Nwrswltan Nazarbaev otırısta memlekettik biliktiñ tarmaqtarı arasında ökilettikterdi qayta bölu mäselesi respublika damuınıñ jüyeli jäne zañdı kezeñi bolıp tabılatının atap ötti.

– Men wsınğan bes institucionaldıq reformanıñ birin iske asıru Ükimetke ekonomika salasında qosımşa atqaruşılıq ökilettikter berudi közdeydi. Bwl orayda qorğanıs qabiletiniñ, sırtqı sayasattıñ, memlekettik basqarudıñ, Konstituciyanı qorğaudıñ jäne memlekettik bilik tarmaqtarı arasında tiimdi jwmıstı qamtamasız etudiñ negizgi mäseleleri Prezidenttiñ qwzırında qala beredi, – dedi Nwrswltan Nazarbaev.

Memleket basşısı äuel bastan Qazaqstan Prezidentiniñ erekşe qwzırına jatqızılğan ökilettikter sanınıñ azayatınına nazar audardı.

– Mısalı, bağdarlamalardı bekitu, Ükimettegi kadrlıq özgerister mäseleleri, jaña basqaru organdarın qwru Ükimet pen Parlamenttiñ qwzırına berilui mümkin, – dep atap ötti Nwrswltan Nazarbaev.

Sonday-aq Qazaqstan Prezidenti memlekettik basqaru jüyesinde Parlamenttiñ rölin pärmendi türde küşeytu qajettigin atap ötti.

– Bizdiñ jağdayda Ükimet jeñiske jetken partiyadan nemese frakciyadan jasaqtaladı. Osılayşa, köptegen mäseleler boyınşa Parlamenttiñ Ükimetke qatıstı röli qayta qaraluğa tiis, – dedi Memleket basşısı.

Bwğan qosa, Nwrswltan Nazarbaev jürgizilip otırğan reformalar men olardıñ sätti iske asırıluına memlekettik organdardıñ jauapkerşiligi mäselesine arnayı toqtaldı.

Jwmıs tobınıñ jetekşisi Elbasığa memlekettik bilik tarmaqtarı arasında ökilettikterdi qayta bölu jöninde äzirlengen wsınıstar turalı bayandadı.

– Alğa qoyılğan mindetke säykes üş bağıt boyınşa wsınıstar äzirlendi.

Birinşi. Konstituciyağa özgerister engizudi qajet etpeytin, Memleket basşısınıñ zañmen belgilengen ökilettikterin qayta bölu jönindegi wsınıstar. Bwğan qatıstı memlekettik organdardıñ wsınıstarı jüyelendi. Jalpı, wsınıstar äleumettik-ekonomikalıq sala mäseleleri retteletin ökilettikterge qatıstı. Olar –  ekonomikanı, qarjını, memlekettik mülikti basqaru mäseleleri, äkimşilik-aumaqtıq qwrılımnıñ jekelegen mäselelerin şeşuge baylanıstı ökilettikter.

Ekinşi. Joğarğı Sot pen Bas prokuratura sot jäne qwqıq qorğau jüyesiniñ qızmetin odan äri jetildiru jöninde wsınıstar berdi. Olar da Konstituciyağa özgerister engizudi qajet etpeydi. Bwl sot baqılauın küşeytuge, prokurorlardıñ azamattıq jäne äkimşilik proceske qatısuın odan äri şekteuge qatıstı wsınıstar. Barlığı sot-qwqıqtıq sala boyınşa konstituciyalıq özgeristerdi qajet etpeytin 13 wsınıs jasaldı.

Üşinşi. Jwmıs tobı Konstituciya normaların tüzetudi közdeytin 40-qa juıq wsınıstı jeke qaradı. Bwl mäselede deputattıq korpus, ğılımi-sarapşılıq qauım belsendilik tanıttı. Engizilgen wsınıstar Parlament pen onıñ palatalarınıñ ökilettikterin keñeytudi közdeydi, sonıñ işinde olar Ükimet qwramın jasaqtauğa da qatıstı. Sonımen qatar Ükimettiñ Parlament pen onıñ palataları aldındağı eseptiligin küşeytu wsınıldı.

Bwğan qosa, Ükimettiñ derbestigi men jauapkerşiligin küşeytu jöninde wsınıstar kelip tüsti. Sot-qwqıq salasın jañğırtuğa bağıttalğan wsınıstardıñ da bir böligi Konstituciyanı özgertu mäselesimen baylanıstı. Atap aytqanda, ol Joğarğı Sottıñ märtebesi men funkciyaların naqtılau mümkindigine jäne sud'yalarğa qoyılatın talaptardı anıqtauğa qatıstı. Prokuratura organdarınıñ märtebesi men ökilettigin anıqtaytın normalarğa tüzetu engizu wsınıldı. Konstituciyalıq baqılau tetigin jetildiru turalı wsınıstar engizildi.

Osılayşa, Sizdiñ qarauıñızğa Konstituciyanı özgertpey, zañnamamen  belgilengen ökilettikterdi qayta böludi közdeytin bazalıq wstanımdar engizilip otır.

Sonday-aq, Konstituciya normalarına birinşi kezekte Parlamenttiñ ökilettigin keñeytuge, sonımen birge Ükimettiñ derbestigi men jauapkerşiligin küşeytuge bağıttalğan özgerister engizu mümkindigi jöninde wstanımdar äzirlenip, Sizdiñ qarauıñızğa wsınılıp otır, – dedi Ä.Jaqsıbekov.

Jwmıs tobınıñ müşesi Z.Fedotova wsınılğan tüzetulerdiñ sındarlı sipatına toqtaldı.

– Biz negizinen Ükimet ielenuge tiisti wyımdastıru-atqaru funkciyaların berip jatırmız. Bwl – Ükimettiñ de jauapkerşiligi. Parlamenttiñ jwmısına qatıstı alsaq, biz Mäjilistiñ köp jağdayda kelisim beru jönindegi ökilettikke ie ekenin körip otırmız, – dedi Memlekettik basqaru akademiyasınıñ professorı.

Sonımen qatar, jwmıs tobınıñ müşesi M.Beketaev Prezidenttiñ ökilettigi bekitilgen normalardı anıqtau jönindegi Ükimet jürgizgen taldaudı jariyaladı.

– 11 konstituciyalıq zañğa, 20 kodeks pen 298 zañğa taldau jasaldı. 11 kodeks pen 80 zañda Prezidenttiñ ökilettigin belgileytin normalar qarastırılğan. Ükimet jwmıs tobımen birlesip, Memleket basşısınıñ ökilettigin qayta bölu jöninde 32 wsınıs äzirledi. Bwl wsınıstar Konstituciyağa özgerister engizbey-aq, basqa zañdarğa özgerister engizudi közdeydi, – dedi Ädilet ministri.

Sonday-aq, «Qazaqstannıñ zañgerler odağı» respublikalıq qoğamdıq birlestiginiñ törağası jürgizilgen taldaudıñ negizinde barlıq filialdarda talqılaular ötip jatqanın ayttı.

– Zañgerler qauımı jürgizilip jatqan reformanıñ özektiligi men der kezinde jasalıp jatqanın aytıp, oğan qoldau bildirude, – dedi R.Mwqaşev.

Sonımen birge otırısta jwmıs tobınıñ basqa da müşeleri söz söyledi.