|  |  | 

Суреттер сөйлейді Шоу-бизнис

Этно туризм. Балхашта этно туризімді қаладй дамытуға болады?

Бейсен Ахметұлы 0030700e8a53dd4482d9aa834cb2f265
Әлемде біз естіменген елді мекендер, ғажайып салт-саналар мен ғұрып-әдеттер, ойлап көрменген тіршілік тәсілдері бар. Сонай ғажап өңірдің бірі Балқаш.
Қарны тойып, қалтасы қалыңдаған әр пенде өмірден ләззат алғысы келеді. Өзі аңсаған жерді көріп, қызыққан өмірді қызықтайды. Дем алады және өмірдің мәнін салыстарды.
Өмір теңіз бойында жасаған адам сусыз жапан даланы елестете алмайды. Бірақ естісе барып көруді аңсайды.
Қазқастан да сол ғажайып әлемнің бір бұрышы. Онда елді таң қалдырар ғажайыптар өте көп. Ендеше сол мүмкіндікті қалай ашуға болады?
Біз сөзді Балхаш көлі маңынан бастайық.
Балқаштың қандай кереметтері бар?
• Балқаш әлемдегі ең үлкен тұйық көлдердің бірі. Аумағы 19 мың шаршы шақырымға жетеді. Су тұнық таза және тұздылығы төмен. Қысы суықтау болғанмен жазы ыстық. 2-3 ай сайрандауға жетеді. Балық та бар. Сонымен бірге таяз болғандықтын қауыпсіз деп айтуған болады. Көл ортасындағы шағын аралдар да, шығыс солтүстігіндегі қамысты алаңдар да өз тәбиғатымен ерекшеленген. Ал батысы ұзыннан ұзаққа созылған құмайтты жапан дала. Бұл да біреулерге таңсық көрінері белгілі.
• Екінші жағынан, көл айналасында малшылар бар. Мыңғырған қой-ешкіні, үйірлі жылқы, сиыр табындары мен маң-маң басқан түйелер де табиғаттың өзгеше бір жаратылысы екені даусыз.
• Үшіншіден, Балқаштың жағасынан темір жол, тас жол өтеді. Оған Балқаш қаласына қатынайтын ұшақты қосыңыз. Мәселен, Бектау ата өңгірі, Қарқаралы, Жезқазған жақтағы Алтын Орданың ханы Жөшінің кесенесінің өзі -ақ әлемнен өзгеше сыр іздеген адамдарды тартатын ғажайып мекен болары даусыз.

Балқаш қаласы жанындағы Нарманбет ауылының әкімі Қайдар Жортаров:
– Балқашқа жылда демалысқа келетіндер көбейіп жатыр. Көл бойында демалып, ат пен түйеге мінгісі, киіз үйде түнегісі келетіндер де жоқ емес деп ойлаймын. Қазірше ондай мүмкіндік жоқ. Егер кімде кім осындай жұмыстармен айналысқысы келсе көмегіміз дайын.

Балқаш тұрғыны Қуат Сарыбас:
– Балқаш өндіріс қаласы болғандықтан өнеркәсіптік сулардың көлге құйылуы бар. Яғни, кей зауыттар экологиялық норманы сақтамайды деп ойлаймын. Егер су таза болса адамдар да көбейер еді. Әкімшілік осы мәселені қолға алса штелден келетін туритер алдында ұялмайтын едік.
Тағы да, көл бойында әдемі жаға жайлар да бар. Бірақ барлығы емес. Себебі, демалысқа келген адам бір орында ғана жүрмейді. Аралау барысында көл бойындағы шашылған қоыстарды көрсе жиркеніп қалуы мүмкін. Мұны қалыптастыру үшін қала тұрғындарына түсіндіру жұмыстарын жүргізу керек, – дейді.
Ендеше, осындай керемет өңірде туризм неге дамымай отыр?

Біз бұл сұрақты балқашты аралап жүрген туристерге қойдық.
Александыра Богданова. Ресейлік турист:
– Мен әлемнің көптеген жерлерін араладым. Балқаш ыстық белдеудегі тұрғындар мен суық районда жасайтын халықтар үшін демалысқа үйлесімді жер. Алайда инфрақұрылым мен тұрмысқа қажетті қарапайым мүмкіндіктер жасалмаған.
Айталық, тазалық дәрежесі төмен. Қонақ үйлері өте ескі, оған керемет қонақ үйлер болмаса да қарапайым да таза үйлер жетіп жатыр. Туәлетті де , асханаларды да табу қиын.
Бірақ ішіп-жем арзан. Бұл да туристерді тартады. Бұл әсіресе Ресейдің оңтүсітк облыс тұрғындары үшін өте ыңғайлы аймақ.
Ең маңыздысы ұлы дала көшпенділілерінің өмірін көрсететін этно туризм жағы мүлдем жоқ. Бұл өте маңызды. Қазір көп елдерге солардың салт-дәстүрін, өмір сүру дағдыларын көруге барады, – дедйді.
Көшпелі қазақ ауылын орнатуға болады

Осыған орай Моңолиядан келген қонақ Есентай Кеңшілікпен де сұхбаттастық.
– Біз Моңғолияның Алтайында тұрамыз. Қыс қыстауда, жылы үйде отырамыз. Ал көктем туа киіз үйлерімізді алып шығып көктеуден бастап тігеміз. Мал төлдетеміз. Сонды қырқым болады.
Сосын, майдың соңынан бастап суатқа, онан арман жәйлау тауға шығып кетеміз. Міне сонда тізілген ақ шаңқандай киіз үйлер топ-топ болып көрінеді.
Жәйлау ақтылы малға толады. Дәл осы кезде еропадан, АҚШ-тан туристер толып кетеді. Онда олар нағыз көшпелілердің өмірін көреді.
Егер Қазақстан үкімет бізге осы жерден малға жер, жайлау берсе және тыныс-тіршілігімізге кедергі жасамаса (мұнда бюрократтық пен жемқорлық өте өатты ғой деп қосып қойды) ешқандай көмексіз ақ көшпелі тұрмысты осында да жалғастыра берер едік, – деді.
Тунгалаг Пуревсамбуу, Монғолия, MonDigitalTur LLC туристік фирмасының кеңесшісі:
– Моңғолияға келген туристер Уланбатырда бір күн ғана тұрады да басқа аймақтарға аттанып кетеді. Соның бірі қазақ көшпелі мәдениетімен әлемге танымал БАянөлгей аймағындағы бүркітшілер, киіз үйлі жайлау, – деді.
Қысқартып айтқанда…

Балқаш көлі маңайының тазалығы мен қызмет көрсету сапасын жақсартса ақ туристер ағылатын алтын мекенге айналары даусыз. Олүшін ең алдымен Балқаш халқын соған бейімдеу керек. Әр кім өзіне сеніп, жан-жақтан жұмыла іске кіріссе біренше жылда -ақ туристер ағылар еді.
Әрі көшпелі малшылардың тірлігіне керек жерді беріп, нақты өмір дағдысын жаңғыртуға да мүмкіндік көп. Мысалы, Абай, айыр тау жақтағы жабылып жатқан ауылдық елді мекендерді қайта тірілту керек.
Әлемдік тәжірибеде таза да табиғи өмірді, табиғатты көргісі келетіндер үшін жол да кедергі болмайтынын ескерту керек.
Ал жарнаманы әр келген турист жасайды. Егер бір адамды раз етсе, ол мыңдаған адамға жарнама жасары сөзсіз.

Related Articles

  • Қазақстанға cаяхаттан бас тартқан шетелдіктер ақшасын талап етуде

    Отандық турагенттіктер ақшаның жоғын айтып, үкіметке алақан жайды Коронавирус отандық туроператорлардың  жұмысын да тұралатты. Ішкі-сыртқы туризммен айналысатын компаниялар үкіметтен араша сұрап отыр. Қазақстанға саяхаттап келуден бас тартқан шетелдік туристер отандық операторлардан алдын ала төлеген ақшаларын қайтаруды талап етіп жатыр деп хабарлайды Azattyq Rýhy тілшісі. Жолдамаларды түгел  алдын ала брондап қойған туроператорлар  енді не істерлерін білмей отыр. ҰЛЫБРИТАНИЯДАН 26, БОЛГАРИЯДАН 53 ТУРИСТ КЕЛУ КЕРЕК ЕДІ «Turan-Asia» компаниясы нарықта  94 жылдан бері жұмыс істейді. Басшысы осы уақытқа дейін мұндай қиындыққа тап болмағандарын айтады.   Қауіпті індеттен сақтанған туристер  сапардан жаппай бас тартқандықтан компания  жұмысты ақпан айынан бастап тоқтатқан. «Жыл сайын шетелден 5-6 рет ірі туристік шаралар ұйымдастыратынбыз. Тек бір жолғы саяхатқа 120-150 туристі пойызбен Қазақстанға алдырамыз.

  • Алматылықтар үйде маска тігіп, бизнес жасап жатыр

    Қолдан тігілген бетперде 350  теңге тұрады Алматылықтар дәріханаларда жоғалып кеткен маскаларды үйде тігіп, сататын бизнесті қолға алды  деп хабарлайдыAzattyq Rýhyтілшісі. Қыз-келіншектер қолдан маска тігіп, оны Инстаграм арқылы жарнамалап жатыр. Қоронавирустан қорыққан адамдар қолдан тігілген масканың сапасы мен бағасына  мән бермей сатып алып жатқан көрінеді. Өзін Арай деп таныстырған келіншектің айтуынша, тапсырыс өте көп. «Масканың бәрі мақтадан тігілген. Көп рет қолдануға болады. Жуып, үтіктеп қайта таға бересіз. Бүгін 500 дана маскаға тапсырыс алдым, үлгере алмай жатырмын. Бір данасы 300 теңгеден. Бір-екі күнде дайындап үлгере алмаймыз, тапсырыс көп, кезекке қойып жатырмыз. Дайын болғанда, өзіміз хабарласамыз», – деді сұрақтарға сақтана жауап берген ол. Маска тігетіндер бағаны түсіре алмайтындарын айтты. Доллардың қымбаттауына байланысты  базарда

  • Мейрамхана қойжайындары тойға тапсырыс ақшасын қайтармай жатыр

    Елде коронавирустың өршуіне байланысты той өткізуге тыйым салынды Тапсырыс берушілер тойханаларға алдын ала төлеген ақшаларын қайтара алмай жатыр, деп  хабарлайды  Azattyq Rýhy тілшісі. Тұрғындар көрсетілмеген қызмет үшін ақша ұстап қалған тойхана қожайындарының әрекетіне наразы. «Алматыдағы  Astana Plaza мейрамханасына наурыздың 23-і күні тұсаукесер той жасаймыз деп дайындалдық. Қонақтарды да шақырып қойған едік. Мейрамхананың әкімшілігіне алдын ала ақша төледік.  Бірақ төтенше жағдайға байланысты той өтпейтін болды. Жағдайды түсіндіріп  айтып едік, ақшамызды толық қайтармады. Бастапқыда барлық ақшаны қайтармаймыз деген, кейін елу  мың теңгемізді ұстап  қалды», – деп шағымданды өзін Сәуле Мұқанова деп таныстырған алматылық  тұрғын. Қанат Кигізбаев есімді азамат анасының 80 жылдық мерейтойын 4 сәуір күні атап өтпек болған. Алыс-жақыннан келетін 220 адамның басын қосуды жоспарлаған жігіт

  • Алматы-Петропавл бағытына жаңа әуе рейсі ашылды.

      FlyArystan-ның 180 орындық Airbus A320 ұшағы Алматыдан Петропавлға алғаш рет ұшты. Бір жақты билет құны 9999 теңгеден басталатын рейстер аптасына 4 рет – дүйсенбі, сәрсенбі, жұма және жексенбі күндері тұрақты орындалып тұрмақ Алдағы уақытта облыстың барлық қалаларын отандық лоукостердің рейстерімен қамту жоспарланған. Airbus A320 ұшағы 12-наурыз күні Алматы-Көкшетау- Алматы және Алматы-Қостанай- Қостанай аралығында ұшуды бастады.   «Петропавлдан Алматы мен елордамыз Нұр-Сұлтанға орындалатын жаңа рейстер жергілікті тұрғындар мен халық арасында сұранысқа ие болады деп үміттенеміз. Солай болған жағдайда, біз сапарлардың санын арттырып, Петропавлға қатынайтын бағыттардың көбеюін қарастыратын боламыз. Сонымен қатар бұл шараның өткізілуіне күш салған жергілікті әуежай мен әкімшіліктің еңбегін атап өткім келеді», – деді FlyArystan-ның басқарушы директоры Тим Джордан.

  • Қытай қазақтарының анти-коммунистік үш үлкен жоспары

    Бірінші сүгірет, 1960-жылы Тайван (台湾) астанасы Тәйпейде түсірілген. Суретте оңынан: Дәлелқан Жанымқанұлы Жаналтай, Қалибек Райымбекұлы Хәкім, Қамза Шөмішбайұлы Ұшар, Қалипа Ғақыпұлы Алтай. Бергі жақтағы үш адам оңынан: Жолбарыс ұлы Яқұп және APACL- мүшелері мен Тайван президент әкімшілігінің қазақтарды қабылдауға келген өкілі.  Екінші сүгірет, 1960-жылы Тайван астанасы Тәйпейде түсірілген. Азия халықтарының Анти-Коммунистік Лигасы (APACL) сол жылы тәйпейде құрылтай ашқан. Құрылтай жиналысына қазақтар да қатысты. Суретте оңынан: Қалибек Райымбекұлы Хәкім, APACL басшысы Гу Жынганг (Gu Zhenggang/谷正纲), Қамза Шөмішбайұлы Ұшар және Қалипа Ғақыпұлы Алтай.  Үшінші сүгірет, 1960-жылы Тәйпейде түсірілген. Суретте алдыда отырған: Қытай гоминдаң үкіметінің тайвандағы президенті Жан Кәйшек (蒋介石). Қытай қазақтары оны Қытайдың терістік акценті бойынша Жияң Жиеші деп атайды. Артта тұрғандар

Пікір қалдыру

Электорнды поштаңыз сыртқа жарияланбайды. Белгі қойылған өрісті толтыру міндетті *

Аты-жөні *

Email *

Сайты

Kerey.kz/Керей.кз

Біз туралы:

Тел: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz тің бұрынғы нұсқасын http://old.kerey.kz тен оқи аласыздар!

KEREY.KZ

Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.

Сайт санағы: