|  |  |  |  | 

جاڭالىقتار كوز قاراس وقيعا ساياسات

تەك ۇقك قىزمەتىنە عانا تيەسىلى پپ پۋلەمەت-تاپانشالارى لاڭكەستەردە قايدان ءجۇر؟

«اسكەريلەردىڭ جوسپارىن قاساقانا بۇزعان باسشى كىم؟»: پودپولكوۆنيك الماتىداعى بۇلىككە قاتىستى ءوز نۇسقاسىن ايتتى

621427
«ۇلتتىق گۆارديا ۇقشۇ (ودكب) كۇشتەرىنە جۇگىنبەي-اق ءوز بەتىنشە تەرروريستەردى جەڭە الاتىن با ەدى، دەگەن «كاراۆان» باسىلىمىنىڭ ساۋالىنا ۇلتتىق گۆارديا كومانديرىنىڭ تەحنيكا جانە قارۋ-جاراق جونىندەگى بۇرىنعى ورىنباسارى، قر ىشكى ىستەر مينيسترلىگى ىشكى اسكەرلەرى اسكەري ينستيتۋتىنىڭ اعا وقىتۋشىسى، پودپولكوۆنيك ەرمەك ءتۇسىپجانوۆ جاۋاپ بەردى.

- بۇگىن لاڭكەستەر مەن توناۋشىلاردان اسكەري قارۋلار تاركىلەندى دەگەن اقپاراتقا تاپ بولدىم. ءبىر كورگەننەن-اق بۇل قارۋدى ادەتتە ۇقك ارنايى قىزمەتىنىڭ جاۋىنگەرلەرى قولداناتىنىن انىقتادىم: پپ (اۆتومات-تاپانشا). تونالعان قارۋ-جاراق قويمالارىندا مۇنداي قارۋلاردىڭ ەشقايسىسىنىڭ جوق ەكەنى انىق. ىشكى اسكەرلەردە، ياعني ۇلتتىق گۆارديا اسكەرلەرىندە جۇرگىزۋشىلەر، كينولوگتار سياقتى كىشى ماماندار تولىعىمەن اكسۋ-مەن قارۋلانعان. ەشكىمدە پپ اۆتوماتى جوق. مۇنداي اۆتوماتتار تەك ۇقك ارنايى جاساقتارىنا ارنالعان.

– ەرمەك، YouTube جەلىسىندە ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 5 قاڭتارىندا بۇلىكشىلەردىڭ اسكەري قىزمەتكەردى ۇرىپ-سوعىپ، ودان قىزمەتتىك قارۋىن تارتىپ العانى جايلى ۆيدەو تاراپ جاتىر. ولار اسكەريدەن كالاشنيكوۆ اۆتوماتىن تارتىپ الىپ جاتقانداي كورىنەدى.

– بۇل ۇلتتىق گۆارديا جاۋىنگەرى ەمەس. ساحنالىق قويىلىمعا وتە ۇقسايدى. بەيبىت تۇرعىندار پۋلەمەتتى تارتىپ الىپ جاتقاندا اسكەريدىڭ ارتىنان ۋنيفورما كيگەن باسقا ادامنىڭ جايبىراقات ءوتىپ بارا جاتقانىن كورەسىز. بۇل ساقتاندىرۋشى ادام. ونىڭ مىندەتى – سىرتتاي قالقالاۋ.

– مۇمكىن بۇل جاي عانا «ارلان» ارنايى جاساعىنىڭ جاۋىنگەرى شىعار؟

– ارلان بىزدىكى ەمەس. بۇل پوليتسياعا تيەسىلى كۇش. بىزدە ىشكى اسكەردە – «بۇركىت». ءيا، ولار قويان-قولتىق ۇرىستى جاقسى مەڭگەرگەن. بىراق ولاردىڭ بارلىعىندا وتە قاتاڭ ەرەجە بار. ولار ەشقاشان ءوز ادامىن ەش جەردە جالعىز قالدىرمايدى، تاستاپ كەتپەيدى، ياعني جالعىز جۇمىس ىستەمەيدى.

- شەرۋشىلەردى تاراتۋ ءۇشىن جارقىلى بار دىبىستى گراناتالار قولدانىلدى. بارلىق بەينەكادرلار وسىنى انىق كورسەتەدى.

- ولار جارىلعىش (ۆزرىۆپاكەت) زاتتار بولاتىن. كادىمگى گراناتا جارىلىستارىنا ۇقساس. ولار نەگىزىنەن جاتتىعۋدا قولدانىلادى.

- ال وندا پومپالى مىلتىق نە ءۇشىن قولدانىلدى؟ سول ارقىلى رەزەڭكە وقپەن اتتى.

- مر 12 كاليبرلى مىلتىق. شىنىندا دا، ولار رەزەڭكە وقپەن اتادى. گيلزا ىشىندە رەزەڭكە شارلار بار. ديامەترى شامامەن 3-5 مم. ال جارقىلداق گراناتالارى كادىمگى گراناتالارعا ۇقسايدى، تەك سىرتى پلاستيك. جارىلىس بولعان جاعدايدا وتە ۇساق بولشەكتەرگە ءبولىنىپ، زيان كەلتىرە المايدى. شۋلى گراناتالار عيمارات ىشىندە تار جەردە جارىلسا قۇلاق بىتەلىپ قالادى. ال گرانات جارقىلى ادامدى شامامەن 20 سەكۋندقا سوقىر ەتەدى. ولاردى پوليتسيا پايدالانعان بولۋى مۇمكىن.

 وندا ولار شابۋىلداۋشىلارعا نەگە توتەپ بەرە المادى؟ كاسىبيلىك جەتىسپەيدى مە؟

– مامان رەتىندە بۇعان قاراپايىم جاۋابىم بار. ونداي بۇيرىق بەرىلگەن جوق. ءبىزدىڭ زاڭدار بويىنشا، باس قولباسشى دا، ىشكى ىستەر ءمينيسترى دە ءوز اتىنان مۇنداي پارمەن بەرە المايدى. شەشىمدى پروكۋرور شىعارعان بولۋى كەرەك. ءدال وسى وپەراتسيالاردى قولدانۋ مەن جۇرگىزۋدىڭ زاڭدىلىعىن سول انىقتايدى. وسىعان بايلانىستى زارداپ شەگۋشىلەر دە، قۇرباندار دا بولاتىنى ءسوزسىز. بۇل ءۇشىن بىرەۋ جاۋاپ بەرۋى كەرەك. ويتكەنى بارلىعى پروكۋراتۋرانىڭ نە ايتاتىنىن كۇتىپ وتىر. تەك وسى ۇيىم قارۋدى قولدانۋدىڭ زاڭدىلىعىن انىقتايتىن ورگان بولىپ تابىلادى. بىراق ولار – پروكۋرورلار – ۇنەمى كولەڭكەدە قالادى. ەشكىم ولاردى اقىماق ارەكەتتەرى نەمەسە كەرىسىنشە ارەكەتسىزدىگى ءۇشىن جازالاۋعا باتىلى بارمايدى. پروكۋرورلار ۇنەمى قۇتىلىپ كەتەدى.

– ياعني، كەز كەلگەن قارۋ ۇستاعان قاراقشى اسكەري قىزمەتكەرگە شابۋىل جاساي الادى ەكەن، ال وفيتسەر الدەبىر پروكۋرور رۇقسات بەرمەيىنشە ناقتى جاۋاپ بەرە المايدى ما؟!

- ءدال سولاي. ومىرلەرىنە قاۋىپ تونسە دە، اسكەري قىزمەتكەرلەر ءوز بەتىنشە شەشىم قابىلداۋعا قۇقىعى جوق. زاڭدا دا، ۇرىس ەرەجەلەرىندە دە، مۇنداي بۇيرىقتىڭ نۇسقاۋلارى انىقتالماعان. جاۋىنگەردىڭ قىزمەتتىك قارۋدى الىپ جۇرۋگە قۇقىعى بار، بىراق ونى قولدانۋعا زاڭدى قۇقىعى جوق. ءتىپتى ونىڭ ومىرىنە نەمەسە ونىڭ وتباسى مۇشەلەرىنە قاۋىپ توندىرەتىن جاعدايلار بولسا دا. ءيا، پوستتاعى كۇزەتشى عانا قارۋدى قولدانا الادى، وندا دا مىندەتتى ەسكەرتۋ جاساپ، جوعارىعا وق اتقان سوڭ عانا.

– ەرمەك، ءسىزدىڭ كاسىبي پىكىرىڭىزشە، تاعى نە نارسە دۇرىس بولمادى؟

– اسكەرلەردىڭ اراسىندا دۇرىس قارىم-قاتىناس بولمادى. بارلىق قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى ايتەۋىر ءوز بەتىمەن ارەكەت ەتكەندەي سەزىم بولدى. ايتسە دە، ەڭ باستىسى، اسكەرلەردىڭ باستاپقى ءىس-قيمىل جوسپارىن بىرەۋ ادەيى بۇزعان سياقتى. الماتى اۋەجايىنا شابۋىلعا 15 مينۋتتاي قالعاندا ونى كۇزەتىپ تۇرعان اسكەرلەر تاستاپ كەتكەنى بەلگىلى. ال كوشەلەردە ءتارتىپ ساقشىلارىنىڭ كەنەتتەن ءوز ورىندارىن تاستاپ كەتە باستاعانى انىق بولدى. ياعني، شەگىنۋ. ەگەر جاتتىعۋلاردا جاسالعان باستاپقى ءىس-ارەكەت جوسپارى بۇزىلسا، ودان كەيىنگى ارەكەتتەر تۇسىنىكسىز بولىپ قالادى. جاۋىنگەرلىك قۇرامالار، ياعني ۇيىمداسقان جۇيە باسقارىلمايتىن قارۋلى توبىرعا اينالادى.

– شەگىنۋگە مۇنداي بۇيرىقتى كىم بەرە الدى؟

- ءسوزسىز – ارنايى قىزمەتتەر. ەندى ءتيىستى قورىتىندى شىعارىلادى دەپ ويلايمىن. زاڭ شىعارۋشىلاردان باستاپ ۇلتتىق گۆارديا كومانديرلەرى مەن باستىقتارىنا دەيىن. تاعى ءبىر ماڭىزدى جايتتى اتاپ وتكىم كەلەدى. كومەندانتتىق ساعات. شىن مانىندە، بۇل انىقتاما اسكەريلەرگە جاتادى. كومەندانتتىق ساعاتتىڭ ەنگىزىلۋىمەن بارلىق بيلىك گارنيزون كومەندانتىنىڭ(!) قولىنا ءوتۋى كەرەك. ال كومەندانت جوق جەردە گارنيزون باستىعى نەمەسە اسكەري بولىمدەردىڭ ءبىرىنىڭ تاجىريبەلى كومانديرى قالادا باسشى بولىپ تاعايىندالادى. پوليتسيا ءبولىمىنىڭ باستىعى ەمەس.


كاراۆان جاڭالىقتارى – https://kaz.caravan.kz/zhangalyqtar/

Related Articles

  • ءۇش انىق

    ءۇش انىق: ءبىرىنشى، الەۋمەتتىك جەلىدە پوست جازۋ بىرەۋ ءۇشىن ەرمەك نەمەسە ۋاقىت وتكىزۋ قۇرالى بولۋى مۇمكىن. ولاردىڭ ورتاسى، شاقىراتىن قوناعى، اڭگىمەسى دە بولەك دەگەندەي. ادامدار الەۋمەتتىك جەلىنى مادەني ورتاعا اينالدىرۋى مىندەتتى ەمەس. كەيبىر ازاماتتار ءۇشىن الەۋمەتتىك جەلى پىكىر الماسۋ ورتاسى، ءبىلىم وشاعى، اقپارات الۋ الماسۋ ورىنى. الەۋمەتتىك جەلىدە ساپالى كونتەنت ۇسىنۋ، مادەني ورتا قالىپتاستىرۋ، ادەپتى پىكىر-تالاس وتكىزۋ تۇلعالىق دامۋىڭا قوسىمشا اسەر ەتەدى. كەيدە ءتۇرلى ورتانىڭ ادامدارى ساپىرىلىسىپ ارالاسىپ جاتادى. سەنىڭ ۇلتقا، مەملەكەتكە دەگەن شىنايى كۇيىنىشىڭنەن تۋعان دۇنيەڭدى ەرمەككە اينالدىرعىسى كەلەدى. ولارعا دا ەشكىم قوي دەمەيدى، سونداي ەركىن. ءبىر قاراساڭ جاقسى، ءبىر قاراساڭ شىنىمەن ىڭعايسىز. ءوز باسىم كوبىنىڭ ءوز ويىن ايتۋىنا ەرىك بەرۋگە تىرىسامىن، اۋزىن قاقپايمىن. ويتكەنى ول دا وسى ەلدىڭ

  • “قازاقستان دۇرىس باعىتتا”. دەكولونيزاتسيا، ۋكرايناداعى سوعىس جانە قاڭتار. بالتىق ەلشىلەرىمەن سۇحبات

    دارحان ومىربەك بالتىق مەملەكەتتەرىنىڭ قازاقستانداعى ەلشىلەرى (سولدان وڭعا قاراي): يرينا مانگۋلە (لاتۆيا), ەگيديۋس ناۆيكاس (ليتۆا ) جانە تووماس تيرس. سوۆەت وداعى ىدىراي باستاعاندا ونىڭ قۇرامىنان ءبىرىنشى بولىپ بالتىق ەلدەرى شىققان ەدى. ءوزارا ەرەكشەلىكتەرى بار بولعانىمەن، سىرتقى ساياساتتا بىرلىگى مىقتى لاتۆيا، ليتۆا جانە ەستونيا مەملەكەتتەرى ناتو-عا دا، ەۋرووداققا دا مۇشە بولىپ، قازىر كوپتەگەن ولشەم بويىنشا الەمنىڭ ەڭ دامىعان ەلدەرىنىڭ قاتارىندا تۇر. رەسەي ۋكرايناعا باسىپ كىرگەندە كيەۆتى بار كۇشىمەن قولداپ، تاباندىلىق تانىتقان دا وسى ءۇش ەل. سوعىس باستالعانىنا ەكى جىل تولار قارساڭدا ازاتتىق بالتىق ەلدەرىنىڭ قازاقستانداعى ەلشىلەرىمەن سويلەسىپ، ەكىجاقتى ساۋدا، ورتاق تاريح، رەسەي ساياساتى جانە ادام قۇقىعى تاقىرىبىن تالقىلادى. سۇحبات 8 اقپان كۇنى الىندى. “بىزدە قازاقستاندى دۇرىس بىلمەيدى” ازاتتىق: سۇحباتىمىزدى بالتىق ەلدەرى مەن قازاقستان اراسىنداعى ساۋدا قاتىناسى

  • باقسىلار ينستيتۋتى

    ساراپتاما (وقىساڭىز وكىنبەيسىز) ءبىرىنشى، ىلكىدە تۇركى بالاسىندا ارنايى قاعان قۇزىرەتى ءۇشىن جۇمىس ىستەيتىن كورىپكەل باقسىلار ينستيتۋتى بولعان. اتى باقسى بولعانىمەن حاننىڭ قىرىق كىسىلىك اقىلشىسى ەدى. كورىپكەل باقسىلار حان كەڭەسى كەزىندە الداعى قاندايدا ءبىر ساياسي وقيعا مەن سيتۋاتسيانى كۇنى بۇرتىن بولجاپ، ءدوپ باسىپ تالداپ ءھام ساراپتاپ بەرە الاتىن سونى قابىلەتتىڭ يەسى-ءتىن. ولاردى ساياسي كورىپكەلدەر دەپ اتاسا دا بولادى. حان ەكىنشى ءبىر ەلدى جەڭۋ ءۇشىن بىلەك كۇشىنەن بولەك كورىپكەل باقسىلاردىڭ ستراتەگيالىق بولجاۋىنا دا جۇگىنەتىن. قارسىلاس ەلدىڭ كورىپكەل باقسىلارى دا وڭاي ەمەس ارينە. ەكىنشى، ۋاقىت وتە كەلە ساياسي كورىپكەل باقسىلار تۇركىلىك بولمىستاعى ستراتەگيالىق مەكتەپ قالىپتاستىردى. تۇركى باقسىلارى قىتاي، ءۇندى، پارسى، ۇرىم ەلدەرىن جاۋلاپ الۋدا ماڭىزدى ءرول اتقاردى. ول كەزدەگى جاھاندىق جاۋلاسۋلار جەر، سۋ،

  • الماتىدا ءزىلزالا بولسا، ەڭ الدىمەن قانداي ۇيلەر قيراۋى مۇمكىن؟ ساۋلەتشى ايدار ەرعاليمەن سۇحبات

    پيوتر تروتسەنكو الماتىنىڭ جوعارعى جاعىنداعى كوپقاباتتى عيماراتتار. 18 شىلدە، 2022 جىل قازاقستاندىق ساۋلەتشى ايدار ەرعالي ەگەر كۇشتى جەر سىلكىنىسى بولسا، سەيسميكالىق قاۋىپتى ايماقتا ورنالاسقان الماتى قالاسى قانداي قيىندىقپەن بەتپە-بەت كەلەتىنىن، سوۆەت كەزىندە سالىنعان ۇيلەر قازىرگى زامانعى كوپقاباتتى عيماراتتارمەن سالىستىرعاندا جەر سىلكىنىسىنە توتەپ بەرۋگە نەلىكتەن ءالسىز ەكەنىن ايتتى. 23 قاڭتار كۇنى الماتىدا جەر ادەتتەگىدەن قاتتىراق سىلكىنىپ، ەلدى دۇرلىكتىردى. بۇل وقيعا كەڭ اۋقىمداعى تابيعي اپاتقا قالا بيلىگى مەن تۇرعىندار قانشالىقتى دايىن دەگەن اڭگىمەنى قايتا قوزدىردى. جۇرت اسىرەسە توتەنشە جاعدايلار جونىندەگى دەپارتامەنتتىڭ ەرتە حابارلاۋ جۇيەسى دۇرىس جۇمىس ىستەمەگەنىن، سمس-حابارلامالار دەر كەزىندە تۇسپەگەنىن دە سىنعا الدى. جەر ءبىرىنشى رەت سىلكىنگەن ساتتە الماتى تۇرعىندارى جاپا-تارماعاي ۇيدەن سىرتقا قاراي جۇگىردى، كەيبىرى ءتىپتى سىرت كيىمىن دە كيمەگەن

  • شاعىن ساراپتاما:شىڭجاڭ ولكەلىك ۇكىمەتى، شەتەلگە وقۋشى جىبەرۋ جۇمىسى

    شاعىن ساراپتاما 1934-35 جىلى جاڭا شىڭجاڭ ولكەلىك ۇكىمەتى قۇرىلعان سوڭ شەتەلدەن وقۋ، شەتەلگە وقۋشى جىبەرۋ جۇمىسى كەشەندى جۇزەگە استى. سونىڭ نەگىزىندە ولكەلىك ۇكىمەت سوۆەت وداعىنان وقيتىن جاس تالاپكەرلەرگە كونكۋرس جاريالاپ ارنايى ۇكىمەتتىڭ وقۋ ستيپەندياسىن ءبولدى، ناتيجەسىندە 1935-39 جىلدارى ۇزىن سانى 300-گە تارتا ستۋدەنت سوۆەت وداعىندا ءبىلىم الدى. 1935 جىلدارى شىعىس تۇركىستاندىق ستۋدەنتتەردىڭ ەڭ كوپ وقۋعا تۇسكەن ءبىلىم ورداسى- تاشكەندەگى ساگۋ ەدى، اتاپ ايتقاندا ورتالىق ازيا مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى. تاشكەننەن وقىعان شىڭجاڭدىق ستۋدەنتتەر شىعىس تۇركىستاننىڭ بارلىق ايماقتارىندا ءتۇرلى قىزمەتتە جۇمىس ىستەدى، ولاردى كەيىن “تاشكەنتشىلدەر” دەپ تە اتادى. 1939 جىلدان كەيىن ماسكەۋ مەن شىڭجاڭ ولكەلىك ۇكىمەتتىڭ اراسى ديپلوماتيالىق داعدارىسقا ۇشىرادى، سونىڭ كەسىرىنەن رەسمي ءۇرىمجى سوۆەت وداعى قۇرامىنداعى ستۋدەنت ازاماتتاردى ەلگە شاقىرتىپ الدى. ءبىلىم

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: