|  |  |  | 

Köz qaras Oqiğa Sayasat

MÄULEN ÄŞİMBAEV: QAZAQ HALQINIÑ MEMLEKET QWRAUŞI WLT EKENİN AŞIQ AYTUIMIZ KEREK

Qarağandı – talay talant pen darındardıñ kindigin kesip, tomağasın sıpırğan, qazaq üşin qwt darıp, baq qonğan qasterli meken. Soñğı aptada osı bir ölkege eldiñ nazarı erekşe audı. Mäseleniñ mänisi de barşağa mälim.

Bügin İşki ister ministriniñ birinşi orınbasarı Janat Süleymenov arnayı baspasöz mäslihatın ötkizip, mäseleniñ män-jayın tüsindirip berdi. Atalğan is boyınşa naqtı şaralar qolğa alınıp, tergeu amaldarınıñ jüyeli türde jürgizilip jatqandığın da ayttı. Qazirdiñ özinde osı iske qatısı bar degen küdikpen 8 adamnıñ wstalğanı, tağı bireuine izdeu jariyalanğanı belgili bolıp otır. Bwl keşendi jwmıstar naqtı nätijesin berip, jauaptı adamdar zañğa säykes jazaların aladı.

Osı rette, orın alğan jaytqa qatıstı az-kem öz oyımızdı bildirip, ün qosqandı jön körip otırmın. Bwğan deyin tergeu amaldarı bastalıp ketkendikten, iske kedergi keltirmeudiñ qamın jasap, sabır saqtağan edik.

Aldımen, bwl oqiğa bizdiñ de janımızğa ayazday batıp, örimdey jigittiñ qazası qabırğamızdı qayıstırıp ketkenin aytqım keledi. Soğan baylanıstı qaytıs bolğan azamattıñ otbasına qayğılarına ortaqtasıp, oblıstıq filialımız arqılı köñilimizdi bildirdik.

Jalpı osı bir jayt qoğamımızda tatulıq pen twraqtılıqtı saqtauğa qatıstı äli de jetildirudi qajet etetin twstardıñ bar ekenin körsetip berdi. Biz mwnday jağdayda, eñ birinşiden, barlıq is-äreketimizdi eldiñ birligin saqtauğa bağıttauımız kerek. Öytkeni qazirgidey älemdik geosayasi jağdaydıñ uşığıp twrğan şağında osınday kikiljiñderdi öz müddesine paydalanıp ketkisi keletin küşterdiñ bar ekeni belgili. Olardıñ közdeytini bizdiñ bügingi birtwtastığımızğa jik tüsirip, irgemizdi ıdıratu. Sondıqtan osınday aytaqtarğa ermey, eñ äueli işki twraqtılığımızdı saqtauğa, onı odan äri nığaytuğa asa män beruimiz kerek dep esepteymin.

Osı twsta osaldıq tanıtqandardıñ ğwmır boyı tirnektep jiğan-tergenin bir-aq künde joğaltıp, birligi men berekesinen ayırılıp qalğanın da közimiz körip jür. Al sol birlik pen berekeniñ ar jağında eldik, memlekettilik, täuelsizdik deytin qasterli wğımdar twr. Sondıqtan qasıqtap jiğanımızdı şelektep tögip almau üşin birligimizdi bekemdep, twraqtılığımızdı saqtaudı birinşi kezekke şığaruımız kerek. Bwl – Qazaqstanda twratın barlıq halıqqa jükteler jauapkerşilik.

Ärine, osı jağdayğa baylanıstı keybireuler äleumettik mäselelerdi de köterip, istiñ bayıbın basqa bağıtqa qaray bwrudı közdeytinderin bildirip qalıp jatır. Desek te, elimizde äleumettik salanı jaqsartu üşin qıruar şaruanıñ atqarılğanın, özekti degen mäselelerdiñ özi oñ şeşimin tauıp, köp tüyinniñ kürmeui şeşile bastağanın aytuımız kerek. Sol bastağan isti jalğastıru üşin de biz birligimizden ayırılmay, onı qayta küşeyte tüsuge tiispiz.

Sonday-aq Qazaqstandağı äleumettik ahualğa tek qazaq wltı emes, eldegi barlıq etnos ökilderi de jauaptı ekenin jäne sonı sezinui kerektigin erekşe atap ötkim keledi. Sol sebepti barlıq halıq ortaq maqsatqa wyısuı qajet. Birlik pen twraqtılıqtı däriptep, kez kelgen mäseleni aqılğa salıp şeşuge maşıqtanuımız kerek. Bwl – biz wmtılğan damığan, bäsekege qabiletti qoğamnıñ beynesi.

Bizdiñ kez kelgen uaqıtta kün tärtibinen tüspeytin tağı bir eñ bastı mäselemiz – täuelsizdigimizdi nığaytu. Onıñ kilti birlik pen ıntımaqta ekenin ata-babamız äu bastan aytıp ketken. Sonıñ arqasında, yağni Qazaqstandı mekendegen barlıq halıqtıñ basın bir arnağan toğıstıru arqılı biz bügingi jetistikterge qol jetkizdik.

Biz köpetnostı el boludı özimiz tañdap alğanımız joq. Bwl – tarihtıñ tartuı. Sondıqtan osı basımdığımızdı öz paydamızğa jarata biludiñ mañızı zor. Osı rette barlıq azamattarğa birdey mümkindikter qalıptastıru arqılı elimizdegi är wlt ökiline jauapkerşilik jükteletinin eskeruimiz kerek. Sonday-aq qazaq halqınıñ da jauapkerşiligi arta tüsetini anıq.

Tağı bir mañızdı jayt, Qazaqstan köpetnostı memleket bolğanımen, qazaq halqınıñ memleket qwrauşı wlt ekenin aşıq aytuımız kerek. Oğan eşkimniñ kümäni de bolmauı tiis. Tipti qazaq tiliniñ memlekettik til boluınıñ özinde de ülken män jatır. Biraq eşkimdi alalamay, barlıq azamatqa ortaq mümkindik qalıptastıru örkeniettiñ belgisi jäne twraqtı damudıñ kepili ekenin wmıtpayıq.

Sonımen qatar Elbasınıñ «Ruhani jañğıru» bağdarlaması, «Wlı dalanıñ jeti qırı» attı bağdarlamalıq maqalası, wlttıq kodtı saqtau, ata-babamızdıñ dästürin däriptep, keñ jazira dalamızdıñ älemdik örkeniettegi ülesi siyaqtı auqımdı jwmıstar wlttıq sanamızdı jañğırtuğa bağıttalğanı belgili. Osı jwmıstardıñ barlığı ata-babamızdıñ armanı bolğan memlekettigimizdi küşeytuge jäne täuelsizdigimizdi mäñgilik etuge arnalğanın esten şığarmauımız kerek.

Sondıqtan biz birlikti tu etip, eldiktiñ irgesine sızat tüsiretin kez kelgen qauipke qarsı twratın immunitet qalıptastıruımız qajet. Wltımızdıñ erteñine janımız şın aşısa, wrpaqqa birligi bekem, ıntımağı jarasqan memleket qaldırudı oylauımız kerek. Osı jolda bärimiz bir kisidey atsalısıp, aqılmen äreket eteyik.

Mäulen Äşimbaev,

«Nwr Otan» partiyası törağasınıñ birinşi orınbasarı 

ult.kz

Related Articles

  • “Töñkeris jasauğa maşıqtanğandar” kim? Qañtar qwpiyası aşılsa, saldarı ne boladı? Deputatpen swhbat

    “Töñkeris jasauğa maşıqtanğandar” kim? Qañtar qwpiyası aşılsa, saldarı ne boladı? Deputatpen swhbat

    Nwrbek TÜSİPHAN Qazaqstan parlamenti mäjilisiniñ deputatı, zañger Abzal Qwspan Azattıqqa swhbat berip otır. Astana, 26 qazan, 2023 jıl Qañtardı kim wyımdastırğanın bilik bile me, bilse nege aşıq aytpadı? Parlamentte nege Qañtar boyınşa tağı tıñdau ötpeydi? Prezident Toqaev Qañtar “töñkeris jasauğa äbden maşıqtanğan mamandardıñ jetekşiligimen” wyımdastırıldı dedi. Olar kimder? Mäjilis deputatı Abzal Qwspan osı swraqtarğa jauap berdi Azattıq: Abzal mırza, siz – Qañtar oqiğasına bir taraptan emes, jan-jağınan qarauğa mümkindik alğan adamsız. Eñ aldımen sol oqiğağa tikeley qatıstıñız, jwrttı alañğa şığuğa şaqırdıñız. Odan keyin qandı qırğında qamauğa alınğandardı bosatuğa at salısıp, zañger retinde de aralastıñız. Odan bölek mäjilis deputatı esebinde de jaña bir rakurstan qarap otırsız. Aytıñızşı, jan-jağınan qarağanda Qañtar oqiğasında sizge

  • Ateister men täñirşilderge mıñ alğıs! 

    Ateister men täñirşilderge mıñ alğıs! 

    Eldes Orda Suret: Avtordıñ jeke arhivinen alındı. Qazaq qoğamında jaña intellektualdıq kezeñ tuıp keledi. Birinşi, qazirgi qazaq qoğamında senim mäselesine qatıstı pikirtalastardıñ küşeyui kezdeysoq qwbılıs emes. Bwl degeniñiz äleumettik jelilerdiñ, aşıq aqparattıq keñistiktiñ jäne jahandıq intellektualdıq ağımdardıñ ıqpalımen qalıptasqan jaña qoğamdıq oylau formasınıñ körinisi. Ateistik közqarastardıñ aşıq aytıluı, täñirşildik ideyalardıñ qayta jañğıruı jäne dästürli dini orta arasındağı pikir qaqtığısı ziyalı ortada alañdauşılıq tudırğanımen, şın mäninde bwl qwbılıs qoğamnıñ ruhani älsireuin emes, sanalı izdeniske bet bwrğanın körsetedi. Ekinşi, wzaq uaqıt boyı qazaq qoğamındağı dini diskurs negizinen MONOLOGTIQsipatta boldı. Uağız aytıldı, al tıñdauşı tarap onı talqılausız qabıldauğa tiis edi. Swraq qoyu kümänmen, kümän älsiz imanmen teñestirildi. Mwnday ortada senim däleldeudi emes, qaytalaudı talap etti. Ğılımi

  • Oljas Süleymenov. Men bilem!.. 

    Oljas Süleymenov. Men bilem!.. 

    Serik Erğali Suretter: madeniportal.kz jäne S.Erğali mwrağattarınan alındı. «YA znayu!..» kitabınan üzindi-audarma. OSIRIS ZAÑI I Biz adamzat tarihın öte naşar bilemiz. XIX ğasırdıñ basında Napoleon älemge Mısırdı aştı, al ğalımdar bwl eldiñ qirandıların zerttep, onıñ şamamen b.z.d. III mıñjıldıqqa tiesili ekenin anıqtadı. Sol kezde adamzat tarihı tağı da qos mıñjıldıqqa tereñdey tüsti. Birneşe mıñjıldıq bwrın (men bilem) adamzat (nemese onıñ keybir böligi) tañbalı jazudı qoldanıp, jazıp jürgen. Bwl bilimderdi qalpına keltiru arqılı biz XX ğasırdıñ basında jasandı türde üzilgen tilimizdiñ tarihına qatıstı qoljeter şındıqtı qayta tanuımızğa tura keldi. 1926 jılı Bakude ötken alğaşqı türkologiyalıq kongresten keyin türkologiya ğılım retinde qalıptasa almadı… …2018 jılı Nazarbaev meni äñgimelesu üşin Aqordağa şaqırdı. Ülken üsteldiñ basında

  • Qıtay intelligenciyası qıtay ieroglifin sınadı, qıtay tilin emes…

    Qıtay intelligenciyası qıtay ieroglifin sınadı, qıtay tilin emes…

    Qazir äleumettik jelide keybir qazaq ziyalılarınıñ qazaq tilin sınağan pikiri tarap jür. Esime bir kezderi Qıtay intelligenciyasınıñ qıtay ieroglifin sınağanı tüsip ketti. 20- ğasırdıñ alğaşqı şireginde qıtaydıñ dästürli ieroglifterin sınamağan ziyalı kemde kem. *** *** *** “Ieroglifterde zamanaui ideyalar men teoriyalardı jetkizetin sözdik qor joq, äri olar ziyandı oylardıñ wyasına aynaladı. Olardı joyuda wyat joq” dep jazdı 1918 jılı Qıtay Kommunistik partiyasınıñ negizin qalauşılardıñ biri äri Jaña mädeniet qozğalısınıñ jetekşi qayratkeri Çen' Dusyu (陈独秀). Qıtay ieroglifin qattı sınauşılardıñ qatarında tağı da Qıtay kommunistik qozğalıstıñ jetekşileriniñ biri Cyuy Cyubay (瞿秋白) de bolğan. Ol tipti 1931 jılı “Qıtay ieroglifteri şın mäninde älemdegi eñ las, eñ jekswrın äri eñ jirenişti närse. Tipti ortağasırlıq

  • Qazirgi zañnama ayasında memlekettik tildi qalay damıtuğa boladı?

    Qazirgi zañnama ayasında memlekettik tildi qalay damıtuğa boladı?

    Zhalgas Yertay         Qazaqstan biligi memlekettik tildi damıtu üşin qatañ şeşimderge barğısı kelmeydi deyik. Biraq qazirgi zañnama ayasında memlekettik tildi qalay damıtuğa boladı? Sonı oylanıp köreyik. Qazaq tilin damıtu jayın aytqan kezde Qazaqstan biligi qoğamdı ekige böledi. Biri – tildi damıtudıñ radikal şeşimderin wstanadı, ekinşi jağı – qazirgi status-kvonı saqtağısı keledi, yağni eşteñe özgertpey-aq qoyayıq deydi. Biraq eki joldı da tañdamay, ortasımen jürudi wsınıp körsek qaytedi!? Batıl qadamdarğa barayıq, biraq ol radikal jol bolmasın. Qazaq tilin küşpen emes, ortanı damıtu arqılı küşeytsek boladı. YAğni adamdar tildi üyrenip äure bolmay-aq, halıq jay ğana qazaq tili ayasında ömir sürudi üyrensin. Negizgi oy osı. Biz osı uaqıtqa deyin adamdar ortanı

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: