|  |  | 

Ruhaniyat Ädebi älem

ALTI ALAŞQA JOL TARTAR ALTI KİTAP

(JÄDI ŞÄKENWLINIÑ JAÑA KİTAPTARINIÑ TWSAUKESERİ)Jadi shaken

11 Säuir 2019 jılı Almatı qalası Qazaqstan Jazuşılar odağınıñ Ädebietşiler üyinde Qazaqstan Jazuşılar odağınıñ basqarması, «Er Jänibek Halıqaralıq qoğamdıq qorı», «El amanatı» qoğamdıq birlestiginiñ wyımdastıruımen Qazaqstan Jazuşılar odağınıñ, Euraziya jazuşılar odağınıñ müşesi. Halıqaralıq Şıñğıshan akademiyasınıñ akademigi Jädi Şäkenwlınıñ altı şığarmaşılıq eñbegi Altı Alaşqa jol tartpaq. Qazaqstan Jazuşılar odağı Basqarması törağasınıñ orınbasarı, aqın Bauırjan Jaqıp mırzanıñ jürgizuimen ötetin aytulı keştiñ twsaukeserine körnekti ädebietşi ğalımdar men qalamgerler: Temirhan Tebegenov, Janat Ahmadi,Serikqazı Qorabay, Däuletbek Baytwrsın, Järken Bödeşwlı, Ğalım Jaylıbay, Mwrat Şaymaran, t.b. sonımen qatar, baspa söz ökilderi qatısadı dep kütilude.

J.Şäkenwlı 1967 jılı 5 mamırda Qıtay aumağına qarastı Ör Altayda tuğan. 1997 jılı Atajwrtqa qonıstanğan.  Täuelsiz elge kelgenen bastap, El men wlttıñ qamı üşin eñbek etuge kirisip ketken aduındı jazuşı  «Şalqar»,  «Qazaq ädebieti», «Jas qazaq üni» gazetterinde, Düniejüzi qazaqtarı qauımdastığında  jauaptı ädebi qızmetter atqarğan.

Prozada «Bir uıs säule», «Jürek nege jılaydı»   äñgimeler jinağı, «Qaralı köş» – tarihi romanı jarıq körgen. «Qaralı köş» kitabı türik tiline audarılğan. Balalar ädebieti taqırıbında «Aq balapan», «Armanşıl bala» kitaptarın jazğan. Bir bölim mısal äñgimeleri oqulıqtarğa kirgen. «Aq balapan» kitabı Türkiyada latın jazuında şıqqan. Ädebiettik sın-zertteu taqırıbında «Jalğızdıñ üni» kitabı jarıq körip, onıñ işindegi «Şınjañdağı qazaq ädebieti» maqalası ädebiet teoriyası jinaqtarına kirgen. Qazirge deyin jazuşınıñ avtorlıq tuındılarınan 12 kitap, qwrastırğan eñbekterinen 20 kitap jarıq körgen.

Bwdan sırt A.Tatanaywlınıñ «El qorğanı – Abılay», M.Razdanwlınıñ «Altaydıñ aqiıqtarı», S.Äbilqasımwlınıñ «Quğın», Q.Şabdanwlınıñ «Qılmısı», t.b. köptegen kitaptardı redakciyalap, ata jwrtta jarıq köruine özindik ülesin qostı. Jazuşı şığarmaşılığı haqında – T.Käkişev, T.Beyisqwlov, M.Räş, T.Tebegenov, Z.Seyitjan, J.Ahmadi, Ä.Qara, N.Tüsiphan, B.Jılqıbek, B.Bämiş, t.b. qalamger-ğalımdar qwndı zertteu maqalaların jazğan. Möldir Däukenova esimdi student «Qaralı köş» romanı haqında magistrlik eñbek qorğağan.

Osı rette Jädi Şäkenwlınıñ «Bozmwnar» roman-hikayattar kitabı, «Altay alıptarı», «Ospan batır jäne Şığıs türkistan mäseleleri» attı zertteu eñbekteri, «Qıtay qazaqtarınıñ ädebieti» attı ädebi sın-zertteuleri, «Begzat söz» attı qalamger şığarmaşılığı jayında jazılğan özge avtorlardıñ maqalalar jinağı sındı bes kitabı jarıq körip otır. Sonımen birge oqırmandar swranısı boyınşa «Qaralı köş» kitabı A.Baytwrsın ülgisindegi töte jazuda jarıq körude. Saliqalı kezdesude äsem änder şırqalıp, keş mereyin asıradı. Biregey jazuşığa «Arman» AKO wjımı şığarmaşılıq tabıs, zor densaulıq tileymiz.

Ruhani azıq bolarlıq ruhaniyattıñ ordasında Altı Alaşqa jol tartar altı kitaptıñ twsaukeseriniñ kuäsi boluğa şaqıramız.
Podrobnee: http://arman-ako.com/zhanalyktar/altyi-alashqa-zhol-tartar-altyi-kitap.html

Related Articles

  • Toqaev mırza til jaylı tağı birdeñe depti 

    Toqaev mırza til jaylı tağı birdeñe depti 

    Zhalgas Yertay Orıs tiliniñ märtebesin eş tömendetpedik, onıñ bäri küñkil söz degen eken. Qazaq tiliniñ de märtebesi tömendedi dep baybalam salmañdar dep wrsıptı. Aldımen jauabı joq swraqtardan bastayıq. Toqaev mırza, eger eşteñe özgermese, onda “teñ” söziniñ “qatarğa” auısuı jay köz aldau äreketi me? Qoğamdağı gradustı basuğa talpınıs qana ma? Qazirgi memlekettik byurokratiyalıq apparattıñ status-kvonı saqtap qaluğa tırısuı dep bağalasa bola ma? Endi Toqaev mırzanıñ är sözine toqtalsaq.“Jaña Konstituciya mätininiñ resmi qwjat retinde qazaq jäne orıs tilderinde jariyalanuı köp närseni añğartpay ma? Bwl jerde tüsinikteme berip, aqtaludıñ özi artıq”Iä, qazirgi qazaq tiliniñ probleması da sol – qazaq tili men orıs tiliniñ qwqıqtıq teñdigi memlekettik tildi kemsitip twr. Öytkeni byurokratiya qwjattardı orısşa äzirlep, keyin

  • Konstituciyada qazaq tilin memlekettik äri resmi til etsek, basqa tilderdiñ qwqı şektele me?

    Konstituciyada qazaq tilin memlekettik äri resmi til etsek, basqa tilderdiñ qwqı şektele me?

    Bwğan naqtı jauap – joq, bwl şeşimnen eşbir tildiñ, sonıñ işinde, orıs tiliniñ de qwqı şektelmeydi. Nege? Öytkeni konstituciyadağı memlekettik til märtebesi biliktiñ jwmıs tilin ğana retteydi. Ol normanıñ qarapayım adamdardıñ qatınas tiline qatısı joq. YAğni, memlekettik til – memlekettik organdar men jergilikti özin-özi basqaru wyımdarı jwmıs isteytin til degen söz. Bwl şeşim orısşa söyleytinderdiñ qwqığın şektemeydi, orısşa söyleuge tıyım salmaydı. Qarapayım adamdar üyinde, qoğamdıq orındarda, bizneste, media men mädeniet oşaqtarında qalağan tilinde söyley de, jwmıs istey de aladı. Bwğan konstituciyanıñ basqa baptarı naqtı kepil bolıp otır. Al jaña konstituciyada 9-baptıñ 2-tarmağı qazirgi küyinde qalsa, bwl – qazaq tiliniñ qwqığın şekteydi. Sebebi memlekettik organdar qwjattardı özderi üyrengendey aldımen orısşa jazıp,

  • Qazirgi biliktiñ eñ ülken qorqınışı…

    Qazirgi biliktiñ eñ ülken qorqınışı…

    Zhalgas Yertay Konstituciyadan orıs tilin alıp tastasaq, Resey bizge soğıs aşa ma? Bilik osılay qorqıta bastadı. Biraq ol swraqqa qısqa jauap – joq. Sebebi, Reseyge qarsı Äzirbayjan da, Armeniya da neşe türli äreketke bardı, barıp ta jatır, biraq olarğa qazir soğıs qaupi tönip twrğan joq. Bwl ädisti sayasi manipulyaciya deydi, şın mäninde, bwnı qazirgi status-kvo jağdayın saqtap qalğısı keletin jüyeniñ asığıs oylap tapqan argumenti deuge boladı. Oylap köriñizşi, Reseyge bizdiñ memlekettik organdar qay tilde is-qağaz jürgizetini emes, loyal bolğanımız kerek. Endeşe, Resey bizdiñ loyaldığımızdı saqtap qalğısı kelse, konstituciyadağı til mäselesine qarsı bolmauı kerek. Sebebi bwl işki twraqtılıq mäselesi. Deni sau eldiñ biligi öz körşisine osınday qarsı argument aytar edi. Endi

  • Tek tilge baylanıstı…

    Tek tilge baylanıstı…

    Qazaq Respublikasında bir ğana memlekettik til bar. Ol- qazaq tili. Qazaq tilinen basqa eşbir ekinşi tilge memlekettik märtebe berilmeui kerek! Otız jıldan astam uaqıttan beri geosayasi ahualdı sıltauratıp keldik. Endi bizdiñ de minezimizdi häm mısımızdı körsetetin uaqıt keldi. QR-nıñ azamatı häm salıq tapsıruşı qatardağı twrğını retinde talap etemin! Aldağı bes jılda Qazaq Respublikasında eleuli demografiyalıq özgerister boladı. Atap aytqanda 2030 jılınan keyin qazaqtardıñ respublikadağı jalpı ülesi 80-85% ke deyin artadı. Slavyan halıqtarınıñ ösimi azayıp 10%-ğa deyin tüsedi. Esesine eldegi türkitildes özbek, tatar, wyğırlardıñ ösimi eselep ösip tipti 10-15 jılda orıstardıñ ornın basıp ozuı mümkin. Sol kezde Qazaq Respublikasındağı jalpı türkitildes halıqtardıñ üles salmağı 85-90% ke jetedi. Nätijesinde qazaq mektepteriniñ sanı,

  • Memlekettik til: Qauqarlı ma, älde äli de deklaraciya ma?

    Memlekettik til: Qauqarlı ma, älde äli de deklaraciya ma?

     Serik Erğali Suretter: aqmeshit-zhastary.kz, democrat.kz sayttarınan alındı. Ata Zañ jobasınıñ talqısı Qazaqstandağı eñ sezimtal, eñ wzaq talqılanıp kele jatqan mäseleniñ biri — memlekettik tildiñ naqtı märtebesi. Konstituciyada qazaq tili memlekettik til dep jazılğanına otız jıldan astı. Alayda qoğamdağı şınayı swraq äli de aşıq: qazaq tili — basqarudıñ tili me, älde simvoldıq märtebedegi til me? Til mäselesi nelikten şeşilmey keledi? Sebebi biz wzaq uaqıt boyı tilge: – mädeni qwndılıq retinde ğana qarap keldik; – onı memlekettik basqaru tili retinde naqtı bekitpedik. Nätijesinde: – Konstituciyada bir mätin, – täjiribede basqa jağday qalıptastı. Bwl qayşılıq tildiñ emes, konstituciyalıq ayqındıqtıñ älsizdiginen tuındadı. 9-baptağı bastı tüyin Joba boyınşa: 1. Qazaqstan Respublikasınıñ memlekettik tili – qazaq tili. 2. Memlekettik wyımdarda

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: