|  |  | 

Көз қарас Әдеби әлем

Азаттық жыры (Өмірхан АЛТЫНҒА)

omirhn

 

Күлкісін баланың,

Әлдиін ананың,

Кісінеуін жылқының,

Боздаған  түйенің,

О, ғажап киелі үн,

Мен соны сүйемін.

Киелі дауыстар,

Жер  жарып тарады.

Жұпыны тірліктен,

Қорғанып  барады.

Рухын жоймауға,

Ертеңін ойлауда,

Ұлы көш үдере көшуде,

Сатылу ақшаға, алтынға.

Жоқ мінез, қазақтың салтында.

 

Мезі боп, ыс түтек ғасырдан,

Қанжардай атылған,

Көктегі күнді жайлатып,

Найзағай ойнатып,

Арыстандай аһ ұрған.

Намысын бермеуге,

Жел сөзге ермеуге.

Дінсіздің қолынан,

Қиянат көрмеуге.

Дінінен айрылып,

Имансыз өлмеуге.

Ізінен шаң борап,

Өлгенін тоңға орап.

Айқасқа мінген ұл,

Айшылық жол қарап.

Туы бар көтерген,

Қолында  ардан ақ.

Аталар шешімін,

Ботасы жөн санап.

Ұлы көш барады,

Бір-бірін қаумалап.

 

 

Ұлы  құл, Қызы күң

Болуды қаламас.

Бұл тірлік тағдырмен,

Бетпе-бет жағалас.

Азат аспанға  жетуге,

Ана долыдан  алқынбай өтуге,

Өздерін сайлаған,

Көздері жайнаған,

Сұлтаншәріптің соңынан ілескен,

Жауымен бетпе-бет күрескен,

Абадан ұлдар-ай,

Маңдай тер, көз жасын бұлдамай,

Жаяулап асқан ел есен-сау  Гималай.

 

Боз жусаны бұрқыраған,

Туған жер топырағын сағынып,

Қайтпаған жолынан жаңылып.

Қара бұлт төнсе де аспаннан,

Кездерде қиыршық тас жауған,

Алған бетінен қайтпаған,

Жалған сөз айтпаған,

Тағдырын  Аллаға тапсырған,

Түйелер  қомында,

Тарихы  бүрлеген,

Ешкімнен тосылып,

Қайтуды білмеген.

Шүршітке қосылып,

Өтірік күлмеген.

Баһадүрлер-ай!

Туды оңынан,

Арайлы  күн мен ай.

 

Солардың тұяғы,

Заңды жалғасы.

Бар еді тілінің алмасы,

Ойының ораған шалмасы,

Өмірхан Алтынның,

Патшаға дат айтқан ерлігі,

Топшысын қатайтқан,

Ағажай Алтайдың өрлігі.

 

Ұлты үшін, жауына-

бас берген, бабаның баласы,

Ертерек оянған санасы.

Сөндірмес дұшпанның табасы,

Теңгелмес  даңқына,

Ешкімнің шамасы.

Есіне түскенде бабаның моласы,

Ағады көзінің сорасы.

Бауырдың ағасы,

Елінің жағасы болды деп,

Оянар сәтің толды деп,

Астана төрінде Алашқа  ой салған,

Жүз жаса, баһадүр батырым.

Бұл сенің киелі,  жүйелі ғасырың!!!

 

К. БОҒЫДАБАЕВ.  kerey.kz

Related Articles

  • Адамның құны (Полицейдің хикаясы)

    Аялдама  (әңгіме) Дала үскірік аяз. Бет қариды. Апта бойы жапалақтап жауған қар екпіні басылғанымен, ауа-райы күрт бұзылып, соңы алай-дүлей боранға ұласқан. Теріскейден соққан желдің түрі жаман. Жолдың ана бұрышына күртік қарды үйіп-төгіп салады да, кісі омбылатады. Кейбір жері қу тақыр; мұндайда табанының асты тайғанақтап, өкпектеп соққан ызғарлы жел әрі-бері теңселтіп, құлата жаздайды. Шығыстың табиғаты қатал. Тарбағатай тауының әсері ме екен, Үржар өңірінде қар қалың жауады. Кей жерлерде тіпті күресінге лақтырылған қардың көптігі сонша, төннелдің ішімен келе жатқандайсың. Әрине, бұл үй маңындағы жағдай. Ал жолдың бойын зымыстан үрлегендей күртік қар қатпар-қатпар етіп жауып тастайтынын қайтерсіз. Мұндайда көлік қатынасы қиындайды. Ауылдан аудан орталығына жетіп, азық-түлік алудың өзі мұң болады. Тау етегіндегі ауылдар

  • “Астана” – “Вильярреал” 2:3

    Стоилов өзімен бірге қартайып бара жатқан командасына екі нәрсені әлі үйрете алмай келеді. Бірінші, доптан айырылмай қатарынан төрт мәрте пастасу (ең құрығанда алаңның өз жартысында). Екінші, командадағы еуропалық деңгейде ойнайтын екі шебер – Твумаси мен Кабанангаға дер кезінде доп асыру. Испанияның тәуір командасымен тартысты матч өткізді деп мақтауға, тоқмейілсіп отыра беруге болар еді. Бірақ алдағы трансфер маусымында қос мергенді Еуропа клубтары қағып әкеткесін не болмақ? Олардың да заманы өтіп барады, дұрысырақ алаңда доп тепкілері келеді. Ал қалған өкпесі өшкен, физикасы отырған, тек төрешімен тәжікелесуді қатыратын, дені Балқан түбегінен жиналған “астаналықтар” жасанды алаңдарында не нәтижеге қол жеткізбек? Ішкі чемпионатты күшейтпей тұрып, балалар мен жасөспірімдер футболына жағдай жасамай жатып, бюджеттің ақшасын шашып,

  • Күлтегін жыры

    Күлтегін Құтлық (Елтеріс) қағанның екінші ұлы, Білге қағанның (Могилян) туған інісі. Шешесі Елбілге қатұн. Жеті жасында әкесі Құтлық (680-692 жж. билік құрған) қайтыс болады. Қаған тағына оның інісі Қапаған (692-716 жж.) отырады. Күлтегін мен Білге, Қапағанның інісі Бөгүні (716ж.) тақтан тайдырып, қағандық билікті Білге қолына (716-734жж.) алады. Тарихи деректерге қарағанда, Күлтегіннің он жасында ер атанып, алғаш көзге түскен соғысы – 694 жылғы Жау жыу және Дин жыу аймақтарында болған соғыс. Қапаған осы соғыста 90 мың тұтқынды қолға түсірген. Міне, осыдан былай Күлтегіннің ерлік жолы басталады. Тарихи деректер сол кездегі ел тәуелсіздігін сақтап қалу жолында болған қырғын соғыстардың бірде-біреуінің Күлтегінсіз өтпегенін аңғартады. Батыр 47 жасқа жетіп, қаза тапқанда, төрткүл дүниеден түгел

  • Қазақ әдебиетінің Тәңірлік әлемге есік ашатын трансценденті

    Қазақ әдебиетінің Тәңірлік әлемге есік ашатын трансцендентті мазмұны Қожа Ахмет Яссауидің хикметінен басталатын еді. Құдайберген Жұбанов бұ турасында бүй деп жазады. «біздің «Əдебиет саласындағы жазуымыздың басы «Диуани хикметтен» басталады. Орта Азиядағы түркі тілінде сөйлейтін халықтардың алғашқы жазба əдебиетінің бірі! Бұл факті қазақ ақындарының Ахметке еліктегенін көрсетеді ». Сәкен Сейфуллин былай деп баға береді. «Қазақ арасында жазба әдебиетін таратқан – Түркістаннан шыққан қожалар. Ол кезде қазақ арасына көп таралғаны – Қожа Ахмет Яссауидің кітабы. Біздің қазақ ақындары соған еліктеді». Большевиктер Яссауидің атын өшіру үшін ақын-жазушыларға тапсырма берді. Мәселен, ЦК 1937 жылы Асқар Тоқмағамбетовті «Хазірет Сұлтан» пьесасын жазуға мәжбүрледі. Бұл спектакль ҚазССР кезінде сахнада қойылып келді. Пьесада Яссауиді терістеп, оның жолын «халықты

  • ӘЙЕЛДЕ ҚАЙЫН ЖҰРТ БОЛМАЙДЫ!

    Қазақ Ұлттық Әдет-ғұрып, салт-дәстүр Академиясы түсіндіреді: ӘЙЕЛДЕ ҚАЙЫН ЖҰРТ БОЛМАЙДЫ! Бүгін, 22-қараша күні таңертең «Шалқар» радиосынан «Әйелдің қанша жұрты болады?» деген тақырыпта жүргізілген пікірталас кезінде сауалға жауап бергендердің бірқатары дұрыс ой айтқанмен көпшілігі жаңылыс ұғымда жүргендігі байқалды. Осы себепті бұл сауалға түбегейлі жауап беру ұйғарылды. Ер адамның да, әйел адамның да үш жұрты болады. Ер адамның өз жұрты (әкесі жағынан), нағашы жұрты (анасы жағынан), үйленген соң қайын жұрты (әйелі жағынан) болады. Әйел адамның да үш жұрты: өз жұрты (келген жері, күйеуінің елі), төркін жұрты (әкесі жағынан), нағашы жұрты (анасы жағынан) болады! Бұл жерде қыз бала мен әйел деген ұғымдарды шатастырмау керек. Қыз – әлі тұрмысқа шықпаған оң жақта отырған қыз

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: