|  |  | 

Көз қарас Әдеби әлем

Азаттық жыры (Өмірхан АЛТЫНҒА)

omirhn

 

Күлкісін баланың,

Әлдиін ананың,

Кісінеуін жылқының,

Боздаған  түйенің,

О, ғажап киелі үн,

Мен соны сүйемін.

Киелі дауыстар,

Жер  жарып тарады.

Жұпыны тірліктен,

Қорғанып  барады.

Рухын жоймауға,

Ертеңін ойлауда,

Ұлы көш үдере көшуде,

Сатылу ақшаға, алтынға.

Жоқ мінез, қазақтың салтында.

 

Мезі боп, ыс түтек ғасырдан,

Қанжардай атылған,

Көктегі күнді жайлатып,

Найзағай ойнатып,

Арыстандай аһ ұрған.

Намысын бермеуге,

Жел сөзге ермеуге.

Дінсіздің қолынан,

Қиянат көрмеуге.

Дінінен айрылып,

Имансыз өлмеуге.

Ізінен шаң борап,

Өлгенін тоңға орап.

Айқасқа мінген ұл,

Айшылық жол қарап.

Туы бар көтерген,

Қолында  ардан ақ.

Аталар шешімін,

Ботасы жөн санап.

Ұлы көш барады,

Бір-бірін қаумалап.

 

 

Ұлы  құл, Қызы күң

Болуды қаламас.

Бұл тірлік тағдырмен,

Бетпе-бет жағалас.

Азат аспанға  жетуге,

Ана долыдан  алқынбай өтуге,

Өздерін сайлаған,

Көздері жайнаған,

Сұлтаншәріптің соңынан ілескен,

Жауымен бетпе-бет күрескен,

Абадан ұлдар-ай,

Маңдай тер, көз жасын бұлдамай,

Жаяулап асқан ел есен-сау  Гималай.

 

Боз жусаны бұрқыраған,

Туған жер топырағын сағынып,

Қайтпаған жолынан жаңылып.

Қара бұлт төнсе де аспаннан,

Кездерде қиыршық тас жауған,

Алған бетінен қайтпаған,

Жалған сөз айтпаған,

Тағдырын  Аллаға тапсырған,

Түйелер  қомында,

Тарихы  бүрлеген,

Ешкімнен тосылып,

Қайтуды білмеген.

Шүршітке қосылып,

Өтірік күлмеген.

Баһадүрлер-ай!

Туды оңынан,

Арайлы  күн мен ай.

 

Солардың тұяғы,

Заңды жалғасы.

Бар еді тілінің алмасы,

Ойының ораған шалмасы,

Өмірхан Алтынның,

Патшаға дат айтқан ерлігі,

Топшысын қатайтқан,

Ағажай Алтайдың өрлігі.

 

Ұлты үшін, жауына-

бас берген, бабаның баласы,

Ертерек оянған санасы.

Сөндірмес дұшпанның табасы,

Теңгелмес  даңқына,

Ешкімнің шамасы.

Есіне түскенде бабаның моласы,

Ағады көзінің сорасы.

Бауырдың ағасы,

Елінің жағасы болды деп,

Оянар сәтің толды деп,

Астана төрінде Алашқа  ой салған,

Жүз жаса, баһадүр батырым.

Бұл сенің киелі,  жүйелі ғасырың!!!

 

К. БОҒЫДАБАЕВ.  kerey.kz

Related Articles

  • САНАНЫ ШАЮДЫҢ 10 ТӘСІЛІ

    Ноам Хомски — заманымыздың даңқты философы, саяси публицист, лингвист. 88 жасқа келген ғалым әйгілі жоғары оқу орындарында дәріс оқыған, саясатқа араласқан, көптеген идеялар мен кітаптардың авторы. Хомскидің еңбектерін журналистер, саясаткерлер, пиаршылар міндетті түрде оқуы тиіс. Сананы шаюдың 10 тәсілі  — Ноам Хомскидің тізіп беріп кеткені.  Тақырыпқа қызығып, ары қарай ізденемін дегендерге интернеттен ғалымның «Пропаганда моделі» теориясы жөнінде оқуға кеңес беремін. ЕКІНШІ КЕЗЕКТЕГІ МӘСЕЛЕГЕ НАЗАРЫН АУДАРУ Қоғам үшін маңызы кейінгі кезекте тұрған мәселеге, тіпті дым маңызы жоқ болмашы нәрсеге  «басын ауыртып», негізгі саяси және экономикалық проблемалардан назарын аудару. Қазақстанда бұл әдіс үнемі қолданылады. Мысалы, Қазақстанның атауын өзгерту туралы бастама көтерілген кезде әдетте девальвация өтіп жатады. Мұсылмандар одағының мәлімдемелері кезінде ауыс-түйістер басталады.

  • ҚАНДАСТАРЫМЫЗҒА  ҚЫСЫМ ЖАСАЛМАСЫН!

    Марат Токашбаев Қазақстан мен Қытайдың ресми қарым-қатынасы өте жақсы бағаланғанымен, бейресми байланыстарына сызат түскен тәрізді. Қытайдағы қандастарымыз екі елдің өзара достық қарым-қатынасы негізінде Қазақстанға еш кедергісіз, заңды түрде емін-еркін келіп-кетіп тұрған болса соңғы кезде бұған тосқауыл қойылды. Бұл туралы бүгін “Қазақстан” баспасөз клубында өткізілген баспасөз мәслихатында (спикерлер Р.Жұмалы, М.Тоқашбаев, О.Қыдырәліұлы) айтылды. Мұндай жағдай ШҰАР басшылығына 2016 жылы тамыз айында бұрын Тибетті басқарған Чын Чуанго келгелі бері өршіп кеткен. Үстіміздегі жылдың басынан бері Қытайдың негізінен қазақтар тұратын аймағында, тұрғындардың ең алдымен шетелге шығатын төлқұжаттарын жаппай жинап алып, олардың Қазақстанға шығуына тыйым салынды. Бұрын Қазақстанға туысқаншылап немесе турист ретінде саяхаттап барған кез-келген қазақ тергеуге алынып қысым көрсетілуде. Айлап, апталап «саяси үйрену» орталықтарына

  • Қашқария Қазақтары немесе Алтышар (алтышаһар) Қазақтар туралы

    Бұл екі тариxи суреттің бірі Қашқар қаласында орналасқан Совет (сәбет) консулы. Жалпы, Шыңжаң өлкесінде қызыл қытай билігі орныққанға дейін (тіпті 1955ке дейін) Советтің бес үлкен консулы болған. Оның төртеуі қазақтар жиы қоныс тепкен Алтай, Шәуешек, Құлжа мен Үрімжіде орналасқан. Суреттегісі Қашқар қаласындағы консул. Екінші сурет Гоминдаң (国民党) билігі Шыңжаңға орнаған соң жеті аймақта саяси құрылтайлар ашып Үш аймақтағы төңкерістің қалған жеті аймаққа (Үрімжі, Құмыл, Ақсу, Хотан, Қашқар, тб) қанат жаюына тосқауыл болған еді. Сурет Гоминдаң үкіметінің Алтышар елді мекендегі белгісіз бір жиналысы. Осындай жиын, құрылтай кезінде жаңадан район (аудан) құру жұмыстары қолға алынды. Шыңжаң өлкесінің әкімшілік картасындағы көп аудандар (райондар) дәл осы кезеңде қалыптаса бастады. Сонымен бірге Ұйғыр ұлтының атауы

  • ӘН ДЕ – ҰЛТ ТАҒДЫРЫ

    «Қазақ радиосы» мен «Шалқар» радиосының назарына! ӘН ДЕ – ҰЛТ ТАҒДЫРЫ Кейінгі кезде «Қазақ радиосынан» немесе «Шалқардан» «Біздің ағай тамаша» әнін түрлі әншілердің орындауында жиі берілетінін байқап жүрмін. Бұл ән біздің жас кезімізде, өткен ғасырдың жетпісінші жылдарында шыққан болатын. Ол кезде «әйел құқығы» дүрілдеп тұрған кез. Әзіл-әжуасы бар (сөзі Оспанхан ағаныкі), әуені әдемі (Н.Тілендиев) ән жұрт арасына тез тарады. Өзі сол заманның, сол уақыттың талабымен жазылған шығарма болатын. Еркектердің әйелдеріне қолғабыс жасауы, көмектесуі өзекті болған тұс шығар. Оны үлкен де айтты, кіші де айтты: Жеңгей кетсе қыдырып Кеш келеді күн жүріп Ағай үйде отырады Шылпылдатып кір жуып Біздің ағай, біздің ағай біздің ағай тамаша! Осы сияқты әндердің тәрбиесі мен ықпалы

  • ҚЫЗЫЛБАСҚА ӨТЕ АЛМАЙ ҚАЛҒАН “ОРАЛМАНДАР”

    Олар – менің ата-бабаларым еді. Тама, алшын, тарақтыдан құралған, кілең ығай мен сығай, кеңес үкіметімен келіспейміз, орыстың мизамына кірмейміз деген 300-400 түтін.., кезінде Абылайдың өзі қасиетті Арқа жеріне қоныстандырған текті әулеттер, қарақшыны қақыратып жіберетін қорғауыл жігіт-желеңі бар, кез-келген көрші елдің хан-сұлтанына тіке кіретін би-төбесі бар, мыңғырған мал, жүк-жүк алтын-күміс қоры бар бақуатты топ Қызылбас-Иранға бет түзеген екен. Бұл топтың үдере көшкенінен зәре-құты қалмаған кеңес үкіметі жергілікті Қазақ комиссариатына арнайы тапсырма беріп, ауа көшкен Арқа қазақтарын алдарқату үшін жері шүйгін, ауасы саф Мерке жеріне отырықшы етуге барын салыпты. Ақсақалын жерге қаратпайтын, ақ анасының ақ сүті жолында жанын пида ететін кілең марғасқа жігіттер бастаған қалың көшті күн-түн деп тоқтамай, жетегінде бірнеше аты

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: