭا ينتەللەكتۋالدىق كەزەڭ تۋىپ كەلەدى. ءبىرىنشى، قازىرگى قازاق قوعامىندا سەنىم ماسەلەسىنە قاتىستى پىكىرتالاستاردىڭ كۇشەيۋى كەزدەيسوق قۇبىلىس ەمەس. بۇل دەگەنىڭىز الەۋمەتتىك جەلىلەردىڭ، اشىق اقپاراتتىق كەڭىستىكتىڭ جانە جاھاندىق ينتەللەكتۋالدىق اعىمداردىڭ ىقپالىمەن قالىپتاسقان جاڭا قوعامدىق ويلاۋ فورماسىنىڭ كورىنىسى. اتەيستىك كوزقاراستاردىڭ اشىق ايتىلۋى، تاڭىرشىلدىك يدەيالاردىڭ قايتا جاڭعىرۋى جانە ءداستۇرلى ءدىني ورتا اراسىنداعى پىكىر قاقتىعىسى زيالى ورتادا الاڭداۋشىلىق تۋدىرعانىمەن، شىن مانىندە بۇل قۇبىلىس قوعامنىڭ رۋحاني السىرەۋىن ەمەس، سانالى ىزدەنىسكە بەت بۇرعانىن كورسەتەدى. ەكىنشى، ۇزاق ۋاقىت بويى قازاق قوعامىنداعى ءدىني ديسكۋرس نەگىزىنەن مونولوگتىقسيپاتتا بولدى. ۋاعىز ايتىلدى، ال تىڭداۋشى تاراپ ونى تالقىلاۋسىز قابىلداۋعا ءتيىس ەدى. سۇراق قويۋ كۇمانمەن، كۇمان ءالسىز يمانمەن تەڭەستىرىلدى. مۇنداي ورتادا سەنىم دالەلدەۋدى ەمەس، قايتالاۋدى تالاپ ەتتى. عىلىمي

  • قىتاي ينتەلليگەنتسياسى قىتاي يەروگليفىن سىنادى، قىتاي ءتىلىن ەمەس…

    قىتاي ينتەلليگەنتسياسى قىتاي يەروگليفىن سىنادى، قىتاي ءتىلىن ەمەس…

    قازىر الەۋمەتتىك جەلىدە كەيبىر قازاق زيالىلارىنىڭ قازاق ءتىلىن سىناعان پىكىرى تاراپ ءجۇر. ەسىمە ءبىر كەزدەرى قىتاي ينتەلليگەنتسياسىنىڭ قىتاي يەروگليفىن سىناعانى ءتۇسىپ كەتتى. 20- عاسىردىڭ العاشقى شيرەگىندە قىتايدىڭ ءداستۇرلى يەروگليفتەرىن سىناماعان زيالى كەمدە كەم. *** *** *** “يەروگليفتەردە زاماناۋي يدەيالار مەن تەوريالاردى جەتكىزەتىن سوزدىك قور جوق، ءارى ولار زياندى ويلاردىڭ ۇياسىنا اينالادى. ولاردى جويۋدا ۇيات جوق” دەپ جازدى 1918 جىلى قىتاي كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشىلاردىڭ ءبىرى ءارى جاڭا مادەنيەت قوزعالىسىنىڭ جەتەكشى قايراتكەرى چەن دۋسيۋ (陈独秀). قىتاي يەروگليفىن قاتتى سىناۋشىلاردىڭ قاتارىندا تاعى دا قىتاي كوممۋنيستىك قوزعالىستىڭ جەتەكشىلەرىنىڭ ءبىرى تسيۋي تسيۋباي (瞿秋白) دە بولعان. ول ءتىپتى 1931 جىلى “قىتاي يەروگليفتەرى شىن مانىندە الەمدەگى ەڭ لاس، ەڭ جەكسۇرىن ءارى ەڭ جيرەنىشتى نارسە. ءتىپتى ورتاعاسىرلىق

  • زەلەنسكيدىڭ “جالعىز سەنەرى ءارى وڭ قولى”. اندرەي ەرماك كىم؟

    زەلەنسكيدىڭ “جالعىز سەنەرى ءارى وڭ قولى”. اندرەي ەرماك كىم؟

    رەي فەرلونگ اندرەي ەرماك (سول جاقتا) پەن ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆلاديمير زەلەنسكي (وڭ جاقتا). 2019 جىل. اندرەي ەرماك ۇشاقتان تۇسە سالا ءوزىنىڭ باستىعىن قۇشاقتادى. 2019 جىلى قىركۇيەكتە پرەزيدەنت زەلەنسكيمەن جىلى جۇزدەسۋ جاڭادان باستالىپ كەلە جاتقان ساياسي سەرىكتەستىكتىڭ باسى ەدى. بۇل – ەرماكتىڭ رەسەي تۇرمەسىندە وتىرعان 35 ۋكراينالىقتى ماسكەۋدەن الىپ كەلگەن ءساتى. ال 2020 جىلى ەرماك زەلەنسكي اكىمشىلىگىنىڭ باسشىسى بولدى. بىراق ۋكرايناداعى جەمقورلىق شۋىنان كەيىن ونىڭ قىزمەتىنە جۇرتتىڭ نازارى اۋدى. سەبەبى ەرماك ۋكراينا ەنەرگەتيكالىق ينفراقۇرىلىمىنا بولىنگەن قارجى جىمقىرىلعان كوررۋپتسيا سحەماسىندا نەگىزگى رولدە بولعان دەگەن اقپارات تاراعان. بىراق تەرگەۋشىلەر بۇل جايتتىڭ جاي-جاپسارىن تولىق اشقان جوق. ەرماكتىڭ ءوزى ازاتتىقتىڭ ۋكراينا قىزمەتىنىڭ رەسمي ساۋالدارىنا جاۋاپ بەرگەن جوق. سونىمەن زەلەنسكيدىڭ كەڭسەسىن باسقارىپ وتىرعان ەرماك كىم؟ تەلەۆيدەنيەدەن

  • توقاەۆ نيۋ-يوركتە زەلەنسكيمەن كەزدەستى

    توقاەۆ نيۋ-يوركتە زەلەنسكيمەن كەزدەستى

    قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ نيۋ-يوركتە ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆلاديمير زەلەنسكيمەن كەزدەستى. 22 قىركۇيەك 2025 جىل. توقاەۆ پەن زەلەنسكي. سۋرەت: اقوردا 21 قىركۇيەك كۇنى قازاقستان پرەزيدەنتى بۇۇ باس اسسامبلەياسىنا بارعان ساپارىندا نيۋ-يوركتە ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆلاديمير زەلەنسكيمەن كەزدەستى. اقوردا ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ حابارلاۋىنشا، پرەزيدەنتتەر ەكىجاقتى ەكونوميكالىق جانە گۋمانيتارلىق ىنتىماقتاستىق ماسەلەلەرىن تالقىلاعان. سونداي-اق، زەلەنسكي “ۋكرايناداعى جاعدايعا بايلانىستى كوزقاراسىن” بىلدىرگەن، ال قازاقستان باسشىسى “قاقتىعىستى توقتاتۋ ماقساتىندا ديپلوماتيالىق جۇمىستاردى جالعاستىرۋ قاجەت” دەگەن. زەلەنسكي وسى كەزدەسۋ تۋرالى مالىمدەمەسىندە ۋكراينا، اقش، ەۋروپا جانە وزگە ەلدەردىڭ سوعىستى توقتاتۋ جونىندەگى تالپىنىسىن تالقىلاعانىن ايتتى. ونىڭ سوزىنشە، قوس باسشى سونداي-اق ەكىجاقتى ساۋدا-ەكونوميكالىق ارىپتەستىكتى، قازاقستاندىق كومپانيالاردىڭ ۋكراينانى قالپىنا كەلتىرۋ ىسىنە قاتىسۋعا دەگەن قىزىعۋشىلىعىن ءسوز ەتكەن. 2022 جىلعى اقپاندا ۋكرايناعا باسىپ كىرگەن رەسەي قازاقستاننىڭ ەڭ

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: