رەسەي باسىلىمدارىنىڭ شۋلاتا جازعان: «مايقۇدىقتا قوڭىرقاي تىرشىلىك كەشىپ جاتقان سۆەتلانا اياق استىنان، «وتانداستاردى كوشىرىپ اكەلۋ» باعدارلاماسى بويىنشا كالينينگرادقا كوشەتىن بولدى…»، — دەگەن اقپاراتىنا كوزىم تۇسكەن ەدى. ءمان بەرمەپپىن.
جاقىندا قوعامدىق ورىندا سىراعا قىزارا ءبورتىپ، داۋرىعا سويلەسكەن ەكى جىگىتتىڭ اڭگىمەسىنە قۇلاق تۇرۋگە تۋرا كەلدى. باستى تاقىرىپ وسى «ارقانكەرگەن» وقيعاسى جايلى ەدى. ەكى جىگىت تە كەزىندە ىشكى اسكەر قاتارىندا قىزمەت جاساپ، دەمالىسقا شىعىپتى. 2012 جىلى «چەلاح ىسىمەن» اينالىسقان ەكەن. «نەگىزگى ماسەلە – «ارقانكەرگەندەگى» كونتراباندالىق كانال بولاتىن. ول جەردەن جىلىنا ميلليونداعان دوللاردىڭ تاۋارى ىشكە زاڭسىز اعىلىپ جاتتى. بۇل كانالدى – مەملەكەتتىك ۇلكەن شەنەۋنىكتىڭ باۋىرى اشسا – الاقانىندا، جۇمسا – جۇدىرىعىندا ۇستادى. كەيىن، كەدەندىك وداق قۇرىلعان سوڭ، زاڭسىز ارنانى جابۋعا ورىستار دا بەلسەنە كىرىستى. بىراق ناتيجە شىققان جوق. انىعىندا، الگى ءداۋدىڭ باۋىرىنا «ءتايت» دەۋگە بىزدەگى ءمينيستردىڭ ەشقايسىسىنىڭ جۇرەگى داۋالامادى. ورىستار ەشتەڭەگە قاراعان جوق. ءبىر تۇندە ارنايى جاساعىن تىكۇشاقپەن جىبەردى دە، بۇتىندەي ءبىر زاستاۆانى قىرىپ سالدى. شەكاراشىنىڭ ىشىندە سلاۆيان تەكتەس ەكى جىگىت بار ەدى. بىرەۋى، دەنيس رەي، ەكىنشىسى ۆلاديمير چەلاح. ازيات تەكتەستەردى تۇگەل قىرىپ سالدى دا، ەكى سلاۆيان بالاسىنا تيمەدى. قاعازعا جازىلعان ستسەناريدى چەلاحقا ابدەن جاتتاتتى. باسىندا چەلاح تا مۇنداي «مويىنداۋدان» باس تارتقان ەدى. بىراق اكە-شەشەسىن، ارتىندا قالعان باۋىرلارىن تۇگەل جويامىز دەگەن سوڭ، امال جوق، ايتقانعا كوندى. وسى ۋاقىتقا دەيىن جاسالعان بالليستيكالىق، كريميناليستيكالىق، اناۋ-مىناۋ دەگەن ءتۇرلى ساراپتامالاردى مۇقيات قاراپ شىقساڭىز دا وسىعان كوزىڭىز جەتەدى. جاعدايدىڭ ءدال وسىلاي وربىگەنىن ءبىزدىڭ تەرگەۋ ورىندارىمىز بەن بيلىگىمىز باياعىدان بىلەدى. بىراق چەلاحتى كىنالى ەتىپ تانۋ – ءبىزدىڭ بيلىككە دە، رەسەيگە دە وتە ءتيىمدى ەدى. سوندىقتان، چەلاحتىڭ ۆاريانتى جۇزەگە استى. ال، دەنيس رەيدىڭ قايدا كەتكەنىن ەشكىم بىلمەيدى…»- دەپ جاتتى. ءمان بەرمەسىمە بولمادى. ەسىمە قايتادان سۆەتلانا ۆاششەنكونىڭ اياق استىنان قونىس اۋدارۋعا اسىققانى تۋرالى اقپارات تۇسە قالدى. بۇل كوشكە كوڭىل اۋدارماسقا بولمايتىن ەكى باستى دەتال بار ەدى. ونىڭ ءبىرى – سۆەتلانا ۆاششەنكو «ارقانكەرگەندە» قارۋلاستارىن قىرىپ سالدى» دەپ ايىپتالىپ، ءومىر بويىنا باس بوستاندىعىنان ايىرىلعان ۆلاديسلاۆ چەلاحتىڭ تۋعان اناسى. ەكىنشى ماسەلە – رەسەيدىڭ «وتانداستاردى كوشىرىپ اكەلۋ» باعدارلاماسى بويىنشا كوشىپ كەلۋشىلەردى ەڭ الدىمەن — شىعىس سىبىرگە، سىبىرگە، ورتالىق رەسەيگە ورنالاستىرادى. ەۋروپانىڭ تورىندەگى كالينينگرادقا كەز-كەلگەن كىسىنى جىبەرە قويمايدى. كالينينگرادقا اۋقاتتى، اقشالى ادامدار قونىس اۋدارادى. سۆەتلانا سەكىلدى قاراپايىم ايەل ءوز ورنىن تاۋىپ كەتە قويۋى ەكىتالاي. ويتكەنى، كالينينگرادتا جۇمىسسىزدىق ەڭ باستى پروبلەما. ياعني، سۆەتلانا ۆاششەنكو  الدەبىر كۇشكە سۇيەنبەسە، جىلى ورنىن سۋىتا سالۋعا باسقاشا سەبەپ جوق. ونىڭ ۇستىنە، سۆەتلانا ۆاششەنكو ۇلىمەن كەزدەسكەندە، ۆلاديسلاۆتىڭ: «ماما، مەنىڭ بارلىق كىنام — ءتىرى قالعانىم!» دەگەن ءسوزى تاعى دا ويلاندىرادى. سوندا، «ارقانكەرگەندەگى» سۇمدىق جايلى الگى قاۋەسەتتىڭ راس بولعانى ما؟ ايتپەسە، ماڭگى قاپاسقا قامالعان ۇلىنا دەنى دۇرىس انا ايىنا-جىلىنا قولدان توقاش ءپىسىرىپ تاسىپ وتىرسا دا داتكە قۋات ەمەس پە ەدى؟
توقتار جاقاش
Halyknews.kz