Jügirtpeler
 |  |  |  | 

Jahan jañalıqtarı Sayasat Twlğalar

Tomas Isidor Noel' Sankara..

<span>kerey.kz</span>kerey.kz
 |  Jan 19, 2022
65818320_2184315324999294_6216770624711294976_nBwl –Tomas Isidor Noel' Sankara.., Burkina-Fasonıñ prezidenti. Ol el basqarıp twrğan şağında öziniñ äskeri şenine say beriletin 450$ aylıqpen küneltken. Al, prezidenttigi üşin beriletin 2000$ jalaqını jetimder üyine audarıp otırğan. Onıñ bilik basında jasağan eleuli özgerisi – memlekettik şeneunikterdiñ jasırın tabıstarı men wrlıqı esep-şottarın äşkerelep, olardı halıqqa şınayı qızmet etuge mäjbürledi. Jäne, keyin öziniñ osı isi üşin tağınan da, basınan da ayırıldı…
Aram niettiler Sankaranı taqtan taydırıp, taban astında öltirip tastağannan soñ, el aldında aqtalmaq bop onıñ bar baylığın qoparğan eken.., söytse, ol bayğws özi bilik qwrğan kezde prezident bolmay twrıp satıp alğan eski “Pejosı” men mwzdatqışı bwzılğan eski toñazıtqışı, 3 gitarası men 4 velosipedinen basqa dünie-mal jinamağan körinedi…
Sankara prezident bop twrğanda kabinetine jeldetkiş ornatuğa rwqsat bermegen deydi. “Mwnday mümkinşiligi joq özge otandastarımnıñ betine erteñ qalay qaraymın?!” deytin körinedi. Odan bölek, öziniñ suretin körneki jerlerge, memlekettik basqaru orındarındağı basşılıq kabinetterge jarqıratıp ilip qoyuğa üzildi-kesildi qarsı bolıptı. “Men sekildi jıltır qara jigit bwl elde 7 millionnan asadı, ilseñder – elge eñbegi siñgen qarapayım eñbek adamınıñ suretin iliñder!” degenge wqsaydı…
Ol bilikke kele sala memlekettik avtoparktegi bükil qımbat “Mersedesti” satqızıp, şeneunikterin sol kezdegi eñ arzan mäşine “Reno-5″ köligine otırğızdı. Memlekettik qızmetkerlerdiñ aylığın qısqartıp, olarğa jeke jürgizuşi wstauğa, işki-sırtqı saparlarda birinşi klass aviabiletterin paydalanuğa tıyım saldı.
Sonday-aq, barlıq deñgeydegi şeneunikterdi batıstıq qımbat kästöm-şalbar kiyuin tiıp, jergilikti tiginşiler maqtadan tikken arzan bağalı wlttıq kiimdi kiyuge mindettedi. Jaña jıl qarsañında barlıq mem.qızmetker özderiniñ aylıq jalaqısı köleminde qarjını otandıq äleumettik qorlarğa audaruğa mäjbür boldı.
Bir jolı el esebinen bekerge aqşa alıp otırğan memlekettik basqaru kabinetterindegi teñ jartı qızmetkerdi jwmıstan bosatıp, olardı auıldıq jerlerdegi qara jwmısqa jiberip twrıp “Bwlardan salqın kabinette otırğannan göri, plantaciyalarda jwmıs istese elge köbirek payda keledi!” degen eken…
Sankara bilik basına kelgennen keyin 3 jıl tolğanda Bükilälemdik Bank arnayı zertteu jasay otırıp, 1986 jılı “Sankara kelgeli Burkina-Fasoda sıbaylas jemqorlıq müldem joyıldı!” dep mälimdeme jasaptı.
Tomas Sankara äuelde “Joğarğı Vol'ta” dep atalatın memlekettiñ atauın bilikke kele salısımen, jergilikti moore jäne d'yula taypalarınıñ tilinde “Adal adamdar eli” nemese “Layıqtılar memleketi” degen mağına beretin “Burkina-Faso” atauına özgertken.
… . …
…söytken Sankaranı da aynaldırğan jau alıp tınğan…
44908301_1818282318269265_1139981193345761280_n
Antoniu di Salazar degen Portugaliyanıñ diktatorı bilik basında attay 36 jıl otırğan. Tağına taskeneşe jabısqan bäle öle-ölgenşe eldiñ prem'er-ministri bola otırıp, bükil bilikti bir öziniñ qolında wstap, oyına kelgenin istese kerek.
1968 jılı qaqbas Salazar vannadan şığıp kele jatıp, ayağı tayıp qwlaydı. Sodan miına qan qwyılğan. Bilik mañındağı şeneunikter onı “äni-mine öledi ğoy” dep oylaydı. Ol auruhanada es-tüssiz jatqanında, el prezidenti Ameriku Tomaş.., bir kezderi diktatordıñ qolbalası bolğan Tomaş Salazardı qızmetinen bosatıp, onıñ ornına Marsel Kaetan degen şeneunikti tağayındauğa ükim şığarıp ülgeredi.
Birşama uaqıt ötkennen keyin janısiri Salazar esin jiyadı. Biağalar oğan endi bilikten ketkenin jetkize almay sasadı. Äbden jaltaq bop qalğan ministrler, amal joq, taban astında ärtiske aynalıp, sayasi-sahnalıq oyınğa kirisedi.
Qwdaydıñ qwttı küni, päpkesin qoltıqtağan ministrler men äkim-qaralar tösek tartıp jatqan “wlt lideriniñ” palatasına kep, “esep” beretin boladı. Eldi qanqaqsatqan diktatordıñ äli de däureni jürip twrğanday, barlıq şeneunik aldamşı reformalar jöninde aqıldasuğa, tapsırma aluğa kelip jüredi. Tipti, birneşe ret auruhanada, Salazardıñ tösegin qorşalay otırğan ministrler kabinetiniñ müşeleri ükimettik jinalıs ta ötkizedi.
Beyşara Salazar 1970 jılğa deyin, jüregi toqtap, baqilıq bolğanşa öziniñ ornınan tüsip qalğanın, bir sözben aytqanda, «tiri ölik» ekenin bilmey ketken körinedi.
Al, basşısın da, halqın da aldap dänikken Marsel Kaetan men Ameriku Tomaş bilik basında tağı da 4 jılday otırıp.., halıq köterlisinde taqtan taydırılıp, Braziliyağa jer audarılğanşa “ärtistikpen” tışqanşılap küneltken sekildi…

Related Articles

  • Putin Qazaqstan jäne Özbekstanmen äskeri kelisimderdi qayta qarauğa köşti. Bwl oğan ne üşin kerek?

    Putin Qazaqstan jäne Özbekstanmen äskeri kelisimderdi qayta qarauğa köşti. Bwl oğan ne üşin kerek?

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Kamilla VALIEVA Kollaj avtorı — Timur Timaev Şildeniñ ayağında Resey prezidenti Vladimir Putin Qazaqstan jäne Özbekstanmen äskeri-tehnikalıq ıntımaqtastıq turalı kelisimderdi qayta qaraudı tapsırdı. Qoldanıstağı kelisimderdi Mäskeu Astanamen 2013 jılı, al Taşkentpen 2016 jılı jasağan. Qazir bwl qwjattar qaru-jaraq pen äskeri tehnikanı jetkizudi, äskeri maqsattağı önimder almasudı jäne tehnologiyalar berudi retteydi. Alayda kelisimderde naqtı ne özgerui mümkin jäne Resey olardı däl qazir nege qayta qarap jatır? Äzirge Kreml'diñ Astana jäne Taşkentpen jasalğan äskeri-tehnikalıq kelisimderdiñ naqtı qay twstarın qayta qarastırıp jatqanı belgisiz. Özbekstan Qorğanıs ministrligi Azattıq radiosınıñ saualına jauap bermedi. Al Qazaqstan Qorğanıs ministrligi qwjattar boyınşa jwmıs ayaqtalğanğa deyin olardıñ mazmwnına tüsinikteme bermeytinin mälimdedi. “Şekteuli türde taratuğa jatpaytın aqparat jwrtqa memlekettik organdardıñ resmi aqparattıq

  • Attığa jol, auızdığa söz bermegen Twrım batır

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Är däuirde halıqtıñ pana twtar, qormal sanar qwrmetti azamattarı boladı, solardıñ biri zamanı Attığa jol, auızdığa söz bermeytin, batırlığımen halqı jaqta twrıp, mınau ortası men mekenin qorğau jolında sırt jauğa ses bolıp kelgen Twrım batırdı tuğan halqı mäñgi wmatpaydı. Twrım bala küninen baluandığımen, qamşıgerligimen atı şıqqan, eseyip at jalın tartıp mine köz alartqan jaularınıñ betin qaytarıp közge tüskendikten «bwl öñirde Twrım bar» dep sırt jaular attap baspaytın bolğan. Twrım ömiriniñ soñında ziratın qazıp, qabırın twrğızıp qoyıp qajılıq saparğa attanıp, qaytarında bügingi Semey öñiri mañına kelgende twyıqsız dünie salıp, jol joldastarı süyekte bwzbay Sarterektegi özi äzirlep ketken qabırğa jetkizip, el, jwrtına tabıs etidi. Iteli ruınıñ bir mwnşa atası Ajı güñ bolıp

  • «Sen esirke, tınış wyıqtat, baq sözime!» /ABAY/

    «Sen esirke, tınış wyıqtat, baq sözime!» /ABAY/

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Bizdiñ qazaqta «malğa dostıñ maldan basqa mwñı joq» – «maldan boğı ğana böten» talay jarımes Abaydıñ atına neşe türli söz aytqan. Onıñ işinde saudager ğana emes, özin “söz wstağan”, “el wstağan” sanaytındar da boldı. Bwlarğa Abaydıñ özi jauap berip ketken: «Tınış wyıqtat, sen esirke, baq sözime!». Al, anau jigit «maldıñ buımen» negizgi oyın dwrıs jetkize almağan siyaqtı. Ol, «Qwnekeñ malın şığındap, Abaydı oqıtıp, jağday jasamağanda qalay bolar edi… Biz de sol Qwnekeñ siyaqtımız…» degendi aytpaqşı boldı – au deymin… Qwnekeñ qayda, sen qayda… «Quatı küşti nwrlı söz, Quatın bilgen abaylar…» – deydi Abay. Sözdiñ quatın bilmegen öte qiın, küyip qaluıñ mümkin… Osı arada Britaniyanıñ Prem'er – ministri bolğan Bendjamin Dizraelidiñ

  • Matematik Henry Cohn 12 ölşemde 841 kissing arrangement tabılğanın rastadı.

    Matematik Henry Cohn 12 ölşemde 841 kissing arrangement tabılğanın rastadı.

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    NU matematika tobı üşin ğana emes, jalpı älemdik matematika qauımdastığında mañızdı jañalıq. Äriptesterimiz 12 ölşemdi evklidtik keñistiktegi kissing number üşin jaña tömengi şekara taptı. Bwğan deyingi tömengi şekara 840-qa teñ bolatın jäne onı britan matematikteri Djon Liç pen Nil Sloun 1971 jılı däleldegen edi. 55 jıl boyı matematikter bwl nätijeni jaqsartuğa tırısıp keldi. Endi ol nätije jaqsardı: 12 ölşemde kissing number keminde 841-ge teñ. Jaña nätije tereñ matematikalıq ideyalar men quattı GPU-esepteulerdiñ üylesimi arqılı alındı. Sferalıq kodtar men şarlardı tığız ornalastıru teoriyasınıñ jetekşi mamandarınıñ biri, MIT professorı Henry Cohn (Maryna Viazovska-men birge 24 ölşemdegi äygili jwmıstıñ avtorlarınıñ biri) osı saladağı negizgi aqparat közi bolıp sanalatın sayttı jürgizedi. Henry Cohn 12

  • Ğalım Boqaş mereyli 50 jasta

    Ğalım Boqaş mereyli 50 jasta

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Altyn Magauina Bügin Atamızdıñ eñ jaqın şäkirtteriniñ biri, bizdiñ bauırımız, qazaqtıñ maqtan twtatın jastarınıñ biri Ğalım Boqaş mereyli 50 jasqa tolıp otır. Biz üşin bwl kün – jay ğana Ğalımnıñ tuğan kün emes, bwl – onıñ jartı ğasırlıq önegeli ömir jolınıñ, adal eñbeginiñ, biik parasat pen adamgerşiliginiñ merekesi. Biz Ğalımdı tek tereñ bilimi üşin emes, ülken jüregi üşin qadirleymiz. Ğalımnıñ älemniñ eñ bedeldi oqu orındarınıñ biri – Oksford universitetinde bilim alıp, “Azattıq radiosında jemisti eñbek etip, büginde Amerika Qwrama Ştattarınıñ memlekettik qızmetinde abıroylı jwmıs atqarıp jürgeni onıñ tabandılığınıñ, bilimge qwştarlığınıñ jäne eñbekqorlığınıñ ayqın körinisi. Alayda adamnıñ şınayı bağası onıñ qızmetimen nemese jetken jetistikterimen ğana ölşenbese kerek. Adamnıñ qadiri onıñ jüreginde,

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: