Aytayın degenim…
kerey.kz
Kürşim audanı jwrtşılığı üşin büginde ülken merekege aynalğan aytulı şara –ömirden erte ozğan darındı sazger jerlesimiz Oralhan Köşerovtiñ tvorçestvosına arnalğan, eki jılda bir ötip kele jatqan «Oralhan köktemi» attı än konkursı. Bastabında audandıq deñgeyde ötkenimen, kele-kele wyımdastıruşılar men mecenattardıñ ülken eñbekteriniñ arqasında aldımen oblıstıq, soñınan respublikalıq masştabtağı än bayqaularınıñ birine aynala bastağan «Oralhan köktemine» biıl «festival'» märtebesi berilip, öz elimizdiñ änşilerinen basqa, Qıtay, Resey, Moñğoliya ümitkerleri qızığuşılıq tanıtıp otırğan sıñaylı.Artına elu şaqtı än qaldırğan, bergeninen bereri köp şağında baqilıq bolğan Oralhan marqwmnıñ än-ğwmırı osılay jalğasıp kele jatqanı-onıñ tıñdarmandarı üşin köñilge medeu,quanış äkelse, ekinşi jağınan talay änşiniñ bağın aşqan dübirli doda bolğanı kürşimdikterdiñ köñilinde orındı maqtanış tuğızadı.Bizdiñ köp rette osınday igilikti is qalay düniege keldi, onıñ bastauına ıqpal etken kim, onı kimder jüzege asırdı degen swraqtarğa enjar qaraytınımız bar. Al, şındığında, keşegi şarua-bü gingi tarih. Sonanda, eren eñbekterimen el esinde qalatın birtuar azamattar jaylı keyingi buınğa jetkizip otıru-wrpaqtar sabaqtastığınıñ bir parası bolar. Osı maqsatta «Oralhan köktemine» qatıstı özim kuä bolğan bir jäytti äñgimelep berudi jön kördim.
2003 jılı säuir ayınıñ basında meni sol kezdegi audan äkimi Q.Töleubekov qabıldauına şaqırtıptı. Ol kezde Kürşim öndiristik-jol bölimşesin basqarıp jürgenmin.Köktemgi su tasqını qaupi küşeyip twrğan mezgil, joldardıñ jayı da qay kezdegidey, mäz emes.Ärine, basşı şaqırtuına quana qoymağanım ras-tı. Kütkenimdey, Qonısbay Qoyşıbaywlı äñgimeni jwmıstan bastap,meni biraz tığırıqqa tirep terletip alğan soñ:
-Maqalañızdı oqıdım, mağan wnadı,öte qajetti mäseleni uaqıtında kötergensiz.Meni bwrınnan osı swraq mazalap jürgen-di, endi bir şeşimge kelgendeymin.-dedi.
Men, şını kerek,abdırap qaldım. Audandıq gazetpen tığız baylanısta ekenim ras, jazğandarımnıñ redakciyada jatqandarı da barşılıq,onıñ qaysısı qajetti bolğanın qaydan bileyin?.. Äkim betime bajaylap qarap, meniñ eşteñe wqpağanımdı bayqadı-au deymin, sözin äri jalğadı:
-Men Abay audanında äkim bop twrğanımda, marqwm Jänibek Kärmenovti este qaldıru maqsatında, «Jänibektiñ köktemi.., jazı.., küzi..,qısı…»-dep jıldıñ tört kezeñinde Jäkeñ orındağan Arqa änderiniñ bayqauın ötkizip twrdım. Jwrtşılıqtıñ da,änşilerdiñ de ıntası keremet boldı, ökinişke oray, menen keyin bwl ürdis jalğasın tappadı-Biraz uaqıt stolğa tesilip otırdı da kenet ornınan atıp twrdı-Men Oralhanğa da sonday bayqau jasaymın. Äli şeşkem joq qalay atalatının, biraq, köriñiz de twrıñız, osı joba jüzege asadı. Al, Sizge meniñ oyımdı döp basqan maqalañız üşin köp rahmet!-Jıldam basıp kep mağan qolın berdi…
Men kabinetten şıqqan soñ barıp, ötken jıldıñ ayağına taman özimniñ Oralhan Köşerov turalı maqala jazğanımdı, onıñ äldebir sebeptermen jartı jılday uaqıt jariyalanbağanın, al, Qonısbay Qoyşıbaywlınıñ jañağı aytıp otırğanı, özim äli körmegen sol maqala ekenin wqqanday boldım. Şınında, onı jazuğa sebep bolğanı-sol kezde Oşan jarıqtıqtıñ atı wmıtıla bastağan sıñaylı edi, birer ret onı eske alu keşteri ötkizilgenimen, odan ärige tereñdey qoymağan şaq bolatın. Men öz öremde oquşılar men körkemönerpazdardıñ audandıq bayqaularında O. Köşerovtiñ änderi aytılsa, mektepterde onıñ tvorçestvosına arnalğan fakul'tativter ötkizilse.., t.s.s. wsaq wsınıstar aytqanmın-dı. Jäne meniñ oyım-meniñ jazğanımdı keybir oqırmandar qoldap öz wsınıstarın jariyalasa, söytip köpşilik arasında rezonans tusa, ol joğarğı bilikke jetse, sodan äldebir şaralar jüzege assa degen şamada edi… Al, maqalağa eldiñ aldımen audan äkimi ün qatadı, ol mınanday ülken şaranı jobalaydı degen oy mende bolğan emes. Şının aytqanda, onşa seniñkiremegenim de ras.
…Keyinnen bilsem, bwl maqalanı «Rauannıñ» jauaptı hatşısı Kädirbek Aydarhanwlı Oralhannıñ tuğan künine oraylap ötken jıldan biılğı säuir ayına deyin wstap kelgen eken. Al, gazetti birinşi bolıp Qonısbay Qoyşıbaywlı oqidı eken. Meni qayran qaldırğanı-bwl adamnıñ öte şapşañ şeşim qabıldaytındığı boldı. Onı aytıp otırğanım-bwl äñgime tañerteñgilik jwmıs bastalğannan keyin bolğan-dı. Sol küni tüsten keyingi äkimdiktiñ keñeytilgen otırısında aldağı mamırdıñ ortasında «Oralhan köktemi» attı än bayqauı ötetini, soğan är auıldıq okrugten eki änşiden sazgerdiñ änderin dayındauın baqılauğa alu tapsırıldı…
Bwrınğıdan jetken «Jüyrikte de jüyrik bar-qazanatı bir basqa, jigitte de jigit bar-azamatı bir basqa»-attı atalı söz kezinde Maqanşı,Abay, Kürşim audandarınıñ äkimi, oblıstıq jer qatınastarı basqarması men auılşaruaşılıq basqarmasınıñ basşısı bolğan Qonısbay Qoyşıbaywlı Töleubekov sındı, biregey jandarğa arnalğan siyaqtı.Onıñ tek qana Jänibek Kärmenov, Oralhan Köşerov siyaqtı talanttardıñ ruhın halıq köñilinde jañğırtıp, olardıñ ayşıqtı önerin ğwmırlı etken osı eñbeginiñ özi ğana qay maqtauğa layıq-au…
Qwmarbek QALIEV
Kürşim auılı
kerey.kz
1 pikir
közkörgen
Kürşim auılınıñ şetinde jol boyında jayqalıp twrğan tal-terekti YUbileynıy möltek audanınıñ twrğındarı “Qonısbay toğay”-dep ataydı.Onı osıdan on bes jılday bwrın sol kezdegi audan äkimi Qonısbay Qoyşıbaywlı Töleubekov senbilik jasap ektirgen. İsi twlğasına say kesek adam ğoy ol, qayda jürse de!