Jügirtpeler
 |  |  | 

Köz qaras Sayasat

EKS-ELBASINIÑ TAĞI BİR ÖTİRİGİ

<span>kerey.kz</span>kerey.kz
 |  Oct 18, 2022
Jazuşı-publicist
Marat Bäydildawlı (Toqaşbaev):
nemese byudjet emşegin soru qaşan doğarıladı?
Üstimizdegi jılğı 20-mausımda sayasatker Daniyar Äşimbaevtıñ Telegram-kanalında Nwrswltan Nazarbaevpen jariyalanğan swqbatta eks-elbası Nazarbaev universitetiniñ jetistikteri turalı maqtana aytqanı bar. Ol: «universitet qazir tek elimizde ğana emes bükil Aziyada köş bastap kele jatır, onıñ tülekteriniñ 92 payızı Qazaqstanda jwmıs isteydi» dedi.
Factcheck.kz portalı bwl aqparattı teksergendi jön köripti. Nätijesinde N.Nazarbaevtıñ bwl aytqandarı jalğan bolıp şıqtı!
Ädette jetekşi JOO turalı äñgime qozğalsa älbette joğarı oqu orındarınıñ türli reytingileri eske tüsedi. Är reytinginiñ bağalau metodologiyası ärtürli. Älemge äygili halıqaralıq sonday reytingilerdiñ birde birinde Nazarbaev universiteti Aziyanıñ nömiri birinşi joğarı oqu ornı dep atalmaydı. Tipti Qazaqstannıñ joğarı oqu orındarınıñ arasındağı köşbasşılığınıñ özi kümändi. Sol halıqaralıq reytingterde Qazaqstannan äl-Farabi atındağı QazWU, L.N.Gumilev atındağı EWU, Sätbaev atındağı QazĞZTU siyaqtı üş JOO ataladı, olardıñ alatın orındarınıñ özi 1201+ den äri qaray.
Nazarbaev universiteti jergilikti deñgeyde özin özi birinşi orınğa qoyıp alğan siyaqtı. Äytpese basqa reytingterde onıñ özi twrmaq iisi de joq. Mısalı, QS World University Rankings reytingisinde Nazarbaev universitetiniñ atı mülde wşıraspaydı. Onda Aziyalıq aumaqta birinşi orında Singapurdıñ wlttıq universiteti twr.
Europa men Aziyanıñ damuşı elderiniñ reytingisinde birinşi orında – MGU. Qazaqstandıq JOO arasında älemdik reytingte eñ täuir körsetkişke ie – äl-Farabi atındağı QazWU. Ol 150-şi orında.
Älemdik US News & World Report reytingisinde Nazarbaev universiteti 1344-şi orınnan äzer köringen. Aziya universitetteriniñ reytingisinde birinşi orında Qıtaydağı Sinhua universiteti twr. Nazarbaev universiteti bolsa keyingi reytingte 402-şi orında.
Universitetterdiñ älemdik reytingter ortalığınıñ Center for World University Rankings (CWUR) derekterinde «nwr-kösemniñ» universiteti 1765-şi orında! Onda aziyalıq aymaqta – Tokio universiteti köşbasşı.
Joğarı bilim berudiñ halıqaralıq katalogı boyınşa 200 universitetten tüzilgen uniRank reytinginde qazaqstandıq birde bir universitet joq!
Ispandıq Cybermetrics Lab zertteuşiler tobınıñ jariyalanımdar kölemi men onıñ ıqpaldılığın anıqtaytın
Ranking web of universities reytingisinde
Nazarbaev universiteti sonau 233-şi orında, aziyalıq öñir boyınşa 983-şi orında.
YAğni N.Nazarbaevtıñ öziniñ atındağı jekemenşik universitetin maqtağan derekteriniñ bäri ötirik bolıp şıqtı!
Zertteudi jariyalağan jurnalist Janserik Tileuhannıñ aytuınşa NU tülekteriniñ 92 payızı elde jwmıs isteydi degeni de aqiqatqa üylespeydi eken. 2015-2021 jıldarda universitetti 6 mıñday student bitirse onıñ 57,2 payızı ğana elden jwmıs tapqan.
Nazarbaev universitetin «Nazarbaev Qorına» bağınatın Nazarbaev Intellektual'dıq mektepteri» aşıq akcionerlik qoğamı basqaradı. Universitet bilim ministrligine bağınbaydı, jıldıq esepterin tapsırmaydı. Onıñ bäri qwpiya.
Nazarbaevtıñ bilim qorları birigip, PioneerCapitalInvest investiciyalıq holdingin qwrıp alğan. Büginde PioneerCapital holdingi baqılau paketiniñ 67,53 payızı – «Nazarbaev qorına», 19,62 payızı – Nazarbaev universitetiniñ «Äleumettik damu qorına», 12,93 payızı – Nazarbaev intellektualdıq mektepteriniñ «Damu qorına» tiesili. Körip otırğanıñızday Nazarbaev universiteti tolıqtay jekemenşik oqu ornı.
Universitet 2020 jılı 500 mln dollar payda tapqanımen onıñ bükil şığındarı byudjet moynında. Älemdik reytingte bolsa eşqanday ornı joq. Sonda Nazarbaevtıñ jekemenşik oqu ornın memleket mäñgi-baqi süyrey beruge mindetti me? Elimizdiñ 2020-2022 jıldarğa arnalğan byudjetinde Nazarbaev universitetine 184,2 mlrd teñge, Nazarbaev intellektualdıq mektepterine 66,3 mlrd teñge qarajat bölingen. «Tepliçnıy» jağday tuğızılğan jekemenşik universitettiñ Qazaqstanğa ne keregi bar?
Şındığına kelgende qızmetinen ketse de eks-elbası byudjet emşegin qañsıtıp sora bergenin qaşan qoyadı?

Related Articles

  • Qazaq etnogeneziniñ dağdarısı ham jaña koncepciya

    Qazaq etnogeneziniñ dağdarısı ham jaña koncepciya

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Arma ağayın! Şağın saraptama Birinşi, qazaq etnogeneziniñ dağdarısı kele jatır. Dağdarısqa qarsı qazaq etnogeneziniñ jaña koncepciyasınıñ jasalmauı alañdatadı. Biz qazir 18 ğasırlardağı qazaq han-swltandarı qabıldağan etnogenezdik koncepciyasımen äli ömir sürip kele jatırmız. Odan keyingi üş ğasırda kolonizaciyalıq kiriptarlıq etnogenezdik jaña koncepciyanı qabıldauğa häm transformaciyalauğa mwrsat bermedi. Qoldanıstağı qazaq şejiresin aşıp qarañız, rular şejiresiniñ koncepciyası 18 ğasırlarda qabıldanğan mizamğa säykes keledi. Tipti şejiredegi atalıq rular sol ğasırdağı qandayda bir tarihi twlğadan (batırdan) bastau aladı nemese şejiredegi atı atalatın rular 18- ğasırğa barıp toqtaydı, arı qaray üzik-üzik. Bwl 18- ğasırdağı jaugerşilik zamannıñ talabına say swrıptalğan qazaq etnogeneziniñ körinisi edi. YAğni qazaq şejiresiniñ koncepciyası qazaq etnogeneziniñ modelin qalıptadı. Ekinşi, sayasi jäne mädeni şeşimderdiñ

  • Sayasi quğın-sürginge wşırağan arğı bettiñ körneki twlğaları men ziyalı qauım ökilderi

    Sayasi quğın-sürginge wşırağan arğı bettiñ körneki twlğaları men ziyalı qauım ökilderi

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Arma äleumet! 31 mamır sayasi quğın-sürgin jäne aşarşılıq qwrbandarın eske alu küni. Osığan baylanıstı irgeles elderde sonıñ işinde Şığıs Türkistan öñirinde ömir sürip jatqan Şıñjañ qazaqtarınıñ sayasi, äleumettik häm mädeni tarihın tanıp bilip jürgenimiz artıq bolmas. Aldımen suretterge tüsinikteme: Birinşi suret: Şıñjañ ölkesinde 1934-44 jıldarı ölke gubernatorı bolğan Şen Şicaydıñ (盛世才) beynesi. Ekinşi suret: Tayvan' Taypeydegi Şen Şicaydıñ mazarı. 2024 jılı arnayı izdep tauıp basına barğandağı estelik. Ol turalı estelikti keyin oqisızdar. Üşinşi suret: Şıñjañ ölkesi Qwmıl aymağınıñ aymaq gubernatorı bolğan Jolbarıs Beg-tiñ mazarı. Tayvan' Taypey qalasındağı mwsılmandar ziratında jerlengen. 2024 jılı arnayı izdep tauıp basına barıp qayttım. Törtinşi suret: 1944 jılı wlt-azattıq köterilisşileri Qwlja qalasın azat qılğan soñ qala

  • ĞALIM BOQAŞ. «Özine ar twtqan, jattan zar twtadı!»

    ĞALIM BOQAŞ. «Özine ar twtqan, jattan zar twtadı!»

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Eki mıñınşı jıldardıñ basında qazaq ruhaniyatında erekşe basılımdar boldı. Atap aytsaq, Atırau şärinde şıqqan «Altın Orda» gazeti bolsa, odan keyingisi Almatı qalasında şığıp twrğan «Jas qazaq», sonday-aq «Şetel Ädebieti» sındı gazetter edi. «Altın Orda» gazetine Meyirhan Aqdäuletwlı, al qalğan ekeuine Talğat Eşen men Ardaq Nwrğazı ispetti qazaqtıñ intellektual azamattarı bas redaktor bolğan edi. Bäri  de esimderi elge mälim, ğajayıp aqındar. Bäz bireulerdiñ: «Jurnalist bolmasa, aqın eşqaşan jarıtıp gazet şığara almaydı», – degen sıpsıñ sözderiniñ auızına qwm qwyıp, älgi äperbaqan tüsiniktiñ ayağın kökten keltirgen de osı talanttı qalamgerler boldı.  «Ädebiet portalı» «UAQIT PEN KEÑİSTİK…» aydarımen  tek atalğan osı basılımdar ğana emes, jaña ğasırdıñ basında qazaq baspasözinde jarıq körgen nebir jilikti jazbalar men tanımdıq

  • AQŞ Irannıñ Hark aralın basıp ala ma? 

    AQŞ Irannıñ Hark aralın basıp ala ma? 

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Kian ŞARIFI Iran islam respublikasına tiesili Hark aralı. Amerika men Izrail'diñ Iranğa äue şabuıldarı jalğasıp jatqan twsta AQŞ-tağı sayasi ortada islam respublikasına tiesili Hark aralın basıp alu ideyası talqılana bastadı. Sarapşılardıñ aytuınşa, Vaşington Irandağı mwnay eksportınıñ negizgi oşağı sanalatın Hark aralın nısanağa aluı äbden mümkin. Bwl sankciyalar qwrsauındağı Iran ekonomikasın qwlatpay wstap twrğan bastı tabıs közin jauıp tastauı ıqtimal. Alayda Iran mwnay eksportınıñ 90 payızın qamtamasız etetin Parsı şığanağındağı şağın araldı basıp alsa, bwl AQŞ pen Izrail'diñ Iranğa qarsı soğısın tipti uşıqtırıp jiberui mümkin. Mwnıñ özi de Iran ekonomikasın tolıq qwrdımğa jibere almaydı deydi sarapşılar. 7 naurızda Axios basılımı AQŞ äkimşiligi Hark aralın basıp alu mümkindigin talqılağanın habarladı . Iran bwl aralğa

  • Toqaev mırza til jaylı tağı birdeñe depti 

    Toqaev mırza til jaylı tağı birdeñe depti 

    <span>kerey.kz</span>kerey.kz

    Zhalgas Yertay Orıs tiliniñ märtebesin eş tömendetpedik, onıñ bäri küñkil söz degen eken. Qazaq tiliniñ de märtebesi tömendedi dep baybalam salmañdar dep wrsıptı. Aldımen jauabı joq swraqtardan bastayıq. Toqaev mırza, eger eşteñe özgermese, onda “teñ” söziniñ “qatarğa” auısuı jay köz aldau äreketi me? Qoğamdağı gradustı basuğa talpınıs qana ma? Qazirgi memlekettik byurokratiyalıq apparattıñ status-kvonı saqtap qaluğa tırısuı dep bağalasa bola ma? Endi Toqaev mırzanıñ är sözine toqtalsaq.“Jaña Konstituciya mätininiñ resmi qwjat retinde qazaq jäne orıs tilderinde jariyalanuı köp närseni añğartpay ma? Bwl jerde tüsinikteme berip, aqtaludıñ özi artıq”Iä, qazirgi qazaq tiliniñ probleması da sol – qazaq tili men orıs tiliniñ qwqıqtıq teñdigi memlekettik tildi kemsitip twr. Öytkeni byurokratiya qwjattardı orısşa äzirlep, keyin

Pikir qaldıru

Elektorndı poştañız sırtqa jariyalanbaydı. Belgi qoyılğan öristi toltıru mindetti *

Atı-jöni *

Email *

Saytı

Kerey.kz/Kerey.kz

Biz turalı:

Tel: +7 7071039161
Email: kerey.qazaq@gmail.com

Kerey.kz tiñ bwrınğı nwsqasın http://old.kerey.kz ten oqi alasızdar!

KEREY.KZ

Sayt materialdarın paydalanğanda derekközge silteme körsetu mindetti. Avtorlar pikiri men redakciya közqarası säykes kele bermeui mümkin. Jarnama men habarlandırulardıñ mazmwnına jarnama beruşi jauaptı.

Sayt sanağı: