Қазақстандағы ерекше жеті мешіт

| Apr 17, 2016

Қазақстан халқының 70 %-ы ислам дінін ұстанады. Бұл шамамен 11 млн-нан астам тұрғын. Осы орайда islam.kz сайты еліміздегі ерекше жеті мешітті назарларыңызға ұсынады.

Ел мұсылмандары үшін қазақ топырағында әр уақытта көптеген мешіттер бой көтерді. Оның алғашқыларының бірі – IX ғасырда Маңғышлақ түбегінің жартасында тұрғызылған «Шақпақ ата» мешіті.

Қазіргі уақытта Қазақстанда 2700-ге жуық мешіт бар. Төмендегі тізімде ерекше әрі құрылысы ғажап мешіттер тізбектелген:

1. «Әзірет Сұлтан» мешіті

«Әзірет Сұлтан» мешіті – Астанада орналасқан, Қазақстандағы және Орта Азия елдерінің ішінде ең ірі мешіт саналады. Мешіт құрылысы 2010-2012 жыл аралығында үш жылда бой көтерді. Құлшылық үйінің 9 күмбезі, 77 метрлік 4 мұнарасы бар, сыйымдылығы он мың адамға арналған.

2. Семей мешітіөлісті

Семей мешіті – Қазақстандағы ең ескі мешіттердің бірі. Құрылысы 1852 жылы басталған. Кірпішпен көркемделген 14 терезесі мешіттің негізгі көркі болып табылады.

3. Павлодар қаласындағы «Мәшһүр Жүсіп» мешіті

Павлодар қаласындағы «Мәшһүр Жүсіп» мешіті өзіндік сәулетімен ерекшеленеді. Ғимарат жобасы сегізбұрышты жұлдызды бейнелейді. Алайда, оның ең қызықты тұсы– шаңырақ іспеттес көтерілген күмбезі. Ол ежелгі түркі үйлерінің күмбезін көрсетеді.

4. Қарағанды орталық мешіті

Қарағанды орталық мешіті – Қазақстандағы үлкен мешіттердің бірі, сыйымдылығы 4 000 адамды қамтиды. Ғимарат дәстүрлі классикалық ислам архитектруасы бойынша тұрғызылған. Орталық үлкен күмбезі және төрт бұрышта мұнаралары бар. Мешіт интерьері қазақ халқының оюларымен көркемделген.

5. Қостанай мешітіі

Ең эклектикалық мешіт Қостанай қаласына тиесілі. Ол 1893 жылы салынған. Мешіттің ерекшелігі ғимарат құрылысында ислам архитектурасы мен эклектика элементтерін үйлестірілуінде.

6. Көкшетау қаласындағы «Науан Хазрет» мешіті

Көкшетау қаласындағы «Науан Хазрет» мешіті – еліміздегі ағаштан тұрғызылған сирек мешіттің бірі. Ғибадатхананың тарихы да ғасырға татиды, 1904 жылы іргетасы қаланған.

7. Қазақстандағы «қытайлық үлгідегі» мешіт

Қазақстандағы «қытайлық үлгідегі» мешіт Қытаймен шекаралас жатқан Жаркент қаласында орналасқан. Бұл ғажап ғимарат 1895 жылы қытайлық сәулетші Хон Пиктің жобасы негізінде салынған.

Дереккөз: Nur.kz

Қазақ тілінің болашағы енді демографияға тіреліп тұрған жоқ.

kerey.kz

Zhalgas Yertay Қазақ тілінің болашағы енді демографияға тіреліп тұрған жоқ. Ол халықтың ішкі күші мен биліктің саяси еркіне қарайлап тұр Ертеректен бастайық. Баяғыда қазақтың басты проблемасы санында еді, ол рас. Қазақтар өз жерінде азшылыққа айналған-ды. Ал қалада қазақша есту қиын болатын. Мектептерде, университеттерде, мемлекеттік басқаруда, бизнесте қазақ тілі шеттетілді. Сол кезде қазақ тілінің тағдыры демографияға тәуелді еді. Бұл логика ұзақ уақыт дұрыс саналған. Бірақ бүгінгі Қазақстанға қарасақ, жағдай өзгерді. Қазақтар көпшілікке айналды. Қазақ тілін түсінетіндер мен сөйлейтіндер саны бұрын-соңды болмаған деңгейге жетті. Қазақ мектебіне баратын балалардың саны жыл сайын артып келеді. Қазақ тілі күнделікті өмірдің негізгі тіліне айналды. Бірақ неге тіл мәселесі әлі өзекті болып тұр? Мәселе санға емес, санаға
Қазақ этногенезінің дағдарысы һам жаңа концепция

kerey.kz

Арма ағайын! Шағын сараптама Бірінші, қазақ этногенезінің дағдарысы келе жатыр. Дағдарысқа қарсы қазақ этногенезінің жаңа концепциясының жасалмауы алаңдатады. Біз қазір 18 ғасырлардағы қазақ хан-сұлтандары қабылдаған этногенездік концепциясымен әлі өмір сүріп келе жатырмыз. Одан кейінгі үш ғасырда колонизациялық кіріптарлық этногенездік жаңа концепцияны қабылдауға һәм трансформациялауға мұрсат бермеді. Қолданыстағы қазақ шежіресін ашып қараңыз, рулар шежіресінің концепциясы 18 ғасырларда қабылданған мизамға сәйкес келеді. Тіпті шежіредегі аталық рулар сол ғасырдағы қандайда бір тарихи тұлғадан (батырдан) бастау алады немесе шежіредегі аты аталатын рулар 18- ғасырға барып тоқтайды, ары қарай үзік-үзік. Бұл 18- ғасырдағы жаугершілік заманның талабына сай сұрыпталған қазақ этногенезінің көрінісі еді. Яғни қазақ шежіресінің концепциясы қазақ этногенезінің моделін қалыптады. Екінші, саяси және мәдени шешімдердің
КӨКБАЙ АТА ШЫҒАРМАЛАРЫ – ҚАЗАҚТЫҢ ӨРКЕНИЕТТІК ӨРЕСІНІҢ АЙҒАҒЫ

kerey.kz

Адамның бәрі бірдей емес. Ақыл-ойы еркін, мәнді, құнды дүниелер туғыза алатын, жасампаздық қуаты зор адамдар болады. Сол сияқты өркениеттік әлеуеті (потенциалы) зор халықтар болады. Ондай қасиет өзіндік құндылықтар жүйетін жасай алатын, ешкімге ұқсамайтын, терең тамырлы руханияты бар халықтарда болады. Қазақтың бүкіл тарихы мен мәдениеті біздің сондай халықтар санатына жататынымыздың айғағы. Сондай айғақ Абайдың ақындық мектебінің көрнекті өкілі Көкбай Жанатайұлы шығармашылығында молынан табылады… Кеше Семей қаласындағы Абайдың қорық- музейінде Көкбай Жанатайұлының 165 жылдығына арналған “Абайдан сабақ алдым бала жастан” атты әдеби кеш өтті. Зал белгілі абайтанушы, профессор Жандос Әубәкірдің тағылымы мол, әсерлі баяндамасын ерекше ынтамен тыңдады. Спикерді тыңдап отырып: “Біз Көкбайды тіпті білмейміз деуге болғандай екен ғой… Кейде тіпті жеңіл, үстірт
ҒАЛЫМ БОҚАШ. «Өзіне ар тұтқан, жаттан зар тұтады!»

kerey.kz

Екі мыңыншы жылдардың басында қазақ руханиятында ерекше басылымдар болды. Атап айтсақ, Атырау шәрінде шыққан «Алтын Орда» газеті болса, одан кейінгісі Алматы қаласында шығып тұрған «Жас қазақ», сондай-ақ «Шетел Әдебиеті» сынды газеттер еді. «Алтын Орда» газетіне Мейірхан Ақдәулетұлы, ал қалған екеуіне Талғат Ешен мен Ардақ Нұрғазы іспетті қазақтың интеллектуал азаматтары бас редактор болған еді. Бәрі де есімдері елге мәлім, ғажайып ақындар. Бәз біреулердің: «Журналист болмаса, ақын ешқашан жарытып газет шығара алмайды», – деген сыпсың сөздерінің ауызына құм құйып, әлгі әпербақан түсініктің аяғын көктен келтірген де осы талантты қаламгерлер болды. «Әдебиет порталы» «УАҚЫТ ПЕН КЕҢІСТІК…» айдарымен тек аталған осы басылымдар ғана емес, жаңа ғасырдың басында қазақ баспасөзінде жарық көрген небір жілікті жазбалар мен танымдық
Наурыз мерекесі құрметіне Панфилов көшесіндегі Сахнада «Ән қанатындағы Наурыз» атты дәстүрлі өнерде жүрген жас орындаушылардың ән кеші өтті.

kerey.kz

Бүгін Алматы қаласы әкімдігі Мәдениет басқармасының ұйымдастыруымен Панфилов көшесі бойындағы сахнада Наурыз мерекесіне арналған «Ән қанатындағы Наурыз» атты жас орындаушылардың дәстүрлі ән кеші жоғары деңгейде өтті. Алматы қаласы ХХ ғасырдың 30-жылдарынан бастап ұлт мәдениетінің ұйытқысы, ордасы қызметін атқарып келеді. Дәстүрлі өнердің ірі өкілдері, зерттеушілері осы қалада тұрып, еңбек етті. Қазір де профессионалдық типтегі дәстүрлі музыканың ең ірі ошағы – Алматы. Мұнда этномузыканың белгілі қайраткерлері, дәстүрлі домбырашы, қобызшы, сыбызғышы, әнші-термешілер әзірлейтін арнаулы орта және жоғары оқу орындары, өнер ұжымдары шоғырланған. Қазақ көне музыка аспаптарының жер бетіндегі жалғыз музейі мен еліміздегі жалғыз дәстүрлі өнер театры да осында. Соңғы уақыттары Алматы қаласында дәстүрлі өнерді насихаттап жүрген жас өнерпаздардың арнайы ән кеші өтпеп еді.