«Ажал айтып келмейді, Қаза- қасқағымда» дейтін бабалар сөзі осындайда еске түседі екен, әлгіндеғана әзілдесіп, арғы – бергіден кеңес қозғай отырып, «алдағы айдың жыйрма нешелерінде министрлік жағынан кітаптарының тұсау кесері болатынын, жуырда теле арнадан салт – сана жөнінде бір сағаттық сүхпат беретін» қуаншын мұндағылармен бөлісіп жанары нұрланып, жүзі жәйнап отырған Қазақыстан Жазушылар Одағының мүшесі , айтулы Этнограф, жазушы Болат Бопайұлы арада тысқа шығып келуге үй йесінен рұқсат сүрап кеткен еді, бір неше минут өтбестен «Бөкең жығылып қалды» деген суық хабар келгенде алдымыздағы дастарханды тастай тысқа ұмтылдық, ойпырмай әлгінде ғана қатарымызда отырған азаматтың құлап жатқанын көргенімізде абдырап қалдық, жедел жәрдем орталығындағы кезекші маманның бұйыруымен Бөкеңді жатқан орынынан қозғамай қолдарын ұйқалап, тамырларын ұстап, тынысының бар жоғын азаматтар доғдырға телефон арқылы мәлімдеп әбіген…

Йә, жедел медициналық жәрдем көлігі де он-неше минутта келіп үлгірді, доғыдырлар құтқарыу шараларын қолданып харбаластыққа түсті, мұндағылардың бәрі үмітті еді, амал не, Бөкеңнің әлгіндегі нұрлы жанарының оты өшті, қызыл күреңдеп тұрған ерні талаурап көкшілденіп, әлгіндегі қуанышты бөлісіп отырған нұрлы жүзі күреңітіп сала берді, доғыдырда үмітін үзіп құтқару асбаптарын жыйыстыра бастады, мұндағы үміттері әлі үзілмей Бөкеңнің сұлық жатқан бейнесінен көз айырмай тұрғандардың жанарлары жасқа толып, тыныстары тарылып, үнжұрғасы түсті. бәріде сенер емес, тағыда үміттенген өзім сұлық жатқан Бөкеңнің тамырын ұстадым, тамыр баяу қозғалғандай сезілді, қасымда тұрған доғыдырға «көріңізші тамыры соғып тұрған сияқты?» дейімен, доғыдыр; «аға сіздің түйсігіңіз ғой, қыймастықтың әсері солай болады» деп тыңдағышты құлағыма салдырып Бөкеңнің жүрек соғысын тыңдатты, еш белгі жоқ, білек тамырымен күре тамырын ұстатты мүлдемге тоқтаған, міне осылайша Бөкеңнен айырылып, қайғы арқалап қала бердік… «ой дүние ай, жалған дүние ай» дейтін апа, аталарымыз айта беретін өкініші осыдан екен ау» деймін.

Йә, Бүгін оразаның он сегізі, яғни Науырыз айының он сегізі жұлдызы, аспаның бір жұлдызы ағып түсті, түн түнеріп келесі таңның түстігі бозарып атты, түн бойы көз ілмедім, ойым он саққа, қиялым қыйды шарлады, Ертістің суынан бірге суысындап, Өр Алтай атанатын өңірдеге қаймағы бұзылмаған ұлағатты тағылымынан бірге нәр алып өскен мархұм Бөкең өзімнен төрт жастай кіші болсада ол өзімді «құрдас» деуші еді, сондықтанда бір – бірімізге сыйластығымыз өте жақсы еді, бәріненде өмірде халықтың мәдениеті мен әдебиетін ұрпаққа жеткізуге өз әлімізше бірге ынтығып, жоғын жоқтап, барын биікке көтерсек дейтін талпыныс жолымызда бірдей еді, сүйтіп тер төгіп жүрген Бөкеңнің еңбегі тегін кетпеген Болат Бопайұлы бұл күнде Қазақыстан Жазушылар Одағының мүшесі , Этнограф – Жазушы болып еліне танылды, халқы қадырлер азаматқа айналды, елдің кешегі үміт болған құндылықтарын тірілтіп, том – том кітап етіп шығарып ертеңгі ұрпаққа қомақты да құнды еңбектер қалтырды, әрине «майда қоңыр, жебек жал» азамат болғандықтан тамам елдің сый құрыметіне ие болды…

Ұйқысыздық адам ойын әр неге апарды екен, әлден уақытта бір өкініш іш өзегімді шым еткізді, әлгінде Бөкең «алда кітаптары шығып, министрлік жағынан тұсау кесері болатынын болды» деп қуаншын бөліскенде өзім қалайша «құтты болсын» деп айтпағаныма өкіндім, кейде үстіп бірімізді – біріміз қадырлеп, қуаншқа ортақтаса алмай қалуымыздың өзі өкініш болады екен, «әрине ол сыйластық, қыймастық едіғой» деймін өз – өзіме, міне келте өмір осымен аяқтады, енді осы бір айтылмай қалған «құтты болсын» деген бір ауыз сөз ендігілерге ғыйбратты сабақ болса екен, «Ажал айтып келмейді . Қаза қасқағым» екенін бұрын құлақ естісе міне енді көз көрді, сондықтан адамдар бірін бірі тірісінде түсініп, сыйласуы, бір – бірінің қуаншымен қайғысына ортақтасуы керек екен» деймін. Бақыл бол, елінің есіл ері, топырағың торқа болсын!.

Байахмет Жұмабайұлы

Алматы