|  | 

الەۋمەت

الماتىداعى كولىك جوندەيتىن بويجەتكەن (فوتو)

الماتىدا كولىكتەردىڭ دوڭگەلەگىن ەر كىسىدەي جوندەيتىن بويجەتكەن بار. كولىك جۇرگىزۋشىلەردىڭ كوپشىلىگى العاشىندا وعان تاڭىرقاپ قارايدى ەكەن. NUR.KZءتىلشىسى كولىك جوندەۋشى ارۋدى جۇمىس ورنىنان ىزدەپ تاۋىپ، سۇحباتتاسىپ قايتتى.

10

بويجەتكەن دوڭگەلەك جوندەيدى دەگەن تەمىر ۆاگوننىڭ قاسىنا كەلگەنىمىزدە وندا ەشكىم بولمادى.

كورشىلەس دۇڭگىرشەكتىڭ ىشىنە كىرىپ، اتىن بىلمەسەك تە “وسىنداي ىسپەن اينالىساتىن بويجەتكەندى تانيسىزدار ما؟”، – دەپ سۇرادىق. ەكى قىز تاڭ قالىپ، ءبىرى “ول مەنمىن. جاي ىزدەدىڭىز بە؟” دەپ سۇراق قويا باستادى.

8

جۋرناليستەر ەكەنىمىزدى تۇسىندىرگەن كەزدە ء“وزىم جايلى ماعلۇمات بەرۋگە قارسى ەمەسپىن. تەك سايتىڭىزدان ءتۇرىمدى كورسەتپەۋىڭىزدى سۇرايمىن. سەبەبى تۋىستارىم “اۋىر جۇمىس ىستەمە” دەپ قارسىلىق ءبىلدىرۋى مۇمكىن” دەگەن ءوتىنىشىن ايتتى.

2

مارينا جۇمىسى جايلى ءوز پىكىرىمەن ءبولىستى.

“مەنىڭ جاسىم 27 دە. وسى جەردە جۇمىس ىستەگەنىمە ءۇش جىلعا جاقىنداپ قالدى. تابىسىم جاقسى. مەن بۇل جۇمىستى اۋىر دەپ ويلامايمىن. تەك باستاپقى كەزدە جاقسىلاپ ءتۇسىنىپ الساڭىز بولعانى. ءسىز دە ىستەپ كەتەسىز”، – دەيدى ارۋ.

6

ول جاستايىنان اۋىلدا قارا جۇمىستىڭ بارلىق ءتۇرىن ىستەگەنىن ايتتى. مال باعىپ، جەر اۋدارۋ، ەگىن سالىپ، جيناپ الۋ، بارلىعىن وتباسىندا ءوزى ىستەپتى. مارينانىڭ الدىندا ەكى اپكەسى بولعاندىقتان، اكەسى ونى وزىمەن ەرتىپ ءجۇرىپ، وسىنداي ەڭبەككە باۋلىپتى.

“مەن نەگىزى بالا كۇنىمنەن قىسقا شاشتى ۇل سياقتى ءوستىم. مەنەن كەيىن ءىنىم دۇنيەگە كەلدى. ونى كىشكەنتاي، جالعىز ۇل دەپ كۇنگە شىعارماۋعا تىرىساتىنبىز. قازىر ول قايتا مەننەن نازىك”، – دەپ كۇلدى بويجەتكەن.

1

مارينانىڭ سوزىنە سەنسەك، ول اۋىلدا ءجۇرىپ، اۋىر كولىكتەردى جۇرگىزىپ ۇيرەنگەن. ءتىپتى اكەسىمەن ەرىپ ءجۇرىپ، ولاردى قالاي جوندەۋگە دەيىن ءتۇسىنىپ العان.

“مەن بارلىق قىزدار سياقتى العاش الماتىعا كەلگەن كەزىمدە اسحانالاردا دايارشى بولىپ جۇمىس ىستەدىم. ودان قالسا تۇشپارا ءتۇيدىم. دۇكەندە ساتۋشى دا بولدىم. قازىر ونداي جۇمىستاردى قايتا بارىپ، ىستەگىم كەلمەيدى. سەبەبى مۇندا وزىمە ءوزىم قوجايىنمىن. تابىسىم تۇراقتى بولماسا دا وزىمە، اتا-اناما جەتەدى. قىس باستالعاندا ءبىر اي، كوكتەمدە ءبىر اي كۇنىنە جوق دەگەندە 15-20 مىڭداپ تابامىن. ارينە ماڭداي تەرىممەن”، – دەيدى مارينا.

9

مارينانى العاش ەستىگەندە ادەتتەگى دوڭگەلەك جوندەيتىن جىگىتتەر سياقتى قولى قارا ماي شىعار دەپ ەلەستەتكەن ەدىك. الايدا بارىپ كورگەن كەزىمىزدە مۇلدە باسقاشا بولدى.

“مەن ەركەك شورا ەمەسپىن. تەك ءومىردىڭ تالابى بويىنشا وسى جۇمىستامىن. ءارى ودان نامىستانبايمىن. سىنىپتاستارىم، وزىمنەن كىشى ءىنى-سىڭلىلەرىم وسى جۇمىستا ەكەنىمدى بىلەدى. مەن دە قوناققا شىقسام شاشىمدى ساندەپ، ءتۇرلى كويلەكتەر مەن وكشەلى اياق كيىم كيىپ شىعامىن. مىندەتتى تۇردە تىرناعىمنىڭ ەتىن الدىرىپ، ءسان سالونىنا بارىپ، بوياتىپ جۇرەمىن. ونسىز ءوزىمدى سەنىمدى سەزىنە المايمىن”، – دەيدى مارينا.

5

ال نازىك جاندى دوڭگەلەك جوندەۋشىنىڭ كومەگىنە جۇگىنەتىن جۇرگىزۋشىلەر “مارينا دوڭگەلەكتى جاماسا دا، اۋىستىرسا دا ۇقىپتى ىستەيدى. قىزىعى دوڭگەلەككە قاتىستىنىڭ ءبارىن ءبىلىپ العان. قولىنان كەلمەيتىنى جوق. ءتىپتى  ءتۇرلى اپپاراتتارىنا دەيىن تۇگەندەپ العان”، – دەپ ماقتادى.

مارينا ءوزىنىڭ تۇرمىسقا شىقپاعانىن ايتىپ، “جىگىت شىن سۇيسە، جۇمىسى كەدەرگى بولادى دەپ ويلامايتىنىن” دا جاسىرمادى.

4

ءوزى باق-قا ءان شىرقاپ، ءانشى رەتىندە شىعۋدى بالا كۇنىنەن ارمانداپتى. ءتىپتى ءبىر جىلى “قازاقستان داۋىسى” جوباسىندا باعىن سىناعان ەكەن.

“مەن ول جەرگە دايىندىقسىز باردىم. سوسىن مىنا جۇمىسىم داۋىسىمنىڭ تازا شىعۋىنا كەدەرگى بولىپ جاتىر ەكەن. اۋىر زاتتى كوتەرەمىن. تىنىس جولدارىنا سالماق تۇسەدى. مۇمكىندىگىم بولىپ جاتسا، جاقسىلاپ دايىندالىپ، سول جوباعا تاعى دا قاتىسامىن دەپ وتىرمىن”، – دەيدى بويجەتكەن.

3

دەرەككوز: Nur.kz

Related Articles

  • قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    قازىرگى بيلىكتىڭ ەڭ ۇلكەن قورقىنىشى…

    Zhalgas Yertay كونستيتۋتسيادان ورىس ءتىلىن الىپ تاستاساق، رەسەي بىزگە سوعىس اشا ما؟ بيلىك وسىلاي قورقىتا باستادى. بىراق ول سۇراققا قىسقا جاۋاپ – جوق. سەبەبى، رەسەيگە قارسى ءازىربايجان دا، ارمەنيا دا نەشە ءتۇرلى ارەكەتكە باردى، بارىپ تا جاتىر، بىراق ولارعا قازىر سوعىس قاۋپى ءتونىپ تۇرعان جوق. بۇل ءادىستى ساياسي مانيپۋلياتسيا دەيدى، شىن مانىندە، بۇنى قازىرگى ستاتۋس-كۆو جاعدايىن ساقتاپ قالعىسى كەلەتىن جۇيەنىڭ اسىعىس ويلاپ تاپقان ارگۋمەنتى دەۋگە بولادى. ويلاپ كورىڭىزشى، رەسەيگە ءبىزدىڭ مەملەكەتتىك ورگاندار قاي تىلدە ءىس-قاعاز جۇرگىزەتىنى ەمەس، لويال بولعانىمىز كەرەك. ەندەشە، رەسەي ءبىزدىڭ لويالدىعىمىزدى ساقتاپ قالعىسى كەلسە، كونستيتۋتسياداعى ءتىل ماسەلەسىنە قارسى بولماۋى كەرەك. سەبەبى بۇل ىشكى تۇراقتىلىق ماسەلەسى. دەنى ساۋ ەلدىڭ بيلىگى ءوز كورشىسىنە وسىنداي قارسى ارگۋمەنت ايتار ەدى. ەندى

  • ءبىزدى باسقارىپ وتىرعان ءبىر توپ ادام ءۇشىن ورىس ءتىلى – يۆل اپپاراتى ىسپەتتى.

    ارمان المەنبەت ەكى-ءۇش كۇن ۋايىمعا سالىنىپ كەتتىم. وسى سوڭعى جازعانىم بولسىن. ءارى قاراي قۇدايعا تاپسىرىپ، جۇمىسىمدى ىستەيىن. 6 اقپان كۇنگى ويىم: ءبىزدى باسقارىپ وتىرعان ءبىر توپ ادام ءۇشىن ورىس ءتىلى – يۆل اپپاراتى ىسپەتتى. كوۆيد كەزىندە وكپەسى جۇمىس ىستەمەي قالعان ادامدارعا تۇركيادان يۆل دەگەن اپپارات اكەلگەنى ەستەرىڭىزدە مە؟ يۆل بولماي، قانشا ادام ءولىپ قالدى. ورىس ءتىلىن الىپ تاستاساق، ماڭگىلىك ەل مەن ەسىل وزەنىنىڭ ورتاسىنداعى بەس-التى عيمارات بوساپ قالادى. تەك ورىسشا ويلاناتىن ادامدار جينالىپ اپ، وزدەرى ادەمى وتىر و جەردە. مەنىڭ تۇسىنىگىمدە، ورىس ءتىلىن كونستيتتسيادان الىپ تاستاۋ ءۇشىن وعان الدىن الا دايىندالۋ كەرەك. سوڭعى ەكى جارىم جىلدا وسىنى قاتتى ويلانىپ ءجۇرمىن. ۇسىنايىن دەپ ەدىم، قىزىعاتىن ادام تابا المادىم. ءسويتىپ «انا ءتىل

  • تەك تىلگە بايلانىستى…

    تەك تىلگە بايلانىستى…

    قازاق رەسپۋبليكاسىندا ءبىر عانا مەملەكەتتىك ءتىل بار. ول- قازاق ءتىلى. قازاق تىلىنەن باسقا ەشبىر ەكىنشى تىلگە مەملەكەتتىك مارتەبە بەرىلمەۋى كەرەك! وتىز جىلدان استام ۋاقىتتان بەرى گەوساياسي احۋالدى سىلتاۋراتىپ كەلدىك. ەندى ءبىزدىڭ دە مىنەزىمىزدى ءھام مىسىمىزدى كورسەتەتىن ۋاقىت كەلدى. قر-نىڭ ازاماتى ءھام سالىق تاپسىرۋشى قاتارداعى تۇرعىنى رەتىندە تالاپ ەتەمىن! الداعى بەس جىلدا قازاق رەسپۋبليكاسىندا ەلەۋلى دەموگرافيالىق وزگەرىستەر بولادى. اتاپ ايتقاندا 2030 جىلىنان كەيىن قازاقتاردىڭ رەسپۋبليكاداعى جالپى ۇلەسى 80-85% كە دەيىن ارتادى. سلاۆيان حالىقتارىنىڭ ءوسىمى ازايىپ 10%-عا دەيىن تۇسەدى. ەسەسىنە ەلدەگى تۇركىتىلدەس وزبەك، تاتار، ۇيعىرلاردىڭ ءوسىمى ەسەلەپ ءوسىپ ءتىپتى 10-15 جىلدا ورىستاردىڭ ورنىن باسىپ وزۋى مۇمكىن. سول كەزدە قازاق رەسپۋبليكاسىنداعى جالپى تۇركىتىلدەس حالىقتاردىڭ ۇلەس سالماعى 85-90% كە جەتەدى. ناتيجەسىندە قازاق مەكتەپتەرىنىڭ سانى،

  • “قازاق ءتىلى – مەملەكەتتىك ءتىل” دەپ جازىلىپ تۇر عوي دەيدى. نەگە ونداي ءسوزدىڭ پايداسى جوق ەكەنىن تۇسىندىرەيىن.

    “قازاق ءتىلى – مەملەكەتتىك ءتىل” دەپ جازىلىپ تۇر عوي دەيدى. نەگە ونداي ءسوزدىڭ پايداسى جوق ەكەنىن تۇسىندىرەيىن.

    “قازاق ءتىلى – مەملەكەتتىك ءتىل” دەپ جازىلىپ تۇر عوي دەيدى. نەگە ونداي ءسوزدىڭ پايداسى جوق ەكەنىن تۇسىندىرەيىن. “جاڭا كونستيتۋتسيانىڭ” 9-باپ 2-تارماعى تۇرعاندا قۇجاتتار ەشقاشان قازاقشا جاسالمايدى. تەك اۋدارما ءتىلى بولىپ قالادى. سەبەبى مەملەكەتتىك بيۋروكراتيا 9-باپتىڭ 2-تارماعىنا سۇيەنىپ، ءىس-قاعازداردى ورىسشا جاساپ ۇيرەنگەن. سول سەبەپتى ءىس-قاعازدىڭ ءبارى الدىمەن ورىسشا جاسالادى، كەيىن قازاقشاعا قالاي بولسا سولاي اۋدارىلادى. سول سەبەپتى 1-تارماقتىڭ بولعانى قازاق ءتىلىنىڭ ناعىز مەملەكەتتىك ءتىل مارتەبەسىندە بولۋىنا ەش كومەكتەسە المايدى. ءبىر عانا جولى بار: كونستيتۋتسيادا مەملەكەتتىك ءتىل دە، رەسمي ءتىل دە – قازاق ءتىلى دەپ تايعا تاڭبا باسقانداي جازىلىپ تۇرۋى كەرەك. قۇجاتتىڭ مەملەكەتتىك تىلدەگى نۇسقاسىنىڭ عانا زاڭدى كۇشى بولۋى ءتيىس. سول كەزدە باسقا تىلدەردەگى نۇسقاسى جاي اۋدارماسى بولادى. سول كەزدە عانا قازاق

  • مەملەكەتتىك ءتىل: قاۋقارلى ما، الدە ءالى دە دەكلاراتسيا ما؟

    مەملەكەتتىك ءتىل: قاۋقارلى ما، الدە ءالى دە دەكلاراتسيا ما؟

     سەرىك ەرعالي سۋرەتتەر: aqmeshit-zhastary.kz, democrat.kz سايتتارىنان الىندى. اتا زاڭ جوباسىنىڭ تالقىسى قازاقستانداعى ەڭ سەزىمتال، ەڭ ۇزاق تالقىلانىپ كەلە جاتقان ماسەلەنىڭ ءبىرى — مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ ناقتى مارتەبەسى. كونستيتۋتسيادا قازاق ءتىلى مەملەكەتتىك ءتىل دەپ جازىلعانىنا وتىز جىلدان استى. الايدا قوعامداعى شىنايى سۇراق ءالى دە اشىق: قازاق ءتىلى — باسقارۋدىڭ ءتىلى مە، الدە سيمۆولدىق مارتەبەدەگى ءتىل مە؟ ءتىل ماسەلەسى نەلىكتەن شەشىلمەي كەلەدى؟ سەبەبى ءبىز ۇزاق ۋاقىت بويى تىلگە: – مادەني قۇندىلىق رەتىندە عانا قاراپ كەلدىك; – ونى مەملەكەتتىك باسقارۋ ءتىلى رەتىندە ناقتى بەكىتپەدىك. ناتيجەسىندە: – كونستيتۋتسيادا ءبىر ءماتىن، – تاجىريبەدە باسقا جاعداي قالىپتاستى. بۇل قايشىلىق ءتىلدىڭ ەمەس، كونستيتۋتسيالىق ايقىندىقتىڭ السىزدىگىنەن تۋىندادى. 9-باپتاعى باستى ءتۇيىن جوبا بويىنشا: 1. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك ءتىلى – قازاق ءتىلى. 2. مەملەكەتتىك ۇيىمداردا

پىكىر قالدىرۋ

ەلەكتورندى پوشتاڭىز سىرتقا جاريالانبايدى. بەلگى قويىلعان ءورىستى تولتىرۋ مىندەتتى *

اتى-ءجونى *

Email *

سايتى

Kerey.kz/كەرەي.كز

ءبىز تۋرالى:

تەل: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz ءتىڭ بۇرىنعى نۇسقاسىن http://old.kerey.kz تەن وقي الاسىزدار!

KEREY.KZ

سايت ماتەريالدارىن پايدالانعاندا دەرەككوزگە سىلتەمە كورسەتۋ مىندەتتى. اۆتورلار پىكىرى مەن رەداكتسيا كوزقاراسى سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. جارناما مەن حابارلاندىرۋلاردىڭ مازمۇنىنا جارناما بەرۋشى جاۋاپتى.

سايت ساناعى: