…Sekseninşi jıldarı äygili amerikandıq jurnalist Jon Ridtiñ «Dünieni dürliktirgen on kün» (Ten days that shook the world) (1919) Oktyabr' töñkerisi, bol'şevikter lañı, proletarlar, qızıl jamılğan Petrograd t s s. oqtıñ zıñğırı jwqqan oqtın-oqtın oqiğalar ötken sättiñ şıtırmanın eske jañğırtar soñı wzaq zardappen wlasatın ~ «ädebi şığarmanı» oqıp jürgende qolımızğa osı zaman klassigi Mwhtar Mağauinniñ «Alasapıran» romanı tüsken~di. Bas kötermey on kün oqıp qauaşaqtay basımızdağı proletarlıq qırsau kürşekterdi otalap emdegenimiz esimizde.Kün kösemdi jek köre bastağan twsımız da mümkin osıdan bastau alğan!?

Aqiesiniñ öz qoltañbasımen 1989 jılı Ulaanbaatarğa sälemdemege keltirilgen kitap men üşin asa teñdessiz qwndı. Kitaptı poşta arqılı joldağan dosım ~ sol kezdegi jarq etip şıqqan jas jalındı jazuşı qız Gülzat Şoybekova edi. Şıt jaña älemge qaray sana terezemizdi aypara aşuğa kömek bolğan tuındı ~ «Alasapıran». Meniñ kişkentay jandüniemdi, şarhi ğwmırımdı arpalısqa salğan on kün! Soñı büginge deyingi ruhani azıq!

Sağınış bolğan ağamen birge saparlasıp atqosşı bolu baqıtı (2003) mağan bwyırğan!

Delüünde aqsarbas soyılıp, jolına kökqasqa jılqı şalınğan.Bw jolı dosım Musahan Auğanbaywlı jäne tizginde besaspap twlğa Esey Bazargeldi birge jürgen~di.

Sol wlı klassikpen birge bolğan saparımız qazirgi Bayan~Ölgiy Delüün swmını bizdiñ qaraşañıraqtıñ bayırğı meken küzeui ~ Delüünnen bastalğan.

Delüün aralınan Hentiy aymağı Şıñğıs qağannıñ Hİİ, Hİİİ ğ. altın wyığı Delüünboldog ~ Kerulen dariyasınıñ köbesi Ködeli aralğa deyingi on kündik sapar!

Delüün men Delüünboldogtıñ arası eki mıñ jarım şaqırım jol. Jol sorabında Qaraqorım, käri Orhon boyındağı Kültegin, Bilge qağan köşesi, Nalayhandağı Toñwqwq kün serekkesenege ayal etken eñkil sapar bügin qağaz betinde qaldı.

Mağauin saparı: Hovda jolında ~ äkki Ja Lamanı şalıp, Övörhagay, Arhangaydan ~ Külteginge, Zavhannan ~ Ämirsana sürleuine, orta tüptegi Toñwqwq kesenesine, Kerulen köbesindegi Ögedey qağannıñ orda tikken altın jwrtına barıp tireldi, sonda qona~tünegenbiz! Wlı klassiktiñ saparı bütkil Moñğol dalasın dür silkintkendey on kün osılay sätti ötken~di.

Ağamız Ölgiyge ayaldağan tüni jer silkingen! Tañ särimen twrıp teñselgen päterden jer üydegi dosım Tileuberdi Tarpañnıñ üyine qonıp äñgime tarqatqan künder este!

Keudesine jırşı qws wyalağan qwdıretti aqın dosım Svetqali Nwjan ~ Aytmannıñ öleñine arqau bolğan sapar!