|  |  | 

Көз қарас Әлеумет

Көз алдаумен көшіміз түзелмейді

 

Жақсыбай САМРАТ
Мемлекеттің халықтың әлжуаз тобын әлеуметтік қолдауы қуанарлық жайт
болғанымен мәселені түбегейлі шешу үшін азаматтарымыздың экономикалық
белсенділігін арттыруға ықпал етуіміз керек, дейді Мәжіліс депутаты Айқын Қоңыров
өзінің Ұлттық экономика министрі Руслан Дәленовке жасаған сауалында. Бұл жерде ол
ШОБ-тарды қолдау мәселесін арттыруды айтып тұрғаны белгілі, бірақ мемлекет олар
үшін жай да жағдай жасап, миллиардтаған қаражатты жеңілдікпен несиеге беріп жатыр
емес пе деп ойлаймыз ғой. Сөйтсек, экономиканың ұңғыл-шұңғылын терең білетін
маманның көзімен қарағанда осының өзі аз екен.
ШОБ-тың бүгінгі таңдағы ахуалына сарап жасаған ол 2019 жылдың 1
наурызындағы жағдайға сәйкес шағын және орта кәсіпкерлік субьектілерінің саны өткен
жылдың сәйкес мерзімімен салыстырғанда 10 пайызға артқанын айтады. Үстірт қараған
адам мұны жақсы көрсеткіш деп қанағаттанып қалады. Бірақ, «бақсам бақа екен» дегендей
бұл кәсіпкерлік белсенділіктің артқаны емес, өзін өзі қамтитындарды есепке алудың
артқанының нәтижесі екен. Азаматтарымыздың жеке кәсіпкер (ИП) ретінде
тіркелгендігінің бәрін біздің статист мамандарымыз кәсіпкерліктің артқаны деп есеп
беретін көрінеді. Мәселен, бір адам өзінің мәшинесімен анда-санда, қолы боста кісі тасу
үшін ЖК болып тіркелсе, статистеріміз бір кәсіпкердің саны артты деп мәз болып, есепке
кіргізеді екен. Сөйтіп, қазіргі таңда елімізде 840 мың адам кәсіпкер бар деп саналатын
көрінеді. Егер елімізде шын мәнінде осынша кәсіпкер болса, экономикамыз қазіргіден
әжептәуір алға басып кетпес пе еді?
Қазір ШОБ-тың 35 пайызы алыпсатарлықпен айналысатындар екен. Ал дамыған
елдерде оның үлесі 25 пайыздан аспайды. Өңдеу кәсіпкерлігі саласында еңбек
ететіндердің үлесі бізде 3 пайыздан аспайтын көрінеді, ал көптеген елдерде бұлардың
үлесі 20-25 пайыздан кем емес. Депутаттың ойынша бұл біздің ЖК-ларымыздың елдің
экономикасының дамуына қосып жатқан өзіндік үлесінің төмен екенін көрсетеді. «ШОБ-
тың негізгі бөлігі өздері түк өндірмей, тек шетелдік өнімдердің бағасын өсіре сатумен
айналысып жатса – мұны экономикалық ахуалдың жақсарғаны деп айтуға болмайды»,
дейді А.Қоңыров.
Біздің еліміздің алдында ІЖӨ-дегі ШОБ-тың үлесін 50 пайызға дейін жеткізу
міндеті тұр. Депутаттың айтуына қарағанда бұл мақсатқа біз тек өндіріс пен
технологиялық қызмет көрсету салаларын жедел дамыту арқылы ғана қол жеткізе аламыз.
Маманның ойынша ШОБ-тың қазіргі құрылымы экономиканың тұрақтылығын арттыруға

2
қол жеткізбейді, керісінше сауда саласын ғана біржақты арттырып, оның басқа
салалардың дамуына кедергі жасауын тудырады.
Сайып келгенде, депутаттың ойынша мемлекеттің шағын және орта бизнесті
қолдауы тек арзандатылған несие берумен шектелмеуі керек. Қазір ШОБ-тың 668 жобасы
150 млрд. теңгеге қаржыландырылуда, бірақ соның 22 пайызы ғана инвестициялық
мақсаттарды көздеген. Қалғандары дамуды емес, тек айналыс құралдарын толықтыру мен
ағымдағы займдарды қайта қаржыландыруды мақсат еткен. Бұл ШОБ-ты дамыту емес, тек
жұмыс орындарын азайтпай сақтаудың амалдары ғана. Сондықтан ШОБ-ты жаңа деңгейге
көтеретін тиімді шаралар қолданбай оны дамыта алмаймыз дейді депутат.
Өзінің сауалында А.Қоңыров үкіметке осы бағытта жаңа шаралар әзірлеуді
ұсынады және көбінесе, көз бояушылық үшін жасалатын статистикалық деректерге
сүйеніп, алдағы жоспарлар мен болжамдарды жасамау керектігін ескерте келіп, ШОБ-тың
ІЖӨ-дегі үлесін 50 пайызға дейін арттыру бағытында қандай жоспарлар жасалғанын
айтып беруді сұрайды. Шынында бұл жалпы халықтың алаңдаушылығын тудыратын
мәселе.

kerey.kz

Related Articles

  • “Саяси ұпай жинауға тырысып жатыр”. Сарапшы Тоқаевтың ЕАЭО жиынында айтқаны жайлы

    Аян ҚАЛМҰРАТ Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев видеоконференция арқылы өткен ЕАЭО жиынына қатысып отыр. 19 мамыр 2020 жыл. Мамырдың 19-ында Еуразия экономикалық одағына (ЕАЭО) мүше елдердің президенттері видеоконференция арқылы өткен жиында ұйымның алдағы бес жылға арналған даму стратегиясын қабылдаған жоқ. Жиын кезінде Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың стратегия жобасын «ел үкіметтері мен парламентінің дербестігін шектейді» деп, кейбір тұсын қайта қарау қажет деген ұсыныс айтты. Тәуекелді бағалау тобының директоры, саясаттанушы Досым Сәтпаев Азаттыққа берген сұхбатында экономикалық кеңес отырысындағы Тоқаев сөзінің астары жайлы, Нұрсұлтан Назарбаевтың ақыры таяған дәуірі, Еуразия экономикалық одағы ішіндегі қордаланып қалған қайшылықтар жайлы айтты.  ЕАЭО ішіндегі Жоғарғы Еуразиялық экономикалық кеңестің отырысында Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев жобаның ішінде “Еуразиялық экономикалық интеграцияның 2025

  • ТӘҢІРШІЛДІК — қазақтың көнермейтін көне дүние танымы

    Тәңіршілдік — қазақтың көнермейтін көне дүние танымы. Тәңіршілдік ұғымында көп діндер қатарлы Жаратушыны бар деп есептейді, бірақ Ол адамдарға елші жібермейді, Көктен кітап түсірмейді, жаратылысқа (сіз бен бізге) “сәлем” жолдамайды — деген наным-сенім бар. Жаратушы барлығын жерге қалдырған, бәрі айналып тұратын механизм. Сондықтан жақсылық жасасаң да, жамандық жасасаң да өзіңе айналып келеді. Сол себепті Тәңіршілдік ұғымындағы ең негізгі ғибадат — шын көңілден жақсылық жасау, барыңды бөліп беру. Оны репрессия жылдарында Қазақ даласына айдалып келген өзге ұлттар жақсы біледі. Ал қазақ неге қырғынға ұшырады..? Оған Ислам жауап бере алмайды, оған Тәңіршілдік жауап береді: қазақ қашан да жауынгер халық болған, кеше ғұндар қытайларға қауіп төндірсе, бүгін сол қытайлардың ұрпақтары бізге қауіп төндіріп

  • Сардоба, Рогун, АЭС. 

    Алапат апат болып, қалың ел суға кетіп жатқанда билік ойнап жатқандар Өзбекстанға нота жібереміз бе, жоқ па дегенді де ақылдаспапты. Нотамызды дайындап қойдық деген вице-министрдің сөзіне қарағанда, шекарада салынып жатқан су қоймасы жөнінде Қазақстан “бірнеше рет” сұраса да Өзбекстан жөндем жауап бермепті. Бірі келіп, бірі кетіп жатқан шенеуніктер сірә, “біз сұрадық, міндетімізден құтылдық” деп жылы жауып қойса керек. Табандап тұрмаған, жеріне жеткізбеген. Әйтпесе, халықаралық заң нормасын бұзды деп Біріккен ұлттар ұйымына арызданар еді, әлемнен бейтарап сарапшы шақырар еді. Іздедім, ондай жоқ. Сардоба салынса, тым болмағанда Сырдария суалмай ма, Кіші Аралға зар болмаймыз ба деген де есеп-қисап жоқ.  Сардобаның мәселесі екі жемқор жүйенің арасында жалған ағайынгершілікпен, бәлкім, сен іш, мен іш

  • Дариға туралы толғау

    Сара Қонақаева үлкен қызының да дәуірлеген сәттері жоқ емес. 2006 жылдың жазы. Мәскеудің қақ ортасындағы Тверская көшесі. КГБ-ФСБ полковнигі Пётр Стефанович Паршиковпен әңгіме-дүкен құрдым. Бұл кісі де жәй адам емес. Куба революциясы көсемдері – Фидель Кастро мен Че Геварамен араласқан радио, телекоммуникация тыңшысы болып табылады. Сондай білікті ардагер де апайымызды сыйлап, тамсана айтпай ма: “Дариға, Дариға…” Әрине, жоғары жақта жүргендердің көбісі оңбай тұрған қанішер, жемқорлар екендігі айдан анық. Соның өзінде де, әнші-бикештің сіңген еңбегін жоққа шығаруға болмайды. Оның сырлас досы, Майра Мұхаммедқызы, атақты Париж операсы сахнасыдан жарқырап көрінді. Қазақ-татар музыка маманы Равиль Гизатулин маған былай деді: “Майраның дауысы – сопрано. Әлем бойынша, күшті сопрано әншілер толып тұр. Дариғаның қолдауысыз Майра

  • Алматы облысында кәсіпкер 500 отбасын бес айлық азық-түлікпен қамтамасыз етті

    Әр отбасына 116 кг азық-түлік табысталды Фотолар: Әсет Құндақбаев Алматы облысында кәсіпкер төтенше жағдайға байланысты табыссыз қалған, күнкөрісі төмен 500 отбасын азық-түлікпен қамтамасыз етті, деп хабарлайды Azattyq Rýhy тілшісі. «Қайырымдылық керуені» атты ауыр жүк көліктері азық-түлікті облыстың үш ауданына бір апта бойы тасыды. Алғашқы көмек шалғайдағы Ақсу ауданының әлеуметтік тұрғыда әлжуаз 200 отбасына теңдей бөліп берілді. «Басқа түскен қиыншылық кезінде ауылдан шыққан азаматтар елін ұмытпай, халыққа көмегін беріп жатыр. Мұнша азық-түлікті сатып алуға  әркімнің жағдайы келмейді. Сонау Алматыдан осыншама мол дүние келеді деп ойламаппын. Көмек жіберген Молдияр Нұрбаев деген азаматқа ауыл тұрғындарының атынан алғыс білдіреміз», – деді Бикен Баетова. Қос көлікке тиеліп жеткен өнімдер әр отбасына бірнеше айға жетеді. Әр отбасына жалпы

1 пікір

  1. Ghaliy Baysimaq

    Bayaghidan beri aytilip kele jatqan mäsele ghoy. Äleumettik qamtama etiw ol memleketdin tikeley jauabkershiligi emey nemene. Basqa jol joq. Talay azamattar jäne qatardagy tulgalar da ünemi qaqsap keledi buqara haliqdin jaqdayi kün sanap tömendeu üstinde. Elde Astana’da tiridey janip ketken bes büldirshin balanin obali kimge? Älbette biylik basi azamattari osygan toliq kinäli dep sanaymin. Eger sol semyanin jaqdayin memleket qarastirsa qoldasa onda bul jaqday orin almaushi edi. Osi kedeylikden qansha turgyndar zardap shegiwde ökinishke oray qogamnan küder üzip öz ömirlerin qurdimga saliwda. Onin bir däleli öz özine qol jumsau turgyndar arasinda songy jildari belen algan.

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: